سلمان رشیدی

احمد سلمان رشدی (زادۀ ۱۹ ژوئن ۱۹۴۷) نویسنده‌ هندی‌الاصل تبعه انگلستان است. رُمان معروف آیات شیطانی از آثار اوست.
زندگی شخصی
وی در بمبئی هند و در خانواده‌ای مسلمان به دنیا آمد. پدر او بازرگانی هندی است. سلمان رشدی در دانشگاه کمبریج انگلستان تحصیل کرده است و در حال حاضر تبعه کشور انگلستان است. وی تا به حال چندین بار ازدواج کرده است.

آثار
اولین کتاب سلمان رشدی، گریموس، در سال ۱۹۷۵ به چاپ رسید که مورد استقبال مردم قرار نگرفت.
دومین اثر او کتاب بچه‌های نیمه‌شب است که در سال ۱۹۸۱ منتشر شد، برنده ی جایزه بوکر شد، و سال‌ها بعد در سال ۱۹۹۳ برنده جایزه بوکرِ بوکرها شد که به این معنی بود که این کتاب بهترین اثر از میان رمان‌های برنده جایزه بوکر در ۲۵ سال اول اعطای این جایزه است. بچه‌های نیمه‌شب را مهدی سحابی به فارسی ترجمه کزد و در سال ۱۳۶۴ شمسی برنده جایزه ی بهترین رمان خارجی کتاب سال جمهوری اسلامی ایران نیز شد. کتاب شرم نیز در همان سال‌ها به فارسی ترجمه و چاپ شد.

 

چهارمین اثر او کتاب آیات شیطانی است که در کشورهای ایران، هند، پاکستان، بنگلادش، مصر و آفریقای جنوبی رسماً ممنوع اعلام شده است.
سبک آثار
سبک روایی رشدی را از گونه رئالیسم جادویی می‌دانند[۳] رمان بچه‌های نیمه‌شب تم‌هایی از طبل حلبی گونتر گراس را در خود دارد که رشدی آن را الهام‌بخش نوشتن کتاب می‌داند. آیات شیطانی نیز به وضوح وامدار مرشد و مارگریتا اثر میخائیل بولگاکف روسی است.

فتوای قتل
سید روح‌الله خمینی، رهبر جمهوری اسلامی ایران در ۱۴ فوریه ۱۹۸۹ حکم قتل سلمان رشدی را صادر کرد و این فتوا تا به امروز بر قوت خود باقی است. رهبر فعلی ایران، سید علی خامنه‌ای نیز در سال ۱۳۸۳ خورشیدی حکم آیت‌الله خمینی را غیر قابل تغییر خواند.[۴] پس از این فتوا برخی از نهادهای دولتی ایران، جایزه‌هایی برای قتل او تعیین کردند.[۵][۶]

متن کامل فتوای سید روح‌الله خمینی که در تاریخ ۱۴ فوریه ۱۹۸۹ برای اولین بار از رادیوی دولتی ایران منتشر شد بدین شرح است:
بسمه تعالي انا لله و انا اليه راجعون، به اطلاع مسلمانان غیور سراسر جهان می‌رسانم، مؤلف کتاب «آیات شیطانی» که علیه اسلام و پیامبر و قرآن، تنظیم شده است، همچنین ناشرین مطلع از محتوای آن، محکوم به اعدام می‌باشند. از مسلمانان غیور می‌خواهم تا در هر نقطه که آنان را یافتند، سریعاً آنها را اعدام نمایند تا دیگر کسی جرأت نکند به مقدسات مسلمین توهین نماید و هر کس که در این راه کشته شود، شهید است ان شاء‌الله. ضمناً اگر کسی دسترسی به مؤلف کتاب دارد ولی خود قدرت اعدام او را ندارد، او را به مردم معرفی نماید تا به جزای اعمالش برسد. و السلام علیکم و رحمة‌الله و برکاتة. روح‌الله الموسوی الخمینی ۲۹ بهمن ۱۳۶۷ / ۱۷ رجب

بازتاب بین‌المللی فتوای قتل سلمان رشدی
بازتاب صدور فرمان قتل سلمان رشدی توسط روح‌الله خمینی در میان افراد مختلف متفاوت بود. در این میان برخی از مسلمانان بخصوص در پاکستان با برگزاری تظاهراتی به حمایت از فتوای قتل سلمان رشدی توسط آیت‌الله خمینی اقدام کردند. اما کشورهای اروپایی و آمریکا یکپارچه صدور فتوای قتل توسط رهبر نظام جمهوری اسلامی را محکوم کردند. در همین راستا، تعدادی از دانشجویان ایرانی مشغول به تحصیل در اروپا، از کشورهای محل تحصیل خود اخراج گردیدند.

ترور و زندگی مخفیانه
درپی صدور فتوای قتل توسط آیت‌الله خمینی و اعلام آمادگی برخی مسلمان در نقاط مختلف جهان، وزارت کشور انگلستان مسئولیت حمایت از سلمان رشدی که شهروندی و اقامت انگلستان را داشت، برعهده گرفت و با گماردن محافظان دولتی از وی حمایت کرد.

دریافت لقب شوالیه
وی در ژوئن سال ۲۰۰۷، از الیزابت دوم، ملکه پادشاهی متحده، به پاس خدماتش به عالم ادبیات، لقب شوالیه دریافت کرد.
این اقدام باعث واکنش‌های گسترده‌ مثبت و منفی در کشورهای مختلف ازجمله در برخی محافل داخلی انگلیس شد.
در همین ارتباطات سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران با محکوم کردن این اقدام، در کنفرانسی خبری در تهران گقت: «مدال دادن به یکی از منفورترین چهره‌ها در جهان اسلام، نمونه بارزی از ضدیت با اسلام در میان مقامات ارشد بریتانیاست».

زندگی نامه سلمان رشدی
چهارم مهر ماه ۱۳۶۷برابر با۲۴سپتامبر ۱۹۸۸:
انتشارات وايكينگ در لندن كه جزء گروه انتشاراتي پنگوين ميباشداقدام به انتشار كتابي نمودكه نام «satanic verses» برروي جلدآن خودنمايي مي كرد.معادل فارسي نام اين كتاب «آيات شيطانيي» بود.چهل روز بعد ابتدا كشور هند وسپس پاكستان فروش اين كتاب راممنوع اعلام كردند.متعاقبا چندين كشور اسلامي ديگر نيز اقدام به تحريم فروش اين كتاب كردند.روز ۲۴ دي ماه ۱۳۶۷ مسلمانان شهر«برادفورد»انگلستان طي تظاهراتي اقدام به سوزاندن نسخه هاي كتاب آيات شيطاني نمودند.روز۲۳بهمن ماه برابربا ۱۲ فوريه ۱۹۸۹،مسلمانان پاكستان در شهر اسلام آباد به تظاهرات پرداخته وضمن دادن شعارهايي عليه امريكا وانگليس به طرف مركز فرهنگي انريكا حركت كردند.اين تظاهرات به به برخورد افراد مسلح ازدرون مركز فرهنگي امريكا با تظاهرات كنندگان انجاميدوباعث شهادت ۶نفرومجروح شدن بيش از يكصد نفرشد.فرداي همين روز تظاهرات مسلمانان هند عليه نويسنده وناشران كتاب مذكور به شهادت يك نفرازسوي نيروهاي مسلح هند منجر شد.

۲۵ بهمن ماه ۱۳۶۷ بربربا ۱۴ فوريه ۱۹۸۸:
آقاي حميد انصاري كرماني (قايم مقام موسسه تنظيم،حفظ ونشر آثارامام(ره))به حضور امام (ره)رسيده ومي گويد:آقا،قضيه اين كتاب آيات شيطاني وشهادت مسلمانان را كه شنيده ايد نظرتان چيست؟امام در پاسخ مي گويد:من همين الان مي خواستم به شما بگويم كه برويدوبه دولت بگوييد كه فرداراعزاي عمومي اعلام كنند.
آقاي انصاري راهي ابلاغ فرمان امام به هييت دولت ميشوند كهناگهان ساعتي بعدراديوي جمهوري اسلامي ايران اقدام به پخش اعلاميه ي مهمي ازجانب امام مي نمايد.

بسمه تعالي
انا لله وانا اليه راجعون
به اطلاع مسلمانان غيور سراسرجهان مي رسانم،مولف كتاب آيات شيطاني كه عليه اسلام وپيامبرو قرآن تنظيم وچاپ ومنتشر شده است،همچنين ناشرين مطلع از محتواي آن محكوم به اعدام مي باشند.از مسلمانان غيور مي خواهم تادرهر نقطه كه آنان رايافتند،سريعا آنان را اعدام نمايندتا ديگر كسي جرات نكندبه مقدسات مسلمين توهين نمايد وهركس دراين راه كشته شود،شهيد است ان شاء الله .ضمنا اگركسي دسترسي به مولف كتاب دارد ولي خود قدرت آن راندارد،اورابه مردم معرفي نمايد تا به جزاي اعمالش برسد.
والسلام عليكم ورحمه الله وبركاته

روح الله الموسوي الخميني۲۵/۱۱/۱۳۶۷
كمي بعد ازانتشاراين خبر از سوي دفترامام (ره) اطلاعيه اي بدين شرح صادرگرديد:
رسانه هاي گروهي استعماري خارجي به دروغ به مسيولين نظام جمهوري اسلامي نسبت مي دهند كه اگرنويسنده كتااب آيات شيطاني توبه كند ،حكم اعدام او لغو مي گردد. حضرت امام خميني (مد ظله) فرموده اند:سلمان رشدي اگر توبه كندوزاهد زمان گردد بر هر مسلمان واجب است با جان ومال،تمامي هم خودرابه كار گيرد تا تا اورا به درك واصل كند.حضرت امام اضافه كردند:كه اگر غير مسلماني ازمكان او مطلع گرددوقدرت اين راداشته باشد تا سريع تراز مسلمان اورااعدام نمايد،بد مسلمانالن واجب است آنچه رادرقبال اين عمل مي خواهدبه عنوان جايزه يا مزد عمل به او بدهند.
«آيات شيطاني» چيست؟

كتاب آيات شيطاني رماني است در۵۴۷ صفحه .نام اين كتاب اشاره اي به افسانه ويا واقعه واهي وساختگي غرانيق دارد.غرانيق جمع غرنوق وبه معناي مرغابي است كه گردني بلند دارد وسپيد وسياه رنگ استوبه معني جوان سفيد وزيبا روي نيزآمده استبرخي غرنوق را لك لك وبوتيمار نيز معني كرده اند.اعراب جاهلي گمان مي داشتند كه بت ها مانندپرندگان بههسمان عروج مي كنند وبراي پزستندگان خود شفاعت مي نمايند. طبق افسانه غرانيق كه توسط برخي مورخان نقل شده است،پيامبر(ص) هنگام قرايت سوره نجم-سوره ۵۳ قرآن- پس ازقرايت ايات ۱۹و۲۰ «افرايتم اللاه والعزي ومناه الثلاثه الاخرين» آياديديد لات وعزي را و منات راكه سومين ان دو بود ،ناگهان اين جمله راتلاوت كرد:

«تلك الغرانيق العلي ان شفاعتهن لترتجي»اينها مرغان اغبي بلند پروازند كه شفاعت آنان اميد ميرود.درادامه اين روايت مجعول امده است كه همان شب جبريل بر پيامبر نازل شد وبه پيامبر گفت:«جمله دوم فوق وحي نيست» وپيامبر بسيار دلگير وشكسته شد وخداوند براي دلجويي از پيامبر آيات ۷۳تا۷۵سصوره اسرا را نازل فرمود. اين داستان اهريمني ازسوي قاطبه علماي شيعه وسني تكذيب شده است وسلسله روات ان نيزاستخراج گرديده ومشخص شده است كهع روات ان يهوديان مسلمان شده بني قريظه بوده اند كه اين طايفه پر كينه ترين قبيله يهوديان مدينه
نسبت به پيامبر بوده اندكه صدهاتن ار آنان در جنگ خيبر به دستور پيامبر به درك واصل شده اند.

كتاب آيات شيطاني در ۹فصل تنظيم شده است ونويسنده كتاب،افسانه غرانيق را مكرروبه شكل هاي گوناگون در كتاب خود آورده است وآن را به عنوان يكي از مضامين اصلي كتاب خود مشخص وبرجسته نموده است.
موارد اهانت وجسارت نويسنده را ميتوان در موارد زير خلاصه كرد:
۱-تشكيك در امروحي وطرح اين موضوع كه جبرييل در واقع موجودي دردرون پيامبر بوده است وپيامبر (نعوذ بالله )متناسب با منافع خود وحتي مسايل شخصي اش آيات راتنظيم مي كرده است!

۲-معرفي پيامبر اسلام به عنوان فردي خودخواه وتاثير پذير وكم دقت و…
۳-معرفي ياران پيامبر به عنوان افرادي كه دچارانحراف هاي اخلاقي گوناگون بوده اند.
۴-نسبت انحراف اخلاقي به همسران پيامبر.
۵-تحقيرواهانت نسبت به فرشته وحي جبرييل
۶-تحقيرواهانت نسبت به احكام اسلام.