علل قدرتمند شدن ابزارهای جست وجو

بخش های مختلف باعث می شوند تا چنین نمایه هایی استنادی، به ابزارهای جستجوی کاملاً قدرتمندی بدل شوند. می توان به روش های مختلف جستجو کرد. یک جستجو می تواند از طریق ارجاع کتابشناختي یک مدرک موردعلاقه و یا از طریق یک کلیدواژه انجام شود. کلیدواژه ها میتوانند ما را به سایر کلیدواژه های مناسب راهنمایی کنند یا براساس عنوان هاي مدارک مورد استناد می توان کلیدواژه های بیشتری را به خاطر آورد که ممکن است برای انجام کاوش مناسب باشند. این مثال فرضی را درنظر بگیرید: یک کاوش کلیدواژهای در نمایهٔ استنادی علوم اجتماعی (سال ۱۹۹۶) ممکن است یک مدرک بسیار مرتبط را به دست دهد که از آن می توان برای بازیابی مدارک جدید دیگری که به آن استناد کرده اند استفاده کرد.

بازیابی مدارک جدید، به نوبه خود، میتواند کلیدواژه های بیشتری را به یاد ما آورد که ممکن است ما را به مقالات دیگری راهنمایی کنند. از این مقالات می توان برای دستیابی به استنادات بعدی، و به همین صورت در مجموعه ای از تکرارها، استفاده کرد. در آن دسته از نمایه های استنادی که در نمایهٔ اصلی آنها ارجاعات کتاب شناختی وجود دارد (به شکل ۸۴ نگاه کنید)، انجام انواع دیگری از تکرارها میسر است. مثلاً جستجو دربارهٔ یک مدرک شناخته شدهٔ بسیار مرتبط میتواند ما را به یک مدرک مورد استناد بسیار مرتبط دیگر راهنمایی کند. بنابراین، با استفاده از بعضی ارجاعات موجود در مدرک مورد استناد می توان مدارک دیگری را یافت که مورد استناد قرار گرفته اند و غیره.

همانطور که درباره بیشتر نمایه های مورد اشاره در این فصل یادآور شدیم، نمایه های استنادی چاپی نیز پایگاه های مشابهی در قالب الکترونیکی – به صورت دیسک نوری یا دسترسی درون خطی – دارند. به روشهای دیگری – مثل هم استنادی یا پیوند کتابشناختی – نیز می توان از اصول استناد – یک مدرک کتابشناختی به یک مدرک پیشین استناد میکند – برای برقراری ارتباط بین انتشارات استفاده کرد (به فصل ۱۵ مراجعه کنید).

فهرست مندرجات جاریا، یکی دیگر از محصولات معروفی مؤسسه اطلاعات علمی (آی اس آی) است که به صورت هفتگی و در بخشهای موضوعی مختلفی منتشر می شود و فهرست مندرجات مجلات زیادی را منعکس میکند. شکل ۸۶ یک صفحه نمونه از آن را نشان میدهد. هر شماره از فهرست مندرجات جاری، یک نمایه کلیدواژهای بسیار ساده دارد؛ همانطور که در شکل ۸۷ می بینید، یکی از اصطلاحات این شکل (“glucose) به یکی از مدرک های شکل ۸۶ مرتبط است. توجه کنید که در این نمایه، بعضی از عبارات و نام ها و نیز کلیدواژه های منفرد نیز وجود دارند.

هر مدخل، به یک صفحه در فهرست مندرجات جاری ویک شماره صفحه در مجله ای که در آنجا ارائه شده متصل است. مثلاً یکی از مدخلهای زیر glucose به مدرکی ارجاع می دهد که در مجله میکروبشناسی عملی و محیطی “، دسامبر ۱۹۸۹، صفحه ۳۲۱۴ چاپ شده است (شکلی ۸۶). از این نمایه ساده می توان به یک یا دو پیگیری سادهٔ همهٔ ارجاعات به یک کلیدواژه یکی ازروش استفاده کرد. بدیهی است که روش ها است. به هرحال، برای جستجوی اطلاعات خاص تر – انجام جستجویی پیچیدهتر – باید کلیدواژه هایی را انتخاب و با هم ترکیب کرد. مثلاً اگر کسی به دنبال مقالاتی دربارهٔ گلوکز در بافت مخمرها باشد باید شماره هایی را که زیر اصطلاح ” glucose) و اصطلاحات yeast یعنی مخمر او “yeasts وجود دارند را با یکدیگر مقایسه کند. در این صورت، احتمالاً به مدارکی – از جمله مدرک ارائه شده در شکل ۸۶-ارجاع خواهد شد که دقیقاً به موضوع جستجو مرتبط است. این روش اساساً گونه ای از نظام تک اصطلاحی (یا حداقل اجرایی فیزیکی از این نظام) است که در فصل ۲ دربارهٔ آن بحث شد. نظام تک اصطلاحی، نوع بسیار ابتدايي نظام های بازیابی پس همارا بوده است.