مدل پیشنهادی ماتیس در ارزیابی داده ها

ماتیس ” (۱۹۷۲) پیشنهاد کرده است که چکیده ها را باید براساس یک ضریب داده ای ارزیابی کرد. ضریب داده ای را با فرمول CIL نشان میدهند که C بیانگر عامل حفظ دادها وL بیانگر عامل حفظ طول است. C مقیاسی از دامنه ای است که در آن همهٔ مفاهیم (ماتیس آن را عناصر دادهای” مینامد) مدرک در چکیده حفظ میشوند. L تعداد واژه های چکیده است که بر تعداد واژه های مدرک تقسیم شده است. ضریب داده ای، یک مقدار عددی است؛ هر چه این مقدار بیشتر باشد دقت و فشردگی نیز بالاتر است: توانایی حفظ همهٔ عناصر اصلی متن با کمترین لغات. با افزایش تعداو عناصر داده ای موجود یا با کاهش تعداد کلمات در چکیده، این مقدار می تواند کم یا زیاد شود. ماتیس میگوید که مقدار ضریب داده اي زیر یک، نشان دهنده چکیده ای با کیفیتی غیرقابل قبول است. این روش، روشی مبتکرانه است گرچه تماماً به توانایی شناسایی عناصر داده ای وابسته است. ماتیس میگوید که از طریق معیارهای نحوی میتوان عناصر دادهای را شناسایی کرد.

همانند سایر انواع متنها و با استفاده از فرمول های خوانایی می توان چکیده ها را -براساس درجه خوانایی – ارزیابی کرد. درونبرگر و کویتس ” (۱۹۷۵) برای مقایسهٔ چکیده های مجلهٔ تحقیقات آموزشی” با گزارشاتی که این چکیده ها از آنها استخراج شده بودند از فرمول خوانایی فلش” استفاده کردند. احتمالاً به دلیل فقدان اطلاعات زیادی، چکیدهها از سطوح خوانایی بسیار پایینی برخوردار بودند. کینگ (۱۹۷۶) با استفاده از یک معیار باز دریافت که چکیده های چکیده نامه رشد کودکان، به نسبت مدارکی که از انها استخراج شده اند، از خوانایی کمتری برخوردارند.

هارتلی (۱۹۹۴) برای مقایسهٔ چهار نگارشي مختلف از چکیده هایی واحد، از دو آزمون (جامع) امتیاز خوانایی فلش و کلوزه استفاده کرد. او نتیجه گرفت که با تغییر اندازه. ساختار بندی (در پاراگراف هایی با سرعنوان های معین) و نگارشي دوباره، چکیده ها بهبود (یعنی افزایش وضوح) خواهند یافت. بعدها، هارتلی و سایدس (۱۹۹۶) دربارهٔ اولویت های خواننده درخصوص شکل کلی چکیده های ساختار یافته به تحقیق پرداختند.

سالاگر- مایر (۱۹۹۱) نمونه ای از چکیده های پزشکی را از دیدگاه زبانشناسی مورد بررسی قرار داد و دریافت که نیمی از چکیده های مورد بررسی از نظر ساختار ضعیف هستند (یعنی، ضعفی کلامی دارند). از آنجا که ضعف کلامی” می تواند مواردی چون پراکندگی مفهومی (مثل، گزارش کردن نتایج در بخش های مختلف یک چکیده) و حذف یک عنصر مهم (مثل، هدفی تحقیق) از چکیده را دربر داشته باشد، نگارندهٔ این اثر اشاره می کند چکیده های که به این روش تهیه می شوند در ارائه اطلاعات کارایی کمتری دارند.