نمایه های پس همارا

محتوای موضوعي مورد بحث در یک مدرک که با اصطلاحاتی نمایه ای که به آن اختصاص مییابد نشان داده میشود، ویژگی های چند بعدی دارد. مثلاً مقاله ای را درنظر بگیرید که دربارهٔ مهاجرت نیروی کار از کشور موزامبیک به معادن آفریقای جنوبی است، اصطلاحات زیر به این مقاله اختصاص یافته است:

موزامبیک

آفریقای جنوبی

کارگران مهاجر

کارگران معدن

روابط اقتصادی

هرچند در اینجا این اصطلاحات فهرست وار ارائه شده اند، اما در واقع آنها شبکه ای از ارتباطات را ارائه می کنند:

1

فردی ممکن است بتواند در یک جستجو براساس هر یک از اصطلاحات یا ترکیباتی از اصطلاحات، شامل ترکیبی دوتایی از هر یک از اصطلاحات، ترکیبی سه تایی از هر یک از اصطلاحات، ترکیب چهار تایی و یا همه پنج إصطلاح، به این مدرک دست یابد. یک نظام بازیابی اطلاعات که به کاوشگر امکان میداد تا به هر طریق ممکن، اصطلاحات را با هیم. ترکیب کند را یک نظام پس همارا مینامند(پس ترکیب” یا قابل دستکاری”، اصطلاحات دیگری هستند که مورد استفاده قرار گرفته اند.

. نظام های پس همارا در دهه ۱۹۴۰ ابداغ شدند؛ یعنی زمانی که در انواع مختلفی از کارتها مورد استفاده قرار گرفتند. یک نظام رایانه مبنای پیشرفته که به صورت درون خطی عمل میکند را می توان به عنوان فرزند خلفی این نظام های دستی به حساب آورد. نظام پس همارا را می توان به عنوان ماتریسی درنظر گرفت که در شکل ۸ نشان داده شده است. فایلهای یک سیستم درون خطی از دو عنصر تشکیل شده است:

۱. مجموعه کاملی از بازنمودهای مدرک : ارجاعات کتاب شناختی که معمولاً با اصطلاحات نمایه ای یا چکیده یا هر دو تکمیل می شوند.

۲. فهرستی از اصطلاحات که نشان میدهد کدام مدارک زیر هر یک از آن اصطلاحات نمایه شده است (گاهی این فایل را یک فایل مقلوب” یا فایل های جا گماری مینامند). همانند شکل ۸، مدارک با شماره مشخص می شوند.

آنچه در یک جستجوی درون خطی رخ میدهد را میتوان با رجوع به ماتریسی شکل ۸ نشان داد. فرض کنید کاوشگر از طریق یک پایانه ، اصطلاح موزامبیک را به سیستم وارد می کند. در شکل ۸، این مدرک با حرف P مشخص شده است. سیستم با اعلام اینکه هفت مدرک زیر این اصطلاح نمایه شده است پاسخ میدهد. کاوشگر اصطلاح کارگران معدن (حرف L در شکل) را به سیستم وارد کرده و پاسخ می شنود که چهار مدرک زیر این اصطلاح نمایه شده است. اکنون، اگر کاوشگر تقاضا کند که L را با P ترکیب کند، سیستم تعداد مدارک

 

2

شکل ۸ نظام بازیابی اطلاعات که در قالب یک ماتریس ارائه شده است .

موجود در این دو فهرست را مقایسه کرده و نشان میدهد که تنها ۳ مدرک مرتبط وجود دارند. رایانه این رکوردها را با شماره های شناسایی آنها (۴، ۸، ۱۰) یافته و آنها را نمایش داده یا چاپ میکند.

هر تعداد اصطلاحی که وجود داشته باشد و هر نوع عملگر منطقی که در جستجو مشخص شود، این فرآیند همچنان یکسان است. اگر اصطلاحات F یا G درخواست شود، سیستم نشان خواهد داد که پنج مدرک مرتبط وجود دارد. سپس ممکن است کاوشگر بخواهد که فهرست این پنج مدرک با فهرست زیر N – یعنی (F یا G) و N – ترکیب شود که حاصل سه مدرک خواهد بود. دربارهٔ سیستم های پس همارا میتوان گفت که در این سیستم ها:

      ۱- در هنگام جستجو می توان اصطلاحات را به هر روشی ترکیب کرد.

  1. چندبعدی بودن ارتباط بین اصطلاحات حفظ می شود.
  2. همه اصطلاحات اختصاص یافته به مدرک وزن یکسانی دارند، یعنی اهمیت هیچ یک بیشتر از دیگری نیست (هرچند نمایهسازی وزنی که در فصل بعد توضیح داده خواهد شد ممکن است چنین باشد).

این ویژگیها را نمی توان بر نمایه های پیش همارا که در فصل بعد مورد بحث قرار خواهند گرفت تعمیم داد.