کودها، سموم و میوه‌هایی که می‌خوریم

انواعی از کودهای شیمیایی و سموم دفع آفات نباتی به وسیله گیاهان جذب شده و در قسمت‌های خوراکی گیاه ذخیره می‌شود
آیا تا به حال میوه‌ای خورده‌اید که مزه‌اش به نظرتان تلخ و غیرطبیعی بوده باشد؟ آیا شده است که سیبی را گاز بزنید و پس از خوردن، طعم موادشیمیایی را روی زبان‌تان حس کنید؟ اگر این‌طور است پس مطالب زیر را بخوانید:

موادشیمیایی مورد استفاده در کشاورزی، درست همان چیزهایی هستند که اگر به طرز صحیح مصرف نشوند، هم برای محیط زیست و هم برای سلامت انسان مضرند. این موادشیمیایی یا به عنوان کود مصرف می‌شوند یا سموم متعدد دفع آفات نباتی هستند.
● انواع کودها

انواع کودها از دیرباز در کشاورزی استفاده می‌شده‌اند. این کودها به وسیله گیاه جذب شده و در قسمت‌های خوراکی گیاه که به مصرف انسان یا حیوان می‌رسد، ذخیره می‌شوند و اگر مقدار آنها در محصول، بیش از حد مجاز باشد، تهدیدی جدی برای سلامت انسان محسوب می‌شوند. به عنوان مثال کود اوره که به علت ارزان بودن به مقدار بسیار زیادی مصرف می‌شود بعد از استفاده در محصولاتی مانند پیاز و سیب‌زمینی، به نیترات تبدیل شده و در آنها تجمع می‌یابد. نیترات یک ماده سرطان‌زا بوده و باعث سرطان‌های دستگاه گوارش می‌شود. نیترات علاوه بر سرطان، موجب بروز اختلالات ناهنجار در سیستم عصبی، غدد درون‌ریز و سیستم ایمنی بدن می‌شود.

کود دیگری که به میزان زیاد مورد استفاده قرار می‌گیرد، کود فسفاته است که آن هم پس از مصرف به وسیله گیاهانی مانند سیب‌زمینی، سم کادمیوم را تولید می‌کند. کادمیوم هم یک ماده سرطان‌زا است و اگر میزان دریافت آن به وسیله انسان به بیش از ۲۰ میلی‌گرم برسد، باعث اختلال در کارکرد کلیه‌ها و همچنین کوتاهی قد در کودکان می‌شود.

▪ سموم دفع آفات و حشرات
علاوه بر کودهای شیمیایی، در کشاورزی بیش از سه هزار ترکیب شیمیایی خطرناک برای کنترل آفات و حشرات مورد استفاده قرار می‌گیرد که این مواد پس از ورود به بدن انسان، آثار سوء زیادی بر جای می‌گذارند. سموم دفع آفات نباتات باعث مسمومیت‌های کوتاه مدت یا درازمدت در انسان می‌شوند. مسمومیت‌های کوتاه مدت دارای آثار قابل مشاهده هستند اما متاسفانه مسمومیت‌های درازمدت حاصل از سموم دفع آفات نباتات، مشکلات و بیماری‌های خطرناکی ایجاد

می‌کنند که ممکن است حتی در نسل بعد ظاهر شوند. به عنوان مثال سم پاشی انگور و خیار گلخانه‌ای به وسیله کشاورزان، به دفعات زیاد انجام می‌گیرد که البته بررسی‌های علمی نشان می‌دهد ۸۰ تا ۹۰ درصد سموم شیمیایی مورد استفاده غیرضروری هستند. نفوذ این مواد سمی در موادغذایی باعث افزایش سرطان‌ها، بیماری‌های مزمن، اختلالات کبدی و ناراحتی‌های تنفسی در انسان می‌شود. علاوه بر آن، این مواد سبب آلودگی آب و هوا و خاک می‌شوند و برای محیط زیست نیز، مضر هستند.

▪ دوره پرهیز از مصرف
نکته حایز اهمیت در استفاده از سموم این است که هنگامی که سموم در کشاورزی استفاده می‌شوند، باید یک دوره زمانی پرهیز از مصرف را سپری کنند تا محصول برای انسان قابل مصرف باشد. برای مثال درباره سموم استفاده شده برای خیار، از روز سم پاشی تا زمان برداشت محصول، باید ۲۱ روز سپری شود اما متاسفانه بنابر دلایل اقتصادی و گران‌تر بودن قیمت خیارهای با اندازه کوچک در بازار، اغلب، این زمان پرهیز از مصرف رعایت نشده و محصول زودتر روانه بازار مصرف می‌شود. به همین علت براساس تحقیقات صورت گرفته روی خیارهای موجود در مناطق متعدد بازار میوه و تره‌بار تهران، بیشتر محصولات عرضه شده حاوی سموم به میزان بیش از حد مجاز بوده‌اند. آزاد بودن مصرف سموم به وسیله کشاورزان، افزایش مصرف سم را به دنبال داشته است.

▪ نظارت فراموش شده
بنابراین باید بر مصرف این گونه سم‌ها، نظارت جدی و دقیقی انجام شود. همچنین راه‌اندازی آزمایشگاه‌های تشخیص سموم و کنترل ‌دقیق محصولات کشاورزی از یک سو و آگاه سازی کشاورزان و توصیه به آنها برای رعایت زمان پرهیز از مصرف سم و جلوگیری ازمصرف سموم غیرمجاز باید در دستور کار دست‌اندرکاران مربوطه قرار گیرد.

▪ مواد غذایی ارگانیک
خوشبختانه امروزه با پیشرفت‌های علمی، تولید محصولات به سمت و سویی می‌رود که استفاده از کودها و سموم در پرورش گیاهان به صفر برسد. شاید نام موادغذایی ارگانیک، این روزها به گوش شما هم رسیده باشد. منظور از میوه‌های ارگانیک میوه‌هایی هستند که در تولید آنها از کودها و یا سموم شیمیایی استفاده نشده باشد. با استفاده از روش‌های جدید، حاصل‌خیزسازی خاک و مبارزه با آفات گیاهان بدون دخالت موادشیمیایی انجام می‌گیرد که حاصل این کار، تولید محصولی خوشمزه با کیفیت بالا و عاری از هر گونه مواد سمی است. در این روش‌ها به عنوان مثال به جای استفاده از سموم، حشره‌ای را پرورش

می‌دهند که آفات و حشرات موذی مزرعه را از بین می‌برد، بدون اینکه روی محصول تاثیر نامطلوبی بگذارد و روی محصول ذکر می‌شود که ماده غذایی ارگانیک بوده و در پرورش آن از سموم شیمیایی یا کودها استفاده نشده است. روش‌های حاصل‌خیزسازی خاک ارگانیک نیز وجود دارند که بدون دخالت کودها انجام گرفته و بسیار نتیجه بخش هستند.

▪ هوشیاری مردم
دیری نخواهد گذشت که افزایش آگاهی مردم از آثار سموم و کودهای شیمیایی باعث علاقه آنها به مصرف موادغذایی ارگانیک خواهد شد. درست است که در حال حاضر هزینه آنها کمی گران‌تر است ولی در مقابل هزینه‌های ناشی از بیماری‌های خطرناک، مسلما بسیار کمتر خواهد بود. امیدواریم که کشاورزی ما هم به این مهم نایل آمده و حتی صادرکننده موادغذایی ارگانیک به جهان باشیم.

سم مرگبار در چیپس و سیب زمینی سرخ کرده

شما چیپس زیاد می خورید؟ مصرف روزانه سیب زمینی سرخ شده شما بالا است؟
پس دقت کنید! زیرا سیب زمینی سرخ شده و چیپس سالانه قربانی های زیادی می گیرند!

دانشمندان موفق به کشف ماده بسیار سمی به نام”آکریلامید” شده اند که به خصوص در سیب زمینی سرخ کرده و چیپس به وفور یافت می شود.
سازمان خواربار جهانی‎ (FAO) و سازمان جهانی‎‎ بهداشت (WHO)‎ اعلام‎ کردند غـذاهـایـی مانند چیپس‎ های‎ سیب‎ زمینی‎، قهوه‎ و محصـولات‎ غله‎‎ای‎ مانند نان‎ و بیسکویت‎‎ که در حـرارت بسیار بالا تولید می‎ شوند، ممکن‎اسـت‎ حـاوی‎ ترکیبی‎ سرطان‎ زا به‎ نام‎ آکریلامید باشند. ۳۵ کارشنـاس‎ از ۱۲ کشور که ‎‎این‎ گـزارش‎ را تهیـه کرده‎‎اند اعلام‎ کردند غذاهایی‎ که مـیـزان‎ کربوهیدرات‎‎ آنهـا بالا و پروتئین آنها کـم‎ است‎‎ در صورت تهیه‎ در دمای‎ بالاتر از ۱۲۰ درجـه‎، در آنهـا آکریلامید تـولیـد مـی‌‌شود.

آکریلامید یک ماده اسیدی سرطان زا است که هنگام سرخ کردن مواد کربوهیدراتی (که دارای ترکیبات کربن ، اکسیژن و هیدروژن هستند) ایجاد می شود، اما مقدار آن در چیپس سیب زمینی بیشتر است.
هنگام سرخ کردن یک کیلوگرم چیپس سیب زمینی تا ۳۵۴۴ میکروگرم آکریلامید ایجاد می شود. اما هنگام آب پز کردن مواد غذایی ، این اسید سرطان زا تولید نمی شود.

طبق پژوهش های دانشمندان مختلف،آکریلامید در مقایسه با مواد سمی دیگر شناخته شده درگوشت گاو یا انواع بیماری های پوستی می تواند برای انسان ها تا صد برابر خطرناک تر باشد. آکریلامید زمانی خود را نمایان می کند که محصولات غذایی بر اثر حرارت و خشکی تغییر حالت دهند.
دکتر آمری نیا، متخصص تغذیه در مورد آکریلامید می گوید:

ماده ی ‌سمی آكریلامید (ACRYLAMIDE) ، موجود درسیب زمینی سرخ كرده و چیپس منجر به مرگ می‌شود. آكریلامید با تضعیف سیستم ایمنی بدن، ابتلا به‌بیماری‌های عفونی و سرطان را افزایش می‌دهد.

عوارض عصبی این سم شامل اختلال در هوشیاری ، ضعف، تحریك پذیری و تغییرات رفتاری است. اختلالات باروری همچون تغییر در رفتارهای جنسی، ناباروری و سقط ، تحریك و قرمزی پوست و نیز قرمزی چشم‌ها و عفوت‌های چشمی از دیگر عوارض آكریلامید می باشد.
آكریلامید در مقایسه با سایر موادسمی شناخته‌شده در مواد غذایی می‌تواند صدها برابر خطرناك‌تر باشد. در صورت سرخ شدن مواد غذایی حاوی قند و آلبومین، سم آكریلامید تولید می‌شود.

بنابراین تا جایی که ممکن است از خوردن سیب زمینی سرخ كرده و چیپس پرهیز کنید.اما اگر نتوانستید در برابر نخوردن این مواد غذایی مقاومت کنید،برای كاهش آكریلامید در سیب زمینی سرخ كرده و چیپس، این موارد را به خاطر بسپارید:
* سیب زمینی را هیچگاه در یخچال نگهداری نکنید.

* باید از سرخ كردن سیب زمینی‌های لک ‌دار خودداری كنید و آن را در حرارت كم و مدت زمان كوتاه سرخ كنید.
* قبل از استفاده و پخت سیب زمینی، آن را پوست کنده و لااقل به مدت یک ساعت در آب قرار دهید. قرار دادن سیب زمینی در آب قبل از سرخ كردن ، قند موجود در سیب زمینی را جذب كرده و به‌ این ترتیب امكان تشكیل آكریلامید كاهش می‌یابد.

* اگر سیب زمینی را در آب نگذاشتید،آن را قبل از سرخ کردن آب پز کنید. سیب زمینی آب پز شده در هنگام سرخ کردن آکریلامید کمتری تولید می کند.
* استفاده از روغن جامد به جای روغن مایع، به دلیل جلوگیری از داغ شدن بیش از حد روغن و اکسیداسیون سریع آن، در كاهش تولید آكریلامید موثر است.
یك سری مواد غذایی مانندگوشت قرمز، ماهی، شیر، پنیر، ماكارونی، برنج، سبزیجات و انواع میوه‌ها آکریلامید ندارند و حتی درصورت سرخ شدن نیز آكریلامید تولید نمی‌كنند. برای همین سعی کنید که در برنامه ی غذایی روزانه ی خود بیشتر از اینگونه مواد غذایی استفاده کنید.
کارشناسان توصیه‎ می‎ کـننـد بــا مصـرف‎ میوه‎‎ و سبزی‎‎ در وعده‌های غذایی خود،‎ ضـرر این‎ ماده‎ سرطان‎ زا را تعدیل‎ کنید.

ماده سمي “آكريلاميد” موجود در سيب زميني سرخ كرده و چيپس منجر به مرگ مي‌شود
یك مشاورتغذيه ورژيم درماني گفت: ماده‌سمي “آكريلاميد”، موجود درسيب زميني سرخ كرده و چيپس منجر به مرگ مي‌شود.
آكريلاميد باتضعيف سيستم ايمني بدن، ابتلا به‌بيماري‌هاي عفوني و سرطان را افزايش مي‌دهد.

عوارض عصبي اين سم شامل اختلال هوشياري ، ضعف، تحريك پذيري و تغييرات رفتاري است.
اختلالات باروري همچون تغيير در رفتارهاي جنسي، ناباروري و سقط ، تحريك و قرمزي پوست و نيز قرمزي چشم‌ها و عفوت‌هاي چشمي را از ديگر عوارض آكريلاميد عنوان كرد.
آكريلاميد در مقايسه با ساير موادسمي شناخته‌شده درديگر مواد غذايي مي‌تواند صدها برابر خطرناك‌تر باشد.