چکیده

پژوهش حاضر به بررسی تاثیر خانواده درمانی مبتنی بر فنون ساختاری سبک مینوچین بر رضایت زناشویی و کیفیت زندگی زوجین شهر تهران پرداخته است. روش پژوهش این طرح از نوع آزمایشی است که در آن از طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل استفاده شده است. جامعه آماری در این پژوهش کلیه زوج های مراجعه کننده به کلینیک های مرکز شهر تهران می باشد و نمونه آماری نیز از بین جامعه آماری، ۲۰ نفر با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی، در دو گروه آزمایشی و کنترل ۱۰) نفر گروه آزمایش و ۱۰ نفر گروه کنترل)و بر اساس سبک درمانی مینوچین انتخاب شد .ابزار سنجش دو پرسش نامه رضایت زناشویی ایزیچ و رضایت از زندگی وینر استفاده شد .یافتهها نشان داد که خانواده درمانی مبتنی بر فنون ساختاری سبک مینوچین ۳۲ درصد بر رضایت اززندگی زوجین تاثیر دارد.خانواده درمانی مبتنی بر فنون ساختاری سبک مینوچین ۶۷ درصد بر رضایت زناشویی زوجین تاثیر دارد. با توجه به میانگین و انحراف استاندارد نمرات رضایت زناشویی و رضایت از زندگی زوجین را در دو گروه کنترل و آزمایش در پیش آزمون و پس آزمون نشان می دهد.با توجه به جدول فوق،میانگین رضایت زناشویی در گروه آزمایش و در پس آزمون۵۲,۹۰ در پیش آزمون ۴۸,۵۰ و میانگین رضایت از زندگی در گروه آزمایش و در پس آزمون۴۴,۵۰ و در پیش آزمون ۴۲ بدست آمده است. همچنین میانگین رضایت زناشویی در گروه کنترل و در پس آزمون۳۳,۹۰ و در پیش آزمون ۵۳,۵۰ و میانگین رضایت اززندگی در گروه کنترل و در پس آزمون۳۱,۷۰ و در پیش آزمون ۳۰,۶۹ بدست آمده است. بنابراین رضایت زندگی و داشتن روابط زناشویی موفق نه تنها تاثیر بسزایی بر خوشبختی و سعادت افراد دارد بلکه فواید بی شماری نیز برای جامعه دارد.

واژههای کلیدی: خانواده درمانی – فنون ساختاری- سبک مینوچین – رضایت زناشویی- رضایت اززندگی -زوجین

۱ کارشناس ارشد روانشناسی بالینی باشگاه پژوهشگران و نخبگان جوان دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس،چالوس، ایران
z.ahangaryan@gmail.com
2 کارشناس ارشد روانشناسی بالینی و مدرس دانشگاه آزاد و پیام نور Saeed.shaveysi@gmail.com

۱

مقدمه

خانواده اولینسازمان اجتماعی است که فرد در آن زندگی می کند ، خانواده اساساً یک کانون کمک، تسکین ، التیام و شفابخش است . خانواده کانونی است که باید فشارهای روانی وارد شده بر اعضای خود را تخفیف دهد و راه رشد و شکوفایی آنها را هموار کند . خانواده در تمام فرهنگ ها کانون شکل گیری هویت فرد است . هیچ فردی جدا از خانواده اش قابل تعریف نیست و خانواده رکن اصلی سازنده فرد و شخصیت اوست ( ثنایی ، .( ۱۳۸۷

یکی از شاخص های بهداشت روانی میزان رضایت از زندگی است. رضایت از زندگی به عنوان یکی از مؤلفه های بهزیستی درونی شامل نگرش فرد، ارزیابی عمومی وی نسبت به کلیت زندگی خود و یا برخی از جنبه های زندگی همچون زندگی خانوادگی و تجربه آموزشی است.به این نحو که اگر کسی اغلب از زندگی خود راضی باشد و خوشی را تجربه نماید و گاه هیجاناتی مثل غمگینی و خشم را تجربه نماید، بهزیستی درونی بالا خواهد داشت. بر عکس اگر از زندگی خود راضی نباشد و خوشی و علاقه اندکی را تجربه نماید و هیجانات پیوسته منفی، مثل خشم و اضطراب را احساس نماید دارای بهزیستی درونی پایینی است (توکل و همکاران،.(۱۳۹۰

مفهوم رضایت زندگی که ابعاد گوناگون و بسیار وسیعی دارد. اما مهم این است که ما این مفهوم را از دیدگاه خود یعنی با توجه به نیازها و شرایط اجتماعی ، فرهنگی ، ملی و اقلیمی خویش بررسی کنیم و از این طریق بکوشیم جامعه خود را از مبتلا شدن به مصیبتها و مشکلات بزرگی که امروزه جامعه صنعتی غرب با آنها دست به گریبان اند، مصون بداریم. رضایت زندگی به دلیل گسترش روند صنعتی شدن و پیشرفت فناوری که توجه به بعد کمی زندگی انسان را مد نظر قرار می دهد و همچنین به دنبال غفلت از جنبه های کیفی زندگی انسان، طی چند دهه گذشته در کشورهای غربی مورد توجه اندیشمندان و متفکران علوم انسانی قرار گرفته است.توسعه بیش از پیش زندگی مدرن که خود را با تولید انبوه کالاها و خدمات متنوع در بعد کمی نشان می دهد ،مشکلات زیادی برای بشر امروزی به ارمغان آورده است .به همین دلیل توجه بسیاری از دانشمندان و صاحب نظران به مفهوم کیفیت زندگی معطوف گشته تا از این طریق ، تلاشهایی در راستای ارتقای شرایط زندگی و بهبود بخشیدن به بعد کیفی زندگی بشر صورت دهند (ربانی خوراسگانی و همکاران، (۱۳۸۶

۲

رضایت زناشویی از جمله عواملی است که در پایداری زناشویی و ثبات نظام خانواده نقش مؤثری را ایفا می کند . ازدواج ها در خلاء وجود ندارند. کودکان در ازدواج های نابسامان بیشتر احتمال دارد که دچار اضطراب ، افسردگی ، اختلال های رفتاری و بیماریهای جسمانی شوند ( گاتمن۱ ، .(۲۰۱۰

آیا هرگز در حالتی گیر کرده اید که احساس ناامیدی و ناتوانی بکنید و ندانید که چگونه بایـد رفتـار کنیـد ؟ آیـا تـا بـه حـال همسرتان شما را به انجام خواسته هایش تحت فشار قرار داده است به طوریکه شما از سر اجبار و بر خلاف میـل خـود تسـلیم شده باشید؟ اگر چنین شرایطی در زندگی شما بارها و بارها تکرار شده باشد حتماً لازم است کـه روش هـایی را بیاموزیـد کـه بتوانید در چنین شرایطی رفتار مناسبی داشته باشید!