چکیده:

در پنجمین کنفرانس بین المللی اکوسیتی در شنزن (Shenzhen) چین درباره اصول و چشم اندازهاي منسجمی بحث شد که باید براي برنامه ریزي و مدیریت یک شهر، خصلت کاربردي داشته باشند. شهرهاي کوچک و بزرگ و دهکده ها باید بر اساس اصول بوم شناختی (اکولوژیک) طراحی شوند تا کیفیت زندگی ساکنانشان را افزایش دهند و حافظ زیست بوم هاي (اکوسیستم هاي ) طبیعی باشند. این مهم نیازمند مدیریت و برنامه ریزي دقیق و مشارکت شهروندان و سایر گروه هاي مربوط است. توسعه ي اکوسیتی مردم مدار نیازمند درکی جامع از تعاملات پیچیده مابین عوامل فرهنگی، سیاسی، اقتصادي و محیطی مبتنی بر اصول بوم شناختی است.
(The Fifth International Eco-City Conference)

از طرف دیگر توسعه و گسترش اکوسیتی مبتنی بر روشی کل نگر که صنعت، فرهنگ، کشاورزي، محیط طبیعی و محیط مصنوع را به شکلی عملی تلفیق کند، امکان پذیر است. منظر طبیعی (landscape) یکی از عناصر اصلی اکوسیتی و حفظ و ارتقاي آن یکی از اهداف اکوسیتی است که در این مقاله به نقش و جایگاه آن در اکوسیتی پرداخته شده است.

مقدمه:

با پیشرفت جوامع و رفع نیاز بشر به دست صنعت میزان آلودگی و تخریب محیط زیست روز به روز بیشتر شده و خطر بیشتري سلامت بشر و محیط زیست را تهدید میکند.در قرن ۲۱، شهر ها باید به نحوي مردم را با طبیعت پیرامونشان هماهنگ سازند و دستیابی به توسعه پایدار را امکان پذیر نمایند. در حالیکه در دهه هاي اخیر رشد و گسترش شهر ها در تناقض با مفاهیم توسعه زیست گاه هاي پایدار صورت گرفته و این روند سبب افزایش حجم ترافیک، تشدید فشار بر روي محیط زیست (مثل تشدید آلودگی هاي ناشی از مصرف سوخت هاي فسیلی یا بی توجهی به مسائل اقلیمی) شده است. در نتیجه ي این الگو منابعی مانند زمین، انرژي و آب که باید براي نسل هاي بعدي حفظ شوند، با روند فزاینده اي در حال مصرف هستند.این رو لازم است اطلاعاتی درباره زیست بوم و محل زندگی خود داشته باشیم به همین جهت مقاله اي در راستاي شناخت زیست بوم و اکوسیتی تدوین کرده ام.

اکوسیتی

یکی از ارکان اساسی توسعه پایدار شهري، انطباق توسعه بر ویژگیهاي اقلیمی و بومی است و شهري با این مشخصات اکوسیتی نامیده می شود. در یک اکوسیتی علاوه بر در نظر گرفتن اصول پایه ي بوم شناسی (اکولوژي)، توسعه بر اساس اصول شهر پایدار صورت می گیرد. هدف از این قسمت ابتدا ارائه تعریفی از اکوسیتی و مشخص کردن ویژگی هاي آن و آنگاه ارائه ي چارچوبی براي ایجاد و توسعه ي اکوسیتی، چشم انداز و اهداف ساخت آن است. سپس به اهمیت منظر و محیط طبیعی در اکوسیتی و چگونگی تاثیر آن پرداخته خواهد شد.

اهداف کلان اکوسیتی

پنج عامل اصلی در ارتباط با برنامه ریزي شهري در اکوسیتی وجود دارد؛ زمینه و چهر جزء توسعه شهري که شامل:

ساختار شهر، حمل و نقل، گردش ماده و انرژي و اقتصادي- اجتماعی می شود.

در هریک از زمینه ها، اهدافی منطبق با اهداف کلان اکوسیتی و براي محقق کردن چشم انداز آن به شرح زیر تدوین می شود:

به حدقل رساندن استفاده از مواد اولیه و مصرف انرژي بهینه کردن تعاملات میان جریانات درون شهري و منطقه اي

۲

به حداقل رساندن تخریب محیط طبیعی کاهش نیاز به جابه جایی در شهر