بررسي تأثير پشت گرد بر روي ميزان انعطاف پذيري در دختران دانشجو

فهرست مطالب
عنوان صفحه
فصل اول: طرح تحقيق
مقدمه ۲
بيان مسئله ۳
ضرورت و اهميت تحقيق ۴
هدف تحقيق ۴
اهداف اختصاصي ۴

فرض هاي تحقيق ۵
محدوديت هاي تحقيق ۵
تعاريف عملياتي واژه ها و اصطلاحات ۵
فصل دوم: ادبيات تحقيق
مقدمه ۸
وظايف ستون فقرات ۸
ميزان حركت در ناحيه پشت ۱۰
عضلات ناحيه پشتي ۱۱

انعطاف پذيري ۱۱
انعطاف پذيري و انواع آن ۱۲
فهرست مطالب
عنوان صفحه
محدود كننده هاي انعطاف پذيري ۱۲
سن و قابليت انعطاف پذيري ۱۳
انعطاف پذيري و پيشگيري از صدمات ۱۴
عدم انعطاف پذيري ۱۵
توسعه انعطاف پذيري ۱۶
كيفوز ۱۷
تاريخچه ناهنجاريهاي كيفوز ۱۷
انواع كيفوز ۱۸
عضلات ۲۱
ارتباط كيفوز با عمكلردهاي فيزيولوژيك ۲۱

سابقه مطالعاتي تحقيق ۲۲
فصل سوم: روش تحقيق
روش تحقيق ۳۰
جامعه آماري ۳۰
نمونه آماري ۳۰
وسايل موردنياز در تحقيق ۳۰

فهرست مطالب
عنوان صفحه
روش اندازه گيري و جمع آوري اطلاعات ۳۱
فصل چهارم: نتايج و تجزيه و تحليل داده هاي تحقيق
مقدمه ۳۳
اطلاعات جمع آوري شده ۳۳

سن نمونه ها ۳۴
قد آزمون فرضيه اول و دوم ۳۵
فصل پنجم: خلاصه و پيشنهادات
مقدمه ۳۷
خلاصه پژوهش ۳۷
نتايج تحقيق ۳۸
پيشنهادات ۳۸

مقدمه
ازميان اجزاي ساختاري و اسكلتي شايد ستون فقرات را بتوانيم با اهميت ترين جزء ازبدن محسوب نماييم. زيرا گذشته از اينكه حافظ و حمايت كننده نخاع يكي از حساس ترين بخش هاي بدن مي باشد.

اين ستون متحرك با تغييرات خود مي تواند اشكال مختلفي به بدن داده و وضعيت هاي گوناگوني راطراحي مي نمايد. ازطرف ديگر قوسهايي كه درستون فقرات وجود دارند ازوارد شدن مستقيم فشار و نيروهايي كه ازطرف بالا مي آيند به سرجلوگيري مي نمايند و اين نيروها درقوسها تعديل ميگردند.

همچنين نقش حركتي ستون فقرات است كه حركات اين ستون مديون حركات جزئي است كه درهريك از ديسكهاي بين مهره اي بوجود مي آيد و اين حركات جزئي هستند كه درمجموع بعنوان يك حركت مثلاخم شدن يا چرخش نمايانگر مي شوند و اگر هركدام از اين اجزاء حركت دچار اختلال گردند نهايتاً حركت را دچار اختلال مي نمايند.

ستون فقرات انسان درهنگام تولد دو انحناي اوليه دارد قوس بزرگتر درناحيه پشتي و قوس كوچك درناحيه خاجي مي باشد همگام با چهاردست و پا رفتن ايستادن و راه رفتن قوسهاي ناحيه پشت و خارجي داراي تحدب خلفي بوده كه به نام كيفوز پشتي و خاجي معروف مي باشد.

افزايش غير طبيعي قوس ناحيه پشتي را گرد پشتي يا كيفوزيس مي نامند دراين عارضه كه قسمت بالاي پشت گرد شده استخوان جناغ فرو مي رود و سينه پايين مي آيد. بدين ترتيب حفره سينه كوچك مي شود و احتمالاً اندامهاي بسيار حساس داخلي ازموقعيت اصلي خود تغيير جا مي دهند. درموارد شديد،

بروز اين ناهنجاري همراه با اختلالات تنفسي و خستگي زودرس است امروزه تمام دست اندركاران و مربيان ورزشي معتقدند كه براي رسيدن به سطوح بالاي قهرماني به آمادگي جسماني بالايي نياز است.

دراين ميان عامل انعطاف پذيري از اهميت بسزايي برخوردار است، چرا كه انعطاف پذيري با افزايش دامنه حركت حول مفاصل اولاً ازدردهاي عضلاني و آسيبهاي ورزشي جلوگيري مي‌كند و ثانياً به بهبود اجراي فعاليت هاي ورزشي كمك مي نمايد. فردي كه داراي ستون فقرات غير قابل انعطاف است دربسياري از فعاليت هاي جسماني و همچنين درجذب كامل ضربات وارده بر ستون فقرات درهنگام راه رفتن، دويدن و پريدن ناتوان مي‌باشد.

عدم انعطاف پذيري در پشت همچنين مي تواند باعث وضعيت بد بدني، فشردگي اعصاب محيطي و اندازه گيري هاي دردناك شود. تست ميداني كه دراين تحقيق جهت سنجش انعطاف عضلات پشتي ستون فقرات به كار ميرود، تست خمش به پشت است.

بيان مسئله
افزايش غير طبيعي قوس ناحيه پشتي را كه گردن پشتي يا كيفوزيس مي نامند يكي از عارضه هاي شايع درناحيه خلفي ستون مهره هاي پشتي است. عارضه گرد پشتي انواع مختلف دارد كه درنوع حاد آن بخشي ازستون فقرات به صورت زاويه دار بيرون مي زند كه قوز نام دارد. اين عارضه ارتباط نزديكي با ضعف عضلات پشت و جلوي سينه دارد.

تحقيق حاضر درنظر دارد با تعيين ميزان انحناي مهره هاي پشتي و ارتباط آن با ميزان خمش به پشت دانشجويان دختر غير تربيت بدني مراجعه كننده به باشگاه ورزشي كه براي پركردن اوقات فراغت ورزش مي كنند تعيين نمايد كه آيا بين ميزان عارضه پشت گرد و ميزان خمش به پشت ارتباط معني داري وجود خواهد داشت يا خير؟

ضرورت و اهميت تحقيق
ازآنجا كه ساختار استخواني بعضي از مفاصل هم موجب محدوديت درانعطاف پذيري مي شود يعني علاوه بربافتهاي نرم كه نقش بخصوصي دارند وضعيت هاي عادتي بدن و كارهاي سنگين مزمن دامنه حركتي را محدود كرده و منجر به كوتاه شدگي تطبيقي عضلات مي گردند اين تحقيق درنظردارد ميزان ارتباط اين عوامل را تعيين نمايد.

هدف تحقيق
هدف كلي پژوهش تعيين رابطه ميزان انحناي مهره هاي پشتي و انعطاف پذيري درتست خمش به پشت مي باشد.

اهداف اختصاصي
۱) ارائه پيشنهاداتي براي اصلاح ناهنجاري كيفوز پشتي.
۲) ميزان خمش به پشت دانشجويان مبتلا به عارضه كيفوز و دانشجويان فاقد اين عارضه تعيين و مقايسه نمايد.
۳) درصد شيوع كيفوز پشتي دردانشجويان غير تربيت بدني تعيين مي شود.
۴) رابطه كيفوز پشتي با ميزان قد تعيين مي شود.

فرض هاي تحقيق
بين انعطاف پشت و ميزان انحناي مهره هاي پشتي ارتباط معني داري وجود ندارد (دارد).
بين انحناي پشت و ميزان قد ارتباط معني داري وجود ندارد‌ (دارد).

محدوديت هاي تحقيق
محدوديت هاي قابل كنترل
۱) سن جامعه مورد تحقيق
۲) زمان فعاليت تحقيق كه ازتاريخ ۱۵/۱/۸۵ لغايت ۱۵/۳/۸۵ بوده است.
۳) آزمودني هاي اين تحقيق ازميان دانشجويان دختر غير تربيت بدني مراجعه به يك باشگاه ورزشي مي باشند.

محدوديت هاي غير قابل كنترل
۱) هيچ گونه كنترلي برروي فعاليت هاي قبل از اندازه گيري درآن روز وجود نداشت.
تعاريف عملياتي واژه ها و اصطلاحات
۱) عارضه پشت گرد: منظور وضعيتي است كه زاويه بين مهره چهارم پشتي و مهره دوازدهم پشتي با استفاده از فرمول برابر با ۴۰ يا بيشتر از ۴۰ باشد. (۱۰)

۲) انعطاف پذيري: انعطاف پذيري، حركت آزادانه مفصل درسراسر دامنه حركتي خود است و يا توانايي به كشش واداشتن نسوج اطراف يك مفصل است.

مقدمه
با توجه به اهميت و نقش انعطاف پذيري درامر سلامتي وورزش اين فصل ازچهار قسمت تشكيل شده است درقسمت اول به بحث درباره وظايف ستون فقرات و ميزان حركت آن خواهيم پرداخت و درقسمت دوم به توضيح درمورد عضلات ناحيه پشت و نقش آنها در حفظ وضعيت صحيح بدن مي پردازيم و درقسمت سوم به تعريف انعطاف پذيري، انواع و نقش آن درسلامتي و ورزش خواهيم پرداخت ودرقسمت چهارم عارضه كيفوز موردبحث قرار گرفته است.

وظايف ستون فقرات
بطور كلي ساختمان ستون فقرات بنحوي است كه دو وظيفه مهم متضاد ومتفاوت را بخوبي انجام مي دهد. يعني از يك طرف ستون فقرات مركزي جهت تحرك و انعطاف پذيري مي باشد و ازطرف ديگر ستون فقرات بعنوان سمبل ثبات و استحكام دربدن مطرح است. همچنين ستون فقرات نه تنها از احشاء و اعضاي دروني شكم محافظت مي نمايد. وظيفه ديگر ستون فقرات جذب و تحمل فشارها و نيروهاي وارد برآن است.

ستون فقرات داراي چهار انحناء يا برآمدگي قوسي مي باشد كه دو انحناء بطرف جلو و دو انحناء به طرف عقب مي باشد و انحناء ياقوس قسمت پشت بطرف عقب است. وجود قوسهاي فوق درستون فقرات باعث مي گردد كه مقاومت و تحمل فشارها و استرس هاي وارد برستون فقرات تا حدود ده برابر افزايش يابد.

ستون فقرات را مي توان به دوقسمت يا دو ستون تقسيم كرد يكي ستون قدامي كه ازجسم يا تنه مهره تشكيل شده و ديگر ستون خلفي كه ازقوس مهره ها بوجود مي آيد.

براي حفظ ثبات و پايداري و استحكام مهره ها وايجاد تحرك و انعطاف پذيري عوامل متعددي دخالت دارند كه بطور خلاصه عبارت است از:
ا) عضلات
عضلات درناحيه ستون فقرات كه درشكل است يكي عضلاتي كه درناحيه كمر قرار گرفته اند و ديگر عضلاتي كه دراتصالات آن درقسمت هاي ديگر ستون فقرات بوده و در ناحيه كمر نيز اتصالاتي دارند.
عضلات ستون فقرات نه تنها باعث ثبات و استحكام مي شوند بلكه د رايجاد حركت ستون فقرات هم شركت دارند تقريباً تمام چهار طرف ستون فقرات توسط عضلات متعددي پوشيده شده است.
۲)ليگامنت ها (رباطها)

ليگامنت ها همچون طنابي دردو طرف جلو وعقب مهره ها قرار گرفته اند. ليگامنت ها هم به شكل كوچك و كوتاه كه فقط بين دو مهره قرار مي گيرند و هم به شكل بزرگ كه درطول چندين مهره واقع مي شوند وجود دارد.

۳) ديسك بين مهره اي
ديسك بين حجم يا تنه بين دو مهره قرار دارد. ديسك از دو قسمت محيط وهسته بوجود مي آيد. كار و وظيفه ديسك درورزشكاران داراي اهميت بسيار زيادي است.

۴)سطوح مفصلي بين زوايد مهره ها
هرمهره ازدو قسمت تشكيل شده يكي تنه و ديگري زوائد مهره .در ستون فقرات بجز تنه مهره ها كه با يكديگر مفصل تشكيل مي دهند درقسمت عقب ستون فقرات هم يك سري مفاصل سينوويال مخصوص داريم. اين مفاصل ازاتصال سطوح مفصلي زوايد استخواني بوجود مي آيند.

۵)ساختمان مهره ها
ازعوامل ديگر ايجاد ثبات و تحر درستون فقرات، نحوه قرارگرفتن مهره ها و ديسك بين آنها است. (۱)
ميزان حركت درناحيه پشت
فاصله موجود بين دو مهره كه توسط ديسك پر مي شود، امكان هرگونه حركتي را حول سه محور حركتي فراهم مي سازد. ولي بايستي توجه داشت يك مهره ازمفصل فوقاني يا تحتاني خودش داراي حركتي جزئي است.

ولي وقتي چندين مهره دريك جهت تا مي شود فلكش را مي توان با زاويه بيشتري مشاهده نمود. درناحيه مهره هاي پشتي حركت اكستشن به علت بلند بودن زائده هاي شوكي اين مهره ها با محدوديت انجام مي شود. درحركت فلكشن جانبي ناحيه پشتي به علت وجود سطوح مفصلي دنده ها به طور محدود انجام مي شود هردنده به سطح مفصلي موجود در مهره ها و ديسك هاي بين آنها اتصال مي يابند و علاوه بر اين هر دنده به زائده هاي عرضي مهره هاي پائيني نيز مفصل مي شود. درحركت چرخش ستون مهره ها دراين ناحيه تقريباً آزاد انجام مي شود.(۲)

عضلات ناحيه پشتي
عضلاتي كه درستون فقرات بر روي مهره ها اثر گذارند عبارتند از: ذوزنقه، متوازي الاضلاع، راست كننده ستون مهره ها، بين دنده ، سينه اي بزرگ و سينه اي كوچك.

انعطاف پذيري
انعطاف پذيري رامي توان به اين صورت تعريف كردبه قابليت حركت مفاصل بدن شخص تا حداكثر دامنه حركتي بدون ايجاد آسيب انعطاف پذيري گفته مي شود. انعطاف پذيري يك عامل عمومي نبوده، بلكه نسبت به مفاصل، ورزشها يا فعاليت هاي جسماني خاص ويژگي دارد.

مثلاً هايپر اكستنشن ستون فقرات بوسيله شكل و نحوه قرارگيري زائده هاي شوكي محدود مي شود. هم چنين خم شدن، دورشدن بوسيله شكل و نحوه قرارگيري زائده هاي شوكي محدود مي گردد. انعطاف پذيري هم چنين با اندازه بدن جنس سن و فعاليت ارتباط دارد. هر افزايشي درچربي بدن معمولاً انعطاف پذيري راكاهش مي دهد.

زنان عموماً نسبت به مردان گروه سني خود انعطاف پذيري بيشتري دارند از تولد تا پيري يك كاهش تدريجي درانعطاف پذيري وجود دارد، بنحوي كه بافتهاي نرم خاصيت ارتجاعي خود را ازدست مي دهند.

اين كاهش درنتيجه عدم حفظ يك برنامه فعال حركتي با دامنه كامل حركت ايجاد مي شود.
افراد فعال نسبت به غير فعال انعطاف پذيري بيشتري دارند، زيرا انعطاف پذيري دائماً تابع عادات حركتي است زماني است زماني كه عضلات دروضعيت كوتاه شدن نگه داشته مي شوند. بافتهاي نرم