بررسي نظرات كارشناسان ذيربط با اعتياد در مورد نقش نظام مديريت اطلاعات به هروئين در پيشگيري و درمان آن در شهرستان اصفهان

مقدمه‌ (بيان‌ مسئله‌، توجيه‌ اهميت‌ موضوع‌):
سوء استفاده از دارو يك پديده جهاني است. اين پديده تقريبا برهمه كشورها تاثيردارد با اين تفاوت كه وسعت و ويژگي هاي آن ازيك ناحيه به ناحيه ديگر فرق مي كند .اين خطرمتوجه سراسر جهان است به خصوص درميان جوانان و در چندين دهه گذشته مشكل بزرگي بوده است .بيشترين دارويي كه به طور وسيع در سراسر جهان استفاده مي شود حشيش بوده است كه سه- چهارم گزارش كشورها راجع به سوءاستفاده از دارو در مورد هروئين و دو-سوم آنها در مورد كوكائين بوده است(۲) .

در سالهاي اخير،در ايران اعتياد به هروئين بيشترين استفاده را نسبت به داروهاي ديگر داشته است .در ايران ۰۰۰/۶۰ نفر سوءاستفاده كننده از دارو يعني تقريبا۱۰ % از جمعيت كل كشور وجود دارد (۳).
هروئين يك داروي اعتياد آور است و استفاده از آن يك مشكل جدي درآمريكا به شمار مي رود ،مطالعه اي كه اخيرا انجام شده بيانگر اين مطلب است كه مشكل به سطح اپيدميك رسيده و برطبق بررسي ملي سال ۲۰۰۲ در مورد سوءاستفاده از دارو و سلامتي :گزارش شده است كه تقريبا ۷/۳ ميليون نفر آمريكايي۱۲ساله و مسن تر حداقل يك با ر در طول زندگيشان مصرف هروئين داشته اند كه ۶ /۱% جمعيت در سن ۱۲سالگي و بيشتر بوده اند ، در سال گذشته تقريبا

۰۰۰/۴۰۴ نفر(۲/۰%) مصرف كننده هروئين و در طول ماه گذشته ۰۰۰ /۱۶۶نفر(۱/۰%) گزارش شده است (۴). سيستم مديريت اطلاعات معتادين به هروئين (HAIMS ) سيستمي است كه اطلاعات معتادين به هروئين را ثبت ،جمع آوري ،ذخيره ،بازيابي ،تحليل ،توزيع و به منظور پيشگيري و درمان استفاده مي كند .

دلايل انتخاب موضوع اعتياد :
چرا اعتياد به هروئين انتخاب شده است ؟
۱-وسعت استفاده : پاكستان و ايران در حال حاضر بالاترين ميزان اعتياد به هروئين را در جهان دارند و برآورد مي شودكه تقريبا ۱۰% جمعيت ايران دارو مصرف مي كنند (۵) .
۲-دسترسي آسان : در سال ۲۰۰۱ تعداد تخميني استفاده كنندگان داروي تزريقي در ايران وسعتي بين ۰۰۰/۲۰۰ تا ۰۰۰/۳۰۰ داشته است و اين افزايش ناشي از تغيير روشهاي دادوستد و افزايش دسترسي به هروئين است (۶).
۳- ارزاني : علت تزريق كردن هروئين اين است كه اين دارو نسبت به داروهاي ديگر ارزانتر است و به راحتي مي توان حتي در خيابان به آن دسترسي يافت اما براي مثال ترياك گرانتر بوده و دسترسي به آن مشكل است (۷).

۴- خطرات هروئين براي سلامتي : استفاده هروئين با بروز بيماريهاي جدي و تهديد سلامتي همراه است اين بيماريها شامل :سقط خودبه خودي ،رو هم افتادن ديواره وريدها،عفونت لايه هاو دريچه هاي قلب و حتي مرگ در نتيجه دوز مصرف بالا .گاهي ممكن است پديده هايي(مانند عوارض كاهش دهنده تنفسي ) درنتيجه فقر،وضعيت سلامتي فرد مصرف كننده را بخطر بياندازد .معتادان تزريقي ممكن است به بيماريهاي عفوني مثل ايدز و هپاتيت مبتلا شوند.در پايان سال ۲۰۰۲ تقريبا ۰۰۰/۰۰۰/۴۲ نفر در سراسر جهان به ايدز مبتلا بوده اند در طول همان سال ۰۰۰/۰۰۰/۵ عفونت جديد گزارش شده است .

يك سوم افراد مبتلا به ايدز بين ۱۵تا ۲۴سال سن دارند به تدريج تزريق مواد مخدر حالت اپيدميك به خودمي گير ند و ۵% موارد انتقال ايدز در اثر تزريق همين مواد است (۸).
۵- جنايت (بزهكاري): استفاده از هروئين با ارتكاب جنايت در ارتباط است به اين علت كه واردات و توزيع آن غير قانوني است و بسياري از معتادان جهت به دست آوردن پول براي خريد دارو به دزدي و فحشا گرايش دارند علاوه براين رقابت شديد بين دلالان داروها باعث مرگ افراد تماشاچي بيگناه مي شود (۹) .
براي كاهش و حذف استفاده از هروئين نياز به آمارهاي جديد در موردعلت شناسي مصرف هروئين داريم يعني اينكه چه كساني هروئين مصرف مي كنند و به چه دليل ؟AHIMS سيستمي است كه مي تواند چنين خدماتي را فراهم كند اما ايجاد اين سيستم نياز به راههاي ارتباطي و مشاركتي دارد. سپس بايد راههاي عملي و فرمولهاو وسايل و روشهاي مناسب رابراي برنامه ريزي شناسايي كرد .

لذا مانياز به مشاركت بين سازمانها و افراد ذيل را داريم :

۱- سازمانهاي دولتي
۲- سازمانهاي غير دولتي
۳- والدين
۴- معلمين
۵- متخصصين بهداشتي
۶- سازمانهاي جامعه و جوانان
۷- سازمانهاي كارگران و كارمندان
۸- بخش خصوصي

ضرورت‌ اجراي‌ طرح‌ را به‌ صورت‌ خلاصه‌ شرح‌ دهيد:
در دنياي امروز به سبب پيچيدگي مسائل و مشكلات ، نياز به اطلاعات و آمار و ارقام در تصميم گيري مديريت بيش از هر زمان ديگر احساس ميشود.هنگام تصميم گيري پيرامون يك مساله نه تنها بايد اطلاعات آماري و تحليلي وسيعي فراهم كرد ، بلكه بايد تدابيري اتخاذ شود كه اطلاعات مورد نياز فورا و به سرعت در دسترس تصميم گيرندگان قرار گيرد. اطلاعات صحيح ، كامل و به روز هستند كه مديران را در رسيدن به اهدافشان ياري ميكنند

. چون اعتياد به خصوص اعتياد به هروئين به همراه خود بيماريهاي خطرناكي مثل ايدز ،هپاتيت ،كنسرها، بيماريهاي ريوي و… را به همراه دارد و از آنجايي كه فراواني مصرف اين ماده نسبت به مواد مخدر ديگر بيشتر مي باشد و صدمات جبران ناپذيري از نظر اقتصادي و نيروي فكري بر پيكر جامعه وارد مي كند و با درمان و پيشگيري ازآن مي توان سلامت ، اقتصاد و نيروي كار جوان را به جامعه برگرداند.

بنابراين براي برنامه ريزيهاي پيشگيري و درمان اعتياد دسترسي به اطلاعات ، مشاركت و كار گروهي وسيع جهت حل اين مسئله ضروري است.همچنين بمنظور كاهش و حذف استفاده از هروئين در جامعه نياز به آمارهاي جديد در مورد علت شناسي مصرف هروئين يعني اينكه چه كساني هروئين مصرف مي كنند و به چه دليل داريم.

رئيس دادگاههاي انقلاب استان اصفهان در بازديدي كه از زندان استان اصفهان به عمل آورد چنين اذعان داشت كه : بيش از نيمي زندانيان در ارتباط با اعتياد در زندانهاي استان اصفهان دوران محكوميت خود را ميگذرانند، بنابراين بايستي علل گرايش ساير خصوصيات آنها به منظور مبارزه بهتر با اين وضعيت كاملا مشخص گردد(۱).