چکیده

زمینه و هدف: اپیدمیAIDS، هم اکنون در سومین دهه حضور خویش است و تبدیل به بیماري همه گیري شده است که جامعه جهانیرا تهدید می کند. طبق گزارش WHO ، تا دسامبر سال ۲۰۰۲ میلادي ، ۶۸ میلیون مورد آلوده به ویروس در دنیا وجود داشته است و این در حالی است که نوجوانان بعنوان جمعیت در معرض خطر عفونت HIV/AIDS شناخته شده اند. از آنجا که راههاي انتقال این عفونت محدود است، ارتقاء سطح آگاهی مردم و بخصوص نوجوانان در خصوص HIV/AIDS ، می تواند کمک بسیاري به کاهش میزانهاي فزایندة عفونت ایدز کند.

مواد و روش کار: این بررسی، مطالعه اي توصیفی–مقطعی است که با هدف تعیین و ارزیابی آگاهی ونگرش دانش آموزاندبیرستانهاي استان یزد در سال ۱۳۸۳ انجام گرفته ا ست. ۲۱۴۶ دانش آموز از چهار شهر استان یزد در مقاطع مختلف تحصیلی، از طریق نمونه گیري خوشه اي انتخاب شدند و توسط پرسشنامه خود- ایفا ، مورد ارزیابی قرار گرفتند، داده هاي این بررسی در نرم افزار آماري

SPSS.win11/5 وارد شد و بوسیله آزمونهاي آماري مناسب مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.

یافته ها: هر چند اکثریت دانش آموزان در مورد راههاي انتقالHIV/AIDSآگاهی صحیح داشتند%۷۲- %۹۳/۳)پاسخ صحیح بهسوالات راههاي انتقال )، لیکن هنوز تصورات غلط در مورد این بیماري و راههاي انتقال آن به طور قابل توجهی در میان آنان وجود داشت.

در مجموع آگاهی اکثر دانش آموزان ( % ۳۵/۲) در حد خوبی بود. اغلب دانش آموزان (%۳۶/۳) در زمینه ایدز و بیماران مبتلا به ایدز، نگرش مثبت داشتند، در حالیکه با توجه به نسبت %۳۲/۴ ، نگرش منفی نیز در بین آنان رایج بود. آگاهی و نگرش دانش آموزان مورد بررسی در زیر گروههاي مقطع تحصیلی و پایه تحصیلی تفاوت معنی داري را نشان داد (P<0/001) ، ضمن این که نگرش دانش آموزان دختر بطور معنی داري مطلوب تر از پسران بود .(P<0/001) رادیو – تلویزیون منبع اصلی کسب اطلاعات دانش آموزان در خصوص HIV/AIDS بود

(%۶۳/۹) و%۲۱/۲ از آنان نیز از اینترنت بعنوان یکی از منابع کسب اطلاعات خود نام برده بودند. هم چنین اکثر دانش آموزان (%۵۶/۱) دوستان را بعنوان فرد مورد بحث و گفتگوي خود در زمینه ایدز معرفی کرده بودند.

نتیجه گیري: با توجه به یافته هاي این تحقیق، پیشنهاد می شود مدارس بعنوان یکی از کانونهاي اصلی تمرکز در استراتژیهاي کاهش ایدزمد نظر قرار گرفته و آموزش دانش آموزان در خصوص تمامی جنبه هاي HIV/AIDS ،بعنوان جزء تکمیلی آموزش در همه مدارس کشور مورد توجه جدي سیاستگزاران آموزشی و دولتی قرار گیرد. (مجله طبیب شرق، سال هشتم، شماره۱، بهار۱۳۸۵، ص۵۳تا(۶۳

گلواژه ها: آگاهی، نگرش، دانش آموزان، دبیرستان،HIV/ AIDS

مقدمه

اپیدمیAIDS هم اکنون در سومین دهه حضور خویش است و تبدیل به بیماري همه گیري شده است که جامعه جهانی را تهدید میکند. (۱) ایدز بیماري ویروسی نوپدیدي است که در

بسیاري از کشورها ریشه در اعتیاد تزریقی، بیکاري، فقر و فحشاء دارد و به عنوان دومین عفونت مهم منجر به مرگ در سطح جهان مطرح گردیده است. (۲) اهمیت مسئله ایدز چنان

آدرس نویسنده مسئول: یزد، دانشکده بهداشت، گروه مبارزه با بیماریها ۵۳E-mail: mazloomy_s@yahoo.com

( ۱۰ )

است که در زمان حاضر، هیچ بیماري خاصی مانند آن توجه زیاد جامعه بین المللی را به خود جلب نکرده است. (۳)
بر اساس آخرین آمار اپیدمی جهانی HIV/AIDS که توسط UNAIDS/WHO در دسامبر ۲۰۰۴ منتشر شده است، هم آکنون ۳۵/۹-۴۴/۳ میلیون نفر در جهان به HIV/AIDS

مبتلا هستند و تاکنون بیش از ۲۰ میلیون نفر در اثر این بیماري فوت کرده اند. این در حالی است که افراد جوان ۱۵-۲۴)سال)

به عنوان نیمی از تمامی موارد جدید عفونت ایدز در سراسر جهان محسوب می شوند. (۴)
در ایران، به گزارش وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی تا پایان سال ۱۳۸۳، ۹۸۰۰ مورد آلوده به HIV/AIDS،
۳۷۴ مورد مبتلا و۱۰۴۱ مورد مرگ بر اثر این بیماري، اتفاق افتاده است که در این میان بیشترین موارد آلودگی به ترتیب در دو گروه سنی ۲۵-۳۴ سال (%۳۹/۶) و ۳۵-۴۴ سال (%۲۹/۶)

وجود داشته و بیشترین راه انتقال آن، از طریق اعتیاد تزریقی

۵۰۳۲)مورد ) بوده است. بر همین اساس، ۸ درصد موارد آلودگی، در گروه سنی ۱۵-۲۴ سال (گروه سنی دانش آموزان دبیرستانی و دانشجویان) اتفاق افتاده ا ست. (۵)

هر چند HIV یک پدیدة پزشکی حیاتی است ولی به عنوان یک رفتار شخصی و یک پدیده اجتماعی و فرهنگی از اهمیت بیشتري برخوردار است و نوجوانان براي عفونت HIV به عنوان جمعیت در معرض خطر شناخته شدهاند((۶ به طوریکه روزانه ۶۰۰۰ نفر از افراد زیر ۲۵ سال به این بیماري آلوده میگردند. (۴) آن چیز که مسلم است آن است که دسترسی به اطلاعات در بسیاري از موقعیت ها و به خصوص امروز در بحبوحه خطر همه گیري HIV و بیماري ایدز، امري حیاتی است.((۷ به عقیده کارشناسان از آنجا که راههاي انتقال HIV

(تماس جنسی با فرد آلوده، خون و فرآورده هاي خون آلوده، سوزن و سرنگ مشترك، انتقال از مادر به کودك ) محدود است، ارتقاء سطح آگاهی مـــردم در خصـوص HIV/AIDS،

۵۴

می تواند کمک بسیاري به کاهش میزان هاي فزاینده عفونت ایدز کند. (۸) به طوري که بررسی ها نشان میدهند، برداشت هاي نادرست و عدم آگاهی نسبت به این بیماري در میان نوجوانان بسیار رایج میباشد و مشهود است که در کشاکش این بیماري همه گیر، آموزش با کیفیت مطلوب براي همه کودکان و نوجوانان ضروري است تا زندگی هایی که بر اثر عدم آگاهی و ترس از این بیماري به مخاطره افتاده اند، نجات یابند. (۷)