بررسی انواع قرچ ها(به همراه بیماری ها)

۱- قارچ صدفی چیست؟
۲- قارچ ها به سه گروه تقسیم می شوند.
(قارچ های خوراکی – قارچ های دارویی- قارچ های سمی)
شکل قارچ

قارچ دکمه ای
آشنایی با مفهوم سویه – استرین
شناسایی اصول تهیه بذر قارچ با استفاده از بذر و غلات
تعریف کمپوست
آشنایی با مواد و نحوه ی عمل آوری کمپوست

آشنایی با کمپوست طبیعی و مصنوعی
آشنایی با روشهای آماده سازی بسته
انواع کشت
سالن کشت و پرورش قارچ های دکمه ای
ضد عفونی کردن سالن کشت

تجهیزات سالن برای کشت قارچ دکمه ای
شناسایی اصول هوادمی سالن پرورش
مرحله ی برداشت قارچ دکمه ای
شناسایی اصول بسته بندی محصول برداشت شده

فرآورده های صنایع تبدیلی
بیماریهای قارچ های خوراکی
تاریخچه ی کشت و پرورش قارچ صدفی
کشت صدفی

طرز درست کردن بسترقارچ صدفی
نحوه ی درست کردن بذر
معرفی گونه های قارچ های پلوروتوس صدفی
روشهای مختلف بذر پاشی

روش های کشت
مرحله ی داشت ، مرحله ی اجرایی، نگهداری، قارچ صدفی
برداشت قارچ صدفی
بیماریهای قارچ صدفی

 

قارچ چیست؟
قارچ ریشه ندارد- سبزینه ندارد- قارچ ریشه دارد و جزء گروه ریشه داران است. قدمت قارچ بیشتر از گیاهان و جانوران است. قارچ ها سرشار از پروتئین هستند.
چربی قارچ کم است.

قارچ املاح معدنی در آن وجود دارد فسفر ، کلسیم ، آهن و…
آنزیمی در قارچ وجود دارد لیتین تنظیم کننده کلسترول خون آنزیم تریپین درد معده را کم می کند.

ویتامین های محلول در چربی که مفید هستند.[A,E,D]
قارچ ها به سه گروه تقسیم می شوند:
۱- قارچ خوراکی ۲- قارچ دارویی ۳- قارچ های سمی
قارچ های خوراکی

در بیشتر جاهای دنیا خوردن قارچ متداول است .

کشورهای سوئیس ، فرانسه ، آلمان در صدر مصرف کنندگان قرار دارند.
از مهمترین قارچ های خوراکی میتوان به قارچ دکمه ای ، انواع قارچ های صدفی ، قارچ چینی ، مورالما ، قارچ مرغوب چوب یا رقص پروانه ای ، قارچ کوپرینوس یا مرد پشمالو-قارچ گوش چوب و قارچ خوراکی شی تاکه یا قارچ جنگل ، …اشاره کرد.
این قارچ ها را می توان در محیط مصنوعی پرورش داد و جزء قارچ های زراعی هستند تعدادی از این قارچ ها غیر زراعی و به صورت وحشی در مراتع و مزارع دیده می شود.

 

قارچ های سمی
در طی قرون متمادی قارچ ها به خصوص انواع وحشی و سمی آن بین مردم افسانه ها داستانهای زیادی نقل گردیده است.برخی از قارچ ها وجود دارند که اگر باالکل مصرف شوند سمی و کشنده بوده ولی مصرف آنها به تنهایی هیچ اثر سوئی ندارد. از این قارچ ها می توان به قارچ های مرکب coprinus و Morchella اشاره کرد.
مسمومیتهای ناشی از قارچ های سمی را در سه گروه مورد بررسی قرار می دهیم.
الف) قارچ هایی که بر روی سیستم عصبی اثر می گذارند.
قارچ هایی که حساسیت به الکل ایجاد می کنند.

آمانیت یا زردAmanita muscarica عامل بسیاری از مسمومیت های قارچی می باشد.
قارچ های مخدر نیز از جمله قارچهایی می باشند که برسیستم عصبی تأثیر می گذارند.
مصرف این قارچ ها باعث می شوند که شخص صدا ها و مناظری را که وجود ندارد حس کند و دچار اوهام می گردد.آمانیت قرمز یا زرد یکی از قارچ های مخدر می باشند.

ب)قارچ هایی که بر روی دستگاه گوارش اثر دارند.
سرگیچه – تهوع – سردر می گیرند ولی باعث مرگ نمی شوند آمانیتا زرد و قرمز
ج) قارچ هایی که مصرف آن ها موجب از بین رفتن سلول ها می شوند.
این قارچ ها دارای سم همولتیک بوده و گلبول های قرمز خون را منحدم می کنند معروف ترین قارچ که باعث این مرگ می شود . آمانیتا فالوئید و آمانیتا ورنا اشاره کرد.

قارچ ها ۲ تا سم از خودشان تولید می کنند. فالاتوکسین – آناتوکسین.
آمانیتا موسکاریا Amanita Muscarica
به جز این قارچ هر قارچ دیگری باعث مرگ می شوند.

قارچ های سمی اگر به تنهایی مصرف شوند مشکلی ایجاد نمی کنند اما اگر با الکل مصرف شوند کشنده هستند.
قارچ های دارویی
استفاده از قارچ ها به عنوان دارو از زمانهای دور مرسوم بوده . آزتکها از قارچ به عنوان مواد توهم زا در فالگیری استفاده می کردند.
یکی از مهمترین آنتی بیوتیکها که امروزه در مبارزه با بیماریهای عفونی کاربرد دارد پنی سیلین می باشد که از قارچ استفاده می کنند.
ریتین(Retine) یکی از ترکیبات ضد سرطانی است که وجود آن در قارچ خوراکی .(CampestirisA) گزارش شده است. خاصیت ضد سرطانی دارد.
انیروفرون با کشت دادن با کشت دادن
۱- آنتی بیوتیک ۲- رتین ۳-پلوروتین
شکل قارچ کلاهک

مرفولوژی(شکل شناسی)

بستر گیاه = خاک بستر قارچ=کمپوست
از داخل لامل ها اسپور یا هاک منتشر می شوند.
به تنهایی قابل باروری نیست .
اندام باردهی هاگ حساب می شود.
قارچ ها وابسته هستند به ساپروفیت ها
ساپروفیت ها از مواد آلی تغذیه می کنند.
تجزیه کننده ثانویه زیرگروه ساپروفیت ها .
قارچ دکمه ای
آشنایی با تاریخچه پرورش قارچ های دکمه ای در دنیا و ایران.
کاشت قارچ دکمه ای در قرن ۱۷ اولین بار به دست یک باغبان فرانسوی کشت شد در هوای آزاد محیط کشت پایه سنتی برای پرورش قارچ دکمه ای در گذشت و حال کودابی می باشد.
قبل از اینکه بتوان سالن های بزرگ پرورش قارچ را با سیستم های کنترل آب و هوا مجهز ساخت عمل پرورش قارچ فقط در فصولی از سال که امکان کنترل آب و هوا به وسیلۀ سیستم های تهویه مطبوع وجود داشته صورت می گیرد.
قارچ دکمه ای = تجزیه کننده ی ثانویه – مقاوم ترند- هزینه ی آن بیشتر تر است. احتیاج به واسطه دارد.
تجزیه کننده ثانویه میکرواورگانیسم های فاسد
تجزیه کننده اولیه احتیاج به واسطه ندارد. کمپوست آن راحت تر – احتیاج به دستگاههای پیشرفته ندارد مثل صدفی.
آشنایی با مفهوم سویه یا استرین

گروهی از افراد یک گونه که از لحاظ ژنتیکی همگن باشند و سویه های مختلف یک گونه ممکن است که از لحاظ شدت بیماری زایی ، دامنه ی بیماری زایی و سازگاری جنسی یا برخی صفات دیگر با هم متفاوت باشند و در حالت کلی افراد یک سویه بیشترین شباهت را به هم دارند.
آشنایی با انتخاب سویه

برای بدست آوردن محصول مناسب ضروری است که در هر مرحله از کاشت قارچ نمونه هایی را انتخاب کنیم که علاوه بر داشتن بیشترین سازگاری با شرایط محیطی موجود بیشترین میزان محصول هم از لحاظ کیفیت قارچ تولیدی و هم مقدار قارچ تولیدی در واحد سطح را دارا باشند .
در ایران سویه های ۶۴۹،۹۱،۴۱۳، U-1، L-20 ، X-l، ۷۱۹ ، هیبرید۱،۲،۳،sll،l8،A-15،۶۱۱،۶۰۸،۱۰۰،f56،w-20،۷۶۵،SB-655،۸۵۶،از کیفیت مناسبی بر خوردار هستند .

در کنسرو سازی f=62و f=64 استفاده می شود.
رقم هایی که کشت می شود
رقم قهوه ای نسبت به نوسانات رطوبتی مقاوم است.
رقم سفید برخی متداول ترین رقم که کشت می شود.

رقم کرم

شناسایی اصول تهیه ی بذر قارچ با استفاده از بذور غلات
بذر = اسپان Spawn,Spown
به مجموعه ای از سیلیوم های هستندکه می تواند روی مواد مغزی (کمپوست) قرار گیرند. ویتامین ها – کربوهیدرات ها
اولین بذر کشور سوئد کشف کرد.
برای درست کردن بذر
مرحله اول اسپور گیری : کلاهک قارچ دکمه ای هفت تا ده بر می داریم از ساقه قطع می کنیم فقط خود کلاهک می ماند کلاهک را روی دستمال تیره رنگ و تمیز قرار می دهیم روی آن درپوش پلاستیکی قرار می دهیم ۶ تا ۷ ساعت قرار می دهیم. دقیقا زیر کلاهک رد سفید رنگ دیده می شود که به آن هاگ می گویند. بالای آن را سوراخ می کنیم به اندازه ی سوزت ته گرد
مرحله ی دوم= بارور کردن اسپور ها

غلات لوبیا سبز دو تا سه عدد را داخل مخلوط کن می ریزیم و مخلوط می کنیم بعد از مخلوط کردن مقداری آب مقطر اضافه می کنیم نوعی آگار درست می کنبم یک عدد سیب زمینی را پخته می کنیم و به صورت پوره در می آوریم و با آگار مخلوط می کنیم.
مرحلۀ سوم = آماده کردن مواد غذایی برای اسپور ها
مقدار ۵ کیلو گرم گندم خوب و سالم و تمیز را انتخاب می کنیم و داخل دیگ می ریزیم و حدود ۸ لیتر آب به آن اضافه کرده و به مدت ۱۵ دقیقه می جوشانیم چند قطره مایع ظرف شویی به اب در حال جوشیدن اضافه می کنیم برای بالا بردن قابلیت انبساط و خیس خوردن دانه های گندم اگر این کار را نکنیم با عث می

شود حباب های هوا ایجاد بشود و این حباب ها باعث مریضی بذر می شود بعد از این مرحله ۱۵ دقیقه ثابت بماند زیر شعله را خاموش می کنیم و می گذاریم در همین حالت بماند بعد گندم های جوشیده شده را در الک می ریزیم تا آب اضافی آنه خارج شود سپس آنها را بر روی یک تکه پارچه یا کاغذ روزنامه پهن می کنیم تا خنک شود. آب موجود در سطح دانه های تبخیر شوند بعد به دانه های گندم سرد شده مقدار ۶۰ گرم سولفات کلسیم هیدراته (Caso4.2H2o) و ۱۵ گرم کربنات کلسیم (Caco3) اضافه کرده و آنها را با دانه های گندم کاملاً مخلوط می کنیم . عمل سولفات کلسیم جلوگیری می کند از به هم چسبیدن دانه ها و

کربنات کلسیم نیز PH مناسب مخلوط را تأمین می کند بعد دانه های گندم را داخل شیشه های نیم لیتری یا کیسه های پلاستیکی از جنس پلی پروپیلن می ریزیم و بعد در شیشه ها را با درپوش پنبه ای می پوشانیم و آنهارا در داخل دستگاه اتوکلاو حرارت می دهیم حرارت ۱۲۱ درجه سانتی گراد به مدت ۲ ساعت استریل کرده و سپس باید محیط ما دارای PH 5/6 تا ۷/۶ باشد شیشه های حاوی دانه های گندم را با کشت خالص قارچ مایع زنی می کنیم و در درجه حرارت

۲۲ تا ۲۴ درجه سانتی گراد در تاریکی نگهداری می کنیم و در عرض ۲ هفته میلیوم قارچ سطح دانه های گندم را پوشانده و بذر آمادۀ استفاده می باشد از دانه های غلات دیگر مانند – جو- ارزن – سبوس گندم و … می توان برای تهیه اسپاون استفاده کرد در ضمن اگر بوی ترشی بدهد باکتریها حمله کردند و باید آن مقداری از بذر که کپک زده جدا کرده و روی آن را بر داریم که به دیگر بذرها آسیب نرساند اگر PH 7/6 تا ۶/۶ بالا یا پایین برود کپک سبز می زند و باید آن کپک را جدا کرد .
نیم درصد وزن کمپوست بذر لازم است.
هر چه عدد کوچکتر باشد کیفیت بذر بهتر است.
۱۷ یا ۱۸ بهترین دما برای کمپوست
کمپوست
تعریف کمپوست: از مواد آلی مرده و زنده که تجزیه می شوند
فرآیند میکروبی که طی آن مواد آلی تا حدودی تخمیر یافته و تجزیه می شوند را کمپوست سازی می گویند و ماده به دست آمده را کمپوست می گویند.
ایجاد کردن تعادل بین کربن و نیتروژن .
از بین بردن آمونیاک.
گاز آمونیاک آزاد می شود
گازها به دو صورت از بین می رود کاملاً از بین

در طی فرآیند کمپوست سازی در اثر تخمیر مقدار زیادی گاز آمونیاک تولید می شود که مقداری از گاز تولید شده وارد هوا می شود و از بین می رود و مقداری نیز توسط باکتریها مصرف شده و به مواد ازته واسطه تبدیل می شود که در نهایت به وسیله گروه دیگری از باکتریها به پروتئین تبدیل می شود در اثر کمپوست سازی مقدار زیادی از ازت و سلولز مواد از بین می رود . کمپوست سازی دارای یک لایه خارجی سرد می باشد که در زیر آن لایه نسبتاً گرمی قرار دارد که در

این لایه می توان رشته های سفید مایل به خاکستری قارچ های گرما دوست که سطح قطعات کشت را پوشانده اند را می توان دید و در داخل این لایه ناحیۀ وجود دارد که مغز کمپوست نامیده می شود که رنگ آن کم و بیش تیره است در داخل مغز کمپوست یک منطقه مرکزی وجود دارد که از نظر تخمیر مراحل اولیه را سپری می کند حدوداً تا ۱۰ درصد نیتروژن به داخل کمپوست برگردانده می شود همیشه تخمیر از مرکزی شروع می شود.

اول لایه خارجی=لایه سرد

لایه دوم= لایه گرم ، باکتریها و قارچهای گرما دوست
زندگی می کنند.
لایه سوم = مغز

لایه چهارم = لایه ی مرکزی

آشنایی با مواد و نحوه ی به عمل آوری کمپوست
مواد لازم برای تهیه کمپوست

۱- مواد اصلی : مواد اصلی کمپوست کاه و کلش گندم و جو و … همراه با
کاه و کلش غلات کربن آن زیادتر و برای تأمین سلولز ،لیگنین – همی سلولز .
۲- مکمل های غذایی انواع کودهای حیوانی – مرغی
میزان ازت بین ۱ تا ۵ درصد می باشد
برای بهتر شدن کیفیت = موقعی که به آن برگردانده میشود.
۳- مواد کنسانتره
مواد غذایی کنسانتره شامل سبوس گندم ، جو ، پوستۀ برنج ، غلات تخمیر شده و مواد غذایی حاصل از دانه های ذرت ، سویا و کنف که اکثراً در جیره غذایی حیوانات مصرف می شود.

این مواد دارای ازت و کربوهیدرات هستند که نیازهای غذایی قارچ را به تدریج تأمین می کنند مقدار ازت موجود در این مواد بین ۳ تا ۱۲ درصد متغیر است
۴- کودهای ازته

برای تأمین ازت مورد نیاز اضافه کردن کودهای ازته به کمپوست رواج دارد از این کودهای شیمیایی می توان به سولفات آمونیوم – اوره – نیترات کلسیم – آمونیوم و … اشاره کرد.
۵- املاح معدنی
برای تأمین املاح مورد نیاز قارچ خوراکی ترکیباتی مثل موربات پتاسیم و سوپرفسفات به کمپوست اضافه م شود . اضافه کردن سولفات کلسیم هیدراته (گچ کوره نرفته) و کربنات کلسیم (آهک) موجب رسوب کلوئیدهای محلول در محیط و خنثی شدن چربی ها می شوند و با این عمل از لزج شدن و به هم چسبیدن کمپوست جلوگیری می کنند .
هدف اصلی کمپوست سازی تعادل بین کربن و نیتروژن است .

در مرحله ی آغازین تا

مرحلۀ پایانی
C:N 17,1
آشنایی بل کمپوست طبیعی و مصنوعی
کمپوست طبیعی: از مخلوط کزدن مواد مختلف و کودابی تهیه می شود . و شرایط مخصوص و جا مشخص می خواهد. و حساسیت آن زیاد نیست.
کمپوست مصنوعی:مقدار کربن موجود در کمپوست در مرحله آغاز کمپوست سازی در حدود ۵/۱ در صد وزن خشک مواد است و نسبت کربن به ازت برابر ۲۵:۱ تا ۳۰ است. وقتی عمل کمپوست سازی تکمیل شد باید کمپوست حاصل دارای ۲ تا ۳/۲ درصد ازت باشد و نسبت کربن به ازت (C:N) در کمپوست ۱:۱۷ می باشد.

درست کردن کمپوست:
درست کردن کمپوست به دو روش:
روش کوتاه مدت:
روش طولانی مدت تهیه کمپوست(Long method )

۱- روش طولانی مدت تهیه کمپوست(Long method)
به اندازۀ ۸ تا ده خرد می کند

کف سالن
الف) خیس کردن کاه و کلش
اولین مرحله در تهیه کمپوست خیس کردن کاه و کلش خشک معمولاً به سختی آب را به خود جذب می کند بنابراین باید آن را وادار به جذب آب نمود. کاه و کلش پس از جذب مقداری آب کم کم نرم می شود به ظرفیت جذب آب بیشتری را پیدا می کند.برای خیس کردن کاه و کلش در عمل آن را به صورت لایه ای نازک در سطح سوله تهیه کمپوست پهن کرده و با پاشیدن اب فراوان بر روی آن در طی مراحل مختلف کاه و کلش خیس می شود. عمل خیس کردن را تا آنجا ادامه می دهند که کاه و کلش کاملاً از آب اشباع شود و نتواند آب بیشتری را جذب کند بعد کاه و کلش برگردانده می شود. دوباره آب پاشی می گردد تا نتواند آب بیشتری را به خود جذب کند . رطوبت کاه در این مرحله به ۷۵ % می رسد یک تن کاه برای رسیدن به نقطۀ اشباع به حدود ۵۰۰۰ لیتر آب نیاز دارد.