چکیده

استان لرستان و در کل مناطق مرکزی زاگرس نسبت به دیگر نقاط کشور ایران از لحاظ حفظ اصالت زبانی در موقعیت برتری قرار دارد و جزء چند استان محدودی میباشد که توانسته است، فرهنگ و ادبیات بومی خود را تا حد امکان از عهد باستان تا به امروز دست نخورده نگه دارد. برای مثال در میان گویشهای رایج در این استان (لکی، خرمآبادی و بختیاری) لغات و نامهایی وجود داشته که ریشه در زمانهای گذشته و حتی عصر آهن (اوج مفرغ سازی در لرستان) دارد. این لغات در اوستای زرتشت نیز دیده میشوند که نشاندهنده استفاده از این لغات در ایران باستان بوده است. جالب اینکه این نامها و القاب امروزه مورد استفاده فراوانی دارند، ولی هنوز تحقیق جامعی در این باره صورت نگرفته است.

این مقاله سعی دارد تا چند مورد از این اسامی را شناسایی و بررسی کرده، و رابطه امروزی آن با گذشته را نمایان کند.

واژگان کلیدی: کاسیان، لرستان، نامها، ادبیات بومی

مقدمه

قوم کاسیت به خاطر هنر مفرغسازیشان در سراسر دنیا معروف هستند و موزههای معتبر دنیا به این اشیای مفرغی کاسیان مزین شدهاند. این قوم ۵۷۶ سا ل بر بابل حکومت کرد و این شهر بزرگ و باستانی آن زمان را به زیر سلطه خویش درآورد. کاسیان شکست نخوردند، مگر به دست دولت ایلام که توانست کاسیان را از بابل بیرون براند و این باعث شد که کاسیان به موطن اصلی خود یعنی (( لرستان)) بازگردند .کاسیان پس از بازگشت از بابل و بینالنهرین بیکار ننشستند و توانستند هنر مفرغ سازی را به اوج خود برسانند به طوری که رومن گیرشمن باستانشناس معروف در مورد آنها چنین میگوید که» هنر ایران باستان یعنی هنر مفرغ سازی لرستان« (گیرشمن، .(۷۶ :۱۳۸۶ او بر این عقیده بود که اوج هنر ایرانیان باستان در هنر برنزهای لرستان میباشد، البته گیرشمن سازندهگان اشیای مفرغی لرستان را کیمریان میداند (گیرشمن، .(۴۲ :۱۳۹۰ کاسیتها بر حکومتهای پس از خود نیز تاثیرات به سزایی گذاشتند از جمله اینکه در طرز کوچک نمودن تصاویر، آنان پیشوای هنرمندان جانور نگار عهد هخامنشی بودهاند. تاثیرات فرهنگی قوم کاسی تا به امروز در میان مردمان زاگرس و دیگر نقاط فلات ایران به جا مانده است.

به عقیده محمد سهرابی لباس شال و سترهایی که امروزه در میان مردمان لرستان رایج است همان لباسی است که کاسیان میپوشیده اند (سهرابی، .(۲۱۶ : ۱۳۷۶ حوضه استقراری کاسیان قبل از فتح بابل، از شمال به شهر کرمانشاه و از جنوب تا پلدختر، از غرب به شهر مهران و از شرق تا نهاوند گسترش داشته است. آثاری که از کاسیان بر جای مانده اکثرا اشیای مفرغی هستند که به طور وحشیانهایی توسط عوامل داخلی و خارجی به سرقت رفتهاند، و کمتر از طریق حفاریهای علمی باستانشناسی به دست آمده اند. البته باستان شناسان معروفی چون آقایان اشمیت، لویی واندنبرگ و … نیز مطالعاتی را در نقاط باستانی لرستان انجام دادهاند.

روش تحقیق:

در این تحقیق ابتدا با استفاده از منابع کتابخانهایی نظرات مختلف در رابطه با موضوع مورد نظر را جمعآوری کرده و سپس گفته درستتر را بیان میکند. دلایل گفته شده بر اساس مستندات موجود در منابع اینترنتی و کتابخانهایی میباشد.