چکیده

سازمان محیطی براي رشد تعارض ها و عدم توافق هاست . تعارض بعنوان تمام شکل هاي مخالفت , عدم توافق , اختلاف بـین دو یا چند گروه تعریف می شود . محققان توافق نظر دارند که براي تعارض بیش از یک گروه نیاز اسـت و زمـان عامـل مهمـی است . تا زمانیکه پدیده ي تعارض امري غیر قابل اجتناب است استراتژي هاي مدیریت تعارض موضوع اصـلی مـورد بررسـی و مورد علاقه افراد , گروه ها و محققان خواهد بود . توانایی مدیریت تعارض بدون شک یکی از مهمترین مهارت هاي بـین فـردي است که یک مدیر نیاز دارد . استراتژي هاي مدیریت تعارض اثربخش می توانند تأثیرات منفی تعارض روي گروه هاي مختلـف را کاهش دهند که به ایجاد محیطی مطمئن کمک می کند . هدف از این مقاله بعنوان یک مقاله مـروري اینسـت کـه بـا ارائـه تعریفی از تعارض و کلیات آن به معرفی سبکهاي حل تعارض که افراد در موقعیت هاي مختلف تعارض مواجهه شده , بکار مـی گیرند , بپردازیم . که این سبکها عبارتند از : سبک رقابتی , اجتناب , تسلیم ,مصالحه و همکاري .

کلمات کلیدي : تعارض , تعارض کارکردي ، تعارض غیرکارکردي , مدیریت تعارض , سبک هاي مدیریت تعارض.

National Conference

۲۱/۵ /۲۰۱۵ Kome elmavaran danesh R.S. Institute
Article Code: 2063

١

.۱ مقدمه

در دنیاي امروزي تعارض امري اجتناب ناپپذیر است و این حقیقت باید مورد قبول واقع شود که در بهترین شکل تیم کاري و بهترین گروه هاي کاري ، تعارض و عدم توافق وجود خواهد داشت . در طول موفقیت تیم کاري ، افراد می توانند نظرات و عقایدشان را آزادانه ابراز کنند ، از طرفی تعارض به توسعه خلاقیت فردي منجر می شود و از طرفی دیگر تبادل ایده ها باعث بروز تعارض می شود . هنر اصلی در ارتباط با پدیده تعارض و مدیریت آن بطور اثربخش ، می تواند تعارض را از تهدید به فرصت هایی براي ظهور استعدادها و عملی کردن خلاقیت بالقوه باشد . [۳]
بطور کلی ، هر زمان که افراد با یکدیگر ارتباط برقرار می کنند ، عدم توافق هاي بیشماري ممکن است تعیین کننده باشد که آیا به تعارض منجر می شود یا نه . چون در سازمان ها سطح ارتباط بالاست امکان بروز تعارض زیاد است . بنابراین براي بسیاري از مدیران این که تعارض وجود دارد مسئله نیست بلکه چگونگی برخورد اثربخش با آن مورد توجه قرار می گیرد ، با در نظر گرفتن این حقیقت که نگرشهاي زیادي درمورد برخورد مدیران با تعارض وجود دارد ، تشخیص سبکها و استراتژي هاي مناسب بمنظور مدیریت موفقیت آمیز موقعیت هاي تعارض امري آسان نیست . [۱۱]

.۲ پیشینه ي تحقیق

مطالعات زیادي در زمینه ي فرآیند مدیریت تعارض و سبک هاي آن از جنبه هاي مختلف صورت گرفته است . بطور مثال : دکتر عبداغفار و همکارانش به مطالعه ي مقایسه اي سبک هاي مدیریت تعارض مدیران مدارس دبیرستان خصوصی و دولتی پرداخته اند و پیشنهاد می کند که مدیران می بایست بهترین سبک را طبق موقعیت انتخاب کنند . [۲] در زمینه ي رابطه ي هوش احساسی با استراتژي هاي مدیریت تعارض مطالعه اي صورت گرفته که همبستگی مثبت بین هوش احساسی با سبک هاي اجتناب ، رقابتی ، همکاري و مصالحه را ادعا می کند ولی با سبک سازش همبستگی مثبت ندارد . [۱۲] مطالعه ي توصیفی دیگري با موضوع سبک هاي مدیریت اجرایی و اثربخشی اجرایی در دانشگاه نیجریه انجام شده است که اظهار می کند اثربخشی سبک هاي مورد استفاده در نیجریه در حد متوسط می باشد . [۱۵] همچنین تحقیقاتی تحت عناوین رابطه بین خصوصیات شخصیتی و استراتژي هاي مدیرت تعارض مدیران [۶] مدیریت تعارض ، مذاکره و ارتباطات اثربخش [۷] سبکهاي مدیریت تعارض کارکنان [۱۰] و تأثیر سبکهاي مختلف مدیریت تعارض بر روي رضایت شغلی [۱۴] انجام شده است .

.۳ تعارض

ما در جامعه اي زندگی می کنیم که به سمت تعارض متمایل است . [۱۱] اصطلاح تعارض به ناسازگاري ادراك شده که نوعاً از شکلهایی از مداخله یا مخالفت بوجود آمده ، اشاره دارد . [۱۰] تعارض بعنوان عدم توافق و تقابل میان افراد و گروهها درمورد علایق ، اعتقادات و ارزشها تعریف می شود . [۶] طبق تعریف رابینز تعارض فرآیندي است که در آن تلاش آگاهانه گروه A ، باعث خنثی کردن تلاش هاي گروه B می شود ، بطوریکه تلاش هاي گروه B در دنبال کردن اهدافشان بی ثمر می ماند یا گروه A نسبت دستیابی خود به اهدافشان را افزایش می دهند .

بعنوان یک تعریف جامع می توان گفت : فرآیندي که در آن گروهی احساس می کنند علایقشان به وسیله ي گروهی دیگر مورد مخالفت قرار گرفته است . [۳] همچنین تامپسون تعارض را بعنوان درك متفاوت افراد از اهداف تعریف می کند
[۱۱].