چکیده

هدف از این تحقیق بررسی رابطه مدیریت دانش با توانمندسازی کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان می باشد. در این تحقیق با استفاده از مدل مدیریت دانش همتی و مدل توانمندسازی کارکنان میشرا، ابعاد متغیرهای تحقیق مشخص و با توجه به ابعاد پرسشنامه ای محق ساخته تنظیم و در اختیار پاسخگویان قرا گرفت. این تحقیق از نوع همبستگی بوده و از نظر هدف توصیفی- تحلیلی می باشد. جامعه آماری این تحقیق را مدیران و کارمندان شرکت آرمان نیروی سبلان تشکیل می دهد که حدود۱۲۵ نفر می باشند و طبق فرمول کوکران، حجم نمونه ۹۴نفر برآورد گردید. نتایج بدست آمده حاکی از رابطه مثبت مدیریت دانش بر توانمدسازی کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان اردبیل می باشد و لذا تمام فرضیه های تحقیق مورد قبول قرار می گیرند.

کلمات کلیدی: مدیریت دانش، توانمندسازی کارکنان، ابعاد توانمندسازی کارکنان

The Survey relationship between knowledge management and empowerment (Case study : Arman sabalan niroo company)

abstract× The purpose of this study is examine the relationship between knowledge management and Empowering staff ‘s in Arman Niroo Sabalan Company. In this study we use of Hemati model for knowledge management and Mishra model for Empowering. Variables Dimension in this research is defined and thay set According to questioneri Dimension that made by researcher and thay distributed for respondents. This study is Correlation type and descriptive – Analytical. The population is managears and staff in Arman Niroo Sabalan Company about 125 people, and according Cochran

formula, the sample size was estimated to be 94. The results of this reasearch is a positive relationship between knowledge management and Empowering staff in Arman Niroo Sabalan Company. therefore all of research hypotheses were accepted.× Keywords: Knowledge management, Empowerment staff’s, dementions of empowerment staff’s

۱٫ مقدمه

از اواسط دهه ۱۹۹۰ افزایش گسترده ای در ادبیات مدیریت دانش بوجود آمده است که این مهم به خاطر افزایش اهمیت مدیریت دانش در سازمان ها بوده است. به نظر می رسد که دانش مهم ترین منبع بر ای ایجاد مزیت رقابتی به شمار می رود(پیل و اومانس، .(۲۰۰۷ لذا مدیریت دانش به منزله کشف دانایی های فردی و تبدیل آن به یک موضوع اطلاعاتی به نحوی است که بتوان آن را در پایگاه های اطلاعاتی ذخیره کرد، با دیگران مبادله نمود و در فرایند کار¬های روزانه به کار گرفت. مدیریت دانش موضوع مهمی است، زیرا به مهم ترین سرمایه ارزشمند سازمانی یعنی سرمایه های فکری مربوط می شود. مدیریت دانش با تبدیل سرمایه های انسانی به دارایی های فکری سازمان یافته برای سازمان ایجاد ارزش می کند(حضوری و همکاران،.(۱۶ :۱۳۸۹ مدیریت دانش راهبردها و فرایند هایی هستند که قادرند تولید و جریان دانش را به منظور ایجاد و برآورد ساختن انتظارات سازمان، مشتریان و کاربران در کل سازمان بوجود آورند. مهمترین منبع مزیت رقابتی در سازمان ها ، کارکنان متعهد ، برانگیخته و وظیفه شناس هستند، اما متأسفانه از استعدادهای بالقوه آن ها اغلب در سازمان ها استفاده نمی گردد. به همین خاطر از توانمندسازی به عنوان مهمترین چالش مدیران در عصر حاضر یاد می شود . درنتیجهِ این چالش ها ، مدیران باید شرایط سازمان ها را به گونه ای مهیا سازند که در آن هر شخصی بتواند توانمندتر شود، چون نیروی کار متعهد و توانمند، یکی از شروط لازم و ضروری برای عملکرد موثر در سازمان های نوین می باشد . توانمندسازی ابزاری است برای بازگذاشتن دست کارکنان به گونه ای که آنها بتوانند برای آنچه فکر می کنند بهترین است، بدون ترس از تأیید نشدن آن توسط رؤسایشان از آزادی عمل برخوردار گردند.

۱

کارکنان توانمند با استفاده از ابعاد توانمندسازی قادر خو اهند بود سازمان را از بحران نجات دهند و با ایجاد فرصت های طلایی در کسب و کار تعهد و وفاداری خود را به سازمان نشان دهند(موغلی وهمکاران،.(۱۲۱: ۱۳۸۸ علیرغم توجه رو به رشد به توانمندسازی کارکنان، درک و آگاهی ما از این مفهوم محدود است و مطالعات علمی کمی در خصوص اینکه توانمندسازی در زمینه کاری با چه متغیرهای سازمانی در ارتباط است، وجود دارد .

یکی از مهمترین متغیرهای سازمانی که محققین و مدیران اجرایی به علاقمند هستند، مدیریت دانش است. در جهان امروز سازمان های موفق سازمان هایی هستند که نه با تکیه بر دارائی هایی مثل کارخانه و ماشین آلات، بلکه با تکیه بر دانش ومهارت کارکنان دائما نوآوری می کنند. لذا با توجه به اهمیت دارائی های فکری سازمان ها، مدیریت کردن این دارائی ها به نام دانش دغدغه اصلی شرکت ها در دنیای دانشی امروز می باشد(نجفی و عبادی،.(۴ :۲۰۰۹

اگر چه نویسندگان و محققین بسیاری بر نقش کلیدی و محوری مدیریت دانش در ارتقاء و حفظ و عملکرد نیروی انسانی تأکید کرده اند. اما معدود مطالعات علمی هستند که رابطه تاثیر و تاثری توانمند سازی کارکنان با مدیریت دانش را مورد بررسی قرار داده اند .

موغلی و همکاران سال۱۳۸۸در مقاله بررسی بررسی ارتباط بین توانمندسازی و تعهد سازمانی کارکنان در مناطق نوزده گانه سازمان آموزش و پرورش شهر تهران به این نتیجه رسیدند که که بین توانمندسازی و تعهد سازمانی و فرضیات فرعی مربوط به آن به غیر از احساس مؤثربودن و احساس داشتن اعتماد ارتباطی وجود ندارد . در ضمن میزان توانمندی کارکنان از سطح متوسط بالاتر و میزان تعهد سازمانی کارکنان از سطح متوسط پایین تر است.

سلاجقه و همکاران در سال۱۳۹۲ در تحقیق” تحلیل توانمندسازی روانشناختی کارکنان و رابطه آن با مدیریت دانش” اذعان کردند که بین توانمندسازی روانشناختی و مؤلفه های آن با مدیریت دانش رابطه معنی داری وجود دارد و نتایج حاصل از آزمون رگرسیون چندگانه، حاکی از آن است که به غیر از احساس مؤثر بودن، احساس خودمختاری بیشترین تأثیر و احساس معنی دار بودن شغل کمترین تأثیر را برمدیریت دانش دارند.

احمدی و همکارانش (۲۰۱۲) در زمینه ارتباط بین توانمندسازی روانشناختی و فعالیت های مدیریت دانش مطالعاتی را انجام دادند و نتایج حاصل از تحقیقات آنها نشان می دهد که بین توانمندسازی روانشناختی و فعالیت های خلق دانش و جذب دانش رتباط معنی داری وجود ندارد . همچنین نتایج نشان می دهد که بین توانمندسازی روانشناختی کارکنان و فعالیت های انتقال دانش، سازماندهی دانش و بکارگیری دانش ارتباط مستقیم و معنی داری وجود دارد.

با توجه به پیشینه ذکر شده، این تحقیق به دنبال آن است که این سؤال را مورد بررسی و کاوش قرار دهد : آیا مدیریت دانش بر توانمند سازی کارکنان نیروگاه گازی اردبیل تاثیر دارد؟

۲٫ روش تحقیق

پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش به روش همبستگی انجام شده است. جامعه ی آماری این تحقیق کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان می باشد که به عنوان شرکت بهره برداری نیروگاه گازی اردبیل در حال فعالیت است که شامل ۱۲۵ نفر کارمنداست. بر اساس فرمول کوکران تعداد۹۴ نفر به عنوان نمونه آماری انتخاب و پرسشنامه تحقیق میان آنان توزیع شد.

برای اندازه گیری مدیریت دانش، از پرسشنامه ای محقق ساخته با توجه به پرسشنامه همتی و همکاران((۱۳۸۹ استفاده شد. برای بررسی توانمندسازی کارکنان نیز با توجه به تقسیم بندی توانمندسازی کارکنان از دیدگاه میشرا (۱۹۹۹)پرسشنامه ای محقق ساخته تنظیم و در اختیار پاسخگویان قرارگرفت. در مجموع پرسشنامه تحقیق شامل ۳۵ صوال است که ۲۰ مورد مربوط به مدیریت دانش و ابعاد آن و۱۵ مورد توانمندسازی کارکنان و ابعاد آن را مورد بررسی و سنجش قرار داد. به منظور اندازه گیری قابلیت اعتماد از روش آلفای کرونباخ استفاده شد که که مقدار۰٫۷۵ رانشان می دهد. برای تجزیه و تحلیل داده ها و آزمون فرضیه های پژوهش از آزمون همبستگی و رگرسیون چند متغیره با استفاده از نرم افزارSPSS استفاده شد.

۳٫ اهداف و فرضیه ها

هدف اصلی -۱ بررسی رابطه مدیریت دانش با توانمند سازی کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان

۲

اهداف فرعی

-۱ بررسی رابطه مدیریت دانش با احساس شایستگی در میان کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان -۲ بررسی رابطه مدیریت دانش با احساس داشتن حق انتخاب در میان کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان

-۳ بررسی رابطه مدیریت دانش با احساس موثر بودن در میان کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان -۴ بررسی رابطه مدیریت دانش با احساس معنی دار بودن در میان کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان
-۵ بررسی رابطه مدیریت دانش با احساس اعتماد داشتن به دیگران در میان کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان
فرضیه اصلی
-۱ مدیریت دانش با توانمند سازی کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان رابطه دارد.

فرضیه های فرعی
-۱ مدیریت دانش بااحساس شایستگیِ کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان تاثیر دارد.

-۲ مدیریت دانش بااحساس داشتن حق انتخابِ کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان تاثیر دارد. -۳ مدیریت دانش بااحساس موثر بودنِ کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان تاثیر دارد.

-۴ مدیریت دانش با احساس معنیدار بودنِ کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان تاثیر دارد. -۵ مدیریت دانش باحساس اعتماد داشتنِ کارکنان شرکت آرمان نیروی سبلان تاثیر دارد.