چکیده

زمینه و هدف: توجه به نیاز هاي روحی روانی و سلامت دانشجویان، که درصد قابل توجهی از جمعیت کشور را تشکیل می دهند، بسیارحائز اهمیت است. به خاطر تاثیر محیط و وجود برخی عوامل استرس زا این قشر در معرض خطر می باشند. هدف از این مطالعه بررسی سلامت عمومی دانشجویان علوم پزشکی زاهدان و برخی عوامل مرتبط با آن بوده است.
مواد و روش کار: در این مطالعه مقطعی۲۴۰نفر از دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی زاهدان در بهار سال۱۳۸۶به روش نمونه گیريتصادفی طبقه بندي شده انتخاب و مورد بررسی قرار گرفتند. روش جمع آوري داده ها با استفاده از پرسشنامه سلامت عمومی (GHQ-28)

بود.براي تعیین دانشجویان مشکل دار و بدون مشکل از نقطه برش ۲۳ و براي هر کدام از حیطه ها نیز از نقطه برش ۶ استفاده شد. داده ها در نرم افزار SPSS.13 و با استفاده از آمار توصیفی و تحلیلی ( آزمون کاي دو و تجزیه به مولفه هاي اصلی) تجزیه و تحلیل شد.سطح معنی داري نیز ۰/۰۵ در نظر گرفته شد.

یافته ها: بر اساس آزمونGHQ-28،%۳۸/۸از دانشجویان مشکوك به اختلالات روانی یا جسمی بودند که در دانشجویان دختر و پسربه ترتیب %۲۲/۷ و%۴۴/۸ بود و اختلاف معنی داري نیز بین آنها مشاهده شد(.(P<0/05 این اختلاف بیشتر در حیطه اضطراب مشهود بود.

وضعیت سلامت عمومی دانشجویان، با وضعیت تاهل و وضعیت اقتصادي اجتماعی نیز ارتباط معنی داري را نشان داد((P<0/05 که این ارتباط بیشتر در حیطههاي افسردگی و کارکرد اجتماعی مشهود بود. به طوري که بیشترین مشکل در دانشجویان مجرد و دانشجویان با سطح اقتصادي اجتماعی پائین بود. وضعیت سلامت عمومی دانشجویان با مقطع تحصیلی، رشته تحصیلی، معدل،ترم تحصیلی، فعالیت بدنی، سن،وضعیت سکونت و بعد خانوار ارتباط معنی داري را نشان نداد(.(P>0/05
نتیجه گیري: وضعیت اقتصادي اجتماعی، بویژه میزان درآمد پیشگویی کننده خوبی از خطر ابتلا به اختلالات روانی در دانشجویان است.

لذا توجه به وضعیت اقتصادي دانشجویان و توجه ویژه به دانشجویان کم در آمد در پیشگیري از اختلالات روانی اهمیت زیادي دارد. (مجله

طبیب شرق، سال نهم، شماره ۳، پائیز ۸۶، ص ۲۹۵ تا (۳۰۴

کلیدواژه ها:پرسشنامه سلامت عمومی(GHQ-28)، دانشجویان ، زاهدان، سلامت روانی

مقدمه

توجه به نیاز هاي روحی روانی و سلامت دانشجویان، که در صد قابل توجهی از جمعیت کشور را تشکیل مـی دهنـد، بـسیار حائز اهمیت است. به خاطر وجود برخی عوامل استرس زا و تاثیر محیط، این قشر در معرض خطر می باشند. (۱)

از عوامل موثر در سلامتی(تعیـین کننـده هـاي سـلامتی) مـی توان به عوامل ژنتیکی و فردي مانند: سن، جـنس، شـغل و طبقـه اجتماعی، عوامل محیطی، شیوه هـاي زنـدگی مـردم و وسـعت و کیفیت ارائه خدمات اشاره کرد.((۱گزارش اخیر سـازمان جهـانی

آدرس نویسنده مسئول: زاهدان، دانشکده بهداشت ۲۹۵ Email: Smithepi@gmail.com

بهداشت نشان دهنده آن است کـه اخـتلالات روانـی ۱۰ درصـد اســترس هــاي روانــشناختی مــشخص و مــشکوك بــه اخــتلالات
بالغین جامعه را گرفتار نموده است. (۲) در ایران اختلالات روانی روانی بودند.((۱۲ در مطالعه اي در چین در مورد ارتباط اضـطراب
در بالغین ۲۱ درصد و در گروه سنی ۱۵ تا ۲۴ سال ۱۷/۶ درصـد اجتماعی دانشجویان با اسـترس و بهداشـت روانـی بـا اسـتفاده از
و در دانــشجویان ۱۵/۶ درصــد گــزارش شــده اســت. (۳) برخــی پرسشنامه سلامت عمومی، زنان بیـشتر از مـردان از اسـترس رنـج
مطالعات انجام شده در رابطه با سلامت عمومی ،اختلالات روانی می بردند.((۱۳ در مطالعه انجام گرفته در انگلیس در مورد شـرایط
را در دانشجویان ۱۲/۷۵ تا ۳۰/۴ درصد گزارش کرده اند. ۴)،(۳ اقتــصادي اجتمــاعی و اخــتلالات شــایع روانــی بــا اســتفاده از
بر اساس مطالعاتی که در اروپا و آمریکا انجام شده است بین پرسشنامه سلامت عمومی نیز این نتیجه بدست آمد که مشکلات
۹ تا۲۶ درصد زنان و ۵ تا ۱۲ درصد مردان در طول زندگی خود اقتصادي و مشکلات دوران کودکی با اختلالات شایع روانی هم
یک بیماري افسرده ساز عمده دارند و حدود ۴/۵ تـا۹/۳ درصـد در مردان و هم در زنان ارتباط دارد.((۱۴ تحقیقات انجـام شـده در
زنان و۲/۳ تا ۳/۲ درصد مردان نیز در برهـه اي از زمـان بـه ایـن خــصوص بررســی شــیوع اضــطراب و ارتبــاط آن بــا پیــشرفت
اختلال دچار هستند. ۶)،(۵ تحصیلی دانشجویان نشان داده است کـه بـین اضـطراب و معـدل
شیوع اضطراب در انگلستان و آمریکا ۲ تا۴/۷ درصد تخمین شرکت کنندگان در تحقیق تفاوت معنـی داري وجـود دارد و بـا
زده شده است. در فرامینگهـام در ۲۶/۷ درصـد بیمـاران مراجعـه کاهش اضطراب معدل دانشجویان بالا رفته اسـت. همچنـین بـین
کننده به پزشک عمومی، اختلال روانپزشکی مشاهده شده است. اضطراب و پیشرفت تحصیلی رابطه معکوسـی وجـود دارد.(۱۵،(۱۰
گــلاس وهمکــارانش بــا اســتفاده از یــک لیــست علائــم ســایکو یکی دیگر از ابعاد سلامت عمومی، سلامت جـسمی میباشـد.بـالا
پاتولوژیــک در یــک درمانگــاه پزشــکی ۲۷ درصــد مــراجعین را بودن نمره سلامت جـسمی در پرسـشنامه سـلامت عمـومی نـشان
مبتلا به اضطراب تشخیص دادند. (۷) دهنده بیماري جسمی نمی باشـد، بلکـه بـه ایـن معنـی اسـت کـه
مطالعه قبلی انجام گرفته در دانشگاه علوم پزشکی بیرجند شانس اینکه فرد به بیماري جسمی مبتلاشود بیشتر است.بـا توجـه
نشان داد که حدود۸/۶ درصد ازکل پذیرفته شـدگان مـشکوك به اهمیت این موضوع مطالعات قبلی آن را بررسی کرده و نـشان
به اختلال روانی بودند و ۹/۱ درصد و ۱۰/۳ درصـد از آنهـا بـه داده انــد کــه دانــشجویان از نظــر ســلامت جــسمی درمقایــسه بــا
ترتیـــب از اخـــتلال در عملکـــرد اجتمـــاعی و اضـــطراب رنـــج سلامت روانی در وضعیت نسبتًا خوبی به سر می برند. (۸)
می بردند.((۸ مطالعه اي دیگـر در سـنندج نـشان داد کـه سـلامت با توجه به اینکه دانشجویان دررشته هاي مختلف تحـصیلی
عمــومی بــا جنس،رشــته تحــصیلی و مــدت تحــصیل در دانــشگاه در آینده عهده دار تـامین حفـظ و ارتقـاء سـطح سـلامت جامعـه
ارتباط معنی دار ي دارد و مهمترین عامـل اسـترس زا نگرانـی از خواهند بود ، باید به دقت مراقبت شوند تا بتوانند نقش خود را به
آینده شغلی است.((۹ مطالعه قبلی انجام شـده در دانـشگاه شـهید عنوان یک نیروي تحصیل کرده و متخصص به خوبی ایفا کننـد،
بهشتی نشان داد که ۳۱/۶ درصد دانشجویان مشکوك بـه وجـود زیرا ورود به دانشگاه مقطع بـسیار حـساسی در زنـدگی نیروهـاي
اختلال بودند و نمرات آنها بالاتر از ۲۳بود.((۱۰ کارآمد و فعال جوان در هر کشوري محسوب میـشود و غالبـاً بـا
مطالعــه انجــام گرفتــه در نیجریــه نــشان داد کــه دانــشجویان تغییرات زیادي در روابط اجتماعی و انسانی آنها همراه است.(۸،(۷
پزشکی و دندان پزشکی بیشتر از بقیه در معرض اسـترس هـستند در کنار این تغییرات به انتظارات و نقشهاي جدید نیز بایـد اشـاره
.(۱۱)در مطالعه اي در بین دانشجویان پزشـکی در دانـشگاه مـالزي کرد که همزمان با ورود دانشگاه در دانشجویان شکل می گیرد .
مــشخص شــد کــه۴۱/۹ درصــد از دانــشجویان پزشــکی داراي قرار گرفتن در چنین شرایطی غالبا” با فشار و نگرانی تـوام بـوده،
۲۹۶