چکیده:

در این مطالعه به منظور بررسی عمر انبارمانی میوه هلو و شلیل تحقیقی در یک باغ تجاری واقع در روستای تلارم واقع در

شهرستان محمودآباد انجام شد که در آن درختان هلو و شلیل با محلولپاشی عناصر غذایی (در سطوح صفر(شاهد)، کلسیم، پتاسیم و کلسیم به همراه پتاسیم به نسبت سه در هزار) بصورت فاکتوریل با طرح پایه بلوکهای کامل تصادفی در ۵ تکرار ) تیمار شدند. با اضافه نمودن عامل فرعی عمر انبارداری (بلافاصله پس از برداشت، ۱۰ روز پس از برداشت و ۲۰ روز پس از برداشت) بصورت خرد شده، نمونه برداری ها انجام گردید. صفات مورد بررسی در این آزمایش عبارت بودند از: سفتی میوه، PH آب میوه، مواد جامد محلول و اسیدیته کل. نتایج تجزیه واریانس نشان داد، بین میوه ها به لحاظ صفات کیفی تفاوت وجود دارد بطوری که بیشترین

میزان سفتی و مواد جامد محلول مربوط به میوه شلیل و بیشترین میزان PH و اسیدیته کل مربوط به میوه هلو بود. محلول پاشی توانست میزان اسیدیته کل میوه هلو را در پایان دوره انبارداری افزایش دهد. استفاده از کلسیم میزان مواد جامد محلول میوه شلیل را افزایش داد. سفتی میوه در اثراستفاده از کلسیم به همراه پتاسیم و همچنین موادجامد محلول با استفاده از کلیه سطوح محلول پاشی افزایش یافتند که موجب افزایش قابلیت انبارمانی و بهبودکیفیت میوه ها در پایان دوره نگهداری گردیدند. همچنین میزان PH آب میوه هلو نیز که تحت تأثیر محلول پاشی در طی مدت انباری قرار گرفت در اواسط دوره افزایش و سپس کاهش یافت. بنابراین می

توان با استفاده از کلسیم و پتاسیم کیفیت میوه را در مدت زمان نگهداری در انبار بهبود بخشید. کلمات کلیدی: محلول پاشی، صفات کیفی، عمر انبارمانی، هلو و شلیل

مقدمه:

رسیدن سریع و پوسیدگی پس از برداشت، از عوامل محدود کننده عمر انبارداری میوه هلو و شلیل می باشد. میوه هلو و شلیل از نظر رفتار تنفسی، جزء گروه میوه های خودرس است و از این رو در دمای معمولی به سرعت رسیده و فاسد می شود. به همین خاطر شرایط خاصی برای حفظ کیفیت بهینه آن در حین نگهداری در انبار لازم است (راحمی، .(۱۳۸۲ یکی از عوامل موثر در کاهش عمر انبارمانی، وجود ات یلن در محیط انبار است که باعث تسریع در رسیدن میوه و در نهایت موجب پیری و غیرقابل مصرف شدن آن می شود( راحمی ، .( ۲۰۰۳ کمبود کلسیم در میوه ها با کاهش عمر پس از برداشت و اختلالات فیزیولوژیکی آنها مرتبط است. تیمار کلسیم باعث کاهش تنفس، کاهش تولید اتیلن و به تأخیر انداختن آغاز رسیدگی میوه ها می گردد (جویس و همکاران ،.(۲۰۰۱ک لسیم یکی از عناصر بسیار ضروری در رشد و نمو درختان میوه می باشد. به دلیل اینکه نرم شدن بافت میوه مهمترین عامل محدود کننده عمر انبارمانی و بازاری هلو و شلیل می باشد، با استفاده از محلول پاشی کلس یم پیش از برداشت می توان مدت نگهداری میوه در انبار را از طریق سفت نگه داشتن بافت میوه افزایش داد (دی سوزا و همکاران، .(۱۹۹۹ در سالهای اخیر برای جذب اتیلن، از مواد شیمیایی مختلف از جمله پتاسیم استفاده می شود که یک اکسید کننده ای قوی است ( راحمی ، .( ۲۰۰۳ نشان داده شد استفاده از پتاسیم از افت وزنی و کاهش سفتی (نرم شدن) بافت سیب در مدت زمان نگهداری جلوگیری

۳۳۳

اوــن ـماـش مـی الــرونیـی ـ”باـث ـوـن ـ عـوم باـباـی “

۸۲ و ۹۲ آبان ماه ۲۹۳۱ – داـه ـــم- آـس ـرـمای ـماـش: www.hortisymp.jahrom.ac.ir

می کند(زمردی، .(۱۳۸۴ با توجه به اینکه میوه هلو و شلیل دارای عمر انبارداری محدود می باشن د، هدف از این پژوهش بررسی تأثیر تیمارهای کلسیم و پتاسیم بر افزایش عمر انباری و حفظ کیفیت اولیه میوه در دوره نگهداری در انبار می باشد.

مواد و روشها:

این آزمایش در سال ۱۳۹۱-۹۲در روستای تلارم واقع در شهرستان محمودآبـاد در یـک بـاغ تجـاری اجـراء گردیـد. آزمـایش بـه صورت فاکتوریل برپایه طرح بلوک کامل تصادفی با ۵ تکرار و ۸ تیمار اجرا شد. تیمارها شامل ارقام (هلو و شـلیل) و محلولپاشـی عناصر غذایی (شاهد، کلسیم، پتاسیم، کلسیم+پتاسیم) مـی باشـند. در زمـان پـس از برداشـت بـا اضـافه نمـودن عامـل فرعـی عمـر انبارداری (بلافاصله پس از برداشت، ۱۰ روز پس از برداشت و ۲۰ روز پـس از برداشـت) بصـورت خـرد شـده در ارقـام و عناصـر غذایی، نمونه برداری ها انجام گردید. رقم مورد استفاده هلو در ایـن آزمـایش سـان کرسـت (Sun Crest) و بـرای شـلیل از رقـم ردگلد (Red Gold) استفاده گردید. محلولپاشی عناصر غذایی کلسیم و پتاسیم در سه نوبت با فاصله هـر ۱۵ روز از مرحلـه فندقـه شدن به نسبت ۳ در هزارانجا م گردید. صفاتی از قبیل سفتی بافت میوه، PH آب میوه، مـواد جامـد محلـول و اسـیدیته کـل انـدازه گیری شدند. تجزیه و تحلیل نتایج با استفاده از برنامه آماری MSTATC و میانگین ها نیز با استفاده از روش آزمون چند دامنه ای دانکن در سطح آماری پنج درصد مقایسه گردید.

نتایج و بحث:

نتایج تجزیه آماری نشان می دهد تأثیر رقم بر تمام فاکتورهای کیفی اندازه گیری شده در سطح یک درصد معنی دار است (جدول . (۱ مقایسه میانگین ها حاکی است بیشترین مقدار سفتی میوه و مواد جامد محلول ( TSS) مربوط به میوه های شلیل و بیشترین میزان PH و اسیدیته کل (TA) مربوط به میوه های هلو می باشد. نتایج آزمایش بر روی میوه سیب نشان داد که تأثیر رقم بر تمام فاکتورهای کیفی اندازه گیری از قبیل سفتی بافت، PH و TSS معنی دار بود (زمردی، .(۱۳۸۴ محلول پاشی عناصر غذایی تنها بر فاکتور اسیدیته کل معنی دار شده است (جدول.(۱ محلول پاشی با تیمار های کلسیم، پتاسیم و کلسیم به همراه پتاسیم همگی در یک کلاس آماری و به طور معنی داری بالاتر از شاهد قرار گرفتند. درآزمایشی روی هلو نشان داده شد تیمار با کلرید کلسیم میزان TA را نسبت به شاهد افزایش داد (غلامیان و همکاران .( ۱۳۸۷ در رابطه با اثر متقابل رقم با محلول پاشی عناصر غذایی صفات مواد جامد محلول (TSS) و اسیدیته کل (TA) معنی دار شده است (جدول.(۱ به نحوی که مقایسه میانگین ها نشان داد بیشترین مواد جامد محلول مربوط به میوه های شلیل در اثر محلول پاشی با کلسیم بوده است. همچنین بیشترین میزان اسیدیته کل مربوط به ترکیب تیمارها هلو با کلسیم، هلو با پتاسیم و هلو باکلسیم و پتاسیم بوده است. نتایج بدست آمده با نتایج پورآذرنگ (