چکیده –
چالشهای زیرساخت IT صنعت سلامت و درمان، ما را به این سمت رهنمود میسازد که استفاده از تکنولوژی های جدیدتر در حوزهی

پزشکی یک الزام است. یکی از ابزارهای پیشنهادی جهت تسهیل سرویسدهی در حوزه ی سلامت، رایانش ابری و تدوین ابرهای سلامت است. در نتیجهی مطالعهای که در خصوص مدلها و معماریهای ابرهای سلامت داشتیم، به این نتیجه رسیدیم که تدوین نقشهی راهی جهت توسعهی ابرهای بومی سلامت، در سطح کشور یک نیاز ضروری است. در راستای این مقاله با بررسی چالشها و الزامات صنعت پزشکی و جمع آن با شاخصههای اصلی رایانش ابری، سعی میکنیم رویکرد استفاده از ابرهای سلامت را تداعی کرده و با نگاهی بر پروژههای ملی کشور، بر این پیشنهاد تاکید نماییم.

کلید واژه- رایانش ابری، ابرسلامت و درمان، سرویس ابری، مدل و معماری، به اشتراک گذاری اطلاعات.

-۱ مقدمه

یکی از صنایعی که تحت تاثیر رایانش ابری راهکارهای جدیدی برای حل مشکلات و محدودیتهای خود پیدا خواهد کرد، صنعت سلامت و درمان و یا همان صنعت پزشکی است.

در این راستا مفهوم جدیدی تحت عنوان ابرسلامت و درمان شکل گرفته است که به منظور استقرار سرویسهای سلامت و درمان در بستر رایانش ابری است.[۱]
در نتیجهی گزارش تحقیقاتی ۱ CIO.com، ابرسلامت به عنوان یکی از ۱۳ گرایش IT صنعت پزشکی در سال ۲۰۱۳ شناخته شده است.

در مورد نرخ رشد این تکنولوژی، آمارها ۲ نشان میدهد که در سال ۲۰۱۱ میلادی، تنها ۴ درصد از صنایع سلامت و درمان از رایانش ابری استفاده میکردند و این آمار با گذشت یک سال ۲۰ درصد افزایش داشته است تا جایی که پیشبینی میشود در سال ۲۰۱۷ حدود ۵,۴ بیلیارد دلار از بازار رایانش ابری، خاص سرویسهای

۱ http://www.cio.com/slideshow/detail/83055×

۲ http://www.slideshare.net/MarketResearchcom/sizzling-stats-cloud-computing

سلامت است.

نمودار -۱ بررسی نرخ رشد ابرهای سلامت

رشد این حوزه، موکد نقش آن در صنعت سلامت و الزام بررسی آن در پروژههای ملی است.

-۲ صنعت سلامت و درمان -۱-۲ چالشهای صنعت سلامت و درمان

از جمله مشکلات و محدودیت های صنعت سلامت و درمان، می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• حجم بالای داده های پزشکی و نیاز به فضای ذخیره سازی مقیاس پذیر و توزیع شده.

×

• هزینه سنگین تامین زیرساخت و همچنین نرخ پایین بازگشت سرمایه در حوزهی فناوری اطلاعات سلامت برای اکثر مراکز سلامت.

• عدم سازگاری سیستمهای اطلاعاتی، انعطاف پذیری پایین، مقیاسپذیری پایین و دیگر مشکلات مربوط

• چالش های موجود در به اشتراک گذاری اطلاعات

پزشکی از جمله پرونده های سلامت افراد/۳پزشکی الکترونیک ۴، تصاویر پزشکی و …
• تمرکز مراکز تحقیقاتی بر وظایف آماده سازی و مدیریت داده، به جای تحلیل و کشف دانش از داده های موجود..

• عدم رعایت استانداردهای توسعهی برنامههای سلامت
• محدودیت های موجود در بهبود و ارائه سرویس های سلامت و درمان، از جمله اطلاعات تکراری/ناکافی و هزینه سنگین ارائه سرویس.

• دسترس پذیری

• امنیت و محرمانگی اطلاعات

-۲-۲ الزامات صنعت سلامت و درمان

از جمله الزامات و نیازمندیهای خاص صنعت سلامت و درمان، میتوان به موارد زیر اشاره کرد: [۲]

• داده های زیاد با مراجع جغرافیایی متعدد

• انواع ذینفعان:

اگر چه در تمامی کسب وکارها، ذینفعان به سه دسته مشتری، تامینکننده و کسب وکار شریک تقسیم می شوند، اما در بخش صنعت سلامت و درمان، سایر ذینفعان از جمله شرکتهای بیمه ، انجمنهای تخصصی، موسسات و آزمایشگاهها، بیمارستانها و …

را نیز باید در نظر گرفت. در واقع مسئله آن است که مرز بین مشتری و تامین کننده چندان شفاف نیست.

۳ PHR:Personal Health Records 4 EMR: Electronic Medical Records

• تقاضای ذینفعان برای داده:

اطلاعاتی که ذینفعان بخش سلامت نیاز دارند، دقیقا منطبق بر اطلاعات خاصی از حوزه کسب و کار نیست. در واقع اطلاعات درخواستی می تواند وابسته به بیمار، پزشک، نوع، روش درمان و یا خیلی از دیگر موارد باشد.
• ناهماهنگی بین داده های ذینفعان:

قبل از اینکه اطلاعات بتوانند در انباره داده یکپارچه ذخیره شوند، باید از مراجع مختلف استخراج شده، یکجور و هماهنگ شوند. قالبا فرمت اطلاعات برای استفاده در انباره داده۵ مناسب نیست. مشکلاتی که مربوط به فرایند ۶ ETL داده های مرتبط است، باید حل شود. این گام معمولا هزینه های زیادی را در مرحله توسعه انبارههای داده شامل می شود. فقط اطلاعات صحیح این امکان را فراهم می کنند که پایگاه های داده با کیفیتی ایجاد کنیم.

• الزامات غیرکارکردی سیستمهای سلامت از جمله انعطاف پذیری، مقیاسپذیری و …

-۳ مشخصات رایانش ابری

بر طبق تعریف [ ۳] NIST، پنج مشخصهی اصلی رایانش ابری عبارت است از :

۱٫ عرضه بر حسب تقاضا:۷ کاربران میتوانند بدون تعامل به سرویس دهندگان، خدمات را درخواست و مدیریت نمایند.

۲٫ دسترسی به شبکه در همه جا و به صورت گسترده: خدمات ابر توسط شبکه(معمولا اینترنت) با استفاده از پروتکل ها در همه جا و تحت هر شرایطی بایستی اراده شود.

۳٫ ادغام منابع:۸ منابع محاسباتی استفاده شده در سرویسهای ابر، عبارتند از یک سری زیر ساخت

۵ Dataware house 6 extract, transform, load 7 Self-Service On-Demand 8 Resource Pooling

همگن و مشابه۹ که بین تمامی کاربران خدمات به اشتراک گذاشته میشود.