چکیده

امروزه مصرف انرژی با توجه به تحمیل هزینه های بسیار زیاد بر بودجه عمومی کشور ها و عواقب ناشی از عدم مصرف صحیح، مانند مشکلات زیست محیطی و گرمایش زمین، در بسیاری از کشورها برای ایجاد توسعه پایدار، مدیریت صحیح انرژی و جلوگیری از اتلاف و هدر رفت انرژی مورد توجه قرار گرفته است.

بر اساس بسیاری از تحقیقات ساختمان ها در زمره نخست مصرف انرژی در جهان و بخصوص در کشور ما می باشد و با توجه به اینکه در ساختمان هایی که از قبل ساخته شده اند بیشترین اتلاف انرژی در آنها اتفاق می افتد، ضرورت جلوگیری از این هدر رفت را نمایان می کند و از سویی ساختمانهایی که با بودجه ملی و دولتی اداره می شود کمتر مورد توجه قرار می گیرد که از جمله آن می توان به مراکز دانشگاهی و خوابگاه های دانشجویی اشاره کرد که با توجه به جعیت بالای دانشجویی و استفاده آنها از خوابگاه ها در بیشتر طول سال، و همچنین قدیم ساخت بودن این ساختمان ها و اتلاف بسیار انرژی مخصوصا انرژی لازم جهت گرمایش، توجه به جلوگیری از این هدر رفت را مهم می نمایاند.

در همین راستا در این پژوهش خوابگاه دانشجوئی شهید مطهری، دانشگاه ایلام از لحاظ میزان هدر رفت انرژی مورد ارزیابی قرار گرفته و با بدست آوردن اطلاعات لازم در رابطه با نقاط ضعف که بیشترین هدر رفت از این نقاط صورت می گیرد در جهت ارائه راهکارهایی جهت نقویت این نقاط با کمترین مداخله در شرایط فعلی ساختمان برآمدیم.

اطلاعات لازم جهت ارزیابی با استفاده از نرم افزار تحلیلی «DesignBuilder Analysis» شبیه سازی شده و به دست آمده است. استفاده از این نرم افزار امکان شناخت نقاط ضعف و ارائه راهکارهای مناسب را فراهم آورده است که با توجه نتایج شبیه سازی بیشترین نقاط هدر رفت انرژی، جداره ها، بازشوها و سقف بود که با ارائه راهکارهای بهینه سازی مناسب انجام شد.

واژه های کلیدی: اتلاف انرژی، مصرف انرژی، بحران انرژی، بهینه سازی، آسایش حرارتی

-۱ مقدمه

امروزه اهمیت و ضرورت مدیریت و مصرف صحیح انرژی بر کسی پوشیده نیست، لذا توجه با این اهم، نیاز به ارائه راهکارهای عملی و اجرایی در راستای جلولوگیری از اتلاف انرژی در ساختمان هایی که در حال حاضر مورد استفاده قرار می گیرند ضروری می باشد تا از هدر رفت انرژی جلوگیری کند و شرایط آسایشی را در درون ساختمان فراهم آورد.

ارائه راهکارهای اجرایی نیازمند ارزیابی و شناخت دقیق از ساختمان می باشد که خوشبختانه امروزه با توسعه تکنولوژی و با استفاده از نرم افزار های شبیه ساز کامپیوتری این امکان فراهم آمده تا با دقت نظر بیشتری به بررسی اتلاف انرژی و امکان جلوگیری از آن و به وجود آوردن شرایط آسایشی در درون ساختمان را فراهم آورد.

این موضوع وقتی مورد توجه بیشتری قرار می گیرد که با استفاده از این امکان می توان با دقتی نزدیک به واقعیت مشکلات ساختمانهایی که در حال حاضر مورد استفاده قرار می گیرند شناسایی و راهکارهای مناسب بهینه سازی را ارائه کرد که می تواند تاثیر به سزایی در مصرف انرژی و متعاقبا در کاهش هزینه های مربوط به این بخش داشته باشد.

در تحقیق پیش رو خوابگاه دانشجویی شهید مطهری – دانشگاه ایلام مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفته است. از دلائل عمده که خوابگاه دانشجویی شهید مطهری برای بررسی انتخاب شده است صرف هزینه های ملی برای فراهم ساختن شرایط آسایشی در درون ساختمان می باشد که با توجه به تامین هزینه آن از بودجه دولتی، بحث ضرورت بهینه سازی مصرف انرژی در این ساختمان و ساختمانهای مشابه معمولا مورد غفلت قرار می گیرد و از طرف دیگر با توجه به مشابهت این ساختمان با اکثر خوابگاههای سایر دانشگاه ها می توان به عنوان نمونه این راهکارها را به سایر بناهای مشابه نیز تعمیم داد.

در همین راستا در پروسه پژوهش پس از آشنایی با شرایط فعلی ساختمان مورد نظر و شناخت مواردی که باعث بیشترین هدررفت و عامل افزایش مصرف انرژی می باشد، در جهت رفع نواقص و پدید آوردن شرایط آسایشی در درون ساختمان، سعی شد تا از راهکارهایی

استفاده شود که در مرحله اول کاربردی و بعد بتواند همپوشانی لازم با ساختمان های مشابه را داشته باشد که امکان استفاده در بناهای دیگر را نیز به وجود آید.

-۲ طراحی تحقیق

-۱-۲ روش تحقیق

برای تحقیق، در ابتدا روش تحقیق کتابخانه ای به عنوان روش جستجو انتخاب شد که با بررسی کتابهای مربوطه، وب سایت ها و مقالات منتشر شده، به جستجوی اطلاعات مورد نیاز پرداخته شد و با ارزیابی اطلاعات پایه ای و اساسی در مورد زمینه مورد تحقیق برای آشنایی با تحقیقات انجام شده در رابطه با اتلاف انرژی در ساختمان های موجود و تاثیر آن در میزان افزایش مصرف انرژی و راهکارهای عملی برای جلوگیری از هدررفت انرژی انجام یافته تا با مقایسه تحلیلی نتایج و با بکارگیری تطبیقی راهکارهایی که در موارد مشابه با ساختمان مورد مطالعه که همپوشانی دارد و ارزیابی نتایج با استفاده از نرم افزار شبیه ساز، به نتایج مطلوب بهینه ای به دست آمد.