چکیده

توجه به کیفیت زندگی کاري کارکنان سازمانی به عنوان بزرگترین قشر جامعه ایرانی، از ملزومات رهپویی جامعه و نیل به اهداف و آرمانهاي موفقیتآمیز است. نمیتوان انکار کرد که در این مسیر آنچه – خواسته و ناخواسته -بر جامعه تحمیل میگردد بر همه ارکان و سازمان هاي جامعه – چه دولتی و چه غیردولتی – تأثیرگذار است. میتوان گفت آنکه بیشترین تأثیرات را از این تهدید و فشارها متاثر میشود، کارکنان سازمانی و در عنوانی بالاتر اقشار جامعه هستند. اتخاذ سیاستهاي مناسب اقتصادي همانند طرح اقتصاد مقاومتی توسط رهبر معظم انقلاب اسلامی، به عنوان راهبردي در گذر ایمن از مسیر سخت تحریم ها و فشارهاي اقتصادي است. از این جهت، تحقیق و بررسی در مورد همه موضوعاتی که از اقتصاد مقاومتی متاثر میگردند از پیشبرندههاي مهم در نیل به اهداف اقتصادي کشور خواهد بود.

بدین سبب در این مقاله با هدف تشخیص رابطه میان ارکان اقتصاد مقاومتی و ابعاد کیفیت زندگی کاري، با مرور مقالات در این زمینه و به صورت کتابخانهاي به این مقوله پرداخته خواهد شد. یافتههاي مطالعات، رابطه هر یک از ارکان اقتصاد مقاومتی بر ابعاد کیفیت زندگی کاري را نشان دادند. نتایج نشان داد که اجراي راهبردي و اصولی اقتصاد مقاومتی بر اساس ارکان و ضوابط عنوان شده قدمی مهم در فراهمسازي کیفیت زندگی کاري کارکنان به عنوان مهمترین افراد سازمانی و اجتماعی خواهد بود. رضایت و خرسندي ایشان، به ارتقاء ارزشها و باورهاي اجتماعی کمک کرده و مجموعهاي متعالی از طرز تلقیها، ارزشها، شیوههاي رفتاري، حالتها و سلیقههاي افراد را فراهم کرده که به عنوان سبک زندگی ایشان شناخته میشود.

۱٫ مقدمه

مفهوم »سبک زندگی« از بههمتنیدگی و پیوند و نظاموارگی و شبکهاي بودن عوامل متعددي که در

شیوههاي زندگی یا اقلیمهاي زیستن انسان تأثیر میگذارند، به وجود آمده است. میتوان یکی از مهمترین نهادها و نظامهاي در هم تنیدة اجتماعی را، شغل و زندگی کاري افراد جامعه نام برد. اکثر افراد جامعه بیش از

نیمی از عمر خویش را در سازمان و یا نهادهاي اجتماعی کاري خویش میگذرانند. سازمان و نظامهاي کاري

اجتماعی در تعیین فرهنگ و ارزش و باورهاي افراد دخیل بوده و به بیانی تعیین کننده بخشی از رفتار و

شرایط گروهی از افراد جامعه است که در مجموعه بزرگتري به نام سبک و شیوه زندگی ایشان جاي میگیرد.

همایش ملی نقش سبک زندگی در اقتصاد مقاومتی
۲

از طرفی منابع انسانی که همان افراد جامعه میباشند، از اساسیترین منابع استراتژیک هر سازمان و نظام

کاري میباشند. بیگمان موفقیت سازمانها و محیطهاي کاري به استفاده کارآمد از منابع انسانی بر پایه علوم رفتاري وابسته است. براي رویارویی با چالش استفاده کارآمد از این منبع، شناخت هرچه بیشتر و جامعتر

مفاهیم و سازههاي مربوط به منابع انسانی و ابزارهاي خاص آن لازم است و در نهایت مهارت استفاده از این

سازهها و ابزارها امري ضروري است(هرسی۱ و همکاران، .(۱۹۹۶

سازمانهاي عصر حاضر با نگاه راهبردي به منابع انسانی آن را به عنوان دارایی هوشمند و ارزشمند در نظر

دارند و بیش از پیش به ارتقاي کیفیت زندگی و رضایت شغلی کارکنان توجه دارند. بهبود کیفیت زندگی کارکنان مستلزم اهتمام مدیریت سازمان به تدوین سیاستهاي حمایتگرایانه از منابع انسانی است. بر این

اساس، استفادة مطلوب از منابع انسانی متکی به تدوین استراتژيهاي منابع انسانی و اقدامهایی است که براي

صیانت جسم، روح و حفظ کرامت انسانی کارکنان انجام میگیرد(حاتمی و همکاران، .(۱۳۹۰ تدوین

سیاستهاي مدیریتی سازمان تحت تأثیر سیاستهاي کلی جامعه میباشد و مدیر با توجه به آنها استراتژي و برنامههاي سازمان را تدوین کرده و مدیریت اجرایی آن را تضمین خواهد کرد.

طرح نظریه اقتصاد مقاومتی توسط مقام معظم رهبري، ادامه و تکمیل نامگذاري سالهاي گذشته است که مسائل اقتصادي کشور را در رأس برنامهها و فعالیتهاي کشور تعریف و تبیین مینمودند. طرح این موضوع

نیز به جهت مقابله با توطئههاي دشمنان اهمیت دو چندان دارد؛ زیرا آنان با برنامههاي دقیق و حساب شده

خویش یک جنگ تمام عیار اقتصادي را علیه کشور مدیریت میکنند و از هر کجا که نقطه ضعفی پیدا کنند، ضربه خواهند زد(رنجبران، .(۱۳۹۱ بنا به تعریف ایشان، اقتصاد مقاومتی، تشخیص حوزههاي فشار و متعاقباً تلاش براي کنترل و بیاثر کردن و در شرایط آرمانی تبدیل چنین فشارهایی به فرصت است که از طریق کاهش وابستگیها و تأکید روي مزیتهاي تولید داخل و تلاش براي خوداتکایی امکانپذیر خواهد بود(جبل

عاملی، .(۱۳۹۱

طرح اقتصاد مقاومتی به عنوان سیاست کلی کشور و بیان ارکان و زمینههاي اجرایی آن در همه بخشها و سازمانهاي جامعه، توجه به این مهم را ضروري میسازد که اتخاذ این سیاست و اجراي گام به گام آن در سازمانهاي دولتی و خصوصی تا چه حد استراتژيهاي سازمانی را تحت تأثیر قرار میدهد؟ همانطور که بیان شد یکی از مهمترین استراتژيهاي سازمانی، توجه به منابع انسانی و توجه مدیریت در کسب رضایت و بهبود کیفیت زندگی کاري کارکنان به عنوان افراد جامعه میباشد. بدین سبب در این نوشتار سعی بر این است که

تأثیر اجراي سیاست کلان اقتصادي »اقتصاد مقاومتی« بر ابعاد کیفیت زندگی کاري کارکنان برآورد گردد. بدین سبب ابتدا به بیان مفهوم و ابعاد کیفیت زندگی کاري پرداخته خواهد شد و پس از آن ارکان اجراي اقتصاد مقاومتی طبق فرمایش مقام معظم رهبري بیان میگردد.

۱٫ Harsi

همایش ملی نقش سبک زندگی در اقتصاد مقاومتی
۳

.۱-۱ مفهوم کیفیت زندگی کاري۱

کیفیت زندگی کاري را از دو منظر میتوان مورد بررسی قرار داد؛ از یک منظر، کیفیت زندگی کاري به

مجموعه شرایط عینی و واقعی در سازمان نظیر خط مشیهاي ارتقا از درون، رهبري آزاد منش، مشارکت

کارکنان و اقدامات و شرایط کاري امن و مطلوب و یکسان تلقی میشود و از منظر دیگر کیفیت زندگی کاري

با نگرش کارکنان و طرز تلقی آنها در مورد احساس امنیت، رضایت و توان رشد و توسعه به عنوان یک

انسان، مساوي فرض شده است(کاسیو، .(۱۳۸۰