تجزيه و تحليل الزامات اجرايي نظام جانشين پروري مدیریتی در شهرداري مشهد

خلاصه
در تحقيق حاضر ضمن بهره گيري از مطالعات جانشين پروري انجام شده در داخل كشور كه با مراجعه به اسناد مي‌توان ادعا كرد تعدادشان بسيار معدود است ؛ از مدل جانشين پروري ويليام جي. راث ول از دانشگاه پنسيلوانياي آمريكا به عنوان مهم ترين پايه تئوريك استفاده شده است.
تحقيق حاضر جهت تجزيه و تحليل الزامات اجرايي نظام جانشين پروري مدیریتی در شهرداري مشهد انجام شده است.

انتخاب ابعاد، بر پايه اطلاعات گردآوري شده از نظر خبرگان جامعه مورد بررسي انجام گرفته است. پس از استخراج اين ابعاد كه شامل تعهد مديران، سياستهاي منابع انساني بود ؛ دو پرسشنامه مجزا براي سنجش وضعيت موجود اين ابعاد طراحي گرديد.

ضمن آنكه سوالات به گونه اي طراحي شده بود كه امكان كسب اطلاعات راجع به پتانسل هاي موجود در سيستم را براي ايجاد هر يك از اين ابعاد ضروري فراهم آورده است. براي تجزيه تحليل اطلاعاتي كه از پرسشنامه و مصاحبه ها جمع آوري و طبقه بندي شده اند از روشهاي آمار توصيفي و استنباطي استفاده شده است. از آمار توصيفي جهت استخراج، توصيف و تجزيه و تحليل نكات اساسي طرح نظام جانشين پروري مدیريتي در شهرداري به تفكيك مولفه ها و شاخص ها در قالب وضع موجود و از آمار استنباطی برای آزمون فرضیه ها و تبیین روابط معنی داری بین متغیر های مصاحبه و پرسشنامه استفاده شده است.

در پايان نتيجه گيري و پيشنهاد بر اساس مراحل مذكور ارائه شده است.
۲۰۱٫ مقدمه
در این بخش از تحقيق نگارنده به دنبال شكل دهی ادبيات تحقيق و بررسي موضوعي نظام جانشين پروري مدريتي مي‌باشد. ادبيات اين تحقيق در ۳ بخش با رويكرد تحلیل پيرامون موضوع به بحث و بررسي پرداخته است. در بخش اول با توجه به اينكه نظام جانشين پروري زير مجموعه برنامه ريزي منابع انساني مي‌باشد ؛ به دنبال شناخت اين نظام به ادبيات برنامه ريزي منابع انساني پرداخته شده است.

در بخش دوم با توجه به موضوعيت تحقيق و براي شكل دهی الگوي لازم به صورت تئوريك، به بررسي تئوري نظام جانشين پروري مديريتي و الزامات آن پرداخته شده است در بخش سوم جهت شناخت پژوهش هاي مرتبط با تحقيق، نگارنده به بررسي پايان نامه هاي موجود و پژوهش هاي مرتبط پرداخته است.

۳۰۱٫ مقدمه
بررسي و تحليلي نقادانه شيوه هاي تطبيق به هر يك از فنون ويژه علمي، وظيفه شاخه اي از فلسفه علم است كه « روش شناسي » خوانده مي‌شود. مباحث روش شناسي بيشتر محصول اين است كه معلوم نيست دانشمند چه می كند يا اين كه چه بايد بكند. البته روشن كردن پاسخ آن سوال، دلايل دستوري و تكليفي هم دارد. روش شناسي تحليلي (نه دستوري) شاخه اي نسبتا جديد است و شايد ابداع جان هرشل باشد (سروش، ۱۳۷۲، ۱۶۱)

دستيابي به هدف اصلي تحقيق زماني كه جستجوي شناخت با روش شناسي درست صورت پذيرد ميسر خواهد بود. روش شناسي را ميتوان از چند ديدگاه مورد بررسي قرار داد.

روش شناسي، مطالعه منظم، منطقي و اصولي است كه جستجوي علمي راهبری مي‌كند. از اين ديدگاه روش شناسي به عنوان شاخه اي از منطق و يا حتي فلسفه قلمداد مي‌شود. در ديدگاهي ديگر « روش شناسي با روش هاي پژوهش تجربي نظير امار، مورد كاوي، مصاحبه و غيره سرو كار ندارد، بلكه توجه اصلي آن به زمينه هايي كلي براي معتبر سازي كاري علمي است، پس روش شناسي دقيقا نه يك رشته فلسفي و نه رشته اي علمي است » و در نهايت بعضي روش شناسي را مبحثي نظري و غير علمي مي‌دانند كه با تعقل، منطق و فلسفه مرتبط است.

اگر از ديدگاه هاي مختلف بگذريم، روش شناسي (فارغ از ابعاد فلسفي ان) به مجموعه اي به هم پيوسته از قواعد، اصول و شيوه هاي معمول در يك رشته از دانش اطلاق مي‌شود .

در بين شيوه هاي گوناگوني كه براي شناخت وجود دارد روش هاي علمي مورد نظر است و چنين شيوه هايي جز با اتخاذ روش هاي دقيق ميسر نيست. چنانكه گفته شده روش شناسي به نوعي فلسفه يا بينش براي شكل گيري روش ها اطلاق مي‌شود. حال ببينيم روش چيست و ويژگي هاي اساسي آن كدام است ؟

۳۰۲٫ روش چيست ؟
روش ؛ معادلي فارسي براي واژه Method مي‌باشد كه معناي « در پيش گرفتن راه » و يا معين كردن گام هايي كه براي رسيدن به يك هدف مي‌بايد با نظمي خاص برداشته شود. طبيعت اين گام ها و اوصاف تفصيلي آن ها بستگي به هدف مطلوب و نحوه هاي رسيدن به آن دارد، لذا روش علمي با توجه به هدف، از علم تفاوت دارد و بر حسب اين كه كدام تئوري را درباره نسبت ميان آن اهداف و شرايط اوليه قبول كنيم باز هم فرق مي كند، يعني اگر روش هايي را كه عقل،

علمي بودن آن ها را تاييد مي‌كند بر روي يك پيوستار قرار دهيم، قدر مشترك آن ها، متعهد بودن به شواهد تجربي و سادگي صورتبندي منطقي است كه البته در صورت بروز تعارض ميان آن دو، تقدم با متكي بر شواهد بودن مي‌باشد. دكارت روش را راهي مي‌داند كه به منظور دستيابي به حقيقت در علوم بايد پيمود. به طور كلي مي‌توان نتيجه گيري كرد كه روش را مجموعه اي از شيوه ها و تدابيري دانسته اند كه براي شناخت حقيقت و بركناري از لغزش به كار برده مي‌شوند، به طور دقيق تر روش به سه چیز اطلاق مي‌شود :

۱- مجموعه طرقي كه انسان را به كشف مجهولات و حل مشكلات هدايت مي‌كنند.
۲- مجموعه قواعدي كه هنگام بررسي و پژوهش واقعيات بايد به كار روند.
۳- مجموعه ابزار يا فنوني كه آدمي را از مجهولات به معلومات راهبردی هدايت مي‌نمايند. بدين ترتيب ملاحظه مي‌شود روش، لازمه دانش است و هيچ دانشي بدون روش قابل تصور نيست، اعتبار دستاوردهاي هر دانشي نيز وابسته به روش يا روش هايي است كه در آن مورد استفاده قرار گرفته است.

۳۰۳٫ ويژگي هاي كلي روش
ويژگي هاي كلي روش علمي بسيارند كه در زير به اساسي ترين آنها اشاره مي‌شود :
۱- نظام مند بودن
۲- عقلايي بودن
هر روش بايد بر نظمي عقلاني و مبتني بر خرد و سنجش استوار باشد از اين رو داده هايي كه بر پايه عواطف ، تخيل يا توهم تنظيم شوند یقینی نيستند.
۳- روح علمي
هر روش كه مبتني بر نظمي عقلاني باشد برخوردار از روح علمي است و خود مستلزم احراز شرايطي چون بي طرفي ، تسلط بر خويشتن، سعه صدر و بالاخره تواضع است.

۴- واقعيت گرايي
هر روش زماني راه به كشف قوانين درست يا نظريه هاي مستحكم مي‌برد كه از درون نگري يا درون كاوي و شهود گرايي و هر آنچه دوري از واقعيت را موجب گردد، جدايي يابد (ساروخاني، ۲۶، ۱۳۷۲) به طور كلي مي‌تواند گفت :

روش تحقيق علمي، فرايند جستجوي منظم براي مشخص كردن يك موقعيت نامعين است. (بازرگان و ديگران، ۲۴، ۱۳۷۶) به عبارت ديگر روش علمي شكل خاص و نظام داري از جستجو است كه همواره به دنبال حقيقت است، حقيقتي كه از طريق بررسي هاي منطقي معين مي‌شود. چون آرمان علم، دستيابي به روابط دروني نظام دار بين واقعيت ها با استفاده از روش « شك نظام دار » است، روش علمي نيز بايد همين ايده آل را از طريق آزمايش، مشاهده، بحث و تفسيرهاي منطقي بر پايه اصول موضوعه قابل قبول و (تركيبي از اين عوامل) و روابط بين پديده ها كشف كند.

بنابراين پژوهش و روش علمي (اگر يك چيز نباشد) كاملا نزديك و وابسته به يكديگرند در پي يافتن پاسخ براي پرسش هايي از اين گونه به كار مي روند كه: آيا چنين است ؟ تا چه اندازه چنين است.
چه شرايط كلي موجب مي‌شود كه چنين باشد؟ به بيان ديگر از كاربرد روش علمي دستيابي به موارد زير مي‌باشد :

الف – افزايش ميزان مناسبت و ارتباط بين جواب و مساله مورد نظر
ب – بالاترين ميزان اعتبار يا روايي و پايايي
ج – كاهش ميزان تورش (هومن، ۲۳، ۱۳۷۳)

روش علمي خصوصيتي دارد كه هيچ روش ديگر كسب آگاهي آن را ندارد و در آن خصوصيت خود اصلاحي است. در ساختار علم وارسي هاي ذاتي وجود دارد. اين وارسي ها چنان ملحوظ اجرا مي‌شوند كه فعاليتهاي علمي و نتايج را تا پايان دستابي به دانش معتبر كنترل و تضمين مي‌كنند.

اگر اين وارسي هاي مورد استفاده در پژوهش علمي در نهايت امكان با واقعيت خارج از باورها، ادراكات، سوگيري ها، ارزش ها، نگرش ها و هيجانات شخصي دانشمند گره خورده باشند، شايد بهترين واژه براي بيان آن ها، « عينيت » باشد، به عبارت ديگر، عينيت عبارت از توافق در داوري هاي متخصصان پيرامون آنچه مشاهده مي‌ شود و آنچه كه در يك پژوهش بايد انجام گيرد و انجام يافته است، مي‌باشد. (كرلينچر، ۲۴، ۱۳۷۵)

مساله شناخت علمي براي پديده هاي اجتماعي و پديده هاي طبيعي اساسا به يك صورت مطرح مي‌شود در هر دو حالت، فرضيه هاي نظري را بايد با داده هاي مشاهده شده مقابله كرد حتي اگر براي رسيدن به شناخت علمي چندين راه وجود داشته باشد، هر تحقيقي بايد پاسخگوي چند اصل پايدار و همسان باشد .

روش، شيوه پيشي گرفتن به سوي يك هدف است. روش ها، صورت هاي خاصي از فعاليتهاي علمي هستند و براي اين منظور طراحي شده اند كه پديده ها با موضوع تحقيق بهتر سازگار باشند اما سازگاري روش با موضوع تحقيق» محقق را از رعايت اصول روش علمي بي نياز نمي‌كند (خاكي، ۱۴۰، ۱۳۷۹)

۳۰۴٫ روش شناسي تحقيق
در اين تحقيق نگارنده با توجه به موضوع، براي سنجش فرضيات تحقيق در دو پرسشنامه جداگانه به اهداف و مسائل تحقيق پاسخ گفته است. نگارنده براي شناخت الزاماتي كه بايد بررسي شوند بر اساس الزامات مدل ويليام راث ول به جمع آوري نظر خبرگان پرداخته بر اساس نتايج مدون كه در فصل چهارم موجود است، به شكل دهی فرضيات تحقيق اقدام نموده است.

عمده ترين الزامات در دو بعد شامل :
۱- ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي
۲- سياستهاي منابع انساني جهت اجرايي نظام جانشين پروري مديريتي تعيين گرديده است .

براي سنجش هر يك از ابعاد چارچوبي تعريف شده كه به تناسب توضيحات درباره آنها ارائه خواهد شد. بر اين اساس با توجه به مجزا بودن ابعاد، براي هر يك از ابعاد منحصرا يك پرسشنامه طراحي شده است. مراحل روش شناسي در اين تحقيق به شرح شكل ۳۰۱ است.

مفهوم ابعاد مولفه ها شاخص

با توجه به ماهيت جامعه آماري (از نظر دارا بودن نوعي خبرگي نسبي در حوزه مفاهيم مديريتي )، بديهي است نمونه آماري به طور نسبت بايد داراي ويژگي هاي زير باشند:

الف): تخصص: نظر به اينكه اين تحقيق امکان سنجی اجرای نظام جانشين پروري مديريتي در شهرداري را مورد مطالعه قرارمي‌دهد لذا كليه پاسخگويان به سوالات بايد با اين مفاهيم آشنايي كامل داشته باشند.
ب) تجربه، براي بررسي رابطه بين متغيرهاي اين تحقيق و معرفي ابعاد نياز به تجربه و سابقه كار نسبتا بالايي احساس مي‌شود .

ج) علاقه و دقت افرادي كه بدين منظور انتخاب مي‌ شوند، بايستي علاقمندي و دقت كافي نسبت به موضوع داشته باشند.
۳۰۵٫ توزيع پرسشنامه شماره يك به منظور تست بعد اول
ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي
تعريف مدل :
نگارنده پس از بررسي چندين مدل تعهد سازماني از بين آن ها، مدل فردلوتانز را انتخاب نمود. بر اساس اين مدل ميزان تعهد سازماني مديران بر اساس سه مولفه :
۱- اعتقاد به قبول ارزش ها و هدفها
۲- تمايل به تلاش گسترده در راه سازمان

۳- تمايل قوي براي بقاي عضو در سازمان
مورد سنجش قرار مي‌گيرد. بر اساس همين مولفه ها از آن جا كه تحقيق حاضر در حيطه نظام جانشين پروري مديريتي در حال انجام است ؛ همان طور كه در نمودار ۳٫۱ ملاحظه مي‌گرد سه مولفه ديگر در رابطه با ميزان تعهد مديران به نظام جاشين پروري مديريتي تعريف شده است.

نمودار ۱-۳- مدل تعهد مدیران
براي شاخص سازي سنجش مولفه هاي مربوط به تعهد سازماني با استفاده از پرسش نامه هاي استاندارد استريزوپوتز و پايان نامه هاي انجام شده در باب تعهد سازماني كه خلاصه اي از آن ها در فصل دوم در بخش شناخت پژوهشهاي مرتبط با تحقيق ارائه شده، به بومی سازي مولفه ها و تعريف شاخص ها با توجه به نظام جانشين پروري مديريتی اقدام شده است.

۱- اعتماد به ارزش ها و اهداف نظام جانشين پروري مديريتي
۱٫۱- اعتقاد به عادلانه بودن نظام جانشين پروري مديريتي
۱٫۲- يكپارچگي ارزش ها
۱٫۳- توجه نسبت به داشتن جايگزين شغلي
۱٫۴- حمايت مديران از نظام جانشين پروري مديريتي

۲- تمايل به تلاش در جهت گسترش نظام جانيشن پروري مديريتي
بر اساس شاخص هاي مورد استفاده اعتقاد و تعهد مديران كه توسط ويليام جي. راث ول در سال ۲۰۰۰ در دانشگاه پنسيلوانيا بيان گرديده و پرسشنامه استاندارد موداي استريز، شاخص هاي ذيل تعريف مي‌گردد :

۲۰۱ اعتقاد به ضروري بودن نظام جانشين پروري مديريتي
۲۰۲ اعتقاد به برتري ومناسب بودن انتصاب مديران بر اساس اين نظام، نسبت به انتصابات مبتني بر نظام ارشديت
۲۰۳ اعتقاد به توانايي و شايستگي مديريتي كاركنان
۲۰۴ اعتقاد به رابطه بين انتخاب داخلي با تلاش و وفاداري سازماني كاركنان
۲۰۵ اعتقاد به آمادگي كنوني شهرداري براي گسترش اين نظام
۲۰۶ اعتقاد به امكان ارتقاء به سطوح مديريتي شهرداري

۲۰۷ اعتقاد به لزوم پرورش نخبگان براي پستهاي مديريتي شهرداري
۳٫ تمايل قوي براي مشاركت در نظام جانشين پروري مديريتي
۳۰۱ اعتقاد به لزوم انتخاب جانشين براي مديران فعلي از درون شهرداري
۳۰۲ وجود تجربه مثبت از مديران ارتقاء يافته از درون شهرداري

۳۰۳ تمايل به شركت در دوره هاي آموزشي برگزار شده براي مديران
۳۰۴ موظف بودن به آموزش مديران و كارشناسان تحت امر
۳۰۵ متمايل دانستن ساير مديران به شركت در برنامه هاي جانشين پروري مديريتي
۳۰۶ توزيع پرسشنامه شماره دو به منظور تست بعد دوم

جهت سنجش بعد سیاستهای شهرداري، نگارنده سیاستهای لازم براي اجراي نظام جانشين پروري مديريتي را در چهار حوزه ذيل تعريف نموده كه عبارتند از :
۱- پيش بيني نيازهاي مديريتي سازمان
۲- ارزيابي منابع و استعدادهاي موجود

۳- تربيت و آموزش نيروهاي مستعد
۴- نحوه استخدام و به كار گيري نيروها
بر همين اساس براي سنجش هر يك از اين چهار حوزه سياستي، گويه هاي نشات گرفته از سياستها به صورت زير تعريف گرديده است ؛ همچنين پرسشنامه در پيوست قابل مطالعه مي‌باشد.

۱- پيش بيني نيازهاي مديريتی سازمان
۱۰۱ پيش بيني تغيير و تحولات با توجه به برنامه هاي آتي شهرداري
۱۰۲ پيش بيني ميزان ذخاير مديريتي مورد نياز باتوجه به اولويتهاي موجود براي پستهاي كليدي
۱۰۳ اهتمام شهرداري به فراهم سازي امكانات و شرايط (فضاسازي، افزايش توانمندي و … )، پستهاي مديريتي و توجه به ارتقاي مديران از داخل

۱۰۴ رويكرد طراحی و پياده سازي سيستم اطلاعاتي مناسب نظام جانشين پروري مديريتي
۱۰۵ توجه به نظام ارزيابي عملكرد فردي و گروهي در رويكردهاي منابع انساني
۲- ارزيابي منابع و استعدادهاي موجود

۲۰۱ ارزيابي استعدادهاي افراد وارائه كارهايي به منظور جذب آن
۲۰۲ توجه شهرداري به شايستگي هاي افراد در رويكردهاي سياست هاي منابع انساني.
۲۰۳ بررسي تمايلات و انگيزه افراد مستعد براي تصدي پستهاي كليدي شهرداري
۳- تربيت و آ‌موزش نيروهاي مستعد

۳۰۱ رويكرد انتخاب و طراحي مسير رشد وارتقاء براي افراد مستعد با ملاحظه هاي نيازهاي آموزشي و پرورشي
۳۰۲ تنظيم مسير شغلي سازمان با توجه به نيازمندي متقابل واحدها به نيروهاي مستعد و چگونگي مشاركت در برنامه ريزيهاي آموزشي.

۳۰۳ اتخاذ تدابير لازم براي افزايش تمايل و انگيزه مديران براي پيشرفت و همچنين توجه به افراد مستعد
۳۰۴ توجه به سياستهاي پرورش مديران با استفاده از امكانات آموزشي مراكز علمي خارج از كشور
۳۰۵ توجه به انتصابات و ترفيعات با ملاحظات آموزشي و رشد و ارتقاي افراد

۴- نحوه استخدام و بكارگيري نيروها
۴۰۱ سياست ارتقاي افراد براي سياستهاي مديريتي از داخل شهرداري.
۴۰۲ رويكرد حد تامين نيروهاي جوان و مستعد براي افزايش ذخاير مديريتي شهرداري
۴۰۳ توجه به آزمون هاي استخدامي براي شناخت استعدادهاي برتر در شهرداري
۳۰۷ روايي تحقيق

در اين تحقيق براي تست روايي مراحل زير طي شده است:
۳۰۷۰۱ تعريف ابعاد
اين مرحله از تحقيق از طريق بررسي ادبيات تحقيق انجام شده از ميان تئوريهاي مختلفي كه در زمينه نظام جانشين پروري مديريتي ارائه شده بود. مدل ويليام راث ول انتخاب و دو بعد تعهد و سياست بر اساس مدل لوتانز و ساير مدلها ارائه شدند.

۳۰۷۰۲ استفاده از نظرات خبرگان و اهل فن (روايي صوري)
۳۰۷۰۳ تعريف مولفه ها
۳۰۷۰۴ تعريف شاخص ها
۳۰۸ پايايي
در اين تحقيق براي محاسبه ضريب پايايي، تمام شماري (سرشماري) انجام شد و تمامي سي مدير انتخاب شدند تا به سوالات پاسخ دهند. ضمن آنكه سوالات دام و كنترل نيز در پرسشنامه گنجانده شده بود. بعد از تجزيه و تحليل داده هاي بدست آمده، مشخص گرديد ضريب همبستگي پاسخ ها ۹۶% است. بنابراين پرسشنامه از پايايي بالايي برخوردار شدند. در جداول ارائه شده در پيوست نتايج توزيع پرسشنامه ها وميزان همبستگي نتايج آمده است .

از شاخص هايي كه مي‌توان براي پايايي پرسشنامه استفاده نمود ضريب آلفاي كرونباخ می باشند. بر اين اساس براي پرسشنامه نخست مقدار آلفاي كرونباخ برابر با ۹۳% شده است كه نشان دهنده پايايي مناسب پرسشنامه مي‌باشد و نيز پرسشنامه دوم آلفاي كرونباخ آن برابر با ۹۶% شده است.

۱٫Cronbach alpha: 93%
2. Cronbach alpha: 96%
309 نوع تحقيق
با توجه به تقسيمات تحقيقات علمي از نظر هدف، تحقيق حاضر از نوع تحقيق كاربردي مي‌باشد (دلاور، ۶۳، ۱۳۷۳)
از نظر ماهيت و روش، اين تحقيق از نوع تحقيق توصيفي مي‌باشد كه با استفاده از روش تحقيقات ميداني به بررسي وضعيت فعلي پرداخته مي‌شود.

۳۰۱۰ جامعه آماري
با توجه به اينكه جامعه آماري تحقيق عبارتست از مديران و معاونين شهرداري مشهد مي‌توان به طور نسبي ادعا كرد كه نمونه آماري از ويژگي هاي كارشناسي برخوردارند. با توجه به آمارهاي موجود جامعه آماري ۳۰ تن مي‌باشد.

۳۰۱۱ روش ها و ابزار گردآوري اطلاعات
باتوجه به نوع اطلاعات لازم از بررسي سوابق و مدارك موجود (روش كتابخانه اي و میدانی) و مصاحبه، مشاهده، پرسشنامه استفاده شده است.
۳۰۱۲ روش و فنون آماري مورد استفاده
پس از جمع آوري داده ها و كدبندي آنها و سپس ورود داده ها به نرم افزار آماري Statistica , spss , excel جهت تجزيه و تحليل ؛ جهت آزمون فرضيات تحقيق از تحليل توصيفي مثل معيارهاي مركزي و پراكندگي، جداول فراواني و‌آزمون هاي استنباطي ا ستفاده شده است.

 

۴۰۱ مقدمه
داده هايي كه بوسيله يك پرسشنامه و مصاحبه جمع آوري و طبقه بندي شده اند به عنوان منبع اساسي، براي كسب معلومات جديد درباره پديده مورد مطالعه به كار مي‌رود. براي تجزيه و تحليل گردآوري شده از روش هاي آمار توصيفي و آمار استنباطي تواما استفاده شده است .

استفاده از آمار توصيفي با هدف تلخيص اطلاعات جمع آوري شده در مورد جامعه صورت گرفته است. هدف آمار توصيفي توجيه نيست بلكه توصيف و استخراج نكات اساسي و تحقق بخشيبدن به تركيب اطلاعات در قالب وضع موجود است. در اين قسمت از شاخصه هاي پراكندگي استفاده خواهد شد و پس از آمار استنباطي بر روي نتايج داده ها كه از بخشی از پرسشنامه حاصل شده

استفاده خواهيم نمود. در تشريح مطالب اين فصل سعي خواهد شد با تفكيك تحليل ها بر اساس فرضيات به شكل مطلوب تري به بيان يافته ها پرداخته شود و در اين راستا با تجزيه وتحليل و جمع بندي نتايج فرضيه هاي اصلي و فرعي تحقيق با كمك نرم افزار آماري Excel , spss , statistica پرداختيم .

۴۰۲ يافته هاي توصيفي اطلاعات جمع آوري شده و متغيرهاي مورد بررسي
در بخش اول به ارائه آمار توصيفي براي ابعاد اصلي الزامات اجراي نظام جانشين پروري مديريتي در شهرداري مشهد از نظر پاسخگويان به تفكيک مولفه ها و شاخص ها مي‌پردازيم و مقايسه هاي توصيفي بين شاخص ها و مولفه ها انجام مي‌دهيم و در بخش بعد به آزمون فرضيه هاي پژوهش مي‌پردازيم .

۱٫ ۲٫ ۴ ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي
براي ارزيابي ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي از ميانگين نمرات مقياس لايكرت براي ۱۷ سوال پرسشنامه استفاده شده است و آمار توصيفي به صورت جدول زير ارائه شده است.

جدول ۱ . نمودار ميانگين ها ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي
ميانگين مينيمم ماكزيمم انحراف معيار
ميزان تعهد مديران به نظام جانشين
پروري مديريتي ۶۷% ۴۱% ۶ ۴/۰

براين اساس ميانگين و همچنين حداقل نمره ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي از حد متوسط بيشتر است .

ارزيابي مولفه هاي ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي.
بر اساس مقياس لايكرت و بعد از مقدار دهي ۱ تا ۷ به پاسخ هر كدام از سوالات و محاسبه ميانگين سوالات مربوط به هر يك از مولفه ها داريم :

جدول ۲ آمار توصيفي مربوط به مولفه هاي ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي
مولفه ها ميانگين انحراف معيار
اعتقاد به ارزش هاي نظام ۸/۵ ۵۳/۰
تمايل به تلاش در جهت گسترش ۲/۵ ۶۸/۰
تمايل براي مشاركت در نظام ۳/۵ ۵۳/۰

بر اساس جدول بيشترين ميانگين نمره را اعتقاد به ارزش هاي نظام كسب نموده است و كمترين ميانگين نمره مربوط به تلاش در جهت گسترش مي‌باشد و همچنين پاسخگويان در تمايل به تلاش در جهت گسترش، كمترين اتفاق نظر را داشته اند (بيشترين واريانس)

نمودار ۱- نمودار ميانگين ها براي هر كدام ازمولفه هاي ميزان تعهد ميزان به نظام جانشين پروري مديريتي

ارزيابي شاخص هاي ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي.
بعد از محاسبه ميانگين سوالات مقياس لايكرت مربوط به هر يك از شاخص ها (با جهت مثبت) داريم :

جدول ۳- آمار توصيفي مربوط به شاخص هاي ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي
مولفه ها شاخص ها ميانگين انحراف معيار
اعتقاد به ارزش هاي نظام من در محيط كار براي استعدادهاي دروني كارمندان تحت امرم ارزش قائلم ۶۱۳۸ ۷۷/۰
معتقدم نبايد نسبت به كساني كه بعد از ترك پستم جايگزين من مي‌گردند حساس باشم ۵۶/۵ ۶۴/۱

معتقدم اجراي نظام جانشين پروري مديريتي باعث مي‌ شود با افراد واجد شرايط احراز پست مديريت به عدالت رفتار شود ۱۶/۶ ۸۰/۰
معتقدم مسئولين از طرح نظام جانشين پروري مديريتي حمايت مي‌كنند ۴۴/۵ ۶۴/۱
معتقدم اگر مديران از داخل انتخاب شوند، تاثير مثبتي در وفاداري وتلاش كاركنان ندارد ۰۰/۵ ۶۳/۱
چنانچه بعد از ترك پستم كسي جايگزين من گردد نسبت به او حمايت لازم را انجام مي‌دهم ۸۸/۵ ۰۱/۱
تمايل به تلاش در جهت گسترش معتقدم نظام جانشين پروري مديريتي بايد جزو اولويتهاي اصلي قرار گيرد ۲۰/۶ ۸۲/۰
به نظر من انتخاب مدير به طور مستقيم با نظر مدير بهتر از انتخاب بر اساس نظام جانشين پروري است ۶۰/۴ ۷۱/۱

به نظر من انتخاب مدير براساس نظام ارشديت بهتر از انتخاب مدير بر اساس نظام جانشين پروري است .
۸۸/۴ ۷۴/۱
من به عنوان يك مدير معتقدم كارشناسان و كاركنان، توانايي و مهارت به عهده گرفن پستهاي مديريت را نخواهند داشت ۷۵/۴ ۴۸/۱
من تمايل دارم بيشتر از حد مورد انتظار براي ارتقاء تلاش كنم ۴۲/۵ ۳۲/۱
معتقدم اجراي طرح نظام جانشين پروري مديريتي به منظور پرورش استعدادها و نخبگان كاري بيهوده است ۲۴/۵ ۵۴/۱
تمايل براي مشاركت در نظام معتقدم جانشين هاي مديران فعلي بايد حتما از درون انتخاب شوند ۳۲/۴ ۳۱/۱
در شهرداري هر گاه مديران از درون انتخاب شده اند، توانسته اند از عهده پستهاي بالاتر به راحتي برآيند ۵۲/۴ ۳۶/۱

اگر نظام جانشين پروري استقرار يابد، من شركت در دوره هاي آموزشي مخصوص مديران را مهمترين اولويت كاري ام قرار مي‌دهم، چون آن نظام مي‌تواند اثرات مثبتي بر بهبود و ارتقاي من بگذارد ۸۸/۵ ۹۳/۰

معتقدم، يكي از وظايف اصلي من آموزش مديران و كارشناسان تحت امرم است ۹۲/۵ ۷۸/۰
با توجه به شناختي كه از مديران دارم، فكر مي‌كنم در صورت استقرار اين طرح، در برنامه هاي طرح مشاركت مي‌كنند ۹۲/۵ ۹۵/۰

بر اساس جدول بيشترين ميانگين نمره را « من در محيط كار براي استعدادهاي دروني كارمندان تحت امرم ارزش قائلم » كسب نموده است و كمترين ميانگين نمره مر بوط به « هر گاه مديران از درون انتخاب شده اند، توانسته اند از عهده پست هاي بالاتر به راحتي برآيند» مي‌باشد و همچنين پاسخگويان در « به نظر من انتخاب مدير بر اساس نظام ارشديت بهتر از انتخاب مدير بر اساس نظام جانشين پروري است » كمترين اتفاق نظر را داشته اند (بيشترين واريانس)

نمودار ۲ نمودار ميانگين ها براي هر كدام از شاخص هاي ميزان تعهد مديران به نظام جانشين پروري مديريتي

۴۰۲۰۲ استراتژيهاي شهرداري در طراحي نظام جانشين پروري مديريتي
براي ارزيابي استراتژيهاي شهرداري از پاسخگويان خواسته شده است براي ۱۶ سیاست مطرح شده درجه اهميت مشخص كنند كه اين درجه اهميت نمره بين ۱-۷ مي‌باشد و آمار توصيفي به صورت جدول زير ارائه شده است .

جدول ۴٫ آمار توصيفي استراتژيهاي شهرداري
ميانگين مينيمم ماكزيمم انحراف معيار
استراتژيهاي شهرداري ۷۷/۰ ۳۷/۰ ۷ ۸/۱

بر اين اساس ميانگين نمره استراتژيهاي شهرداري از حد متوسط بيشتر است.