چکیده

این مقاله به بررسی آماس کف و همگرایی دیوارهها در روش استخراج اتاق و پایه در معـدن زغـالسـنگ مرکـزی پـروده طـبس میپردازد. این مطالعه با انتخاب شبکه به ابعاد ۷۰*۷۰ متر در دو حالت الاستیک و پلاستیک، با استفاده از نرمافـزار FLAC2D و برای ابعاد پایه ۱۳ و ۱۵ متر و ابعاد اتاق ۴ و ۵ متر انجام شده است. با ارزیابی دادهها، مشخص شد که با ثابـت نگـه داشـتن عـرض اتاق به میزان ۵ متر، هر چه ابعاد پایهها بزرگتر در نظر گرفته شود، میزان آماس هم در گوشهها و هم در مرکـز کـف اتـاق افـزایش مییابد، اما میزان مچاله شوندگی در دیوارهها نسبتاً کاهش مییابد، همچنین با در نظر گرفتن عرض پایهی ۱۵ و عرض اتاق ۴ متر، مشاهده شد که میزان آماس کمتر میشود. لذا در این مقاله، با در نظر گرفتن بازیابی زغال، پایه ۱۳ متری با عـرض اتـاق ۵ متـری پیشنهاد گردید.

واژههای کلیدی: اتاق و پایه؛ پروده طبس؛ آماس کف؛ FLAC2D

۱

-۱ مقدمه

تعیین پارامترهای هندسی پایه، از جمله مهمترین مراحل طراحی در استخراج معادن زغالسـنگ محسـوب مـیشـود. نـرمافـزار FLAC گزینه خوبی برای طراحی ابعاد پایهها و اتاقها و محل آنها است. FLAC یک برنامـه تفاضـل محـدود دو بعـدی بـرای محاسبات مهندسی میباشد. از آنجائی که بیشتر سازههای زیرزمینی، شکل مـنظم و سـادهای ندارنـد و از طرفـی بـه علـت وجـود ناپیوستگیها و نبود شرایط ایزوتروپیک، همگن، الاستیک در توده سنگ، روشهای فـرم بسـتهی ریاضـی بـرای تعیـین تـنشهـا و جابهجاییها و گسیختگیها در توده سنگ با محدودیت مواجه شده است، لذا روشهای عددی برای حل این مشکل از چنـد دهـهی پیش جایگزین روشهای ریاضی شدهاند .[۱] هدف از این مقاله، استفاده از نرمافزار FLAC 2Dدر آنالیز حساسیّت ابعـاد پایـههـا، نسبت به آماس کف است که اندازه پایه در دو حالت ۱۳ و ۱۵ متر بررسی شده است.

-۲آشنایی با معدن زغالسنگ پروده طبس

حوضه زغالی طبس- کرمان، به نواحی کرمان و مزینو در غـرب، پـروده و نایبنـد در شـرق حوضـه تقسـیم شـده اسـت. معـادن زغالسنگ طبس در فاصلهی ۸۵ کیلومتری جنوب شهرستان طبس و در وسـعتی معـادل ۱۲۰۰ کیلومترمربـع واقـع هسـتند. بـر اساس برنامهریزی انجام شده، قرار بر این است که در مرحله اول ۷۵۰ هزارتن کنسانتره زغالسنگ و در مرحله دوم ۱۲۰۰ هزار تن کنسانتره زغالسنگ برای استفاده در صنعت فولاد از این منطقه تأمین گردد.[۲]