چکیده

»شهر حلب بدلیل قدمت چندین هزار ساله خود و همچنین موقعیت استراتژیک بـین دریـای مدیترانـه و رود فرات، از مهم ترین شهرهای جهان باستان محسوب می شده و در سال ۲۰۰۶ میلادی به همراه شهر اصفهان و تمبکتو به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام انتخاب گشته است. هسته تشکیل دهنده شهر حلب ماننـد اکثـر

شهرهای تاریخی و به فراخور تاریخچه پشت سر گذاشته اش، دارای معضلات اساسی بافتهای فرسوده بوده و

تلاشهایی که دولت سوریه برای نجات این شهر و هسته تاریخی آن در طول چند دهه اخیر انجـام داده اسـت قابل توجه می باشد؛ لذا این مقاله کوششی در جهـت آشـنایی بـا اقـدامات انجـام شـده در قالـب نوسـازی و بهسازی بافت فرسوده شهر حلب و همچنین تحلیل این اقدامات و ارائه راهبردهای کلان مدیریتی برای آینـده رو به رشد این شهر می باشد. روش تحقیق اتخاذ شـده بـرای انجـام مطالعـات بـه صـورت روش اسـنادی و

کتابخانه ای و مدل استفاده شده برای آن در قالب ارائه جداول s.w.o.t می باشد.

واژههای کلیدی: بهسازی، نوسازی، حلب، swot

۱ کارشناس ارشد مهندسی طراحی شهری، (مهندس شهرساز)

۲ کارشناس ارشد مهندسی معماری، (مهندس معمار)

-۱ مقدمه
فرایند نوسازی و بهسازی در شهرهای مختلف تاریخی یکسان نبوده و دارای اقدامات مختلف از سوی مقامات دولتی بوده است. بدلیل نو بودن انجام عملیات بهسازی و نوسازی در دهه های ۵۰ به بعد،کشورهای مختلف دیدگاه های مختلفی در زمینه برنامه ریزی و اجرای پروژه های نوسازی داشتند. راهکارهای اتخاذ شده برای این بافتها با توجه به عوامل مختلف سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی متفاوت بوده است؛ برخی از کشورها نوسازی را پیشه کردند و به تخریب ریشه ای محلات فرسوده پرداختند، برخی هسته تاریخی را به عنوان مهمترین بخش شهرها مورد حفاظت قرار داده و تنها به بهسازی و مرمت این محدوده ها پرداختند و برخی سیاست های توانمندسازی را در پیش گرفتند و مردم را به عنوان مهمترین عنصر تأثیرگذار این بافتها در نظر گرفتند و برخی نیز به صورت التقاطی از سیاستهای نوسازی و بهسازی بهره جستند. شهر حلب بدلیل قدمت چندین هزار ساله خود و همچنین موقعیت استراتژیک بین دریای مدیترانه و رود فرات، از مهم ترین شهرهای جهان باستان محسوب می شده است. این شهر مانند اغلب شهرهای تاریخی و باستانی دارای هسته تاریخی و شهر قدیمی درون خود می باشد. این مقاله به دنبال تحلیل سیاستهای اتخاذ شده نوسازی و بهسازی در نسبت با بافتهای فرسوده شهر حلب می باشد. لازم به ذکر است روش اتخاذ شده در نسبت با تحلیل این سیاستها در قالب جداول ماتریس SWOT می باشد.

-۲ روش شناسی
روشهای پژوهش عمدتاً مبتی بر ماهیت موضوع و اهداف هر پژوهش تنظیم می گردد. این روشها دو گونه اصلی پیمایشی و توصیفی- تحلیلی هستند. در پژوهش حاضر نیز از دو روش فوق بهره گرفته شده است. به این منظور جمع آوری اطلاعات از طریق کتابخانه ای انجام گرفته است.. بخش تجذیه و تحلیل داده ها نیز با تکیه بر مطالعات توصیفی و با استفاده از مدل “swot” انجام گرفته است.

-۱-۲ مدل swot

»در فرایند مدیریت استراتژیک، بسیاری از روش ها می توانند در خصوص تجزیه و تحلیل موارد استراتژیک مورد استفاده قرار گیرند.(Hatami-Marbini, Adel. Saati, 2009: 173-190) « در میان آنها، بررسی نقاط قوت، نقاط ضعف، فرصتها و تهدیدات (swot) و تجزیه و تحلیل، ارزیابی فرصتها، تهدیدها، نقاط قوت و ضعف یک سازمان، شایع ترین است. تجزیه و تحلیل swot ابزار حمایتی قابل توجهی است، ابزاری برای تصمیم گیری، و اغلب به عنوان وسیله ای است که بطور سیستماتیک برای تجذیه و تحلیل محیط داخلی و خارجی سازمان مورد استفاده قرار می گیرد.( hill,1997:46-52) « در واقع تجزیه و تحلیل

SWOT اصطلاحی است برای به رسمیت شناختن داخلی نقاط ضعف و قوت، فرصتها و تهدیدهای خارج از آن، که یک سیستم با آن مواجهه است. .(H. Hekmatnia, 2010: 25-28)

-۳ یافته های تحقیق
»شهر قدیمی حلب جزء میراث فرهنگی جهانی یونسکو است. شهری با صد و ده هزار نفر جمعیت که در هزاران خانه حیاط دار تاریخی ساکن هستند. حلب سالیان سال یک مرکز مهم تجاری، سیاسی و فرهنگی بوده است. خانه حیاط دار گونه بسیار پیچیده ای از سکونت در حلب و سایر شهرهای اسلامی است که تجربه قرن ها زندگی و ارتباطات انسانی را در پشت خود دارد. داخل و بیرون خانه با حفظ امنیت و آسایش ترکیب شده است. در پشت خانه های حیاط دار، خیابان های باریکی همسایگی های کوچکی را شکل می دهند. در خیابانهای بزرگتر، خدمات عمومی و تجاری متمرکز شده است که همسایگی ها را به هم پیوند می دهند و مونومانها و فضاهای مختلف شهری را دربر می گیرد. هر شهر، مراکز عمومی و تجاری، مونومانهای مهم و نقاط اداری تعریف شده ای دارد. این کالبد ارگانیک تقریباً در تمام شهرهای اسلامی حاکم است. حلب شهری است که کالبد ارگانیک آن طی قرن ها رشد و توسعه پیدا کرده است.

-۱-۳ تاریخچه اقدامات (دهه ۵۰ و (۶۰
در اوایل دهه ۵۰ اکثر ساکنان حلب در خانه های سنتی حیاط دار واقع در بافت تاریخی زندگی می کردند. رهبران شهرهای اصیل عربی، ارزش بالای زندگی در محیط و اجتماع کالبد مسکونی شهر قدیم در آن زمان را درک نکرده بودند. اگرچه آنها به دنبال تطبیق مناطق تاریخی با زندگی مدرن نبودند، اما ترجیح دادند سرمایه های شهر را برای توسعه بخش های مدرن خرج کنند. این روند باعث خروج خانواده های با درآمد متوسط و بالاتر از شهر قدیمی شد. شهر قدیمی که در آن نشانی از تکاپو دیده نمی شد، رو به زوال رفت. هنگامی که طراحی به صورت جدی آغاز شد، شخصیت پیچیده فیزیکی و اجتماعی شهر قدیمی رد شد و دیگر توجهی به بخشهای سنتی نشد. در اوایل دهه ۵۰ یک طرح جامع برای تمام حلب در نظر گرفته شد که در آن چند راه اصلی، شهر قدیمی را به نواحی مختلف تقسیم می کرد. ناحیه شمال مسجد امیّه، توسط یک راه اصلی که از دژ به مسجد متصل می شد، تجذیه گشت.

تصویر -۱ تصویر هوایی موقعیت قلعه حلب

(قدسی، (۴۳ :۱۳۸۴

این امر قبل از اتمام و تطبیق طرح جامع اتفاق افتاد. نتیجه، تخریب همسایگی مهم فرافره بود، خانه های سنتی حیاط دار که حاوی ارزش بالای تاریخی بودند، اهمیت خود را از دست دادند.

طرح جامع در سال ۱۹۵۴ کامل و منطبق شد و چند راه اصلی بر روی بافت سنتی قرار گرفت. یک محور شرقی- غربی، بزرگراه پاماسک در غرب، شهر را به بزرگراه رقاه در شرق متصل می کرد که شهر قدیم را می شکافت. دیگری به موازات اولی از همسایگی جنوبی عبور می کرد، سومی یک کانال اصلی از مسجد به سمت شمال را که از حومه شمالی می گذشت، قطع می کرد.

بخش قابل ملاحظه ای از شهر در دوره های مختلف تاریخی بر اثر زلزله یا حمله دشمن تخریب شد که این بخش ها برای تداوم معیشت اقتصادی و اجتماعی، به شیوه قبلی خود بازسازی شدند. اما اجرای طرح جامع، منجر به نابودی بافت سنتی گردید. اجرای بخش هایی از راه های طرح جامع، قسمت قابل ملاحظه ای از بافت تاریخی را از بین برد و باعث شتاب بخشیدن به مهاجرت ساکنان آن شد، ساختمانهای بلند در دو طرف مسیرها بنا شدند و خانه های حیاط دار از محرمیت، نور خورشید و هوای پاک محروم ماندند. قسمت اعظمی از بافت از بقیه شهر قدیمی جدا شد و رو به نابودی رفت و خانه های حیاط دار به کاربری های صنعتی و مضر تبدیل شدند.

-۲-۳ تاریخچه اقدامات (دهه ۷۰ و ۸۰ میلادی)

از اواخر دهه ۷۰ مشخص شد که شخصیت اجتماعی و تاریخی شهر قدیمی در معرض خطر بزرگی است. این وضعیت، گروهی از حفاظت کنندگان را برانگیخت تا برای حفظ باقیمانده شهر قدیمی مبارزه ای را شروع کنند. خوشبختانه بخش های اجرا شده طرح جامع باعث تخریب کمتر از %۲۰ کل بافت قدیمی شده بود و بیشتر قسمتهای مهم دست نخورده باقی مانده بود. حفاظت کنندگان به موقع، ادامه اجرای زیان آور طرح را متوقف کردند. آنها در سال ۱۹۷۸ تلاشهای تبلیغاتی خود را آغاز کردند و وزارت فرهنگ را متقاعد کردند که طی حکمی شهر قدیمی را مونومان ملی اعلام کنند. آنها کمیته شهر قدیمی را تشکیل دادند. به کمیته قدرت اجرایی داده شد که بیشتر از اختیارات شهرداری بود. کمیته یونسکو را برای شرکت در سیاست حفاظت دعوت کرد. دو گزارش یونسکو بین سالهای ۱۹۸۳-۱۹۸۰ با ضرورت رفع اشکالات طرح جامع و ارائه اقدامات مربوط به حفاظت و توانبخشی موافقت کرد. دهه ۸۰ شاهد تحکیم تدابیر محافظه کاران بود. طرح جامع قدیمی رسماً رها شد. حلب قدیمی به عنوان میراث جهانی در فهرست یونسکو قرار گرفت و قانون مخصوصی برای مرمت و بازسازی تصویب شد. آگاهی عمومی در مورد ارزش فرهنگی و اجتماعی شهر قدیمی بالا رفت.

-۳-۳ تاریخچه اقدامات (از سال ۱۹۸۹ به بعد)
در سال ۱۹۸۹ پروژه جدیدی با یک برآورد فیزیکی، اجتماعی و اقتصادی بافت آغاز شد. همزمان با آن مطالعات و توانبخشی فیزیکی یک منطقه آزمایشی تکمیل می شد. هدف اصلی پروژه پیشنهادی، بالا بردن تسهیلات عمومی و حمایت ساکنان در بهبود محیط و فضای زندگی آنها بود. چنین پروژه آزمایشی که به مشارکت مردمی توصیه می کند می تواند مثالی موثر از خودبازسازی باشد؛ شهروندان ارزش بالای محیط زیست خود را می فهمند و دولت متوجه سود اقتصادی حاصل از توانبخشی یک منطقه به جای خراب کردن آن و ساختن یک منطقه جدید می شود.

بطور خلاصه سیستم کاری پیشنهاد شده بر اساس موارد زیر بود:
• برنامه ریزی جامع

• طراحی پروژه با جزئیات به همراه اجرای آن
• مشارکت ساکنان

شهر حلب سازمانی از کارکنان اجرایی و تکنیکی را بوجود آورد تا پروژه را به کمک دولت آلمان سرمایه گذاری کنند. دولت آلمان آژانسی برای کارکنان فنی (GTZ) تشکیل داد. پروژه در سال ۱۹۹۲ با یک برآورد کلی شروع شد. یک منطقه آزمایشی (منطقه عملیاتی جیده) انتخاب شد و برآوردی با جزئیات اجتماعی، اقتصادی و فیزیکی انجام گرفت. مطالعات زیربنایی نشان داد که نیاز به جابجایی کامل سیستم آب و فاضلاب است . یک مدرسه تاریخی- مذهبی به عنوان مرکز بهداشت مرمت شد و کمک های فنی برای مرمت ۳ مسجد در منطقه ارائه شد. یک برنامه ترافیکی هم برای منطقه اجرا شد. دومین منطقه عملیاتی در همسایگی جیده با روش مشابهی توانبخشی شد و سومین منطقه در همسایگی فرافره بود.

یک برنامه جامع توسعه همراه با نقشه کاربری زمین برای شهر قدیمی در نظر گرفته شد و قوانین موجود شهر قدیمی ارتقاء پیدا کرد. نزدیک به ۳۵۰ وام کوچک به مالکان کم درآمد برای تعمیرات فوری ساختمانی اختصاص پیدا کرد. همچنین پروژه شامل مطالعات و نظارت بر اجراء بود. وام های جدیدی به خانه هایی که دارای معماری سنتی بودند با بهره کم داده شد. خیابانها بر اساس اولویت بندی طرح دوباره کفسازی شدند. موسسه آقاخان که در حلب درگیر کارهای حفاظتی بود به فعالیت توانبخشی شهر قدیمی پیوست. در طول مرمت خانه های قدیمی، ساکنین این شهر تعلیماتی را در خصوص تکنیک های مرمتی دیدند. از سال ۲۰۰۳ یک برنامه مطالعاتی در راستای بهبود کیفیت محیطی قلعه آغاز شد تا پخش کاربری های تجاری را کنترل کند. این مطالعه دربرگیرنده بهبود وضع ترافیکی منطقه می باشد؛ هدف اصلی این طرح خارج کردن ترافیک شهر قدیمی و ارائه یک سیستم حمل و نقل عمومی موثر، تأمین پارکینگ کافی و ایجاد مسیرهای پیاده بین قلعه و محیط اطراف آن بود. این مطالعه همچنین دربرگیرنده پروژه های تفصیلی

برای بالا بردن کیفیت منظرسازی، مسیرهای پیاده، نورپردازی و اقدامات زیربنایی، افزایش مسیر کمربندی، تعریف دسترسی های مناسب به مونومانهای تاریخی و ساخت مسیرهایی برای پیاده روی با محیط سبز بود« (قدسی، ۵۲-۴۲ :۱۳۸۴ تلخیص).

-۵ نتایج یافته ها

-۱-۵ دورنمای کلان تحلیل بهسازی و نوسازی بافت فرسوده شهر حلب
✓ هدف: باز زنده سازی یک یا تعدادی از نواحی فرسوده جهت آزمون و حمایت از برنامه ریزی بهسازی عمومی بافت قدیم شهر

✓ از منظر مکانی: بافت مرکزی

✓ از منظر زمان شکل گیری: در حال فرسوده شدن
✓ از منظر زمان مداخلات: تدوین و آموزش ضوابط و مقررات و طراحی و اجرا (بطور همزمان)
✓ از منظر ارزشمندی بافت: دارای ارزش تاریخی

✓ از منظر مقیاس مداخله: راهبردی، اجرایی
✓ از منظر نوع مداخله: بهسازی، بازسازی
✓ از منظر مشارکت : مسکن (مردم + دولت)، زیر ساخت ها (دولت)، مرکز ( مردم و دولت)
✓ از منظر روش شناختی: روش تنازع بقا، روش نوسازی – رفاهی
✓ از منظر مکان مداخله: در سطح مسکن، مرکز و زیر ساخت ها

-۱-۱-۵ راهبردهای مداخله در بافت قدیمی شهر حلب
✓ حفاظت کالبد دارای وحدت و باارزش شهر قدیمی و کند نمودن روند زوال مناطق مسکونی آن

✓ مرمت و باززندهسازی یک یا تعدادی از نواحی فرسوده جهت آزمون و حمایت از برنامهریزی بهسازی عمومی

✓ ایجاد تسهیلات مالی از طریق ایجاد موسسات ذیربط برای حمایت از گرایشات بهسازی و نوسازی ساکنین

-۲-۱-۵ الگوی برنامهریزی بافت فرسوده شهر حلب (تصویر (۲
✓ الگوی برنامهریزی در فضای مورد مداخله عبارت بودهاند از:

• تهیه مطالعات باززندهسازی بر پایه بررسی کالبدی، اجتماعی و اقتصادی شهر قدیم برای تدوین برنامهریزی کاربری اراضی و طرح توسعه.

• توسعه منابع سرمایهگذاری بوسیله تلاش برای درگیر کردن نهادهای ذیربط محلی و نهادهای بینالمللی.

• تهیه یک طرح مشارکتی

تصویر -۲ الگوی برنامه ریزی بافت فرسوده حلب (طرح محیط پایدار، (۶۲ :۱۳۸۴

-۳-۱-۵ الگوی طراحی بافت فرسوده شهر حلب

تصاویر ۳ و -۴ الگوی طراحی بافت فرسوده حلب (طرح محیط پایدار، (۶۳ :۱۳۸۴

-۲-۵ تحلیل اقدامات بهسازی و نوسازی شهر حلب
تحلیل اقدامات بهسازی و نوسازی شهر حلب در گرو شناخت و برسی دقیق منطقه مورد مطالعه و دسترسی به مدلهای برجسته ای برای تحلیل بررسی است. به منظور تحلیل محدوده، شناخت عوامل ۴ گانه swot در جهت رفع ضعفها و تهدیدها و بهبود قوتها و فرصتها امری اجتناب ناپذیر تلقی می شود؛ هدف این مرحله سنجش میزان تأثیرات مثبت و منفی اقدامات انجام شده در هسته تاریخی شهر حلب می باشد، بر این مبنا، با توجه به تحلیل ضمنی محدوده و آشنایی با اقدامات و راه حل های پیاده شده در هسته تاریخی شهر حلب، آنالیز منطقه به صورت نقاط قوت، فرصت و نقاط ضعف، تهدید، در قالب ماتریس swot پیاده می گردد. لازم به توضیح است آنالیز صورت گرفته به صورت پله ای و بر اساس تاریخچه اقدامات صورت پذیرفته است. جداول ۱) الی (۳ ماتریس تحلیل اقدامات انجام شده در قالب نوسازی و بهسازی در بافت فرسوده حلب را نشان می دهد.

میلادی ۶۰ و ۵۰ دهه

جدول-۱ ماتریس تحلیل اقدامات انجام شده “نوسازی و بهسازی” در بافت فرسوده حلب – دهه ] ۶۰-۵۰نویسنده[

نقاط قوت نقاط ضعف فرصت ها تهدیدها
-۱ بازسازی بخش قابل -۱ توجه سرمایه داران و رهبران اصیل -۱ امکان بازسازی و -۱ بی توجهی به شهر قدیم و محدودیت از بین
ملاحظه از شهر حلب که عربی به بخشهای مدرن نوسازی شهر قدیم رفتن تدریجی بافت سنتی
در دوره های مختلف با -۲ خروج آهسته خانواده های متوسط بواسطه اجرای طرح -۲ احتمال خروج سرمایه های رهبران از
زلزله و حمله دشمن از و بالاتر از شهر قدیمی جامع بخشهای سنتی شهر
بین رفته بودند. -۳ نابودی بافت سنتی شهر -۲ امکان ایجاد -۳ احتمال ایجاد شکاف بین شهر قدیم و جدید
-۲ بازسازی شهرها به -۴ از بین رفتن بخش قابل ملاحظه ای ساختمانهای جدید بواسطه پاره شدن بافتهای قدیم و جدید
شیوه پیشین خود از بافت تاریخی -۳ امکان توجه به -۴ ایجاد کاربری های صنعتی در بافت قدیم و
-۳ ایجاد ساختمانهای -۵ مهاجرت ساکنان شهر علوم و فنون مدرن افزایش احتمال از بین رفتن بافتها و بناهای
جدید در اطراف مسیرها -۶ استقرار ساختمانهای بلند در دو -۴ امکان اتصال بخش تاریخی
-۴ توسعه بر مبنای طرف مسیرها های مختلف شهر -۵ افزایش ساخت و سازها و بلند مرتبه سازی و
مدرنیسم و توجه به علوم -۷ محروم ماندن خانه های حیاط دار بواسطه ایجاد راه های در تنگنا قرار گرفتن ساختمانهای سنتی
و فنون طراحی و معماری از محرمیت، نور خورشید، هوای پاک جدید -۶ احتمال تخریب و نوسازی بخش های
شهری -۸ جدا شدن بخش اعظمی از بافت -۵ امکان سیستماتیک باارزش تاریخی شهر
-۵ ایجاد شریانهای تاریخی شدن امور شهری و به -۷ بسته شدن محورهای دید بواسطه بلند مرتبه
جدید برای شهر -۹ تبدیل خانه های حیاط دار به جریان افتادن امور سازی
کاربری های صنعتی و مضر بواسطه اجرای طرح -۸ شکافته شدن شهر قدیم بواسطه ایجاد محور
جامع شرقی- غربی پاماسک

جدول-۲ ماتریس تحلیل اقدامات انجام شده”نوسازی و بهسازی” در بافت فرسوده حلب- دهه ] ۸۰-۷۰نویسنده[

میلادی ۸۰ و ۷۰ دهه

نقاط قوت نقاط ضعف فرصت ها تهدیدها
-۱ آغاز مبارزه حفاظت کنندگان برای -۱ توقف طرح جامع -۱ امکان محافظت از هسته تاریخی -۱ محدودیت از دست رفتن
حفظ باقی مانده شهر -۲ زیر سوال رفتن هزینه شهر حلب بواسطه مبارزه حفاظت حدود ۱۰ سال بواسطه توقف
-۲ آسیب کمتر از %۲۰ محدوده بافت های انجام طرح تا کنون در کنندگان طرح جامع
قدیمی بواسطه اجرای طرح جامع جهت بازسازی و بهسازی -۲ امکان نوسازی و بهسازی %۸۰ از -۲ از بین رفتن بودجه های
-۳ دست نخورده باقی ماندن اکثریت شهر شهر حلب پس از توقف اجرای طرح دولتی در جهت اجرای طرح
بافت پس از اجرای بخش از طرح جامع -۳ از بین رفتن %۲۰ از کل جامع جامع پیشین
-۴ توقف اجرای طرح جامع بافت تاریخی به واسطه -۳ امکان توجه به بافت و هسته -۳ محدودیت از بین رفتن %۲۰
-۵ تبدیل شهر قدیمی به مونومان ملی اجرای طرح جامع تاریخی شهر بواسطه تشکیل کمیته از کل بافت تاریخی
-۶ تشکیل کمیته شهر قدیمی -۴ از دست دادن زمان شهر قدیمی و تبدیل آن به مونومان
-۷ ضرورت رفع اشکالات طرح جامع (حدود ۱۰ سال) جهت ملی
و ارائه اقدامات حفاظت و توانبخش از توقف طرح جامع -۴ امکان از بین رفتن اشکالات طرح
سوی سازمان یونسکو جامع و امکان ادامه طرح جامع با
-۸ رها کردن کامل طرح جامع در دهه رعایت اصول حفاظت و توان بخشی
۸۰ سازمان یونسکو
-۹ قرار گرفتن حلب در فهرست -۵ امکان توجه بین المللی و جهانی
میراث جهانی یونسکو به بافت تاریخی شهر بواسطه قرار
-۱۰ تصویب قانون مرمت و بازسازی گرفتن حلب در فهرست میراث
ابنیه جهانی یونسکو
-۱۱ افزایش آگاهی عمومی در خصوص -۶ امکان قانون مداری و قانون مند
ارزش فرهنگی و اجتماعی شهر قدیمی شدن مرمت و بازسازی ابنیه با
تصویب قانون مرمت و بازسازی

بعد به ۱۹۸۹ از

جدول-۳ ماتریس تحلیل اقدامات انجام شده “نوسازی و بهسازی” در بافت فرسوده حلب – از ۱۹۸۹ به بعد ]نویسنده[

نقاط قوت نقاط ضعف فرصت ها تهدیدها
-۱ انجام پروژه های جدید بر مبنای -۱ عدم توجه به مسائل محیطی -۱ امکان انجام پروژه های -۱ ایجاد مشکلات اساسی در
برآورد فیزیکی- اجتماعی- پروژه جدید بر مبنای برآوردهای دقیق انجام مطالعات به دلیل عدم توجه به
اقتصادی -۲ پیشنهاد فاز بزرگی از تر مسائل محیطی به عنوان مبنای
-۲ انجام مطالعات توانبخشی فیزیکی اقدامات توسط دولت، بدون در -۲ امکان بالا رفتن تمهیدات مطالعات
یک منطقه آزمایشی نظر گرفتن زیربناهای انجام این عمومی در پروژه ها -۲ بزرگ بودن حد پروژه های
-۳ حمایت ساکنان در بهبود فضای پروژه ها -۳ امکان توجه مردم به پیشنهادی و امکان عملیاتی نشدن
زندگی خود -۳ عدم توجه به سلسله مراتبی فرایندهای نوسازی و بهسازی آنها توسط دولت
-۴ بالا بردن تمهیدات عمومی در بودن امور پیشنهادی طرح اجرایی مساکن و افزایش مشارکت -۳ عدم توجه به سلسله مراتبی
پروژه جدید -۴ عدم پیوستگی قوانین برنامه عمومی بودن پروژه ها، محدودیتی برای
-۵ توجه به مشارکت مردمی ریزی و طراحی شهری زیر -۴ امکان توجه به ارزش های عملیاتی نشدن آنها در طول مدت
(خودبازسازی) چتری واحد محیطی و زیست محیطی زمان تعریف شده آنها
-۶ توجه به ارزش بالای محیط -۵ اجرای طرح های پیشنهادی -۵ توجه به انجام پروژه های -۴ گسستگی برنامه ها و پروژه ها
زیست به صورت تک عملکردی و عدم مختلف جدید (آب و فاضلاب، به دلیل عدم پیوستگی قوانین
-۷ توجه دولت به سود اقتصادی توجه به کلیت واحد پروژه ها مرمت بنا، ترافیک، کفسازی،
توانبخشی به جای نوسازی نورپردازی، منظرسازی و …)
-۸ استفاده از سرمایه گذاران خارجی -۶ امکان ارتقاء قوانین و ضوابط
در جهت پیشبرد طرح مربوط به شهر قدیمی
-۹ توجه به سیستم آب و فاضلاب -۷ توجه ویژه به طراحی و