چکیده

تعارض را می توان اختلاف در افکار، اعتقادات، علایق، ارزشها، اهداف و… دانست. هدف این مقاله مطالعه و بررسی تعارض و خصوصاً تعارض سازمانی از جنبه های مختلف به منظور کسب شناخت و برخورد ای و آثار مکتوب های کتابخانهصحیح با آن می باشد، که پژوهشگر سعی کرده است با تکیه بر روش داده که در گیرد به توصیفی در این قالب:که بخش معینی از مطالعات قبلی بر روی این موضوع را در بر می ابتدا به ذکر تعاریف و مفاهیمی کلی از تعارض از دیدگاههای مختلف و همچنین سیر تحول نگرش ها به تعارض بپردازد، در ادامه فرایند تعارض و انواع تعارضات سازمانی منجمله تعارض سازنده و مخرب؛ شیوه و سبکهایی زیانهای تعارض، فنونی برای رفع تعارضات، منابع، استراتژی های ایجاد تعارض سازنده، برای مقابله و هدایت و مدیریت آن، مقوله آموزش و نقش آن در حل تعارض و در آخر به ذکر دهد که نتایج نشان می پیشنهاداتی به مدیران برای قرار گرفتن تعارض در حالت سازنده پرداخته شود. تعارض هم می تواند مثبت و سازنده و هم منفی و مخرب باشد که در صورت شناخت و مدیریت درست ×می تواند در پیشبرد اهداف یاری رسان باشد و در غیر این صورت ممکن است آثار زیان باری ببار آورد.

×واژگان کلیدی: تعارض، تعارض سازمانی، نگرش ها ی تعارض، تعارض مخرب و سازنده

×

× ۴۷۱

International Conference on Management

Conflict: Take organizational from the perspective

Hamed, taghvaei

Graduate student, Department of Management and Accounting, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran.

Abstract

Conflict can be the difference between thoughts, beliefs, interests, values, JRDOV HWF… VDLG. The purpose of this paper is the study of conflict and Particularly aspects of of organizational conflict In order to gain recognition and and it is correct, The researcher has attempted Relying on method Library data and literature A certain part of previous studies On this subject covers To a description in this format: That at first the definitions and general concepts The conflict from different perspectives and the evolution of attitudes to conflict Pay, continue The process of conflict and types of organizational conflicts Including the constructive and destructive conflict, Create strategies Constructive conflict, Resource, Conflict losses, Techniques for resolving conflicts, Methods and styles for confronting and guiding and management, Categories of education and its role in conflict resolution, and finally Suggestions mentioned To managers for perch Conflict in Mode Constructive Paid. The results show The conflict Both can be positive and constructive and also Is Negative and destructive That if Recognition and proper management Can be helpful in furthering the goals and otherwise Possible Adverse effects bring.

Keywords: conflict, organizational conflict, the conflict attitudes, destructive and constructive conflict

×

×

×

× ۴۷۲

-۱ مقدمه

تعـارضconflict جـزء لاینفـک زنـدگی انسـان و امـریکـاملاً طبیعـی اسـت و در طـول تـاریخ همـواره بـا زندگی انسان همـراه بـوده اسـت. داسـتان هـا و تمثـیلات قـرآن کـریم و بیـان عنـاوین خیـر و شـر، حـق وباطـل، عدل و ظلـم، نـور و ظلمـت و نیـز داسـتان هـایی چـون موسـی و فرعـون، یوسـف و بـرادران، اصـحاب کهـف و …

همه نشانگر وجـود تعـارض مـی باشـند.اگرچه انسـان و تعـارض همچـون دو بـرادر (هـم زاد) بـا هـم زاییـده شـده و رشــد یافتــه انــد امــا بــا همــه قــدمتی کــه تعــارض در زنــدگی بشــر دارد، تنهــا در چنــد دهــه اخیــر بــه صــورت علمی مـورد توجـه دانشـمندان قـرار گرفتـه اسـت. در ایـن میـان سـازمان محـیط بـاروری بـرای پـرورش و رشـد انــواع تعارضــات و عــدم توافقــات اســت. وجــود افــرادی مختلــف بــا ویژگیهــای شخصــیتی، نیازهــا، باورهــا، ارزش هــا، انتظــارات و ادراکــات متفــاوت، ســبب بــروز اجتنــاب ناپــذیر تعــارض در ســازمانها گشــته اســت. از ســوی دیگر،ســاختار حــاکم بــر ســازمانها و وجــود سیسـتم هــای خشــک و انعطــاف ناپــذیر اداری، آنهــا را مســتعد انــواع تــنش، تعــارض و ناســازگاری کــرده اســت.(فیاضــی،.(۹۳ :۱۳۸۸ تعــارض یکــی از ویژگــی هــای زنــدگی ســازمانی اســت کــه در آن تفــاوت هــا، مخالفــت و تضــادها بــا درجــات مختلفــی از موفقیــت اداره مــی شــود. تعــارض بــه عنوان یک ناسازگاری بین حداقل دو نفر یا گروه تعریف شده است(.(Erbert,2014

براســاس تحقیقــات انجــام گرفتــه امــروزه بــین ۲۴ تــا ۶۴ درصــد وقــت مــدیران و سرپرســتان صــرف حــل تعارضات سازمانی می گردد، که بـا توجـه بـه شـتاب سـرعت رقابـت در دنیـای تجـاری صـرف ایـن زمـان، هزینـه آشــکار و پنهــان هنگفتــی در بــر خواهــد داشــت.البته ایــن بــدان معنــی نیســت کــه تعــارض منفــی و مضــر اسـت.بلکه تعـارض در سـازمان مــی توانـد بعنـوان یــک نیـروی مثبـت باشــد بـه شـرطی کــه بـه خـوبی مــدیریت شود(آقایار؛رزقی رستمی ،.(۷ :۱۳۸۹

-۲ مفاهیم کلی تعارض:

تعارض عموماً به عنوان اخـتلاف نظـر در مـورد موضـوعات مـورد علاقـه و یـا ایـده هـا در نظـر گرفتـه شـده است . (Adomi and Anie,2006)

التــون مــایوElton Mayo تعــارض در ســازمان را یــک بیمــاری اجتمــاعی مــی دانســت و در مقابــل آن بــه همکــاری بــه عنــوان یــک وضــع بــه همــراه ســلامتی مــی نگریســت بــه همــین دلیــل اکثــر مــدیران در گذشــته درصدد نطفه خفـه کـردن هـر گونـه تفـاوت و مقابلـه و سـرکوب عـاملان تعـارض برآمدنـد.در مطالعـات و بررسـی هــا ی بعــدی معلــوم شــد کــه وجــود تفــاوت و اختلاف،الزامــاً زیــان آور و مخــاطره آمیــز نیســت(غفوریان،:۱۳۸۴ (۳۷ کـونراد و اسـکاتConrad and Scott, 2002 :134 معتقدنـد تعـارض، تعـاملات ارتبـاطی افـرادی اسـت کـه به همدیگر وابسـته انـد واحسـا س مـی کننـد کـه علایقشـان متضـاد؛ متنـاقض یـا ناسـازگار است(فیاضـی،:۱۳۸۸ .(۹۳ در فرهنــگ لغــات فارســی ، تعــارض بــه معنــی مــزاحم یکــدیگر شــدن ، بــا هــم خــلاف کــردن و اخــتلاف داشتن است(درگاهی و دیگران ؛.(۶۴ :۱۳۸۷

تعارض را فرآیندی تعریف می کنـیم کـه وقتـی آغـاز مـی شـود کـه یکـی از طـرفین احسـاس کنـد طـرف دیگـر بـــر چیـــزی کـــه بـــرای او اهمیـــت داشـــته تـــأثیر منفـــی گذاشـــته یـــا مـــی خواهـــد تـــأثیر منفـــی بگــذارد(رابینز،جاج،۱۹۴۳،ترجمــه، زارع،.(۵۰۴ :۱۳۸۹ تعــارض بــه معنــی ایــن اســت کــه گــروه هــا بــه صــورت رو

× ۴۷۳

در روی هــم قــرار مــی گیرنــد،با هــم برخورد،تضــاد و اخــتلاف نظــر پیــدا مــی کننــد و در دو موضــع مخــالف قــرار می گیرند.تعارض مشـابه رقابـت اسـت ولـی بـا شـدت بیشـتری.رقابـت competition یعنـی همچشـمی بـین دو گــروه در دســتیابی بــه یــک چیــز ممتــاز یــا ارزشــمند،در حــالی کــه در تعریــف واژهء تعــارض چنــین فــرض مــی شود که یک گروه مستقیما مـانع از ایـن مـی شـودکه گـروه دیگـر بـه هـدف خـود برسـد. (دفـت،۲۰۱۰، ترجمـه، پارساییان، اعرابی،.(۸۲۶ : ۱۳۸۹

تعارض سازمانی اختلافاتی انـد و زمـانی رخ مـی دهـد کـه اهـداف، منـافع و ارزش هـای افـراد و یـا گـروه هـای مختلــف ناســازگار باشــد،و در تقابــل تــلاش برخــی بــرای رســیدن بــه اهــداف خــود دیگــران در رســیدن بــه آن اهداف مسدود یا ناامید می شوند(. (Adomi and Anie,2006