چکیده

برنامه ریزي راهبردي؛ فرایند تعیین راهبردها یا خـط سـیر یک سازمان و تصمیم گیري براي تخصـیص منـابع، بـراي دنبال کردن این راهبردهاسـت. در ایـن مقالـه بـه برنامـه ریزي راهبردي و ارائه راهبردهاي پیشنهادي براي حرکـت شرکت توزیع نیروي برق جنوب اسـتان کرمـان بـه سـوي پیاده سازي و بهره بـرداري از فنـاوري سیسـتم اطلاعـات مکانی پرداخته میشود. به این منظور بـراي ارائـه تحلیـل هــاي دقیــق و اســتخراج راهبردهــاي معتبــر، از تحلیــل

۱قحح که ابـزاري قدرتمنـد در برنامـه ریـزي راهبـردي است، استفاده شده است. با تجزیه سیستم جامع اطلاعـات مکانی شرکت توزیع نیروي برق جنوب اسـتان کرمـان بـه چهار حوزه مختلف داده، سازمان، کاربرد و فناوري در ایـن مستند، به تحلیل شرکت در این چهار حوزه پرداخته شده و با انتخاب راهبرد هاي مناسب در هر قسمت و با تشکیل ماتریس قبحذ راهبرد هاي هر قسمت اولویت بندي شده اند. در پایان یک برنامه عملیاتی جهت رسیدن بـه نقطـه مطلوب ارایه گردیده است.

مقدمه

با گسترش استفاده از کامپیوتر و توسعه فناوري اطلاعـات، سیستم هاي اطلاعـات مکـانی در کاربردهـاي مختلفـی از مهندسی برق و الکترونیک، به فراوانی مورد اسـتفاده قـرار گرفتند. سیستم هاي اطلاعات مکـانی بـراي پشـتیبانی از

تحلیــل، مــدیریت، ویــرایش و ترســیم داده هــاي مکــانی طراحی شده اند. توانایی استفاده و کنتـرل انـرژي یکـی از مسایل اولیه در کمک به توسعه زنـدگی انسـان هـا اسـت.
استفاده از حعن در سیستم هاي انرژي برق، میزان بازدهی در بخش انرژي را به طور چشمگیري افـزایش داده اسـت.
انتقال انرژي به دورترین مصـرف کننـده و هزینـه بـالا در سرمایه گذاري، از دلایل اهمیت سیسـتم هـاي توزیـع بـه عنوان یکی از بخش هاي خدمات انرژي برق هسـتند، کـه براي افزایش اعتمادپذیري به سیستم هاي تولید و انتقـال انرژي برق عمومی تـلاش مـی کننـد. مسـائل و مشـکلات پیرامون برنامه ریزي بـراي سیسـتم هـاي توزیـع بـرق بـا استفاده از روش ها و تکنیک هاي جدیـد قابـل حـل مـی باشند. پیچیدگی سیستم هاي توزیع نیروي برق و ضرورت وجود اطلاعات بهنگام و دقیق از شبکه هاي توزیع، دلیلـی معقول براي معرفـی و اسـتفاده از روش هـاي جدیـدي از فناوري اطلاعات است. فنـاوري حعن بـه ایـن سیسـتم هـا کمک می کند تا بـا اسـتخراج اطلاعـات جدیـد در مـورد سرمایه گذاري ها و ریسـک هـا، بـه کـاهش هزینـه هـاي نگهداري نقشه هاي دستی، و ارزیابی همزمان عوامل فنـی، مالی و محیطی بپردازند.

یک سیستم اطلاعات مکانی (حعن ) یک سیستم اطلاعاتی بر مبناي رایانه است کـه قابلیـت جمـع آوري، مدلسـازي، ویرایش، بازیابی، تجزیه و تحلیل و نمایش داده هاي زمین مرجع را فراهم می کند.

صفحه ۱ از ۷

تهیه سندراهبردي و نقشه راه جهت استقرار سیستم اطلاعات مکانی حعن در شرکتهاي توزیع برق

با توجه تعریف فوق می توان این سیستم اطلاعاتی را در تطابق با شرکت هاي توزیع نیـروي بـرق بـه چهـار حـوزه مختلف تقسیم کرد و از چهار دیدگاه مختلف بـه تجزیـه و تحلیــل مســایل پــیش روي آن پرداخــت. بــا ایــن روش سیستم حعن در شرکت هاي توزیع نیروي بـرق بـه چهـار حوزه زیر تقسیم می شود :
.۱داده .۲ کاربرد.۳فناوري.۴سازمان تحلیل ۱قحح یکی از روش هاي مورد استفاده در برنامـه

ریزي راهبردي است، که نقاط قوت، نقاط ضـعف، فرصـت ها و تهدیدهاي درگیر در یـک پـروژه یـا کسـب و کـار را ارزیابی میکند. این تحلیل شامل تعیین هدف کسب و کار، و شناخت عوامل داخلی و خارجِی موثر (سازنده یا مخرب)
در دستیابی به هدف کسب و کار می باشد.

در یک فرآیند کامل برنامه ریزي راهبردي، به ترتیب چشم انداز، رسالت، اهداف، راهبردها، برنامه ها، و فعالیتهـا بـراي سازمان یا تشکلِ مورد نظـر تعریـف و تبیـین مـیگردنـد.

چشم انداز و رسالت بر مبناي نظر بالاترین مرجع تصـمیم گیر (که میتواند اساسنامه مصوب مجمع عمومی سـازمان یا تشکل باشد) تعیین میشود. اهداف نیز بر اساس رسالت تعیین شده مشخص میشوند. درواقع رسالت یا ماموریـت، وظایف کلـی و دورنمـاي فعالیتهـاي سـازمان را مشـخص مـیکنـد و اهـداف، مسـیرهاي رسـیدن بـه ایـن رسـالت میباشند. براي تعیین راهبردها، ابتـدا نقـاط قـوت، نقـاط ضعف، فرصتها و تهدیدها بـا نگـاهی بـه محـیط داخلـی و محیط خارجی سازمان بررسی میشوند، که بر مبناي ایـن بررسی، راهبردهاي سازمان اسـتخراج مـیگردنـد. پـس از استخراج راهبردهـا، برنامـه هـایی بـر اسـاس راهبردهـاي تعیین شده براي دستیابی به اهداف تعیین می شوند و بـر مبناي این برنامه هاي مشخص، فعالیت هاي سازمان شکل می گیرند.

سند راهبردي سیستم جامع اطلاعات مکانی شرکت توزیع برق از هفت بخش تشکیل شده اسـت. بخـش اول شـامل مقدمه و کلیات است که در آن بـه بررسـی برنامـه ریـزي راهبـردي، هـدف از مسـتند یعنـی تعیـین راهبـرد بـراي دستیابی بـه هـدف سـازمان، و روش برنامـه ریـزي یعنـی تحلیل ۱قحح بیان شده است. در بخش دوم بـه معرفـی مشروح متدولوژي استفاده شـده یعنـی تحلیـل ۱قحح و

چگــونگی اســتفاده از آن در برنامــه ریــزي راهبــردي و چگونگی خدمت رسانی آن به ایـن فراینـد پرداختـه شـده

است. در بخش سـوم سیسـتم اطلاعـات مکـانی در حـوزه صنایع توزیع نیروي برق به صورت کلی تحلیل شده و ایـن سیستم جامع در حوزه صنعت توزیع برق به چهـار بخـش مجزا (داده، سازمان، کاربرد و فناوري) که پوشـش دهنـده تمامی جنبه هاي سیستم هستند، تجزیـه شـده اسـت. در چهار بخش بعد یعنـی بخـش هـاي چهـارم تـا هفـتم بـه معرفـی، توضـیح، تشـریح، و تجزیـه و تحلیـل هـر حـوزه پرداخته شـده، و بـا شـناخت نیازهـاي سیسـتم اطلاعـات مکانی و صنعت توزیع برق در هر حوزه، و بررسی وضـعیت موجود شـرکت، بـا شـناخت عوامـل داخلـی و خـارجی و اســتفاده از تحلیــل ۱قحح، بــه معرفــی راهبردهــاي پیشنهادي براي حرکت سازمان به سوي وضعیت ایـده آل و مرتفع ساختن مشکلات موجود پرداخته شده است.

تحلیل SWOT

تحلیل ۱قحح یک روش مفید بـراي فهـم نقـاط قـوت و نقــاط ضــعف، و شــناخت فرصــت هــاي در دســترس و تهدیدهاي پیش روست. مساله اي کـه تحلیـل ۱قحح را قدرتمند کرده است این است که ایـن تحلیـل مـی توانـد کمک کند تا با کمی تفکر، فرصـت هـایی را کـه موقعیـت مناسبی براي بهره برداري از آنها وجود دارد پیـدا کـرده، و با درك و آگاهی از ضـعف هـاي موجـود، تهدیـدهایی کـه ممکن است متوجه اهداف باشند را شناسایی، مدیریت و یا حذف کنیم.

تحلیل ۱قحح باید در ابتدا با تعیین یک وضـعیت نهـایی مطلوب یا یک هدف آغـاز شـود. تحلیـل ۱قحح در یـک مدل برنامه ریزي راهبردي گنجانده می شود.

• نقاط قوت (کلاص؟غکطصح) : ویژگی هـایی از سـازمان یـا شرکت، که جزء مزایـا و برتـري هـاي آن شـرکت در صنعت خود محسوب می شوند.

• نقاط ضعف (کککککغفهکح) : ویژگی هایی از سـازمان یا شرکت، که جزء نقایص یا نارسایی هاي آن شـرکت محسوب می گردند.

• فرصت ها (ککطصطغأصطپژژق) : موقعیت هایی که بـراي رشد و ارتقا و کسب منافع بیشتر نصیب سازمان مـی شوند و یا پیش روي آن قرار دارند.

• تهدیدها (کصهکطلا: (۱ عناصر خارجی محـیط سـازمان که می توانند باعث بروز مشکل در دستیابی سـازمان به اهداف مورد نظر شوند.

صفحه ۲ از ۷

تهیه سندراهبردي و نقشه راه جهت استقرار سیستم اطلاعات مکانی حعن در شرکتهاي توزیع برق

شناسایی عناصر ۱قحح (قـوت، ضـعف، فرصـت، تهدیـد)

ضروري است زیرا مراحل متوالی در فراینـد برنامـه ریـزي براي دستیابی به اهداف مورد نظر، ممکن است از توجه به این عناصر منتج شوند. در تعیین راهبردهـا نقـاط قـوت و نقاط ضعف، فرصت هـا و تهدیـدها، بـا نگـاهی بـه عوامـل داخلی و خارجی سازمان بررسی می شوند؛ که بـر مبنـاي آنها راهبردها استخراج می گردند. یکی از راه هاي موثر در شناسایی عوامل موثر شناسایی ذینفعان بیرونـی و درونـی سازمان است. پس از تعیین راهبردها براي رسیدن بـه هـر راهبرد، برنامههایی مشخص می شوند.