چکیده

همانگونه که می دانید نیروي انسانی یکی از موثر ترین فاکتور ها براي تحقق اهداف سازمان است . امروزه بسیاري از تکنیک هاي مدیریتی به صورت عمده به نیروي انسانی وابسته می باشد. اما مدیریت منابع انسانی به همان گونه که در ذهن داریم کاري بسیار مشکل است، زیرا بسیاري از عوامل از جمله فرهنگ، خانواده، شرایط اقتصادي و سایر عوامل براي هر فرد در سازمان متفاوت میباشد. یکی از تکنیکهایی که بسیار به نیروي انسانی وابسته است TPM یا همان نت بهره ور فراگیر خواهد بود. در این تکنیک سعی شده با استفاده بیشتر از آگاهی اپراتور میزان خرابی ها به صفر برسد. در سوي دیگر پوکا یوکه سعی دارد تا تمامی خطاهاي انسانی و تجهیزاتی را شناسایی و در جهت رفع آنها تلاش کند. حال اگر پلی جهت دستیابی به اهداف این دو تکنیک بخواهیم باید به سمت مدیریت دانش سوق پیدا نماییم. در این مقاله سعی شده با تلفیق پوکا یوکه، مدیریت دانش و TPM شرایطی را فراهم آورد که پیاده سازي سیستم هایی نظیر TPM به راحتی با بالا ترین کارایی امکان پذیر باشد. زیرا پوکا یوکه با ارائه الگوریتمی ساده کنترل خطا ها را در دست خواهد گرفت و از به وجود آمدن نقائص جلوگیري می کند.

کلمات کلیدي: پوکا یوکه- -(Total Productive Maintenance)TPM مدیریت منابع انسانی-مدیریت دانش

مقدمه

TPM و پوکایوکه به عنوان دو تکنیک مجزا از هم نام برده می شوند در صورتی که اگر می خواهید نت پویا داشته باشید بدون نداشتن پوکایوکه کار براي شما بسیار سخت میشود. آیا مگر می شود بدون داشتن مدیریت دانشی صحیح به داشتن پوکایوکه امید داشت. زیرا مدیریت دانش باعث کنترل وضعیت سیستم در حالت بهینه می شود و از جهاتی باعث افزایش بهره وري می گردد. همانگونه که می دانید TPM ابزاري براي کاهش زمان تعمیرات ، کاهش مصرف انرژي ( انسان و ماشین آلات) ، رسیدن به بلوغ سازمانی، افزایش حس اعتماد بین کارکنان و افزایش خلاقیت در سازمان می باشد که همه و همه منجر به بالا رفتن بهره وري در صنعت می شود . TPM ابزاري است که سعی می کند با کمترین هزینه سازمان را به سمت بهره وري سوق

١

دهد. این ابزار با بهینه کردن شرایط عوامل تولید به این مهم دست پیدا می کند. این روش از یک تکنیک بسیار فرا تر است و تنها راه موفقیت در آن اعتقاد به نیروي انسانی است . این ابزار با تکنیک هاي خود سازمان را به سرعت به سمت کاهش مصرف انرژي سوق می دهد. TPM بر خلاف سایر تکنیک ها شما را قادر می سازد تا با دیدي استراتژیک و منطقی شرایط را بسنجید و در طول راه خود را کنترل کنید. TPM شما را قادر می سازد تا با استفاده از شاخص، شما وضعیت کنونی خود را درك کنید و تصمیمات درست را براي ادامه انتخاب نمایید.اما اینکه چگونه می توان به تمامی اهداف TPM دست پیدا نموند سوالی ایست که در این مقاله توضیح داده خواهد شد. پوکا یوکه سعی می کند با تمرکز روي نیروي انسانی تمامی خرابی هایی که امکان پیش بینی آنها وجود دارد را شناسایی و مشکل را در ابتداي امر رفع کند. پوکا یوکه برخلاف تمام روش هاي سنتی معمول کنترل کیفیت ، یک روش بازرسی پس از تولید محصول نیست ، بلکه روشهایی را که به کار می گیرد که بواسطه آن از تمام اشتباهاتی که توسط انسان و ماشین انجام می شود در همان ابتداي عملیات شناسایی شده و از ادامه آن عملیات جلوگیري کرده و یا حداقل توسط سیگنال هایی به اپراتور هشدار لازم جهت برطرف نمودن مشکلات داده شود. در این مقاله تمرکز اصلی روي نیروي انسانی می باشد و به دنبال ارائه راه حل هایی جهت استفاده بهینه از نیروي انسانی جهت رسیدن به اهداف می باشد. در ادامه توضیحاتی راجع به نقش استراتژیک نیروي انسانی در پوکا یوکه و TPM ارائه می گردد.[۱]

TPM

امروزه ماشین آلات و تجهیزات با سرعت فراوان با پیشرفت دانش فنی همراه و همگام می باشند و براي اینکه بتوان حداکثر کاربري سودمند را از آنان دریافت نمود می بایست از تکنیک پیچیده اي به نام( (TPM استفاده نمود که با کاربرد اثر بخشی جامع تجهیزات (OEE) توام می باشد.کارائی تکنیک مزبور زمانی با بهره وري مناسبی همراه می باشد که با تغییري در الگوي فرهنگی سازمانی مواجه گردد ، به عبارت دیگر با ارتقاي کیفی و کمی در نیروي انسانی و بهبود در ایمنی و محیط زیست یک سازمان بوجود آمده باشد. در ابتدا TPM در صنایع اتومبیل سازي پذیرفته شد و به سرعت بخشی از فرهنگ شرکت هایی مثل تویوتا ، نیسان و مزدا گردید . در سال هاي اخیر این روش مورد توجه صنایع فرآیندي قرار گرفت . در ابتدا فعالیت هاي TPM منحصر به اداره هایی بودند که بطور مستقیم با دستگاه هاي تولیدي ارتباط داشتند ، براي مثال اداره تولید
.افزایش اثر بخشی کلی دستگاه (Overall Effectiveness) با استفاده از فرمول (OEE) بهره وري سیستم را افزایش می دهد و به شما کمک می کند که مشکلات سازمان خود را به درستی درك کنید . TPM یک سیستم کامل و دقیقی از P.M را براي طول عمر دستگاه بوجود می آورد و باعث می شود ضایعات کمتر و دور ریز هاي کمتر را در سیستم شاهد باشیم که خود عامل بالا رفتن بهره وري سیستم می باشد. TPM به وسیله اداره هاي مختلف ( مهندسی ، عملیات ، تعمیرات و غیره ) انجام می شود زیرا براي انجام این امر باید تمامی اجزاي سازمان درگیر شوند تا ضایعات و اتلاف هاي سیستم را به خوبی شناسایی کنند و به سمت بهره وري پیش بروند TPM . هر فرد منفرد در سازمان را تحت الشعاع قرار داده و از مدیریت ارشد تا کارگران ساده را شامل می شود. اساس TPM ، پیشرفت P.M به وسیله مدیریت انگیزشی (Motivation Management ) می باشد ، یعنی با ایجاد فعالیت هاي گروهی کوچک مستقل و خودکار کارها بایستی انجام گیرد. کلمه فراگیر یا جامع ( ( TOTAL در عبارت نت بهره ور فراگیر ، سه مفهوم اساسی را در ارتباط با سه ویژگی مهم TPM ،در بر می گیرد :

٢

-۱ اثر بخشی فراگیر: توسعه و بهبود راندمان اقتصادي یا سود مندي -۲ پیشگیري فراگیر: طراحی بی نیاز از تعمیر و همچنین تعمیرات پیشگیري جامع

-۳ همکاري و اشتراك مساعی فراگیر : انجام عملیات نت به صورتی خود ساخته و مستقل توسط کارگران بهره برداري (اپراتورها) در گروه هاي کوچک در هر یک از بخشهاي صنعت و همچنین توسط سایر سطوح کارکنان بصورتی مشابه [۲].

اندازه گیري اثر بخشی((TPM

باید گفت یکی از مهمترین و مناسب ترین شاخصهاي اندازگیري اثر بخشی تجهیزات در کارخانجاتOEE می باشد. OEEیک ابزار اندازه گیري و بهبود است و یکی از بهترین روش ها جهت نظارت ، بازبینی و توسعه کارآیی فرآیندهاي صنعتی ( ماشینآلات ، اجزاء صنعتی ، خطوط مونتاژ ) می باشد . OEE بهطور مستمر به عنوان معیار کلیدي در برنامههاي نگهداري جامع بهرهور (TPM)Total Productive Maintenance و کارخانه هاي با متدلوژي تولید ناب استفاده شده و یک راه مطمئن براي اندازه گیري اثربخشی TPM می باشد OEE [3]. بعنوان یکی از بخشهاي اصلی سیستم (TPM) شناخته شده است. بطوریکه یکی از پنج استراتژي TPM اشاره مستقیم به کاربرد این شاخص دارد . بنابراین شاخص OEE در رسیدن به اهداف TPM و حذف شش ضایعه عمده ناشی از تجهیزات کمک مؤثري می کند.