چکیده – یکی از مهمترین محورهاي اجراي سیاست هاي ابلاغی اقتصاد مقاومتی تکیه مخارج دولتی بر دریافت مالیات و کاهش وابستگی به درآمدهاي نفتی می باشد. در اکثر کشورها مالیات هاي مختلف وضع شده و مهمترین راه درآمد دولت براي انجام امور خود، مالیات است. در کشور ایران دریافت مالیات به روشهاي محدود و سنتی انجام شده و به دلیل عدم شفافیت در میزان درآمد و سود مؤدیان مالیاتی، فرار مالیاتی زیادي نیز اتفاق می افتد که با توجه به تجربه سایر کشورها، راه حلی جز بهبود شرایط نظارت بر معاملات از طریق شفافسازي و کسب اطلاعات دقیق از آنها، قابل تصور نمیباشد. در این مقاله با توجه به مزایاي تجارت و ثبت الکترونیکی اطلاعات، پیشنهاد استفاده از استاندارد تجارت الکترونیکِی EBXML به عنوان یک استاندارد جامع جهت ثبت اطلاعات دقیق معاملات فعالان اقتصادي ارایه می گردد تا از طریق مجهز شدن

تمام بنگاه هاي تولیدي به این استاندارد، به ساده ترین، سریعترین و دقیق ترین روش مالیات فعالیت اقتصادي خود را پرداخت نمایند.

کلید واژه- اقتصاد مقاومتی، تجارت الکترونیک E-Commerce، زبان نشانه گذاري تجارت الکترونیکی EBXML

-۱ مقدمه

یکی از ارکان مهم هر کشور در دنیا،رکن مدیریت درآمـدها و هزینه هاي آن کشور می باشد. از آن جهت که میزان درآمـدها محدود کننده میزان هزینه ها می باشد، لذا در مباحث اقتصـادي بررسـی راهکارهـاي افـزایش درآمـدها همـواره بـیش و پـیش از مباحث هزینه مدنظر می باشد. با توجه بـه مشـکلات بـه وجـود آمده از سوي تحـریم هـاي ظالمانـه بـر علیـه کشـور جمهـوري اسلامی ایران و تبعات ناشی از کاهش درآمدهاي دولت از فـروش نفــت، مناســب تــرین جــایگزین بــراي ایــن درآمــدها، افــزایش درآمدهاي مالیاتی دولت می باشد. در همین راستا ادبیات جدیـد اقتصاد مقاومتی از سوي رهبـر معظـم انقـلاب اسـلامی (مدظلـه العالی) مطرح گردیده است کـه پیگیـري و پیـاده سـازي چنـین اقتصادي، جهت جلوگیري از بـروز مشـکلات اقتصـادي و درمـان آنها، بسیار کارآمد است. یکی از محورهاي اصـلی سیاسـت هـاي ابلاغی اقتصاد مقاومتی تأکید بـر افـزایش درآمـدهاي مالیـاتی و شفاف سازي معاملات اقتصادي کشور می باشد. در دنیاي امـروز استفاده از تجارت الکترونیک و ثبت دقیق اطلاعـات معـاملات از این طریق، باعث ایجاد شفافیت بـالاي معـاملات اقتصـادي بـراي

ناظرین دولتی گردیده است تا از این روش بـا در دسـت داشـتن اطلاعات دقیق، به دریافت مالیات هاي عادلانه و مناسب بپردازند.

تجربه سایر کشورها نیز نشان می دهد در صورت عدم توجـه بـه تجارت الکترونیک و نظارت بـر آن جهـت دریافـت مالیـات، فـرار مالیاتی در کشور افزایش مـی یابـد.[۱] یکـی از فـن آوري هـاي موجود در تجارت الکترونیک براي بحث یکپارچه سازي معـاملات صنایع، استاندارد EBXML می باشد. دراین مقاله راه حلی ارائـه می شـود کـه از اسـتاندارد EBXML بـراي دریافـت مالیـات بـه صورت آنی، استفاده می شود تا علاوه بر کـم کـردن هزینـههـاي محاسبه و دریافت مالیات هـا، مبـالغ دریـافتی مالیـات از تولیـد کنندگان بصورت دقیق باشد.

در ادامه نخست ارتباط کلی سیاست هاي اقتصاد مقاومتی با تجـارت الکترونیـک مـورد بررسـی قـرار مـیگیـرد و پـس از آن توضیحاتی پیرامـون تجـارت الکترونیـک و مزایـاي آن ارائـه مـی گردد. در نهایت با مرور کارهاي انجام شده در این راستا و توضیح استاندارد EBXML، نحوه پیاده سازي و بکارگیري این استاندارد جهت بهبود مسـیر و شـرایط دریافـت مالیـات در اقتصـاد ایـران تشریح می گردد.

۱

B2C(Business to

B2B(Business to
-2 رابطه سیاست هاي کلی اقتصاد مقاومتی و تجارت

الکترونیک

تشدید تحریم هاي ظالمانـه در سـال هـاي اخیـر بـر علیـه کشورمان، لـزوم درون زایـی و بـرون نگـري اقتصـاد ایـران را دو چندان نموده است اگر چه متأسفانه در سال هاي گذشته، اقتصاد کشور بیشتر به سمت یک اقتصاد برون زا (متأثر از اتفاقات بیرون از کشور که بر قیمت نفت اثر داشته است) و درون نگر (اسـتفاده از فن آوري هاي قدیمی درون کشور) حرکت کـرده اسـت. ابـلاغ سیاست هاي کلی اقتصاد مقاومتی از سوي مقـام معظـم رهبـري

(مدظله العالی) جهت اصلاح وضـع موجـود و برنامـه ریـزي بـراي تحقق رشد اقتصادي در شرایط تحریم و فشـار تـا حـدود بسـیار زیادي روشن کننده مسیر حرکت بوده است. یکی از بندهاي این سیاست هاي ابلاغی اصلاح نظام درآمدي دولت با افـزایش سـهم درآمدهاي مالیاتی (بند(۱۷ و بند دیگر این سیاست ها، شـفاف و روان سازي نظام توزیع و قیمت گذاري و روزآمدسازي شیوه هـاي نظارت بر بازار (بند(۲۳ می باشد. استفاده از تجارت الکترونیک با توجه به ثبت اطلاعات دقیق و فراوان پیرامون خریدار و فروشنده، حرکت به سمت شفاف سازي معاملات جهت نظارت بهتر بر بازار و تعیین دقیق مالیات بر مشـاغل آزاد (یکـی از مشـکلات اصـلی نظام مالیاتی کشور محاسبه قسمت اعظم مالیات بـر مشـاغل بـه صورت علی الرأس می باشد) را تسهیل می نماید.

-۳ تجارت الکترونیک و مزایاي آن

در رابطه با تعریف تجارت الکترونیک بایستی در نظر داشـت که تجارت الکترونیک را باتوجه به نوع نگاه به آن، از جنبـه هـاي مختلف می توان تعاریف متفاوتی براي آن داشت؛ بنابراین در زیر به چند تعریف متفاوت از تجارت الکترونیک اشاره می گردد:

-۱ تمام ابعاد و فرآیند بازار را کـه بتـوان بـا اینترنـت و فـن آوري شبکه انجام داد، تجارت الکترونیکی نامند.
-۲ بطور کلـی واژه تجـارت الکترونیـک اشـاره بـه معـاملات الکترونیکی دارد که از طریـق شـبکه هـاي ارتبـاطی انجـام مـی پذیرد. ابتدا، خریدار یا مصرف کننده بـه جسـتجوي یـک مغـازه مجازي از طریق اینترنت می پردازد و سپس کـالایی را از طریـق شبکه یا پست الکترونیکی سفارش می دهد و در نهایـت آن کـالا را تحویل می گیرد.

-۳ تجارت الکترونیکی یعنی انجام مبادلات تجاري در قالـب الکترونیکی.
-۴ کـــاربرد فـــن آوري اطلاعـــات در تجـــارت را تجـــارت

الکترونیکی نامند.

-۵ تجارت الکترونیکی، مبادله ي الکترونیکی داده هاست که به طور خلاصه می توان گفت، مبادله الکترونیکی داده عبـارت از تولید، پردازش، کاربرد و تبادل اطلاعات و اسناد بـه شـیوه هـاي الکترونیکی و خودکار بین سیستم هاي رایانه اي و براسـاس زبـان مشترك و استانداردهاي مشـخص و بـا کمتـرین دخالـت عامـل انسانی میباشد.

-۶ تجارت الکترونیک، انجام کلیه فعالیـت هـاي تجـاري بـا استفاده از شبکه هاي ارتباطی رایانه اي، به ویژه اینترنت است یا تجارت الکترونیک به نوعی تجارت بدون کاغذ است. [۲]
تجارت الکترونیکی همچنین انواعی دارد که در زیر توضیحی

کلی از آنها ارایه می گردد: