نگاهي به دلايل بروز ناهنجاري هاي قامتي
اين بار كه مقابل آينه مي ايستيد. ۹۰درجه به پهلو بچرخيد و قامت خودتان را خوب نگاه كنيد، در چنين حالتي بخوبي مي توانيد ببينيد كه آيا شانه هايتان خميده، پشت تان برآمده و گردنتان بيش از حد جلو آمده است يا نه. اگر هيچكدام از اين معايب را نداشتيد، دوباره رو به روي آينه قرار بگيريد و درحال قدم برداشتن به پاهايتان نگاه كنيد.

اگر ساق هايتان هم قوسي شكل يا به اصطلاح پرانتزي نباشد، مي توانيد مطمئن شويد كه شما جزو چند ميليون ايراني نيستيد كه از ناهنجاري هاي قامتي رنج مي برند. ناهنجاري قامتي در ميان افراد جامعه ما اختلال رايجي ست.

عوامل زيادي در به وجود آمدن بستر شكل گيري اين اختلال دخيل هستند كه بسياري از آنها ريشه در فرهنگ و سبك زندگي مردم دارند. عادت هايي مثل روي زمين نشستن بدون تكيه گاه، مطالعه و نوشتن بدون استفاده از ميز تحرير استاندارد، قوز كردن يا شل راه رفتن و… به اضافه حمل كيف ها و كوله پشتي هاي سنگين و استفاده از نيمكت هاي غيراستاندارد مدارس از مهمترين عوامل ايجاد ناهنجاري هاي قامتي در نوجوانان و جوانان هستند.

معصومه ابوالحسني- كارشناس ارشد تربيت بدني و پژوهشگر- درباره ناهنجاري هاي قامتي رايج در ميان دختران و پسران ايراني- مي گويد: از بين ۴۰ ناهنجاري، هشت ناهنجاري اصلي در بين دختران و پسران شناسايي شده است كه در اين ميان ناهنجاري هايي مثل سركج، پشت گرد، پشت صاف، پشت كج، كمرگود، زانوي پرانتزي، زانوي ضربدري، كف پاي صاف و شست كج، اختلالات اصلي در قامت دختران محسوب مي شوند .

به اعتقاد اين محقق، ساختار قامتي نامناسب باعث دردهاي استخواني در مقاطع بعدي زندگي دختران مي شود، او مي گويد: عدم فعاليت بدني موجب شده كه دختران بيش از پسران مشكل ساختار قامتي داشته باشند. شانه نامتقارن به علت حمل كوله پشتي هاي يكطرفه در دختران دانش آموز و پشت گود به دليل حمل كوله هاي دوطرفه بيش از حد سنگين در پسران دانش آموز، شايع ترين ناهنجاري شناسايي شده است .

او عواملي نظير كم تحركي، زندگي ماشيني، نداشتن برنامه منظمي براي ورزش و فعاليت بدني را از مهمترين علل بروز اختلالات ساختار قامتي نوجوانان، بويژه دختران مي داند. به عقيده ابوالحسني، خانواده ها نيز به حركات بدني فرزندان خود بي توجه هستند و نمي دانند كه چنين بي توجهي ممكن است به چه عوارض و عواقبي منتهي شود.

اين پژوهشگر، مشكلات ساختار قامتي را اكتسابي و تا حدي قابل رفع مي داند، او مي گويد: البته بايد براي پيشگيري از بروز اين اختلالات، برنامه ريزي هاي فرهنگي و آموزشي گسترده اي انجام شود. مهمترين عامل پيشگيري ، ورزش كردن است و نوجوانان، بويژه در سنين بلوغ بايد با انجام تمرين هاي ورزشي و اصلاح عادات نشستن و راه رفتن خود مانع از به وجود آمدن اين ناهنجاري ها شوند

جاي خالي ورزش
كارشناسان و متخصصان طب فيزيك، انجام ورزش هاي اصلاحي را مهمترين عامل پيشگيري كننده در بروز ناهنجاري هاي قامتي مي دانند. بسياري از اختلالات هم اگر در مراحل اوليه شكل گيري شناسايي و تشخيص داده شوند براحتي و با گذراندن يك دوره ورزش هاي اصلاحي برطرف مي شوند. اما سئوال اصلي اين است كه ورزش در ميان مردم از چه جايگاهي برخوردار است؟

معصومه ابوالحسني در اين باره مي گويد: واقعيت اين است كه ورزش در فرهنگ ما جايي ندارد، مردم عادي ورزش را مخصوص ورزشكاران حرفه اي مي دانند و آن را در برنامه زندگي روزانه خود نمي گنجانند.

ورزش براي اكثريت جامعه هنوز يك تفنن و تفريح محسوب مي شود نه يك ضرورت براي حفظ سلامت جسم و روان. وقتي كه ضرورت و نيازي احساس نشود طبعا پاسخي هم داده نخواهد شد، نوجوان ما با كامپيوتر بازي كردن و فيلم ديدن را براي خود واجب مي داند، اما براي ورزش كردن تنبلي مي كند .

اين پژوهشگر تربيت بدني، براي تاكيد بر جايگاه كمرنگ و كم تاثير ورزش در زندگي روزانه مردم، به جاي خالي ورزش در مدارس اشاره مي كند. او معتقد است كه مدارس اولين و مهمترين فرصت جامعه براي وارد كردن ورزش به فرهنگ و سبك زندگي مردم هستند، اما تا به حال از اين پتانسيل استفاده جامعي به عمل نيامده است. ابوالحسني مي گويد: بايد بپذيريم كه مردم ما از ورزش رويگردانند و برنامه ريزان مملكت هم كاري براي علاقه مند كردن آنها انجام نداده اند. زنگ ورزش در مدارس ما، سوت و كور و خاموش است.

نزديك ۸۰سال است كه ما درسي به نام تربيت بدني در نظام آموزشي مان داريم، اما هميشه مظلوم ترين و بي اهميت ترين درس بوده است. هرگاه معلم قصد جبران درس هاي عقب مانده را دارد يا مي خواهد امتحان بگيرد، اولين گزينه اي كه براي حذف كردن مطرح مي شود زنگ ورزش است. طبق آمار رسمي سازمان بهداشت جهاني(WHO) از۳۰ سال پيش تاكنون به دليل بي توجهي به اهميت ورزش و فعاليت بدني در كودكان و نوجوانان، ميزان اضافه وزن در كودكان و نوجوانان ۳برابر و ميزان ابتلاي آنها به ديابت دوم كه ناشي از اضافه وزن است ۲برابرشده است.

زندگي بشر امروز آنقدر راحت شده كه او را به سوي تنبلي و كم تحركي محض مي كشاند. در يك برنامه ريزي فرهنگي صحيح بايد افراد را به اين سمت و سو سوق داد كه استفاده از آسانسور، پله برقي، ماشين شخصي، سرگرمي هاي بي تحرك و هر عامل كاهش دهنده فعاليت جسماني را در زندگي خود به حداقل برسانند؛ البته اين كار نيازمند برنامه ريزي جامع و اجراي صحيح آن است

. ابوالحسني توجه به ورزش در سنين پايه و در مقاطعي مثل مهدكودك و پيش دبستاني را نخستين گام موثر در ايجاد شرايط ايده آل جسماني براي كودكان مي داند. او مي گويد: اگر قرار است كار اساسي انجام دهيم بايد از پايه شروع كنيم. پخش مكرر برنامه هاي نرمش و ورزش صبحگاهي در صدا و سيما، گرچه كار خوب و قشنگي ست، اما بايد بپذيريم كه چندان موثر نبوده است.

اين برنامه ها در ساعاتي از روز پخش مي شود كه بسياري از مردم سر كار يا در مدارس هستند و تعداد ديگري نيز هنوز در خوابند. مقوله ورزش چيزي نيست كه تنها با نشان دادنش به مردم، بتوانيم آنها را ورزشكار و علاقه مند به ورزش كنيم. براي نهادينه كردن فرهنگ ورزش بايد افراد را در شرايط انجام دادن آن قرار داد؛ يعني امكان ورزش كردن را برايشان به وجود آورد كه بهترين و راحت ترين راهش ، گسترش ورزش مدارس است .

به اعتقاد او نظام آموزشي ما بايد تعريف جديدي از آموزش ورزش در مدارس ارائه دهد. تدريس مباحث تئوريك در كنار تمرين و كار عملياتي، استفاده از مربيان و معلمان تحصيلكرده و مشتاق و فراهم كردن شرايط براي روي آوردن دانش آموزان به ورزش هاي متنوع متناسب با روحيات و علايق شان، مهمترين عوامل براي نهادينه كردن فرهنگ ورزش در جامعه هستند. ابوالحسني مي گويد: چنين برنامه هايي اگر به طور صحيح و دلسوزانه اجرا شود، باعث ايجاد انگيزه و رغبت نسبت به ورزش در كودكان و نوجوانان ما مي شود.

برنامه ريزي هاي ما تا به حال غير هدفمند و گاه غير قابل اجرا بوده است، اما اگر به فكر حفظ سلامت افراد جامعه و جلوگيري از گسترش اختلالات و ناهنجاري هاي قامتي در ميان نوجوانان و جوانان هستيم بايد ديگر دست از حرف زدن برداريم و با طرح ها و برنامه هاي اجرايي هدفمند فرهنگ ورزش كردن را وارد زندگي روزمره مردم كنيم .

قامت ناهنجار
اصطلاح ناهنجاري هاي قامتي را براي تغيير شكل ساختار اسكلت بدن انسان به كار مي برند. اين تغييرشكل، اگر حاد باشد منجر به عوارض جسماني خطرناكي مي شود و اگر خفيف باشد نيز به عنوان يك ايراد ظاهري جلب توجه مي كند. ناهنجاري هاي قامتي باعث كاهش اعتماد به نفس افراد مي شوند و در دراز مدت فعاليت هاي اجتماعي شان را تحت تاثير مي دهند و حتي گاه به عنوان صفت مشخصه يك فرد براي شناساندن او به كارمي روند كه تمام اينها ممكن است تاثيرات سوئي را در روحيه و بالطبع زندگي افراد به جا بگذارد

۱٫ تناسب بين قد و وزن را کاملاً مد نظر داشته باشيد.
۲٫ عل بوجود آمدن عارضه مشخص نيست (دراثر حادثه ای بوده يا عوامل ديگری دخالت داشته).
۳٫ رژيم غذايي بايد کاملاٌ مورد بررسی قرار گيرد.
۴٫ نوع کار اجرايي روزانه و فشارهای وارده بر اندام های تحتانی بايد به صورت خيلی دقيق رعايت گردد.

۵٫ استفاده از کفش مناسب برای منزل و بيرون کاملاٌ به صورت دقيق مد نظر باشد.
۶٫ نوع حرکات اصلاحی با توجه به عارضه و شدت درد برنامه ريزی گردد.
۷٫ نوع حرکات مقاومتی بعد از حرکات اصلاحی به صورت مرحله ای تنظيم گردد.
۸٫ باتوجه به سئوالات فوق ونکات زير وبررسی وضعيت شما ( فاصله از پايين ۷ سانتيمتر،تجوټWBR/>¬?ز آمپول ويتامين D ،و ساير موارد ) می تواند رهگشای نگرانی باشد.

آشنايي با زانوي ضربدري
زانوی ضربدری: انحراف زانو به سمت داخل ساق به سمت خارج به نحوی که قوزک ها ازهم فاصله بگيرند« افزايش زاويه Val gum فيزيولوژيک در زانو».که اين زاويه در حدود ۸ تا ۱۳ درجه ذکر کرده اند،زاويه پای درست و طبيعی ۸ درجه می باشد اگراز اين مقدار به سمت بيرون بيشتر باشد زانوی ضربدری گويند.

علل ايجاد کننده زانوی ضربدری
۱٫ وزن زياد : باعث فشار بر روی استخوان ها هم در بچه ها ودر بزرگسالان عامل زانوی پرانتزی وضربدری است، توجه به « کاهش وزن»از اصول اساسی است.
۲٫ زمينه ارثی: افرادی که زمينه استعداد ارثی در آنها وجود دارد.
۳٫ بيماری روماتيسم« التهابی» عفونت مفاصل (راه درمان)« استفاده از دارو».Rheumatoid Arthritis
4. راشيتسم نرمی استخوان(راه درمان)« استفاده از دارو».Rachitist
5. رشد کنديل داخلی دروضعيت طبيعی کنديل داخلی نسبت به خارجی پائين تر است« که رشد کنديل به سمت بيرون منحرف می شود».
۶٫ شکستگی.
۷٫ در مورد بچه ها قنداق کردن.
۸٫ صافی کف پا اگر زاويه به ۹۰ درجه برسد« استفاده از عمل جراحی». ۹٫ طبيعی ۱۳۰- ۱۲۰ درجه می باشد Coax Veraگويند.

۱۰٫ پارگی« استفاده از عمل جراحی».
۱۱٫ اگرعضله همسترينگ ضعيف باشد درد داريم،اگر نيم وتری ونيم غشايي ضعيف شوند،قادر به تحمل فشار عضله ثابت داخلی نبوده،درنتيجټWBR/>¬? زانوبه سمت داخل منحر می شود.
۱۲٫ کوتاهی دوسر رانی.
Medial Hamstring

Lateral Hamstring

۱۳٫ کوتاهی فاصله درشت نی ؛Iliotibial bond
14. قورباغه ای نشستن.W-sitting
15. رديف های ۱۰ تا ۱۴ مربوطه به عضلات داخلی وخارجی (لگن ،ران ،کمر) می باشد. اصلاح وتقويت آنها کمک موثر برای زانو،مچ،و ساق پا است.