سازمان آموزش و پرورش كردستان
مقدمه …………………………………………………………………………………….. ۵
فصل اول
برگه حسابداري……………………………………………………………………….. ۱۱
واگذاري تنخواه گردان……………………………………………………………. ۱۵
فروش اوراق بهادار…………………………………………………………………….۱۶
دفتر ثبت اسناد………………………………………………………………………….۱۶
ماموريت كارمند………………………………………………………………………..۱۷
دفاتر حسابداری………………………………………………………………………..۲۲
موازنه حسابهاي دفاتر معين……………………………………..

…………………..۲۷

مسئول حسابداري…………………………………………………………………….. ۲۹
باز نشستگان……………………………………………………………………………… ۲۹
منابع مالي سازمان………………………………………………………………………۳۰
صورت مغايرت بانكي …………………………………………………………………۳۲
بستن حسابهاي موقت …………………………………………………………………۳۳
رسيدگيها …………………………………………………………………………………۴۲

فصل دوم
کارهای ………………………………….۴۴
نمونه طرح پيشنهادي تحقيق ………………………………………………………..۵۱
فصل سوم

نتيجه گيري ……………………………………………………………………………. ۴۶
منابع ومآخذ …………………………………………………………………………… ۴۸

مقدمه:
برای ثبت های حسابداری که مراحل اوليه حسابداری است نياز به صدور برگه دفتر روزنامه و دفتر کل ودفتر معين است و برای موازنه حسابهای دفتر معين عينآ همانند دفتر کل است در اينجا کافی است که بايستی عمليات حسابهای فرعی هر حساب اصلی با

جمع آن حساب در دفتر کل برابری نمايدو مراحل انجام هزينه درسازمان آموزش و پرورش مرحله می باشد۰
تامبن اعتبار و ذخيره تامين اعتباربه ميزان تنخواه گردان پرداخت وحساب اسناد وصولي عامل ذيحساب به ميزان کل سند هزينه می باشد۰يکی از مهمترين و اساسی ترين مراحل حسابداری تهيه و تنظيم گزارشات مالی می باشد که در پايان دوره مالی به وسيله واحد حسابداری تهيه وجهت آگاهی مديران و عامه مردم از چگونگی فعاليتهای انجام شده درسازمان آموزش و پرورش به موجب قانون منتشر مي گردد۰
برای محاسبه اضافه کاری کارمندان بر۷۵/۱تقسيم مي گردد و ماموريتهای کارمندان بايد از محل کار ثابت ۳۰ کيلومتر دورتر باشد۰

 

فصل اول

برگه حسابداری:

برگه حسابداری عبارت است از ورقه ای است که مبين جامع و مانع يک فعاليت مالی در يک موسسه مي باشد۰
برگه حسابداری از لحاظ قانونی چنين تعريف شده است:
برگه يا مدرک حساب عبارت است از نوشته ای که درآن يک يا چند داد و ستد انجام شده بمناسبت حسابهايي که بدهکار يا بستانکار شده تجزيه و صادر می شود و چنين مدرکی پس از امضاي مرجع ذيحساب قابل ثبت در دفاتر معين و روزنامه و کل است۰
اهميت اين فرم به مراتب بيش از سايرامور مربوط به ثبت و نگهداری حساب است و مسئوليت تشخيص بدهکاری حساب و بستانکاری حساب که در بالای برگه های حسابداری نوشته مي شود با نظر رئيس حسابداری از وظايف مختص متصدی تنظيم برگه حسابداری می باشد۰
بعضی از مشخصات برگه حسابداری کد رايانه ای(جزء معين و کل)عنوان سر فصل شماره رديف می باشد:
۱- تشخيص حساب بدهکار و بستانکار : از اهم وظايف متصدی تنظيم برگه حسابداري مي باشد متصدی مربوطه پس از تجزيه و تحليل حساب و تشخيص بدهکار و بستانکار آن نتيجه تشخيص خود را در سند حسابداری منعکس می کند۰
عنوان سرفصل در برگه حسابداری وجود دارد مانند تنخوا گردان پرداخت کسور باز نشستگی و وصول درآمد عمومی انتقالی کسور ارسالی۰
۳- متصدی صدور برگه پس از ثبت اقلام دريافت يا پرداخت در ستون مربوطه ونوشتن جمع به حروف آن را امضاع نموده وپس از امضاع های مجازبرای صدور نزد متصدی دفتر صدور برگه ارسال می دارد۰ تامين اعتبار و ذخيره تامين اعتبار به ميزان تنخواه گردان پرداخت و حساب اسناد وصولی عامل ذيحساب به ميزان کل سند هزينه می باشد۰

اوراق بهادار:

ماده ۴۶ ق.م.ع. نحوه چاپ، تحويل و نظارت بر امور چاپی اوراق بهادار را به شرح زير تصريح نموده است۰
انواع تمبر اوراقی که برای وصول درآمدهای عمومی منظور در بودجه کل کشور مورد استفاده قرار می گيرند و انواع گذرنامه، شناسنامه، سند مالکيت و همچنين سايراوراق و اسناد رسمی دولتی در شرکت سهامی چاپخانه دولتی ايران تحت نظارت هيئتي مرکب از دو نفر نماينده وزير امور اقتصاد و دارائی و يک نفر نماينده دادستان کل کشور، يک نفر نماينده ديوان محاسبات کشور و يک نفر به انتخاب مجلس شوراي اسلامی چاپ و تحويل وزارت يا موسسه دولتی زيربط می گردد۰
تشخيص اوراق و اسناد مشمول اين ماده با وزارت امور اقتصاد و دارائی است. هيئت وزارت مجاز است در صورت اقتضاد چاپ و تحويل تمام يا قسمتی از تمبر او

راق و اسناد را به چاپخانه اسکناس بانک مرکزی جمهوری اسلامی ايران و با چاپخانه يکی ديگر از بانکهای دولتی مسئول نمايد تا تحت نظارت رئيس بانک به جای يک نفر از نمايندگان وزير امور اقتصاد و دارائی در هيئت مذبور عضويت خواهد داشت۰
سفارش تهيه کاغذ اوراق بهادار با امضاع مدير عامل شرکت سهامی چاپخانه دولتی و رئيس هيئت نظارت به ملل مي آيد سفارش معمولا به کارخانجات مشهور کا

غذ سازی ساير کشورها داده می شود و زير نظر نماينده هيئت نظارت چاپ و تحويل اوراق بهادار به نام چاپخانه دولتی به عمل خواهد آمد و هيچ يک از سازمانهای دولتی حتي سفارش و خريد کاغذ و مقوای مذبور را نخواهد داشت۰ کاغذ و مقوای هر سفارش چاپ با تنظيم صورت جلسه شامل نوع تعداد برگ يا وزن و ساير مشخصات مربوط که به امضای

نماينده چاپخانه مسئول اسنادهای چاپخانه انباردار انبا

ر مشترک و يک نفر از اعضای منتخب هيئت و ناظر هيئت رسيده است تحويل نماينده چاپخانه می شود۰

سر فصل هايي که برای اوراق بهادار مورد استفاده قرار می گيرد عبارتند از:
۱- حساب اداره کل اوراق بهادار
۲- حساب مخزن اوراق بهادار
۳-حساب اوراق بهادار مصرفی
۴-حساب تنخواه گردان اوراق بهادار
سرفصل های اين گروه حسابها در ذيحساب های مورد استفاده قرار می گيرند که به اقتضای وظايف خود عبارت به فروش يا مصرف اوراق بهادار می نمايند ضمنا عامل فروش سفته برات و برنامه بانک ملی ايران می باشد۰

درخواست اوراق بهادار:

ذيحساب دستگاه اجرائی مرکز درخواست خود را به ميزان اوراق بهادار مورد نياز به اداره کل اوراق بهادار ارسال مي دارد اين اداره کل درخواستهای واصله را به منظور تحويل اوراق بهادار مورد رسيدگی قرار می دهد سپس در دفتر حسابداری ثبت و با امضای رئيس اداره حسابداری و مدير کل اوراق بهادار حواله صادر می نمايد و به ضميمه اختيار کميسيون تحويل و توزيع اوراق بهادار قرار می دهد اين کميسيون از نماينده اداره کل اوراق بهادار نماينده هيئت نظارت و مسئول مخزن تشکيل شده است کميسيون مذبور اوراق بهادار موضوع هر درخواست را به نماينده معرفی شده ذيحسابی مربوط تحويل داده و رسيد اخذ می کند۰
دو نسخه از درخواست به اداره حسابداری اوراق بهادار و يک نسخه به اداره توزيع و مغازن و دو نسخه به ذيحسابی درخواست کنند ارسال و تح

ويل می گردد اداره توزيع و مغازن اوراق بهادار در مورد درخواست نماينده های خزانه در مراکز استانهای کشور را بر اساس حواله های صادره تحت نظارت کميسيون یاد شده به دفتر پست مستقر در محل تحويل و برنامه اخذ می نمايد۰ متعقبآ مشخصه برنامه پستی را طی نامه به ضميمه دو برگ درخواست از طريق اداره حسابداری اوراق بهادار از پست يک نسخه از فرم درخواست مورد بحث را امضا نموده به اداره کل اوراق بهادارعودت می دهد بنا بر اين مخزن اوراق بهادار به منزله صندوق مي باشد اسناد خزانه اس

ناد بی نامی است که برای تامين احتياجات مالی خزانه داری کل در جريان سال مالی انتشار

می يابد اوراق قرضه اوراق بی نامی است که برای قسمتی از عبارات مورد نياز برنامه های عمرانی و دفاعی انتشار می يابد۰

واگذاری تنخوا گردان:
به منظور مصرف يا فروش اوراق بهادار در واحدهای تابعه دستگاه های اجرائی مستقر در مرکز استان نمايندگی خزانه در هر استان اوراق مورد نياز را به صورت تنخواه گردان در اختيار ذيحساب آن دستگا قرار می دهيد۰
فروش اوراق بهادار:

معادله جمع ارزش ريالی اوراق بهادار به فروش رفته توسط دستگاه مصرف کننده از موجودی مخزن اوراق بهادار کسر و تنخواه واگذاری ترسيم می شود وجه آن به حساب بانک تمرکز وجوه درآمد مربوط واريز می گردد با توجه به اينکه حساب جاری مذکورغير قابل برداشت است و موجودی آن در پايان هر ماه به حساب خزانه منتقل می گردد با توجه به اينکه سال مالی برگروه حسابهای اوراق بهادار مرتبت نيست لذا تسويه تنخواه گردان اوراق بهادار نيز لزومی ندارد۰
دفتر ثبت اسناد:
برای ثبت اسناد در حال راه اندازی شده که با توجه به شماره های مسلسل در دفتر مربوط به هر سند با تاریخ روز شماره ای اختصاصی میگیرد تا آن سند دوباره پرداحت نشود۰
سند هزينه رسمی:
تنظيم هزينه صورتحساب و درج مبلغ بابت دستمزد يا خريد وسايل و ساير هزينه ها جهت پرداخت وجه ذيحق و ذينفع می باشد۰
برگه حسابها جاری برای عمليات انتقالی: فيش حقوق که در دو برگ نوشته می شود تا کارمند بتواند مبلغ حقوق خود را از بانک مربوط دريافت نمايد به اين صورت يک برگ جهت بانک وبرگ ديگر برای کارمند می باشد۰
برای محاسبه اضافه کاری کارمندان حقوق و مزايای مستمرکه شامل حقوق مبنا، افزايش سنواتی، فوق العاده شغل، حق مسئوليت، حداقل دريافتی که مجموعا بر۱۷۵/۱ تقسيم می شود تا مبلغ يک ساعت به دست آيد۰

ماموريت کارمند:
عبارت است از کاری مشخص که به شخص مامور واگذار مي شود تا طبق مقررات اداری انجام گيرد و مامور کارمند در مقابل اجرت می گيرد که به دو صورت می باشد عادی و پيوسته البته بايد محل ماموريت از اقامت وگا ه از محل کار ثابت ۳۰ کيلومتر دورتر باشد۰

سيستم پرداخـت حقوق و دستمـزد كاركنان آموزش و پرورش :
برای جبران خدمات کارکنان و پرداخت حقوق و دستمزد به آنان سيستمی که توسط سازمان بکار گرفته می شود. به هر يک از کارکنان بر مبنای ساعات حضور در محل کار حقوق و دستمزد پرداخت می شود و اين از وظايف مديريت است که اطمينان حاصل کند کارها در خلال مدت زمانی که کارکنان در محل کار حضور دارند، توسط آنان انجام می گيرد. بنابر این ، اين گونه سيستم از طريق ثبت مقدار زمانی که توسط کارکنان در محل کار صرف می شود. عمل می کنند. سپس ، دستمزد متعلقه به کارکنان از طريق حاصلضرب تعداد ساعات صرف شده در نرخ قانوني دستمزد برای هرساعت محاسبه می شود .
در سيستمهای پرداخت حقوق و دستمزد بر مبنای زمان، پرداخت نرخ دستمزد بالاتر برای هر ساعت کار مازاد بر ساعات کار عادی روزانه يا هفت

گی، امری کاملا عادی و متعارف است . مبلغ مازاد بر نرخ عادی دستمزد را که در ازای ساعات کارکرد اضافی پرداخت می شود ، اصطلاحا فوق العاده اضافه کاری می نامند.
سيستم پرداخت حقوق و دستمزد بر مبنای زمان اغلب در مواردی بکار گرفته می‌شود که اندازه گيری بازده دشوار است نظير پرداخت حقوق و دستمزد در قبال وظايف اداری يا در مواردی که فعاليتها به نحو قابل ملاحظه ای متنوعند، نظير وضعيتهایی که در ماشين آلات توليدی به طور مکرر تغيير داده می شود يا در وضعيتهايی که به کيفيت محصولات فوق العاده بها داده می شود و استفاده از ساير سيستمها ممکن است کارک

نان را در جهت اولويت دادن به سرعت توليد محصول که نتيجه آن احتمالا کاهش کيفيت محصولات و خدمات خواهد بود تشويق کند.
مثال)آقای (الف) يکی از کارکنان خطو توليد شرکت صنعتی «آلفا» است که طی هفته به طور عادی ۴۴ ساعت کار می کند و به ازای هر ساعت کار مبلغ ۴۰۰۰ ريال دستمزد دريافت می دارد. چنانچه آقای (الف) ساعات اضافی کار کند به ازای هر ساعت کار اضافی، مبلغی معادل ۴۰% مازاد بر نرخ عادی، دستمزد به وی پرداخت می شود.
آقای (الف) طی هفته اول آذرماه ۲×۱۳، ۴۹ ساعت کار مستقيم انجام داده است دستمزد ناخالص وی به شرح زير محاسبه می گردد :
دستمزد به نرخ عادی ريال ۴۰۰۰ × ۴۹ ساعت = ۱۹۶۰۰۰
فوق العاده اضافه کاری ۴۰% × ۴۰۰۰ × ۵ = ۸۰۰۰

دفتر روزنامه:

بر اساس قانون مالياتهای مستقيم دفتر روزنامه دفتری است که اشخاص حقوقی يا حقيقی کليه عمليات مالی و پولی خود را اعم از خريد و فروش و ديون مطالبات و ظهر نويسی و هر گونه فعاليتی که ايجاد دين يا طلب کند و ساير عمليات محاسباتی که طبق اصول حسابداری و عرف متداول دفترداری در پايان دوره مالی برای تنظيم حساب سود و زيان و ترازنامه لازم است۰
بلا استثنا به ترتيب تاريخ وقوع در آن ثبت کند و می تواند گفت دفتر روزنامه دفتری است که کليه فعاليت مالی در هر موئسسه به ترتيب تاريخ وقوع و با توجه به جنبه بدهکار و بستانکارثبت و توضيح داده می شود و هر چند يکبار که بموجب قانون

حداکثر تا پانزه هم ماه بعد تعيين شده است می بايست به حسابها و سرفصل های مربوط در دفتر کل نقل شود بدين ترتيب کليه معاملات سازمان آموزش و پرورش بايد در همان روز انجام در دفتر روزنامه ثبت شود- ولی به موجب قانون تاريخ مندرج درمدارک يا فاکتور فروش يا خريد و غيره و ملاک قطعی تاخير تحرير شناخته نمی شود و هر گاه انجام و ختم معامله با توجه به طرز و سيستم کار موسسه تابع تشريفات و طی مراحلی باشد تا معامله آماده برای ثبت در دفتر روز نامه شود و فاصله بين تاريخ فاکتور با مدارک و روز آماده شدن معامله برای ثبت در دفترمذبور تاخير ثبت تلقی نخواهد شد دفتر روزنامه انواع مختلفی دارد که

ساده ترين و متداول ترين نوع آن دفتر روزنامه ای است که آن را دفتر روزنامه ايتاليايی مي نامند اين دفتر روزنامه ۶ ستون وارد که به ترتيب عبارتند از شماره يا رديف – شماره برگ حسابداری – شماره دفتر کل – شرح –مبلغ جزء مبلغ کل که بدهکار و بستانکار تقسيم مي گردد پس از اينکه کليه برگها در دفتر صدور برگه به ثبت رسيد و شماره و تاريخ دفتر مذکور بر روی آنها نوشته شد ابتدا برگهای بستانکار و بدهکار را از يکديگر جدا نموده و هر گروه را مجددا به ترتيب سرفصل حسابهای دفتر کل از يکديگر جدا می نمائيم و سپس

هر دسته را جداگانه در دفتر روزنامه می نويسيم در دفتر روزنامه برای هر دسته يک شماره رديف اختصاص داده می شود شماره رديف دفتر روز نامه از يک در اول سال شروع شده و پشت سر هم تا پايان سال ادامه خواهند داشت اين شماره بر روی برگ های حسابداری مقابل شماره دفتر روزنامه نوشته می شود بنا به اين منظور از شما

 

ره دفتر روزنامه که بر روی برگه های حسابداری نوشته شده شماره رديف دفتر روزنامه است شماره صفحه دفترروزنامه همچنين دردفتر روز نامه در ستون مربوط به شماره برگه حسابداری شماره برگه نوشته می شود در ستون شرح دفتر روز نامه بایستی توضیح کافی و جامع نوشته شود به طور خلاصه مي توان گفت دفتر روزنامه دفتری است که فعاليت های مقدماتی در آنها ثبت و به طور مناسبی برای وارد کردن در دفتر کل طبقه بندی می شود دفاتر روزنامه دو ستونی و هم چنين چند ستونی هم وجود دارد که معروف است که دفتر مشترک روزنامه و کل که بعضی از ستونهای آن را برای ثبت اقلامی اختصا

ص مي دهند که حجم عمليات آن زياد باشد جمع در ستون بدهکار و بستانکار دفتر روزنامه نه تنها بايست با يکديگر برابر باشد بلکه مي با يست با جمع ستون بدهکار بستانکار در دفتر صدور برگه نيز برابر نمايد .

دفتر روزنامه
شماره رديف تاريخ شرح بدهكار بستانكار
روز ماه ريال ريال

ترتيب نوشتن رويداد مالي در دفتر روزنامه عبارت است از :
۱- تاريخ رويداد مالي

۲- عنوان حسابي كه بدهكار مي شود ثبت مبلغ بدهكار در ستون بدهكار
۳- عنوان حسابي كه بستانكار مي شود ثبت مبلغ بستانكار در ستون بستانكار
۴- شرح مختصري از رويداد مالي
در تحرير دفتر روزنامه نكات زير بايد دعايت شود :
• بيش از آن كه معادله اي در دفتر روزنامه ثبت

 

شود بايد تمام صفحات آن را شماره گذاري كرد .
هيچ يك از صفحات دفتر روزنامه نبايد باطل يا از آن خارج شود .
• معادلات بايد در روزي كه واقع مي شود در دفتر روزنامه ثبت مي شود .
• دفتر يايد بسيار پاكيزه نگهداري شود .
• مطالب و ارقام بايد با خطي خوانا و با قلم نوشته شود .
• هيچ مطلبي نبايد بين سطور و يا در حاشيه نوشته شود .
• از قلم خوردگي بايد اجتناب شود مگر در موارد استثنايي و تنها براي تصحيح اشتباه .
• مطالب نوشته شده را به هيچ وجه نبايد پاك كرد ، تراشيد يا با مواد شيميايي و نظاير آن محو كرد .
• تمام اطلاعات مربوط به يك معامله بايد در يك صفحه دفتر روزنامه نوشته شود .
• اگر جاي كافي براي ثبت كامل يك معامله در صفحه اي از دفتر روزنامه وجود نداشت جاي خالي بستر و معامله در صفحه بعد نوشته شود .
در كتابي ديگر دفتر روزنامه را طور ديگري تعريف كرده : دفتر روزنامه دفتري است كه معاملات و عمليات مالي يك موسسه بطور روزنامه و به ترتيب تاريخ وقوع در آن ثبت مي شود .
دفتر کل:
دفترکل دفتری است که به حسابهای اصلی اختصاص داشته و کليه حسابها در اين دفتر تحت سرفصل های معين متمرکز می شود۰ که موجب قانون(

۱) دفتر کل دفتری است که کليه عمليات ثبت شده در دفتر يا دفاتر روزنامه بر حسب سر فصل يا که گزاری حسابهادرصفحات مخصوص آن ثبت می شود صفحات دفتر کل بايستی با توجه احتياجات شهر داری ها صورت بگيرد اين تقسيم بندی قبل از شروع سال انجام شده و فهرست آن در ابتدای دفتر منعکس می شود تا راهنمای مراجعه کنندگان باشد۰
انواع سرفصل هايي که در دفتر کل شهرداری ها مورد استفاده است به دو دسته قابل تفکيک است اول: حسابهای دائمی يا حقيقی که مانده آنها از يک دوره ی مالی به دوره مالی ديگر انتقال داده می شود شامل: حساب صندوق – تنخواه گردان –بانک –استفاده دريافتی – بدهکاران –موجودی انبار و…
دوم : حسابهای موقت يا اسمی که در يک دوره مالی به دوره مالی به وجود آمده و در پايان همان دوره به حساب درآمد و هزينه بسته مي شود و مانده اينگونه حسابها به سال بعد نقل نخواهند شد مانند حساب هزينه های انجام شده و درآمدهای وصول شده در اين دوره مالی در کليه عمليات دفتر داری دوبل بايستی روزانه انجام شود بنا بر اين تاريخ دفتر کل با تاريخ دفتر روزنامه و دفتر صدور برگه يکسان خواهد بود در ستون- شماره دفتر روز

نامه- شماره رديف دفتر روزنامه نوشته می شود شماره صفحه مربوط در دفتر کل نيز مقابل شماره رديف دفتر روزنامه در ستون شماره صفحه کل – دفتر روزنامه نوشته می شود .
در ستون شرح دفتر کل تنها جمله – به شرح روزنامه—کافی است۰ ارقامی که در ستون جزء دفتر روزنامه نوشته شده به هيچ وجه در دفتر کل نوشته نخواهد شد وارقامی که در ستون مبلغ دفتر کل نوشته می شود عبارت است از ارقام ستون های بدهک

 

ار و يا بستانکار دفتر روزنامه و هر رقمی که در ستون بدهکار و يا بستانکار نوشته می شود بايستی بلا فاصله با آخرين رقم همان ستون در قسمت مانده جمع شود و يا از آخرين رقم ستون ديگری کسر شود تا به هر حال آخرين رقم قسمت نتيجه نهائی آن حساب بخصوص بدست آيد معمولا دفتر کل از روی دفتر روزنامه نوشته شده ولی در مواردی که برای حساب دفتر معن نگهداري نمی شود دفتر کل مستقيمآ از روی برگهای حسابداری نوشته می شود در اين موارد مقابل شماره دفتر معين که پايين برگهای حسابداری نوشته شده شماره صفحه دفتر کل نوشته خواهد شد۰
در دفتر کل برای هر سر فصل حساب جداگانهای باز می شوددر ستون تاريخ در دفتر کل بايستی تاريخ ثبت دفتر روزنامه که همان تاريخ برگه ها می باشد نوشته شود۰
هر يک از حسابهای دفتر کل را حساب اصلی يا حساب کنترل می نامند و به حسابهای دفتر معين که در قالب حساب اصلی نگهداری می شود حسابهای فرعی گفته می شود۰
در دفتر كل هر حساب همانند حساب T دو طرف راست و چپ دارد كه بدهكار و بستانكار ناميده مي شود .

 

دفتر كل
شماره رديف تاريخ شرح بدهكار بستانكار تشخيص باقيمانده
روز ماه

در نگهداري و نوشتن دفتر كل بايد نكاتي بشرح زير مورد ملاحظه قرار گيرد :
۱- شماره گذاري صفحات دفتر كل از رقم يك شروع و به ترتيب ادامه يابد .
۲- براي هر يك از حساب هاي دفتر كل با توجه به حجم فعاليت يك يا جند صفحه جداگانه اختصاص داده شود . معمولا صفحات ابتدايي دفتر كل به حساب هاي دارايي اختصاص مي يابد حسابهاي بدهي و سرمايه به ترتيب بعد از حسابهاي دارايي قرار مي

گيرد .
پس از آماده سازي دفتر كل مي توان رويدادهاي مالي را كه در دفتر روزنامه نوشته شده اند در دفتر كل ثبت كرد . هميشه نوشتن دفتر كل بعد از ثبت رويدادهاي مالي در دفتر روزنامه انجام مي گيرد بنابراين هيچ رويدادي در دفتر كل نوشته نمي شود مگر آنكه قبلا در دفتر روزنامه ثبت شده باشد .
براي ثبت رويدادهاي مالي در دفتر كل ابتدا رويداد مالي ثبت

شده در دفتر روزنامه مشخص و سپس مراحل انتقال به ترتيب زير انجام مي شود :
۱- پيدا كردن صفحه حسابي كه در دفتر روزنامه بدهكار شده است .
۲- نوشتن شماره رويداد مالي ( شماره روزنامه ) در ستـون مـربـوطه در حسـاب
دفتر كل .
۳- ثبت تاريخ رويداد مالي در ستون تاريخ .
۴- درج مبلغ بدهكار در ستون بدهكار .
۵- نوشتن شرح مختصري از رويداد مالي در ستون شرح .
۶- نوشتن شماره صفحه دفتر روزنامه در ستون عطف حساب .
۷- درج شماره صفحه اي از دفتر كل كه دريف بدهكار رويداد مالي درآن نوشته شده در ستون عطف دفتر روزنامه .
۸- محاسبه و نوشتن مانده حساب در ستون مربوطه .
۹- تعيين نوع مانده حساب در ستون تشخيص با نوشتن كلمه “ بد “ به جاي بدهكار يا “ بس” به جاي بستانكار .

 

دفتر معين:
دفتر معين دفتری است که حسابهای فرعی هر کدام جدشود و اين دفتر شامل حسابهای فرعی مربوط به آن حساب اصلی خواهد بود. قانون دفتر معين را چنين تعريف می نمايد:
دفتر معين دفتری است که برای تفکيک و مجزا ساختن هر يک از حساب های دفتر کل بر حسب مقتضيات و شرايط حساب ممکن است نگه داری شود۰
دفاتر معين از روی برگه های حسابداری نوشته می شود و شماره مربوط به هر حساب فرعی نيز بر روی برگه در قسمت شماره دفتر معين نوشته می شود تا معلوم شود که برگهای حسابداری در دفتر معين نوشته شده است .

دفترمعين
شماره سند تاريخ شماره انبار شرح واردات ارزش ريال موجودي هزينه كالا ارزش ريال
روز ماه
۳

۶ ۱
۱ خريد از شركت …… ** * ***
دفتر معين دفتری است که برای تفکيک و مجزا ساختن هر يک از حساب های دفتر کل بر حسب مقتضيات و شرايط حساب ممکن است نگه داری شود۰
کارتهای حساب در حکم دفاتر معين است نگه داری دفاتر معين بستگی کامل به احتياجات اداره سازمان جهادكشاورزي دارد و در صورتی که اقلام مربوط به يک حساب اصلی متعدد نباشد و يا حساب فرعی نداشته باشد نيازی به نگه داری دفتر معين

نخواهد بود مانند حساب درآمد و هزينه و …
دفاتر معين از روی برگه های حسابداری نوشته می شود و شماره مربوط به هر حساب فرعی نيز بر روی برگه در قسمت شماره دفتر معين نوشته می شود تا معلوم شود که برگهای حسابداری در دفتر معين نوشته شده است تقسيم صفحات دفاتر م

ين به حسابهای فرعی بستگی کامل به احتياجات اداره سازمان جهادكشاورزي دارد و بايستی بنياد سازمان جهادكشاورزي قبل از آغاز سال جديد دفاتر جديد را با توجه به تجربيات گذشته تقسيم بندی نموده و فهرست آن را در ابتدای دفتر منعکس نمايد تا راهنمای مراجعه کنندگان به دفتر و حسابها باشد اينگونه حسابها است که در واقع بايستی صحيحآ و به جای خود نگه داری شود و تمام اين تشريفات و ساير دفاتر و اوراق برای صحت ثبت اين گونه حسابها می باشد۰

موازنه حسابهای دفاترمعين:
موازنه حسابهای دفاتر معين عينا به شرحی است که برای دفتر کل به تفصيل بيان شده است در اينجا کافی است يادآور شويم که بايستی عمليات حسابهای فرعی هر حساب اصلی با جمع آن حساب در دفتر کل برابری نمايد:
دفتر معين بانک – شامل کليه حسابهائی که از طرف

سازمان آموزش و پرورش در بانک افتتاح می شود – مانند حساب جاری بانک درآمدها دفتر معين سپرده— که برای هرسپرده گزار می بايست سرفصل جدا گانه اختصاص داده شود
دفتر معين پيش پرداختها ، که به همان ترتيب می بايست برای پيش پرداخت گيرنده و به نام سر فصل جداگانه اختصاص داده می شود دفتر معين درآمدها ، برای هر يک از منابع درآمد در سازمان آموزش وپرورش صفحه يا صفحات جدا گانه ای اختصاص می يابددفتر معين بدهکار ، برای هر واحد بدهکار صفحه يا صفحات جدا گانه اختصاص داده می شاب ادارات دولتی از جمله اجرائيات، ماليات و دارائی ، کسورات باز نشستگی، بيمه وصولی و برای هر وصول صفحه جداگانه ای اختصاص می يابد۰

نمونه وظايف و مسئوليتهای هر يک از واحد های حسابداری:
عامل ذيحساب نظارت و مراقبت بر تنظيم حساب ماهانه و کنترل و ارسال آن با اسناد و مدارک مربوط به آن مراجعه ذيحساب و همچنين مراقبت در حسن اجرای بودجه برنامه های مراقبت در وصول درآمدها برابر مقررات و پرداخت مخارج در حدود اعتبارات مصوب با رعايت کامل قوانين مربوط اجرای قرارها و داد نامه های صادره از ديوان محاسبات يا ساير مراجعه ديگررفع نقص اسناد

و صورت حساب وام خواهی شده تهيه صورت تفريع بودجه کامل مورد عمل حوزه ذيحسابی و ارسال آن به مراجعه زيربط تنظيم و ارسال صورت مجالس تحويل و تحول در موقع تغيير سمت با رعايت مقررات جهت استخضارمقام مافوق اداره امور واحد ذيحسابی و ارائه راهنمائی های لازم به کارکنان تحت سرپرستی .

مسئول حسابداری:

ثبت اقلام از روی برگهای محاسباتی در دفتر صدور برگه و انتقال آنها به دفاتر روزنامه معين اعتبارات و تعهدات و دفتر کلتهيه و تنظيم ليست حقوق و اعلاميه ، چک برگهای محاسباتی و کنترل حسابهای مربوط به منظور رفع اختلاف رسيدگی به فيش پرداختها و علل حسابها و اسناد و مدارک مربوط از نظر رعايت و اجرای قانون و مقررات مالی انجام امور مربوط به تشخيص و تعيين سر فصل حساب تراز عمليات تهيه و تنظيم حساب رسيدگی و اظهار نظر و اقدام در مورد مسائل و پرونده های مشکل مالی و حسابداري ماهانه در موئد مقرر و امضاء آنهاراهنمائی و کنترل کار حسابداران و تقسیم کار بين آنها و برسی صورت حسابهای تنظيم شده تهيه و تنظيم پيش نويسي دستورات و فرمهای محاسباتی گزارشهای لازم و بودجه تفصيلي نظارت و مراقبت در حسن اجرائی بودجه برنامه ، جريان امورو واحد يا واحدهای تحت سرپرستی، اتخاذ و ارائه راهنمائی های لازم به منظور بالا بردن سطح معلومات کارکنان واحد يا واحدهای تابع در جهت بهبود امور جاری شرک

ت در کميسيون های مربوط همکاری در تهيه نامه ها بخش نامه هامطالعه قوانين بودجه و س

اير قوانين و مقررات مالی و اظهار نظر در مورد نحوه اجرای آنها .
بازنشستگان و موظفين:
تعريف بازنشسته : برابر بند ماده ۱۲۴ ق۱۰ ک. وضع مستخدمی است که طبق قانو

ن به موجب حکم رسمی مراجعه صلاحيتدار از حقوق باز نشستگی استفاده می کند

تعريف وظيفه بگير(موظفين ) : برابر بند ماده ۱۲۴ ق۱۰ ک. وضع مستخدمی است که طبق مفاد مواد ۷۹ و ۸۰ قادر به کار کردن نبوده و از حقوق وظيفه در اين قانون استفاده می کند علاوه بر بند مذبور به وراث قانونی طبقه اول مستخدمی رسمی يا بازنشستگی مشمول قانون مذکور نيز موظف و يا وظيفه بگير يا مستمر بگير می گويند۰

سازمان بازنشستگی کشور:
اين سازمان در اجرای ماده ۷۰ ق ۱۰ ک در سال ۱۳۵۴ ايجاد گرديده و کليه امور مربوط به بازنشستگان و موظفين مشمول قانون استخدام کشوری در آن متمرکز شده است

در واقع سازمان مذبور مرجع رسمی دريافت و پرداخت حقوق بازنشستگان و موظفين و رسيدگی به امور آنها می باشد۰
منابع مالی سازمان:
به منظور پرداخت حقوق بازنشستگان و موظفين و منابع مايل سازمان از دو محل تامين می گردد .
در اجرای ماده ۷۱ ق ۱۰ ک. دستگاه های اجرائی مشمول قانون مذبور می کند هر ما

ه ۹% از جمع حقوق و مزايا ی مستمر کارکنان رسمی خود را کسر و بابت سهم مستخدمين به صندوق بازنشستگی کشور بپردازد .
در اجرای ماده ۷۱ ق ۱۰ ک. دستگاه های اجرائی مشمول قانون مذبور مکلفند علاوه بر کسور بند يک هر ماه مبلغی معادل ۹ % حقوق مستخدمين رسمی خود را به صندوق باز نشستگی کشور بپردازند۰

فصل دوم

صورت مغايرت بانکی:

بانکها طبق روش معمول در پايان هر ماه صورت حسابی که حاوی کليه عمليات مربوط به حساب جاری می باشد برای سازمان آموزش و پرورش ارسال می دارندکه غالبا مانده صورت ارسالی توسط بانک با مانده حساب بانک در دفتر سازمان آموزش و پرورش تطبيق نمی کند و اين مغايرت ناشی از موارد زير است:
الف) عملياتی که به وسيله بانک به حساب جاری منظور ولی در دفاتر بنياد عمل نشده است
 برداشتها : ممکن است برداشتهائی که توسط بانک بابت هزينه های بانکی يا بهای دسته چک از حساب جاری به عمل آيد که اعلاميه آن به سازمان نرسيده باشد که در اين حالت بين صورت حساب بانکی و بنياد اختلاف وجود خواهد داشت۰

 واريزی ها: ممکن است وجوهی توسط مردی يا اشخاص ديگر به حساب جاری سازمان واريز شده باشد ولی اعلاميه بانکی آن برای ثبت در دفاتر مالی سازمان ارسال نشده باشد که در این صورت نيز صورت حساب بانکی يا دفتر سازمان مطابقت نخواهد نمود۰
اشتباهات : هر چند سيستم کار بانک به طريقی است که اشتباه در عمليات بانکی به ندرت اتفاق می افتد معهذا اين احتمال وجود دارد گه بانک به جای حساب جاری سامان حساب اداره ديگری را بدهکار يا بستانکار نمايد که اين خود باعث مغايرت در صورتحساب بانک دفاتر سازمان می باشد.

بستن حسابهای موقت در پايان دوره:
حسابهای موقت يا حسابهای اسمی به سرفصل های از دفتر کل اطلاق می گردد که در اول دوره ايجاد و در پايان همان دوره بسته می شود. مانده حساب درآمد وصول شده و هزينه های انجام شده يا به عبارت ديگرحسابهای موقت در موئسسات بازرگانی و انتفاعی در پايان دوره به حساب عملکرد و سود وزيان بسته می شود تا بدينوسيله سود يا زيان ويژه

که تاثير مستقيم در سرمايه موسسه خواهد داشت تعيين گردد ول

ی در موئسسات غير انتفاعی و فاقد سرمايه مانند موسسات دولتی مانده اينگونه حسابها در پايان دوره بجای حساب سود و زيان به حساب درآمد و هزينه بسته می شود تا بدين وسيله کسری يا مازاد حاصله که تاثير مستقيم در حساب مازاد تخصيص نيافته دارد مشخص گردد حساب مازاد تخصيص

نيافته را به سرمايه و حساب مازاد تخصيص يافته و درآمد و هزينه را می توان به ترتيب به حساب اندوخته حساب سود و زيان تعبير نمود.

 

درسيستم حسابداری تملک دارييهاي وقتی سندی که توسط شهرستان /منطقه /ناحيه تهيه و تنظيم شده باشد البته در چهار چوب موافقت نامه ها و تخصيص ها اعلام شده سند جهت به هزينه گرفتن به استان ارسال می گردد.

 

۱: در ابتدا توسط ذيحسابی دستور داده می شود.
۲: وقتی که سند دستور داده شد برای شماره به دفتر ذيحسابی می رود ودر آنجا شماره مي گردد.
۳: پس از اينکه سند شماره شد به کارشناس تملک د

ارايی های سرمايه ای ارسال می گردد.
۴: درکارشناس تملک داراييهاي سرمايه ای سند رسيدگي

مي گردد.
۵: پس از اينکه سند رسيدگی شد و مشکلی نداشته باشد و با مقررات و موافقت نامه ها مغايرت نداشته باشد برگه حسابداری آن نوشته و بر روی سند ا

لصا ق می گردد.
۶: پس ازاينکه نوشته شد توسط کارشناسان تملک داراييهای سرمايه ای امضاء و در دفاتر مالی و اعتباری و پروژها ثبت می گردد.
۷: سندی که برگه حسابداری الصاق شد برای امضاء به ذيحسابی سازمان ارسال می گردد.
۸: سند پس از اينکه امضاء شد به واحد صدور چک ارسال می گردد.
۹: سندی که چک آن صادر شده باشد برای امضاء به ذيحسابی ارسال می گردد.
۱۰: پس از اينکه چک توست ذيحسابی سند برای امضاء

تائيد معاون مالی يا رياست سازمان ارسال و آنها هم سند و هم چک را امضاء می نمايند.
۱۱: سند امضاء شده توسط رياست محترم سازمان يا معاون پشتيبانی برای جدا کردن برگه و شماره به ذيحسابی ارسال می گردد.
۱۲: چک از سند جدا و توسط رابط به بانک ارسا ل می گردد و ما بقی سند به کارشناس تملک داراييهای سرمايه ای عود ت می گردد.
۱۳: سند برگشت داده شده برای رسيدگی به ديوان محاسبات واقع در سازمان ارسال می شود.
۱۴: پس از اينکه سند توسط ديوان محاسبات رسيدگی

 

مجدد گرديد به بايگانی ارسال و برای هميشه بايگانی م

 

ی شود.