سنگ زني و ابزار تيزكني سيلندر پيكان

خلاصه مطالب :
مته ها :
مته ها از نظر جنس به دو نوع تقسيم مي شود . مته هاي الماسه و مته هاي معمولي براي تيز كردن مته هاي الماسه از سنگ الماسه وبراي تيز كردن مته هاي معمولي از سنگ معمولي استفاده مي شود و زاويه بين دو فاز مته حدوداً ۱۲۰ درجه است . مته ها از نظر نوك به دوع تقسيم مي شود . مته هاي دوپر و مته هاي سه پر .
مته هاي دوپر براي سوراخكاري و مته هاي ۳ پر براي پخ زدن به كار مي رود .

فرزها :
فرزها انواع مختلفي دارد كه هر يك تحت زاوية خاصي تيز مي شود به طور مثال فرزهاي دستگاه بيست و يك سيلندر تحت زاويه پخ ۴۵ و براده شكن ۶ درجه و ۸ درجه تيز مي شود .

كارترها :
كارترها مانند فرزها تيز نمي شود و بايد تعويض شود كه لبه هاي برندة آنها الماسه است كه چهارگوش و سه گوش هستند و بعد از تعويض الماسه ها بايد ساعت شود .

برقوها :
تيز كردن برقوها توسط دستگاه سنگ مخصوص انجام مي شود كه بعد از تيز كردن بايد ساعت شود .

برچ ها :
برچ به دو نوع گرد و تخت تقسيم مي شود و برچ ها بر خلاف فرزها و مته ها هر روز تيز نمي شوند و بعد از چند ماه كاركرد تيز مي شود و تلرانس آنها پايين هستند برچ هاي گرد براي تيز كردن آنها بايد بين دو مرغك قرار بگيرد و برج هاي تخت براي تيز كردن آنها بايد بر روي مگنت بسته شود .

نتايج حاصله :
تيز كردن ابزارهاي براده برداري يكي از كارهاي اساس در صنعت به شمار مي رود و صرفه جويي اقتصادي در صنعت است و دقت بالاي را با به هنگام كار داشته باشيم چون ممكن است صدمات جبران ناپذير وارد كند .
دستگاه براده برداري بايد مطابق با صنعت روز باشد . تا زمان انجام كار كاهش يابد .

كليد واژه ها :
كوئيك كردن : براي عمل سنگ زدن انتهاي مته
مگنت : ميز مغناطيسي
مرغك : وسيله نگه داشتن قطعات گرد
برج : يك نوع ابزار براده برداري
برقو : ابزار پرداخت كردن سوراخ
كپه : قطعه اي كه بر روي سيلندر قرار مي گيرد .
تلرانس : دقت اندازه
كرباس : نوعي از پارچه كه براي تميز كردن به كار مي رود .
HSS : فولاد آلياژي

فهرست مطالب
۱-بخش اول
تيز كردن مته ها
كوئيك كردن مته ها

۲-بخش دوم
تيز كردن فرزها

۳-بخش سوم
تعويض كردن كارترها

۴-بخش چهارم
تيز كردن برقوها

۵-بخش پنجم
تيز كردن برچ ها

مقدمه :
اصولاً ابزارهاي براده برداري پس از مدتي كار كند مي شود و بايد تيز شوند ، ولي بعضي از ابزارهاي براده برداري نمي شود آنها را تيز كرد و بايد آنها را عوض كنند مثل مته هايي كه براي سوراخ كاري استفاده مي شود ، بايد آنها هر روز تيز شوند .
ولي كارتر هاي سيلندر و سرسيلندر نمي شود آنها را تيز كرد ، و بايد نوك آنها را عوض كنيم .
فرزهاي خط سيلندر نيز بايد هر روي تيز شود كه هر فرز زاويه هاي مخصوص به خودش را دارد .
بعضي از ابزارهاي براده برداري هستند كه معمولاً هر چند ماه يكبار آنها را تيز مي‌كنند. مانند برچ هاي گرد براي تراشيدن داخل كپه كه تيز كردن آن چند روز طول مي كشد و دقت آن در حد هزارم ميليمتر است .

تمام فرزها و برچ ها پس از تيز كردن بايد ساعت شوند ،كه دقت ساعت كردن آن بسيار بالا است و كارترها نيز پس از تعويض نوك آنها بايد ساعت شوند .
در اين پروژه ما به چگونگي تيز كردن مته و فرز و برچ و چگونگي تعويض كارترها مي پردازيم .

مته ها :
مته ها براي سوراخ كاري داخل سيلندر و سرسيلندر به كار مي رود و انواع مختلفي دارد كه از نظر جنس به دو نوع الماس و hss (فولاد آلياژي) تقسيم مي شود .
از نظر نوك آنها به دو نوع دو پروسه پر تقسيم مي شود . نوك دو پر زاويه ي بين آن در حد ۱۲۰ درجه است و براي سوراخ كاري به كار مي رود .
نوك سه پر براي پخ زدن به كار مي رود كه تيز كردن آن بسيار مشكل است و نوك آن صاف است .

براي تيز كردن مته هاي الماسه از سنگ الماسه و براي تيز كردن مته هاي hss از سنگ معمولي استفاده مي شود . تيز كردن مته ها بوسيله يك سه نظام متحرك به كار مي‌رود. اين سه نظام باعث مي شود زاويه هاي مته ها همگي يكسان و دقيق باشد و تيز كردن سريعتر انجام مي شود .
و براي تيز كردن مته حتماً بايد فاز مته بالاتر باشد تا براده برداري به وسيله فاز مته انجام شود .
مته ها را پس از چند بار تيز كردن ضايع مي كنند ، چون اندازه‌ي آن كوتاه مي شود و ديگر قابل استفاده نيست .

بعضي از مته ها چون سران پهن است بايد چاك داده شود ، تا نوك آن كوچك شود و بر روي قطعه‌ي كار نلغزد . هنگام چاك دادن بايد دقت شود كه فاز مته آسيب نبيند . چون سطح تماس آن با قطعه كار زياد است پشت آنها را خالي مي كنند تا راحت تر عمل براده براده انجام شود .
مته هاي نوكه وارد مي شود ته آنها گرد است و براي اينكه بوش در آنها جا رود بايد ته آنها كونيك شود .
اين كار به وسيله‌ي سنگ ثابت انجام مي شود و به اندازه‌ي قطر مته بايد طول آن را كم كنيم و به اندازه‌ي شعاع مته از عرض آن كم كنيم تا به راحتي در داخل بوش جا رود .
بعضي از مته هاي بزرگ از ابتداي آن چند سانتي متر بر مي داريم كه طبق جدول به اندازه‌ي E پايين مي آوريم . كه به وسيله سنگ هايمخصوص كه لبه‌ي آنها شيب دار است اين كار انجام مي شود .

مته هاي الماسه نيز مانند مته هاي hss تيز مي شود .
فقط در هنگام بار دادن بايد احتياط كنيم چون اگر بار زياد داده شود ممكن است سنگ بشكند . سنگ هايي كه براي تيز كردن مته هاي hss به كار مي رود پس از مدتي سياه مي شود . براي از بين بردن سياهي سنگ را درس مي كنيم .
اين كار به وسيله‌ي يك الماس انجام مي شود كه نوك آن را به سه نظام بسته و به سنگ نزديك مي كنيم و به اندازه‌ي چند صدم ميلي متر از روي سنگ بار بر مي داريم تا سفيد شود .
در هنگام تيز كردن مته ها بايد دقت شود دو فاز مته با هم برابر باشند و مته هاي بزرگ را حتماً بايد ساعت كنيم چون آن مته ها با دست تيز مي شوند و حتماً خطا دارد .
چون اگر دو فاز مته با هم برابر نباشند سوراخ را گشاد مي كند و همه‌ي اندازه ها اشتباه مي شود .
برقوها نيز پس ازمدتي كاركرد بايد تيز شوند ، برقوها در خط دوم سيلندر بكار مي رود و براي پرداختن داخل سيلندر است .

تيز كردن فرزها :

فرزها هر كدام طبق زاويه هاي خاصي تيز مي شود . بطور مثال فرز دستگاه بيست و يك سيلندر براي تيز كردن سر تيغچه هاي الماسه آن تحت سه زاويه‌ي پخ ۴۵ درجه براده شكن ۶ درجه و يك ۸ درجه تيز مي شود .
فرزها انواع مختلفي دارند چپ و راست براي هر دستگاه چهار فرز وجود دارد دو تا از آنها چپ و دو تا از آنها راست است . براي تيز كردن فرز هم كلگي تحت زاويه قرار مي گيرد و هم ميز فرز تحت زاويه قرار مي گيرد .

در هنگام تيز كردن فرز حتماً بايد از ماسك و عينك و دتكش استفاده شود چون كار بسيار خطرناكي است و دقت بسيار بالايي هنگام كار نياز دارد .
فرز هاي خط سيلندر بزرگتر از فرزهاي خط سرسيلندر است و زاويه ي تيز كردن آنها با هم فرق مي كند هنگام تيز كردن فرز ابتدا بايد كل نوك هاي آن را با ماژيك علامت بزنيم تا هنگام براده برداري از فرز معلوم شود كه كدا يك از نوك هاي آن باربر نمي‌دارد .
بعد از هر كدام بايد سنگ را دور كنيم چون ممكن است يكي از نوك هاي آنها تنظيم نباشد و بار زيادي به يكي از آنها وارد شود .
ممكن است سنگ بشكند و به همين جهت بايد براي تيز كردن فرزها بسيار احتياط كنيم.