سیگنال ژنراتور

سيگنال ژنراتور وسيله ايست كه براي عيب يابي انواع مدارات و دستگاههاي صوتي ( نظير راديو ضبط – آمپليفاير و . . . ) بكار ميرود .

شرح مدار :
سيگنال ژنراتور به معني توليد كننده علائم صوتي است . در اين مدار از يك اوسيلاتور صوتي دو ترانزيستوري استفاده شده و از آنجا كه امپدانس ورودي آمپليفاير ها متفاوت است ، از يك تقويت كننده بعد از مدار نوسان ساز استفاده شده است . بر اين اساس امپدانس خروجي اين مدار حدود ۵ كيلو اُهم است و ضريب مناسبي بحساب مي آيد . همچنين با تنظيم پتانسيومتر ميتوان شدت سيگنالهاي خروجي مدار را بسته به حساسيت ورودي مدارات صوتي مورد آزمايش ، تنظيم نمود .

ليست قطعات کیت سیگنال ژنراتور
R6 , R3 , R1 1 كيلو اُهم ( قهوه اي – سياه – قرمز )
R4 , R2 39 كيلو اُهم ( نارنجي – سفيد – نارنجي )
R5 7/4 كيلو اُهم ( زرد – بنفش – قرمز )
C2 , C1 خازن عدسي حدود ۲۰ تا ۲۲ نانوفاراد ( ۲۲۳ )

C4 , C3 خازن عدسي ۱۰۰ نانوفاراد ( ۱۰۴ )
PT پتانسيومتر ۳ پايه حدود ۵ تا ۱۰ كيلو اُهم
T3 , T2 , T1 ترانزيستور BC 547 يا ۳ عدد مشابه
آزمايش مدار :
براي اين منظور ابتدا يك بلندگو يا گوشي معمولي راديو تهيه و توسط دو رشته سيم به نقاط S و G متصل سازيد . تغذيه اين مدار ميتواند حدود ۶ تا ۹ ولت مستقيم باشد كه ميتوان آن را از طريق باتري تامين و با رعايت قطب هاي مثبت و منفي به محل BAT متصل نمود . با اتصال تغذيه به مدار ، صداي سوت از بلندگو شنيده ميشود كه بيانگر توليد فركانس صوتي توسط مدار است .

روش كار با سيگنال ژنراتور :
براي استفاده از اين مدار كافي است خروجي مدار به ورودي طبقات مختلف يك آمپليفاير وصل شود . طبيعي است هر طبقه از مدار كه سالم باشد ، سيگنالِ توليد شده توسط سيگنال ژنراتور را تقويت ميكند و در غير اينصورت نشاندهنده عدم فعاليت آن بخش از مدار است . به اينصورت بروش بسيار ساده و سريع ميتون بخش معيوب مدار مورد تعمير را شناسائي نمود .
در استفاده از اين مدار بايد به خروجي هاي آن توجه داشته باشيد . بطوري كه سيم G هميشه به شاسي يا خط منفي مدار مورد آزمايش متصل شود و سيم S به ورودي طبقات مختلف مدار تقويت كننده مورد آزمايش متصل شود .

براي شروع كار بهتر است يكبار بطور گذرا طبقات مختلف مدار مورد بررسي قرار گرفته و از همديگر متمايز شوند . مثلاً در يك آمپليفاير ابتدا بخشهاي پري يا پيش تقويت كننده و بخش اصلي تقويت قدرت آمپليفاير را شناسائي نمائيد و در ابتدا سيگنال خروجي دستگاه را به ورودي بخش قدرت تزريق نمائيد . اگر بخش تقويت كننده اصلي آمپليفاير سالم باشد ، سيگنال خروجي دستگاه را تقويت نموده و در خروجي آمپليفاير بوق قوي پخش ميشود . حال اگر سيگنال در خروجي آمپليفاير شنيده نشود ، لازم است عمل تزريق سيگنال از آخرين طبقه آمپليفاير شروع شده و بتدريج به اولين بخش آن ختم شود . بديهي است اگر در در قسمتي از مدار عمل تقويت سيگنال صورت نپذيرد ، اشكال را بايد در همان بخش بررسي نمود . در صورت سالم بودن قسمت تقويت قدرت ، اين عمل در بخش پيش تقويت كننده مدار هم تكرار ميشود تا در انتها بخش معيوب شناسائي شود .
اين عمل ميتواند بطور مشابه بر روي انواع مدارات آمپليفاير و پيش تقويت كننده ها و همچنين مدارات راديو و ضبط صوت انجام شود .

 

سیگنال ژنراتور vco

طراحي و ساخت Function Generator
Function Generator مورد بحث سيگنال هاي مربعي، سينوسي، ramp و دندان اره اي را با فركانس هاي مطلوب توليد مي كند. اين سيگنال ژنراتور توانايي توليد سيگنال هاي سينوسي با حداكثر ۰٫۱% اعوجاج (distortion) و سيگنال هاي مربعي بدون spike و over shoot و نيز نوع مثلثي و دندان اره اي و ramp با درصد انحراف خطي بودن حدود ۰٫۰۱% را دارد. همچنين قابليت اضافه كردن يك سطح dc مورد نظر را به سيگنال خواسته شده تضمين مي كند. محدوده فركانسي براي فقط سيگنال مربعي از ۰٫۰۰۱Hz تا ۱MHz و براي خروجي

هاي مختلف و همزمان از ۰٫۰۰۱Hz تا ۳۰۰KHz مي باشد. براي مثال فرض كنيد كه يك سيگنال مربعي كه يك سطح آن زمين شود را توليد كرده ايم. اين سيگنال همنم سيگنال مربعي است با اين تفاوت كه با يك shift آن را بالا برده ايم و سطح منفي سيگنال را به صفر رسانيده ايم كه اين مساله در كاربردهاي TTL و CMOS و كلاً منطق digital كه محدوديت مشخص شده اي را در ماگزيمم و مينيمم دامن لازم دارند خروجي مطلوب بايد موجود باشد تا بدون interface خارجي بتواند انواع مدارات آنالوگ و عمدتاً ديجيتال را راه اندازي كند.

ديد كلي
معمولا اندازه گيري فركانسهاي صوتي (۲۰Hz تا ۲۰kHz) ساده‌تر از فركانسهاي ديگر انجام مي‌شود و براي اندازه گيري اين فركانسها ابزارها و روشهاي بسياري موجود است. البته توجه داشته باشيد كه به صرف سادگي اندازه گيري فركانسهاي صوتي نبايد از دقت لازم كاست، بلكه همانند ديگر اندازه گيريها اين اندازه گيري نيز بايد صحيح و دقيق باشد.
روشهاي اندازه گيري

روش Beat _ Note (صداي تداخلي)
ساده‌ترين روش اندازه گيري فركانس مجهول صوتي ( ) تنظيم دستگاه سيگنال ژنراتور صوتي روي تداخل صفر است. پس از اين عمل مي‌توان از روي صفحه مدرج سيگنال ژنراتور مقدار فركانس را خواند. در اين روش هم مي‌توان از گوشي استفاده نمود و يا به جاي آن ميتري در مدار قرار داد. دو سيگنال بطور همزمان به شاخص اختلاف فركانس وارد مي‌شود. چنانچه اختلاف فركانس دو سيگنال صفر باشد، در گوشي صدايي با قدرت بيشتر و يا در ميتر با انحراف عقربه بيشتر روبه‌رو خواهيم شد.