چکیده

امروزه زندگی شهری ونظام اجتماعی موجود در شهرها، انسانها را از مسیر اصلی زندگی دور کرده و با وجود رفاه و امکانات بسیاری که در اختیارشان قرار داده از سادگی طبیعت دور شده اند. همچنین انسانها به سمتی سوق پیدا می کنند که مثل هم فکر کنند و فواصل فرهنگی کم شود، زیرا مبادله محورها و اصول فکر است که باعث رشد می شود. یکی از بهترین راه های تبادل فرهنگی، گردشگری است. همچنین حضور گردشگران تا حد زیادی موجب رونق اقتصادی و بالا رفتن سطح فرهنگی و بومی می شود. با وجود آثار تاریخی متعددی که در شهر شوشتر وجود دارد و اینکه این شهر یکی از مراکز مهم گردشگران داخلی وخارجی است متاسفانه نبود امکانات اولیه مناسب باعث شده است تا بازدید گردشگران از این شهر تاریخی محدود به دیداری چند ساعته شود.پس با ایجاد امکانات مناسب با توجه به ظرفیت های بالای این شهر می توان شوشتر را به یکی از قطب های گردشگری و جهانگردی تبدیل کرد.

بنابراین ایجادمجموعه ای جهت گذران اوقات فراغت همراه با عملکردهای لازم در قالب یک مجموعه تفریحی- تورستی از اهمیت خاصی برخوردار است و باید به صورت همه جانبه و دقیق انجام پذیرد.مفاله حاضر پژوهشی کاربردی در عرصه دانش معماری است و اهداف آن مبتنی بر خلق فضایی با عملکردهای تفریحی=توریستی در کنار رودخانه می باشد. این پژوهش ماهیتی توسعه ای داشته و ابعاد آن متوجه انسان و محیط می باشد.

نظام و برخورد با موضوع در دو سطح : الف- شناخت وضع موجود و نیز عوامل موثر بر طراحی در ابعاد محیطی، اقتصادی، اجتماعی، سیاسی، کالبدی و … ب- مداخله در فضا جهت ساماندهی فضایی مورد مداخله، در راستای اهداف ذکر شده بوده است. در طی فرایند برنامه ریزی وطراحی پروژه کوشیده شده است که نظام مطلوب عملکردی شکل و ساخت مطلوب ارائه گردد. با توجه به بررسی انجام شده در اسناد طرح های بالا دست در زمینه گردشگری ، طراحی و احداث هتل (تسهیلات گردشگری) یکی از ضروریات این منطقه می باشد.

کلمات کلیدی : فراغت ، توریست ، گردشگری ، ساماندهی فضایی.

اولین همایش ملی توسعه پایدار در مناطق خشک و نیمه خشک، ابرکوه، ایران، اردیبهشت۱۳۹۱

۱٫ مقدمه

فراغت یکی از بخش های اصلی فعالیت انسانی به شمار آمده واستفاده مناسب از اوقات فراغت کمکی در راه پیشرفت و آسایش انسان است.در این زمینه سفر،سیاحت وگردشگری به عنوان یکی از بهترین راههای پر کردن اوقات فراغت شناخته میشود،که علاوه بر اینکه عاملی برای کسب تجربه و افزایش تواناییهای جسمی و ذهنی افراد است ، وسیله ارتباط بیشتر باسایر مناطق و ملل مختلف وباعث کسب منافع اقتصادی فراوان می شود.

با وجود آثار تاریخی متعددی که در شهر شوشتر وجود دارد و اینکه این شهر یکی از مراکز مهم گردشگران داخلی وخارجی است متاسفانه نبود امکانات اولیه مناسب باعث شده است تا بازدید گردشگران از این شهر تاریخی محدود به دیداری چند ساعته شود.پس با ایجاد امکانات مناسب با توجه به ظرفیت های بالای این شهر می توان شوشتر را به یکی از قطب های گردشگری و جهانگردی تبدیل کرد.

توجه به توریسم در دهه های اخیر باعث شده که محیط های طبیعی مربوط به توریسم که عمدتا منابع ثروت کشورها تلقی می شوند ، به دلیل استفاده بی رویه رو به نابودی می گذارند . به همین دلیل مقابله با این موضوع ، مسئله اکوتوریسم و حفظ منابع در رابطه با توریسم به بحث مهمی در جوامع بین المللی تبدیل شده است . نیاز روانی انسان به در دل طبیعت زیستن از سمتی و دوری روز افزون انسان از طبیعت و ماشینی شدن بیش از پیش زندگی ، هیاهوی شهرها ، ترافیک ، آلودگی های هوا ، آب ، صوتی و … همه و همه دست به دست هم داده وانسان را وا می دارد که اوقات فراغت خود را به سمت طبیعت بازگشته و ساعاتی را در دل آن بیارامد. تا حدی که حاضر است در زیر درختی یا بر روی چمنی در میان انبوه ساختمان ها بنشیند. با ساخت مجموعه های تفریحی و گردشگری مسئله ایرانگردی (و حتی جهانگردی) را در پی خواهد داشت به خصوص اینکه در کنار این مجموعه ها ، مجتمع های اقامتی نیزایجاد نمود .

مجموعه های تفریحی تقریبا تمام رده های سنی را به خود جذب کرده و پاسخ می گوید .کودکان و نوجوانان علاوه براستفاده بردن از جنبه تفریحی(مانند بازی و گردش) جذب فعالیت های هنری فرهنگی آن شده و اوقات خود را به بهترین نحو سپری می کنند.برای کهنسالان نیزمکانی جهت انبساط خاطر و اتصال به طبیعت و گاهی مکانی جهت مطالعه می باشد .برای توریست نیز جذاب می باشد چرا که با معماری و تمدنی کاملا متفاوت با آنچه خود دارا هستند آشنا شده و به محیطی ساز گار با طبیعت گام نهاده اند.بنابراین طراحی چنین مجموعه ای طی این مقاله پیشنهاد می گردد. (ملا احمدی نمین(۱۳۸۲

.۲ شوشتر

شوشتر در یک نگاه فشرده ای از ایران بزرگ ، شهری در میان ابرهای اسطوره ای و نیز روشنای تاریخ ، با صبحدمی که شهره آفاق است . تاریخ این سرزمین را باید از لابلای کتاب های کهن ، سفال های شکسته ، و بناهای ویران گشته فراهم آورد و آن را از ابهام اساطیر بیرون کشید . برای احیای این شهر باید از جان مایه گذاشت ، و هر پاره ای از این موجودیت به یغما رفته را با هر وسیله ممکن بدست آورده ، بررسی کرد و شناخت. چرا که با فرمایشات و شعار های زیبا چاره ای نتوان اندیشید . شوشتر با کوچه های چندین هزار ساله اش ، کارون همیشه خروشانش، هرکدام برگی زرین است از تاریخ کهن ایران ، که بی شک توجه به این دیار فراموش شده در ایضاح زوایای تاریخ میهن ما تاثیر شگرف دارد.

_شوشتر_ زبان گویای تاریخ کهن و سخنگوی بازماندگان گرانبهایی است که دل از خاک بیرون کشیده می شوند ، یا در دل سنگ ها و کوه ها یافت می گردند ، و در دل شمار پرمعناترین آثار بجا مانده از ایران کهن هستند.( میراث فرهنگی شوشتر(۱۳۸۸