چکیده

شگردهای به کار رفته در طراحی اقلیمی در یک منطقه نقش زیادی در شرایط آسایش محیطی دارد. بـا توجـه بـه اینکـه هـر منطقه جغرافیایی شرایط آب و هوایی مخصوص به خود را دارد ، شگردهای به کار رفته در طراحی این مناطق که امکان زندگی امن، راحت و پایدار را برای هزاران سال فراهم کرده، حائز اهمیت است.

مقاله حاضر به بررسی عوامل اقلیمی تاثیر گذار بر شکل گیری شهر بوشهر می پردازد. در این مقاله، از راهکارهـای معمـاری بـه کار رفته در پهنه اقلیمی گرم و مرطوب که کلیت بافت و فضاهای شهری آن متناسب با شرایط اقلیمـی شـکل گرفتـه بـا روش تحقیق توصیفی- تحلیلی، مبتنی بر اصول موضوع طراحی اقلیمی و با تکیه بر گردآوری اطلاعات به روش کتابخانه ای و میدانی پرداخته می شود. تعیین میزان موفقیت راهکارهای معماری به کار رفته به عنوان اصول طراحی هم ساز با اقلیم در مناطق گرم و مرطوب محصول این مقاله است.

کلمات کلیدی: طراحی پایدار ، معماری ، منطقه آسایش ، اقلیم گرم و مرطوب ، بوشهر

-۱ مقدمه

آثار و بناهای تاریخی سراسر سواحل خلیج فارس حاکی از این مسئله است که گونه ای هنر پیشرفته معماری در منطقه وجود داشته و دارد که بهترین نمونه آن بافت تاریخی و با ارزش بوشهر است. بوشهر با بافت بندری ویژه در جنوب ایران و مرکز خلیج فارس، از ارزش جهانی برخوردار است و این ارزش تاریخی فرهنگی وابسته به معماری بومی و طبیعت گرایانه شهرسازی و معماری این بافت شهری است که آن را در مقام یک اثر هنری قرار داده است. بنابراین شناخت بافت بوشهر، جهت تقویت هویت بومی منطقه و کاربری های فرهنگی و تفریحی و ابقای گونه های با هویت موجود امری ضروری است. در این راستا نقش اقلیم گرم و مرطوب در بوجود آمدن شهرهای کرانه ای و سپس به عوامل تأثیرگذار در شکل گیری معماری بافت قدیم بوشهر پرداخته شده است و در ادامه ارزش های معماری بافت قدیم بوشهر پرداخته شده است.

۱

-۲ روش تحقیق

با استفاده از روش کیفی و تفسیری- تاریخی کلیه متون و مستندات مربوطه بررسی شده است. پژوهش کیفی مبتنی بر روند تحلیلی بوده است و در روش تفسیری- تاریخی، پدیده های هنری، فرهنگی و اجتماعی در فرآیندی تاریخی مورد مطالعه قرار گرفته است. برای تبیین پدیده های بافت قدیم بوشهر، علل بوجود آمدن آن، در نهایت چگونگی تأثیر گذاری اقلیم بر بافت قدیم بوشهر مورد بررسی قرار گرفته شد.

-۳ موقعیت جغرافیایی و اقلیمی شهرستان بوشهر

بندر بوشهر در جنوب ایران و در حاشیه شمالی خلیج فارس به شکل یک مثلث مختلف الضلاع قرار گرفته است. سه طرف این بندر ، دریا و از یک طرف به خشکی متصل است. تاریخچه بوشهر به زمان ایلامیها در حدود هزاره دوم و بخشی از هزاره اول قبل از میلاد برمیگردد که در.

جدول شماره .(۱) موقعیت جغرافیایی شهر بوشهر
بوشهر نام محل
۲۸۵۹ عرض جغرافیایی
۵۰۵۰ طول جغرافیایی
۴ متر ارتفاع از سطح دریا

شکل شماره : (۱ ) موقعیت جغرافیایی شهر بوشهر

جدول شماره .(۲) معدل آمار ۱۴ ساله شهر بوشهر
DEC NOV OCT SEP AUG JULY JUNE MAY APR MAR FEB JAN ×معدل آمار ۱۴ ساله

۱۱٫۸× ۱۵٫۶× ۲۰٫۷× ۲۴٫۵× ۲۷٫۷× ۲۸٫۱× ۲۶٫۲× ۲۳٫۲× ۱۸٫۶× ۱۴٫۴× ۱۱× ۱۰٫۳× متوسط درجه
حداقل حرارت
×دما سانتی
۲۰٫۸× ۲۶٫۲× ۳۲٫۲× ۳۵٫۹× ۳۶٫۵× ۳۶٫۶× ۳۵٫۲× ۳۳٫۶× ۲۸٫۹× ۲۳٫۹× ۱۹٫۷× ۱۸٫۵× متوسط ×گراد
حداکثر
×دما
۸۳× ۸۰× ۷۸× ۷۹× ۷۳× ۷۳× ۶۸× ۶۸× ۷۲× ۷۸ ۸۴× ۸۵× حداکثر درصد
رطوبت رطوبت
×نسبی ×نسبی
۶۰× ۵۲× ۵۱× ۵۱× ۵۰× ۵۱× ۵۰× ۴۸× ۴۹× ۵۳× ۶۰× ۶۴× حداقل
رطوبت
×نسبی
۶۱٫۷× ۳۰٫۷× ۱۲٫۳× ۰× ۰× ۰× ۰× ۱٫۲× ۶٫۷× ۲۲٫۷× ۳۸٫۶× ۸۳٫۶× ×بارندگی ماهیانه

-۴ مواقع نیاز به سایه در شهرستان بوشهر

تقویم نیاز اقلیمی بوشهر، که دارای دو محور عمود برهم روزهای سال و ساعات شبانه روز است، امکان بررسی کلیه نیازهای اقلیمی در طول سال را امکان پذیر می کند. تقویم نیاز اقلیمی شهرهای مختلف، خصوصا در اقلیم های گرم، حاکی از این است