* روزنامه صنعت سيمان شماره ۱۲۵ به نقل از آمار ارائه شده از سوي وزارت صنايع و معادن
** با احتساب جمعيت عنوان ۷۲ ميليون نفر در سال ۱۳۸۶
مقدار واقعي تقاضا و مصرف سرانه سيمان در كشور

۱- بموجب آمارهاي ارائه شده از سوي وزير محترم صنايع و معادن در روزنامه ابرار مورخ ۱۹/۲/۱۳۸۷ و در روزنامه دنياي اقتصاد مورخ ۱۹/۲/۱۳۸۷ با متعادل شدن توليد و عرصه سيمان، بازار سيمان متعادل خواهد شد. به گزارش پايگاه اطلاع رساني وزارت صنايع و معادن، محرابيان وزير صنايع و معادن اعلام نمود كه ظرفيت توليدسيمان در كشور تا پايان خرداد ماه به ۵۵ ميليون تن و تا پايان سال به ۶۴ ميليون تن خواهد رسيد وزير صنايع ومعادن تصريح نمود: با قرار گرفتن طرحهاي جديد توليد سيمان در مدار توليد و افزايش ظرفيت توليد و نيز اجراي نظام توزيع مناسب، بازار سيمان متعادل خواهد شد. نظر به اينكه طبق آمارهاي اعلام شده ظرفيت توليدي مكفي سيمان در سال ۱۳۸۷ مقدار ۶۴ ميليون تن اعلام گرديده است با احتساب ۳۵/۷ ميليون نفر جمعيت در سال ياد شده پيش بيني مي گردد.كه در حال حاضر مصرف سرانه واقعي كشور حدود ۸۸۰ كيلو مي باشد.

۲- موجب آمارهاي ارائه شده از سوي دبير انجمن صنعتي كارفرمايان سيمان بيست و دومين سمينار دوره جديد كنترل سيمان مورخ۱۴ و ۱۵ اسفند ماه سال ۱۳۸۷ در بندرعباس (كه متن كامل سخنراني در مجله شماره ۱۲۵ صنعت سيمان درج گرديده است ) در جمع كليه مديران كارخانجات سيمان كشور اعلام نمود.
سال آينده به تعادل كامل سيمان نمي رسيم و اين به زبان صنعت سيمان است و بايد اين را حقيقتي اجتناب ناپذير دانست به اين دليل كه با احتساب ۷۱ ميليون نفر جمعيت كشور و مصرف نفر ساليانه در سال آينده (۱۳۸۷) كه معادل ۸۰۰ كيلوگرم مي باشد حدود ۵۷ ميليون تن سيمان نياز داريم.

ميزان مصرف سرانه سيمان كشور در سال ۱۳۸۷

بموجب آمارهاي ارائه شده از وزير محترم صنايع و معادن و همچنين دبير انجمن صنعتي كارفرمايان سيمان كه از مطلع ترين افراد كشور از آمارهاي صنعت سيمان كشور مي باشند مي توان اعلام نمود كه مصرف سرانه واقعي سيمان در سال ۱۳۸۷ بطور ميانگين مقدار ۸۴۰ كيلوگرم در سال ميباشد.

برآورد مقدار مصرف سرانه سيمان طي ۱۰ سال آينده
صنعت سيمان از قديمي‌ترين صنايع كشور محسوب مي گردد . اولين توليد سيمان در كشور به حدود ۴۵ سال قبل صورت پذيرفته است و افزايش توليد آن به موازات افزايش مصرف كه ناشي از برنامه عمراني از قبيل راهها، بنادر، فرودگاهها، مدارس ، دانشگاه‌ها ، پل‌ها ، راه آهن، پاركها ، سينماها ، بازارها، مسكن و.. انجام گرديده است.
براي پيش بيني مقدار مصرف سيمان طي ۱۰ سال آينده، مي‌توان مقدار مصرف گذشته و روند رشد آن را در سالهاي نه چندان دور كه از لحاظ خصوصيات اجتماعي، فرهنگي، جمعيتي، برنامه‌هاي عمراني و رفاهي، سليقه‌هاي فردي و گروهي و … بيشترين شباهت با ۱۰ سال آينده را دارد انتخاب نمود و روند رشد انجام شده را به چند سال آينده تعميم داد. كه بنظر مي‌رسد جدول زماني ۱۰ سال گذشته مي‌تواند بيشترين شباهت را به جدول زماني ۱۰ سال آينده داشته باشد.

مقدار مصرف سرانه سيمان در سال ۱۳۷۶ با احتساب ۵/۱۹ ميليون تن سيمان و ۶۲ ميليون نفر قيمت حدود ۳۱۴ كيلو بوده است. طي ۱۰ سال فاصله زماني سالهاي ۱۳۷۶-۱۳۸۶ مقدار مصرف سيمان بوده است و بخش عمده‌اي از تقاضاي سيمان بدون پاسخ مانده به نحوي كه بازار سياه سيمان و اختلاف فاحش قيمت‌هاي دولتي با قيمت‌هاي آزاد سيمان و گواه اين موضوع مي‌باشد.

بطور مثال قيمت دولتي سيمان در سال ۱۳۸۶ بطور توسط هر تن ۰۰۰/۳۸۰ ريال بوده است ليكن قيمت آزاد آن حدود ۳ برابر قيمت مذكور معادل هر تن ۱٫۱۴۰٫۰۰۰ ريال مورد مبادله قرار گرفته است با احتساب مقدار ۴۰ ميليون تن سيمان ارائه شده به بازار در سال ۱۳۸۶ و مقايسه آن با جمعيت ۷۲ ميليون نفر، مقدار مصرف سرانه حدود ۵۵۵ كيلوگرم مي‌باشد (در صورتيكه مقدار واقعي تقاضاي سيمان و مصرف سرانه در سال ۱۳۸۶ به مراتب بيش از مقادير ياد شده بوده است).

با مقايسه ارقام مصرف سرانه به ميزان ۳۱۴ كيلو در سال ۱۳۷۶ و ۵۵۵ كيلو در سال ۱۳۸۶ ملاحظه مي گردد كه هر سال حدود ۶% بر مقدار مصرف سرانه سيمان نسبت به سال قبل افزوده شده است. (طي مدت ۱۰ سال مقدار مصرف سيمان ۲ برابر شده است) . كه اگر همين روند تا ۶ سال آينده معني تا پايان سال ۱۳۹۳ كه آخرين سال برنامه پنجساله عمرانه پنجم مي‌باشد ادامه داشته باشد و جهت رعايت احتياط فرض شود كه پس از آن مقدار مصرف سرانه در حد مقدار مصرف ادامه داشته باشد و جهت رعايت احتياط فرض شود كه پس از آن تعداد مصرف سرانه در حد مقدار مصرف سال ۱۳۹۳ توقف داشته باشد مقدار مصرف سرانه سيمان طي ۱۰ سال آينده بااحتساب مقدار مصرف سرانه واقعي سيمان به ميزان ۸۴۰ كيلو در سال ۱۳۸۷ و تعميم ۶% رشد در هر سال نسبت به سال قبل به شرح ذيل برآورد مي گردد.
جدول پيش بيني مصرف سرانه سيمان

شرح سال ۱۳۸۷ ۸۸ ۸۹ ۹۰ ۹۱ ۹۲ ۹۳ ۹۴ ۹۵ ۹۶ ۹۷
مصرف سرانه (كيلو) ۸۴۰ ۸۹۰ ۹۴۳ ۱۰۰۰ ۱۰۶۰ ۱۱۲۴ ۱۲۰۰ ۱۲۰۰ ۱۲۰۰ ۱۲۰۰ ۱۲۰۰

پيش بيني مقدار تقاضاي واقعي سيمان كشور طي ۱۰ سال آينده

با احتساب جمعيت كشور در پايان سال ۱۳۸۶ معادل ۷۲ ميليون نفر و ملحوظ نمودن رشد جمعيت بميزان ۴/۱ درصد در سال جمعيت و مقدار مصرف سرانه سيمان به تعداد ۸۴۰ كيلو و احتساب ۶% رشد جدول پيش بيني تقاضاي سيمان طي ۱۰ سال آينده ۱۳۹۷-۱۳۸۸ بشرح ذيل برآورد مي گردد.

شرح سال ۸۸ ۸۹ ۹۰ ۹۱ ۹۲ ۹۳ ۹۴ ۹۵ ۹۶ ۹۷
جمعيت (ميليون نفر) ۷۴ ۷۵ ۷۶ ۷۷ ۷۸ ۷۹ ۸۰ ۸۱ ۸۲ ۸۳

مصرف سرانه (كيلوگرم) ۸۹۰ ۹۴۳ ۱۰۰۰ ۱۰۶۰ ۱۱۲۴ ۱۲۰۰ ۱۲۰۰ ۱۲۰۰ ۱۲۰۰ ۱۲۰۰
تقاضا (ميليون تن) ۶۶ ۷۱ ۷۶ ۸۲ ۸۸ ۹۵ ۹۶ ۹۷ ۹۸ ۱۰۰
مقدار عرضه سيمان كشور طي ۱۰ سال آينده
۱- كارخانجات موجود
تا پايان بهمن ماه سال ۱۳۸۶ جمعاً ۴۹ كارخانه سيمان با ظرفيت اسمي۴/۴۴ ميليون تن در سال در كشور مشغول فعاليت بوده اند كه با توجه به قدمت برخي از كارخانه ها و مشكلات حتي و كاري حدود ۴۰ ميليون تن سيمان توليد نموده اند كه ظرفيت توليد آنها حدود ۹۰% ظرفيت اسمي بالغ مي‌گردد.
عليرغم اينكه طي ۱۰ سال آينده، مدت ۱۰ سال به عمر كارخانجات فعلي سيمان افزوده مي گردد و كارآيي آنها بمراتب كاهش خواهد يافت ليكن جهت رعايت احتياط، در اين گزارش فرض مي گردد كه كارخانجات فعلي و كارخانجاتي كه در آينده به توليد خواهند رسيد مشابه ميزان بهره وري كارخانجات فعال درسال ۱۳۸۶ كماكان با ظرفيت ۹۰ درصد ظرفيت اسمي مشغول به كار باشند.
ضمناً كارخانه سيمان اردستان به ظرفيت۱ ميليون تن در سال نيز در اواخر سال ۱۳۸۶ مشغول بهره برداري گرديده كه بدين ترتيب ظرفيت اسمي سال ۱۳۸۶ بالغ بر ۴/۴۵ ميليون تن و ظرفيت توليدي آنها حدود ۴۱ ميليون تن مي‌باشد.

۲- جوازهاي تأسيس و توسعه
با توجه به سرمايه مورد نياز جهت كارخانجات سيمان و طولاني بودن زمان احداث آن كه حداقل ۳ سال طول خواهد كشيد در اين بررسي فرض مي‌گردد كه كارخانجاتي كه از پيشرفت فيزيكي ۲۰ درصد به بالا برخوردار مي‌باشند بتدريج طي سرآينده آينده احداث و از سال ۱۳۹۰ به بهره برداري رسيده و با ۹۰% ظرفيت اسمي اقدام به توليد نمايند.

جدول جوازهاي تأسيس در زمينه سيمان با پيشرفت فيزيكي ۲۰% به بالا
رديف شرح درصد پيشرفت فيزيكي ظرفيت سالانه (تن) شهرستان
۱
۲
۳
۴
۵
۶
۷
۸
۹
۱۰
۱۱
۱۲
۱۳
۱۴ آذر آبادگان
خلخال
سپاهان (توسعه)
ساروج بوشهر
خمسه
سقز
كردستان
زرين رفسنجان
سبز گيلان
كياسر
صوفيان (توسعه)
صوفيان (توسعه)
آذرشهر
سردار ۶۵
۲۱
۷۰
۸۰
۲۸
۸۵
۷۰
۷۰
۳۰
۵۰
۶۲
۶۵
۲۲
۴۵ ۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۶۰۰٫۰۰۰
۱۲۰۰٫۰۰۰
۱۵۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۲۰۹٫۰۰۰
۱۰۰۰٫۰۰۰
۱۵۰۰٫۰۰۰
۶۶۰٫۰۰۰
۶۶۰٫۰۰۰
۷۲۰٫۰۰۰
۱٫۲۰۰٫۰۰۰ خوي
خلخال
اصفهان
بوشهر
زنجان
سقز
بيجار
رفسنجان
سياهكل
ساري
تبريز
تبريز
آذرشهر
بوكان
رديف شرح درصد پيشرفت فيزيكي ظرفيت سالانه (تن) شهرستان
۱۵
۱۶
۱۷
۱۸
۱۹
۲۰
۲۱
۲۲
۲۳
۲۴
۲۵
۲۶
۲۷
۲۸
۲۹ ياران سيمان اروميه
ساروج اصفهان
ايلام (توسعه)
دهلران
مهران
خاور پارسيان
شهركرد
باقران
قاين
جوين
زاوه تربت
شرق
لار سبزوار
بجنورد (توسعه)
خوزستان (توسعه) ۲۰
۸۵
۷۶
۶۷
۲۰
۲۵
۹۲
۳۳
۲۴
۴۸
۷۷
۶۰
۸۳
۷۵
۴۵ ۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۹۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۲۴۰٫۰۰۰
۱٫۴۰۰٫۰۰۰
۱٫۱۵۰٫۰۰۰
۹۰۰٫۰۰۰
۱٫۱۰۰٫۰۰۰
۱۱۰۰٫۰۰۰
۱٫۵۰۰٫۰۰۰ شاهين دژ
نجف آباد
ايلام
دهلران
مهران
لردگان
شهركرد
بيرجند
قاين
سبزوار
تربت حيدريه
مشهد
سبزوار
بجنورد
رامهرمز
رديف شرح درصد پيشرفت فيزيكي ظرفيت سالانه (تن) شهرستان
۳۰
۳۱
۳۲
۳۳
۳۴
۳۵
۳۶
۳۷
۳۸
۳۹
۴۰
۴۱
۴۲
۴۳
۴۴ عمران آريا
زنجان
تويه دروار
البرز
رويال سيمين
شاهرود (توسعه)
شاهرود
زابل
لامرد فارس
نيزار قم
بعثت رفسنجان
پيوند گلستان
تفرش
عمران انارك
توسعه هگمتانه ۳۵
۹۷
۲۱
۲۷
۲۷
۹۵
۶۰
۴۳
۵۷
۵۰
۳۶
۳۵
۲۲
۹۳
۶۱ ۱٫۰۵۰٫۰۰۰
۷۵۰٫۰۰۰
۹۹۰٫۰۰۰
۹۰۰٫۰۰۰
۲٫۳۴۰٫۰۰۰
۲۱۸٫۴۰۰
۱٫۲۰۰٫۰۰۰
۱٫۱۸۸٫۰۰۰
۱٫۲۵۲٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۱۰۰۰٫۰۰۰
۳٫۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۲۰٫۰۰۰ انديمشك
زنجان
دامغان
گرمسار
سمنان
شاهرود
شاهرود
زابل
لامرد
قم
رفسنجان
مينودشت
تفرش
دليجان
رزن
رديف شرح درصد پيشرفت فيزيكي ظرفيت سالانه (تن) شهرستان
۴۵
۴۶
۴۷
۴۸
۴۹
۵۰
۵۱ بهينه سازي خط ۱ آبيك
بهينه سازي خط ۲ آبيك
شمال (توسعه سيمان خاكستري)
سيمان غرب
شرق (توسعه خط ۲)
كارون (توسعه)
نهاوند ۸۱
۳۰
۹۰
۹۵
۶۰
۴۰
۵۰ ۱٫۵۰۰٫۰۰۰
۱٫۲۰۰٫۰۰۰
۶۰۰٫۰۰۰
۶۰۰٫۰۰۰
۶۰۰٫۰۰۰
۱۰۰۰٫۰۰۰
۱٫۰۰۰٫۰۰۰ آبيك
آبيك
لوشان
لوشان
مشهد
اهواز
نهاوند
ظرفيت اسمي ___ ۵۳٫۰۰۰٫۰۰۰ __
ظرفيت توليدي بر مبناي ۹۰ درصد ظرفيت اسمي ___ ۴۸٫۰۰۰٫۰۰۰ ___
چنانچه جوازهاي تأسيس طي مدت ۴ سال آينده يعني