مقدمه
– نوع محصول:
نوع محصول كارخانه عبارتست از انواع نوشابه بدون گاز به صورت آبميوه جات به غلظت ۱۴-۱۰ درجه بريكس كه از كنسانتره به غلظت ۷۰-۶۰ درجه بريكس بازسازي شده و در بطري هاي نوشابه به ظرفيت ۲۸۵ سي سي و با درب طشتكي بسته بندي خواهد شد.
بطري مذبور داراي ارتفاع ۲۴۰ ميليمتر و قطر ۵۷ ميليمتر است و بر روي آن بر چسب مربوطه به ابعاد ۸۰*۲۰۰ ميليمتر چشبانده خواهد شد.
آبميوه توليدي با استفاده از كنسانتره پرتقال، سيب و انگور و به صورت آب اين ميوه جات تهيه مي گردد و در مورد آب پرتقال بر اساس نوع كنسانتره مصرفي تهيه آن تا بريكس ۷ نيز معمول است.

– ظرفيت توليدي و مدت زمان كار كارخانه:
ظرفيت توليد سالانه كارخانه در حدود ۲۰۰۰ تن آبميوه و معادل ۲۰۰۰۰۰۰ ليتر است كه با توجه به ظرفيت بطري ها و با در نظر گرفتن ضايعات و غيره كلاً در حدود ۷ ميليون بطري ۲۸۵ سي سي آب ميوه خواهد شد كه شامل موارد زير است:

نام محصول تعداد بطري ظرفيت(سي سي) ظرفيت(ليتر)
آب پرتقال ۳٫۰۰۰٫۰۰۰ ۲۸۵ ۸۵۷٫۰۰۰
آب سيب ۲٫۵۰۰٫۰۰۰ ۲۸۵ ۷۱۳٫۰۰۰
آب انگور ۱٫۵۰۰٫۰۰۰ ۲۸۵ ۴۳۰٫۰۰۰

مدت زمان كار كارخانه با توجه به تعطيات و غيره عملاً ۲۵۰ روز كاري و در يك شيفت كار ۸ ساعته در نظر گرفته مي شود.
به اين ترتيب ظرفيت توليد روزانه كارخانه ۲۸۰۰۰ بطري كه معادل ۴۰۰۰ بطري در ساعت و بالاخره ۶۸ بطري در دقيقه مي باشد.

– ميزان مواد اوليه مورد نياز كارخانه:
مواد اوليه مورد نياز كارخانه شامل كنسانتره پرتقال، سيب و انگور، شكر، بطري، كارتن و برچسب مربوطه مي باشد.
با توجه به نسبت اختلاط كنسانتره و آب به نسبت يك قسمت كنسانتره و ۵ قسمت آب در مورد سيب و انگور و يك قسمت كنسانتره و ۶ قسمت آب در مورد كنسانتره پرتقال، عملاً ميزان كنسانتره مورد نياز جهت توليد به شرح زير است:

رديف نام ماده مورد نياز مقدار
۱ كنسانتره پرتقال ۱۴۳ تن
۲ كنسانتره سيب ۱۴۳ تن
۳ كنسانتره انگور ۸۶ تن

۴ شكر بر مبناي ۱۰-۵% در صورت مصرف براي آب پرتقال ۵۰ تن
۵ بطري ۲۸۵ سي سي ۷ ميليون بطري
۶ برچسب ۷ ميليون عدد
۷ كارتن ۲۴ عددي ۳۰۰٫۰۰۰عدد

آشنايي جزيي در مورد كار كارخانه
– روش كار و نحوه فرآيند:
عمليات بازسازي يا Reconstitution جهت توليد آبميوه با فزودن آب به كنسانتره و رساندن بريكس كنسانتره از حدود ۶۵ درجه به ۱۲ درجه انجام مي شود و در اين سيستم چنانچه كنسانتره در شرايط استاندارد تهيه شده باشد عملاً نيازي به اضافه كردن مواد افزودني براي بهبود طعم و شيريني آبميوه نيست. ليكن با توجه به نوع پرتقال ايران و ترشي مربوطه افزودن شكر به آب پرتقال تا ميزان ۱۰% جهت بعبود طعم و مزه قابل انجام است. اين عمليات شامل مراحل زير است:

۱-نگهداري كنسانتره مصرفي:
كنسانتره معمولاً در گالن هاي پلاستيكي ۱۲۰ كيلوئي به كارخانه تحويل مي گردد و از آنجائيكه اين بشكه ها معمولاً به كارخانه سازنده كنسانتره برگردانده مي شود، لذا كارخانه بايد حداقل براي مصرف يك هفته كنسانتره مورد نياز مجهز به مخازن استيل نگهداري به ظرفيت هر كدام در حدود ۴۰۰۰ ليتر باشد.

۲-بازسازي آبميوه از كنسانتره
در اين مرحله كنسانتره با ۶-۵ برابر خود آب مخلوط و به غلظت مورد نظر مي رسد.
اين عمليات در دستگاه بازسازي كه شامل ۲ مخزن استيل است انجام مي شود كه دو مخزن تحتاني به صورت دو جداره و مجهز به همزن با دور سريع و محزن فوقاني جهت ذخيره آبميوه بازسازي شده مي باشد.

در مخازن تحتاني ابتدا آب وارد شده و گرم مي شود و سپس كنسانتره به داخل مخزن پمپ مي گردد و عمل اختلاط توسط همزن با دور خيلي سريع انجام مي شود. عمليات افزورن و اختلاط شكر به آبميوه نيز در اين مرحله انجام مي گيرد.

۳-پاستوريزاسيون آبميوه:
جهت توليد آبميوه سالم و قابل نگهداري كه داراي عمر مفيد (SHELF_LIFE) بالا باشد مي بايستي با انجام عمليات حرارتي در حداقل زمان ممكن كليه ميكرو ارگانيسم‌هاي احتمالي در آن را از بين برد كه اين عمل توسط دستگاه پاستوريزاتور از نوع فلاش FLASH- PASTEURIZER انجام مي شود.

۴-هواگيري آب ميوه:
از آنجائيكه در هنگام اختلاط و خصوصاً با توجه به دور همزن مقداري هوا و اكسيژن در آب ميوه وارد مي شود و چنانچه اين هوا تخليه نگردد، موجبات اكسيداسيون و كاهش ويتامين C و نيز ساير واكنش هاي شيميايي گرديده وط بعاً با تغييراتي در طعم و رنگ كيفيت فرآورده كاهش مي يابد، لذا بايد عمليات هواگيري يا DEAERATION توسط دستگاه مربوطه به نام دي اريتور انجام شود.

۵-پركني آبميوه در بطري:
پركني آبميوه توليدي در بطري ها به صورت گرم و توسط دستگاه فيلر بطري همراه با طشتك زن مربوطه انجام مي شود.
البته بطري ها قبلاً در دستگاه بطري شور توسط آب و بخار آب كاملاً شستشو گرديده‌اند.
۶-استريليزاسيون يا انجام پروسس حرارتي:
پروسس حرارتي براي استريليزاسيون بطري هاي محتوي آبميوه در دستگاه استريليزاتور تونلي انجام مي شود.

در اين دستگاه ابتدا بطري ها تا حرارت ۹۵-۸۵ درجه سانتيگراد گرم شده و سپس در طي مسير خود تا انتهاي تونل در دو مرحله سرد شده و درجه خنكي نهائي بطري ها ۲۵ درجه سانتيگراد خواهد بود.

۷-برچسب زني، كارتن كني و انبار:
در آخرين مرحله و پس از خروج بطري ها از استريليزاتور تونلي، بطري ها بر چسب خورده و به تعداد ۲۴ عدد در كارتن مربوطه قرار گرفته و بسته بندي و انبار مي شوند.
در صفحات بعد چگونگي خط توليد آبميوه از كنسانتره و مراحل مختلف صورت نمودار ملاحظه مي گردد.

سؤال- فرآيند انتخابي توليد كالا را شرح دهيد و (Process Flow Sheet) را رسم كنيد.
عمليات بازسازي يا Reconstitution جهت توليد نوشابه شامل مراحل زير است:
اختلاط كنسانتره با آب بر اساس درجه بريكس مورد نظر در مخازن مجهز به گرم كن و همزن با دور سريع- پاستوريزاسيون نوشابه توليدي به صورت فلاش هواگيري نوشابه

توسط DEAERATOR- هموژنيزه كردن نوشابه جهت جلوگيري از دو فاز شدن محلول- شستشوي بطري هاي خالي- پركن نوشابه در بطري و طشتك زني توسط دستگاه فيلر و طشتك زن اتوماتيك- انجام پروسس حرارتي بر روي بطري ها در استرايليزاتور تونلي بر چسب زني- كارتن كني و انبار.

نمودار مراحل مختلف توليد (process floe sheet) در طرح ضميمه ملاحظه مي گردد.
فرآيند صحيح و قابل توصيه جهت توليد نوشابه بازسازي شده در تمام دنيا روش فوق است و در صورت اجراي اين فرآيند محصول داراي عمر مفيد- shelf life) بالا خواهد بود.

نمودار مراحل مختلف توليد نوشابه غير گازدار با استفاده از انواع

بخش سوم
– محاسبه اجزاء و ميزان دارايي هاي ثابت:

– ماشين آلات و تجهيزات خط توليد
– ماشين آلات و تجهيزات تأسيسات عمومي
– هزينه نصب و راه اندازي ماشين آلات و
تأسيسات

– زمين
– ساختمان و محوطه سازي
-دانش فني و مهندسي
– پيش بيني نشده
– هزينه هاي قبل از بهره برداري
جمع داراييهاي ثابت

عنوان متراژ قيمت هر متر مربع مبلغ كل
سالن توليد ۵۴۰ متر مربع ۴۰۰٫۰۰ ريال ۲۱۶٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال
انبارها ۳۶۰ متر مربع ۳۵۰٫۰۰۰ ريال ۱۲۶٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال
تعميرگاه و تأسيسات ۶۰ متر مربع ۳۰۰٫۰۰۰ ۱۸٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال

اداري و آزمايشگاه ۷۲ متر(دو طبقه) ۴۸۰٫۰۰۰ ريال ۳۴٫۵۶۰٫۰۰۰ ريال
نمازخانه و سرايداري ۲۸ متر مربع ۳۲۶٫۴۰۰ ريال ۹٫۱۴۰٫۰۰۰ ريال
توالت، حمام و دستشويي ۳۰ متر مربع ۳۵۰٫۰۰۰ ريال ۱۰٫۵۰۰٫۰۰۰ ريال
جمع كل ۱۰۹۰ متر مربع ـــــ ۴۱۴٫۲۰۰٫۲۰۰ ريال

مساحت زمين و برآورد قيمت آن:
۱۰۰۰۰ متر مربع زمين در محدوده X- هزينه واگذاري و انتقال ۱۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال.

مساحت و هزينه هاي ساختماني:
عنوان متراژ هزينه(به ريال)
سالن توليد ۵۴۰ متر مربع ۲۱۶٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال

انبارها ۳۶۰ متر مربع ۱۲۶٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال
ساختمان هاي كمكي ۷۲ متر مربع ۳۴٫۵۶۰٫۰۰۰ ريال
تعميرگاه، غذاخوري، تأسيسات، نمازخانه، سالن ورزش و … ۱۱۸ متر مربع ۳۷٫۶۴۰٫۰۰۰ ريال
ديواركشي ۱۰۰۰ متر مربع ۴۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال
محوطه سازي ۲۵۰۰ متر مربع ۲۵٫۸۰۰٫۰۰۰ ريال

ساير ــــ ــــ
جمع ۴۸۰٫۰۰۰٫۰۰۰ريال

عنوان هزينه(به ريال)
هزينه هاي خدمات، پيمانكاري، مهندسي و مطالعات و مشاوره ۱۵٫۰۰۰٫۰۰۰
هزينه هاي دريافت وام بانكي ۵٫۵۰۰٫۰۰۰
ساير هزينه ها قبل از بهره برداري ۴٫۵۰۰٫۰۰۰
جمع ۲۵٫۰۰۰٫۰۰۰

بنابراين كل هزينه هاي ساختماني شامل ديوار كشي، خاكبرداري، محوطه سازي ساختمانها ۴۸۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال و با محاسبه هزينه انتقال زمين كلاً ۵۸۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال مي گردد.
– هزينه ماشين آلات و تجهيزات خط توليد:

قسمتي از ماشين آلات مورد نياز طرح به علت تكنولوژي بالاي ساخت در داخل كشور مي بايستي حتماً از خارج كشور تهيه گردد.
بر اين مبنا ليست و قيمت ماشين آلات به تفكيك ايراني و خارجي براي طرح به شرح زير است:
۱-ماشين آلات ايراني
رديف عنوان تعداد مبلغ (به ريال)
۱ مخزن ذخيره كنسانتره كار ۳۵۰۰ ليتري ۳ دستگاه ۲۲۵٫۰۰۰٫۰۰۰

۲ دستگاه بازسازي كنسانتره ۲ دستگاه ۱۷۰٫۰۰۰٫۰۰۰
۳ استريليزاتور تونلي ۱ دستگاه ۱۵۰٫۰۰۰٫۰۰۰
۴ ميزهاي كار و برچسب زني ۴ دستگاه ۱۶٫۰۰۰٫۰۰۰
۵ گاري حمل و نقل داخل كارخانه ۴ دستگاه ۸٫۰۰۰٫۰۰۰
۶ لوله و اتصالات و پمپ و غيره بر اساس نقشه استقرار ماشين آلات ــ ۸۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۷ هزينه نصب و راه اندازي ــ ۵۰٫۰۰۰٫۰۰۰
جمع كل هزينه هاي ماشين آلات ايراني ۷۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰

سرمايه ثابت مورد نياز كارخانه
موارد هزينه ريالي ارزي(به دلار)
۱-زمين و ساختمانهاي كارخانه شامل:
-زمين
-ساختمانها، محوطه سازي و ديواركشي
۱۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰
۴۸۰٫۰۰۰٫۰۰۰
جمع زمين و ساختمان ۵۸۰٫۰۰۰٫۰۰۰
۲-ماشين آلات توليدي با نصب:
-ماشبن آلات توليد

-نصب و راه اندازي
۶۵۰٫۰۰٫۰۰۰
۵۰٫۰۰۰٫۰۰۰
۴۷۷٫۵۰۰
جمع ماشين آلات و نصب و راه اندازي ۷۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ۱۷۷٫۵۰۰
۳- تأسيسات و تجهيزات عمومي با نصب شامل:
– تأمين برق
– تأمين آب
– تأمين بخار
– فاضلاب صنعتي
– ساير هزينه هاي تأسيساتي
۱۲۰٫۰۰۰٫۰۰۰
۵۵٫۰۰۰٫۰۰۰
۲۵۰٫۰۰۰٫۰۰۰

۳۱٫۰۰۰٫۰۰۰
۲۹٫۰۰۰٫۰۰۰
جمع تأسيسات و تجهيزات عمومي با نصب ۴۸۵٫۰۰۰٫۰۰۰
۴- ساير هزينه هاي احداث:
– احداث آزمايشگاه كنترل كيفي

– لوازم حمل و نقل و جابجايي
– هزينه لوازم اداري و كانتين و غيره
– مقدماتي و قبل از بهره برداري
– پيش بيني نشده (۵/۲% كل)
۹٫۵۰۰٫۰۰۰
۴۰٫۰۰۰٫۰۰۰
۹٫۰۰۰٫۰۰۰
۳۰٫۰۰۰٫۰۰۰
۴۶٫۵۰۰٫۰۰۰
جمع كل سرمايه ثابت ۱٫۹۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ۱۷۷٫۵۰۰

بخش چهارم
هزينه هاي توليد سرمايه در گردش
-هزينه هاي خريد مواد اوليه مورد نياز سالانه جهت توليد:
مواد اوليه مورد نياز سالانه جهت توليد كارخانه به شرح زير است:
۱-كنسانتره پرتقال
كنسانتره پرتقال توسط كارخانجات ماريان كرج و عاليفرد از قرار كيلويي ۱۲٫۵۰۰ ريال قابل تأمين است. هزينه تأمين ۱۴۳ تن كنسانتره پرتقال به شرح زير محاسبه مي گردد:

ريال ۱۷٫۷۸۷٫۵۰۰٫۰۰۰= ۱۲٫۵۰۰* ۱۴۳٫۰۰۰ كيلو
۲- كنسانتره سيب و انگور
كنسانتره سيب و انگور توسط كارخانجات شهيد ايران مشهد و اروم دشت اروميه از قرار كيلويي متوسط ۵/۲۵۰ ريال قابل تأمين است. هزينه تأمين مجموعاً ۲۲۹ تن كنسانتره سيب و انگور به شرح زير است:
ريال ۱٫۲۰۲٫۲۵۰٫۰۰۰= ۵٫۲۵۰*۲۲۹٫۰۰۰ كيلو

۷- محاسبه سرمايه در گردش مورد نياز:
سرمايه در گردش مورد نياز براي يك دوره توليد سه ماهه به شرح زير در نظر گرفته مي شود:
رديف عنوان هزينه(به ريال)
۱ هزينه تأمين مواد اوليه ۸۴۷٫۴۳۷٫۵۰۰ ريال
۲ هزينه تأمين مواد بسته بندي ۵۴۶٫۲۵۰٫۰۰۰ ريال
۳ هزينه حقوق و بيمه كاركنان ۷۹٫۶۴۲٫۵۰۰ ريال
۴ هزينه انواع انرژي ۱۰٫۴۵۷٫۵۰۰ ريال

۵ ساير هزينه هاي جاري (غير مستقيم) ۱۲٫۱۲۵٫۰۰۰ ريال
۶ هزينه بيمه كارخانه (۲ در هزار) ۱٫۰۳۷٫۵۰۰ ريال
۷ هزينه هاي توزيع و فروش و دفتر مركزي ۱۹٫۸۰۰٫۰۰۰ريال
۸ متفرقه و پيش بني نشده ۳٫۲۵۰٫۰۰۰ ريال
جمع كل سرمايه در گردش سه ماهه ۱٫۵۲۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال

بخش پنجم
محاسبه كل سرمايه گذاري:
كل سرمايه گذاري حاصل جمع سرمايه ثابت و سرمايه در گردش محاسبه شده در بخش هاي قبل و به شرح زير است:
رديف عنوان ريالي ارزي به دلار
۱ سرمايه ثابت ۱٫۹۰۰٫۰۰۰٫۰۰۰ريال ۱۷۷٫۵۰۰ دلار
۲ سرمايه در گردش ۱٫۵۲۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ــــ

جمع كل سرمايه گذاري ۳٫۴۲۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ۱۷۷٫۵۰۰ دلار
چنانچه مبالغ ارزي را بر اساس نرخ توجيهي رقابتي ۸۰۰۰ ريال محاسبه و منظور نماييم، كل سرمايه گذاري بر حسب ريال در حدود ۴٫۸۴۰٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال خواهد شد.

– نحوه سرمايه گذاري و تأمين منابع مالي:
سرمايه گذاري بر مبناي ۳۰% سهم متقاضيان (نقدي) و ۷۰% استفاده از تسهيلات بانكي بر مبناي عقود اسلامي (وام) و به شرح زير است:
الف- سهم متقاضي (۳۰%) نقدي ۱٫۴۵۲٫۰۰۰٫۰۰۰ ريال