كميته ارزيابي علمي كاركنان

مقدمه:
در سال ۱۳۷۷ طرحي به نام «طرح كميته ارزيابي علمي كاركنان» بر اساس مصوبات شوراي برنامه‌ريزي تهيه شده و پس از تصويب رياست محترم سازمان در سال ۱۳۷۸ براي اجراء به ادارات كل ابلاغ گرديد.
بر اساس اين طرح مي بايست قبل از واگذاري پست هاي مديريتي و سرپرستي به كاركنان نسبت به تعيين مراتب علمي آن از سوي كميته مذكور اظهار نظر شود. اجراي اين طرح به سازمان ياري مي رساند تا كاركناني كه واجد شرايط مديريتي و سرپرستي و رهبري اداره زندانها و انجام فعاليت هاي اصلاحي و تربيتي هستند را شناسايي و به كار گمارد.

ضرورت:
در يك قرن اخير به علت پيدايش سازمان‌هاي جديد، پيچيده و متراكم از تكنولوژي و برخوردار از انسانهاي پر نياز موضوع مديريت مورد توجه خاص قرار گرفته است. سرعت، قدرت عمل و انبوه بودن فرآورده‌هاي انساني و صنعتي نياز به نيروي هماهنگ‌كننده متفكر و فرزانه اي به نام مدير دارد تا بتواند با برنامه‌ريزي درست بين همه اجزاء، امكانات و نيروهاي سازمان

هماهنگي و همسويي به وجود آورد و به تعبيري موفقيت نهادها و سازمانها تا حد زيادي به كارآيي و اثربخشي مديران بستگي دارد.
اكنون با گسترش فعاليت‌هاي علمي مركز و لزوم بهره‌گيري از تمام امكانات نيروي انساني از پايين‌ترين طبقه شغلي تا بالاترين آن ضرورت دارد كميته ارزيابي ع

لمي كاركنان با استفاده از منابع و ماخذ علمي ضمن ارزيابي به اطلاعات علمي كاركنان نيز غناي بيشتري بخشد و از اين رهگذر هيچ فردي نبايد بدون اخذ نظريه كميته ارزيابي پست مديريتي و سرپرستي را تصدي نمايد و فقط افراد واجد شرايط در پستهاي مورد نظر منصوب و مشغول گردند بر اين اساس طرح كميته ارزيابي علمي كاركنان تهيه گرديده است.
هدف اصلي كميته
ـ بررسي و تعيين مراتب علمي كاركنان براي تصدي مشاغل حساس و مهم مديريتي و سرپرستي
ساير اهداف كميته:
ـ شناسايي مديران و سرپرستان لايق و توانمند
ـ شناسايي كاركنان واجد شرايط براي تصدي پستهاي حساس ومهم
ـ شناخت ضعف‌هاي‌آموزشي و علمي متصديان مشاغل حساس سازمان
ـ نهادينه كردن شايسته سالاري
ـ علمي كردن اقدامات زندانباني
ـ توجه و برنامه‌ريزي مديران و سرپرستان به مطالعه و بهره‌مندي از علوم روز براي اداره زندانها و حوزه تحت سرپرستي
ـ شناسايي نيازهاي آموزشي كاركنان و رده هاي مديريتي
ـ توجه مديران و سرپرستان به آموزش كاركنان تحت سرپرستي
ـ ايجاد انگيزه براي ادامه تحصيل

مشاغل مورد ارزيابي
منظور مشاغلي هستند كه جهت احراز پست، نياز به ارزيابي

و تاييد علمي دارند كه عبارتند از : معاونين ادارات كل، روساء، معاونين و سرپرستان زندانها، روساء، سرپرستان و معاونين كانونهاي اصلاح و تربيت، روساء اندرزگاهها، روساء اردوگاهها و روساء تمام ادارات و گروههاي ستادي و استاني
نحوه دعوت ي مديريتي و سرپرستي پيشنهاد مي‌شوند طبق برنامه‌ريزي منسجم و تعيين دقيق موضوعات مطالعاتي مرتبط با پست پيشنهادي حداقل يك ماه قبل از تشكيل جلسه از ارزيابي شوندگان دعوت به عمل مي‌آورد.
اعضاء كميته (ارزيابي‌كنندگان):
اعضاء كميته جمعي از اساتيد صاحب نظر و برجسته دانشگاه و مديران ارشد سازمان مي باشند كه در زمينه رشته تخصصي و كاري خود و براساس پست ارزيابي‌شوندگان در كميته به عنوان ارزشياب و مصاحبه گر فعاليت مي‌كنند.
روشها و فنون ارزشيابي:
كميته ارزيابي براي رسيدن به اهداف مورد نظر خود از دو شيوه ارزشيابي در برنامه خود استفاده مي‌كند:
الف) آزمون كتبي
ب) مصاحبه تخصصي

ـ آزمون كتبي:
ـ آزمون كتبي: اين آزمون در قالب سئوالات انشايي بر اساس شرح وظايف ارزيابي‌شوندگان و موضوعات اعلام شده در دعوتنامه توسط اعضاء كميته طراحي مي‌شود.
ـ آزمون scl-90: اين آزمون يك آزمون روانشناختي مي باشد كه در قالب پرسشنامه به سنجش و ارزيابي علايم مرضي چون افسردگي، وسواس، پرخاشگري، اضطراب و … مي پردازد.
ـ آزمون سبك مديريتي: اين آزمون در بردارنده چند سئوال تستي مي باشد و به منظور تعيين سبك مديريتي و رهبري ( سبك رهبري خودكامه و مشاركتي) ارزيابي‌شونده مي‌باشد.
ـ مصاحبه تخصصي:
پس از برگزاري آزمون كتبي، ارزيابي شوندگان در جلسه رسمي كميته حضور مي‌يابند و پس از بيان اهداف كميته و سوابق خدمتي و تحصيلي ارزيابي‌شوندگان، اعضاء كميته به ترتيب بر اساس تخصص خود و شرح وظايف ارزيابي شوندگان به مصاحبه علمي مي پردازند.
نحوه اعلام نتايج ارزشيابي:

براي اعلام نظريه نهايي در خصوص صلاحيت افراد واجد شرايط مديريتي و سرپرستي ابتدا اعضاء كميته پس از به عمل آوردن مصاحبه و بررسي آزمون، نظريات خود را بر مبناي نظريات مصوب كميته در فرم‌هاي مخصوص مرقوم مي نمايند و در نهايت به دو نحو اعلام مي‌شود:
الف) در خصوص افرادي كه واگذاري پست ايشان منوط به اعلام نظريه

كميته شده است، نظريه طي نامه اي به اداره كل محل خدمت و واحدهاي ذيربط در سازمان ارسال مي شود.
ب) در خصوص افراد شاغل كه پست مديريتي و سرپرستي را بدون نظريه كميته اخذ كرده‌اند، نظريه در فرم هاي مخصوص ثبت و نتايج حاصله در فواصل زماني يكساله به صورت محرمانه به رياست محترم سازمان اعلام مي‌گردد.
انواع نظريات كميته ارزيابي:
۱ـ نظريه مثبت: صلاحيت كامل علمي براي تصدي پست
۲ـ نظريه منفي: عدم صلاحيت علمي براي تصدي پست ( چنانچه تاكيد بر استفاده فرد در پست مديريتي باشد مي بايست مجدداً با آمادگي بيشتر در كميته حضور يابد.)
۳ـ نظريه انتصاب موقت: معرفي و دعوت مجدد به كميته ارزيابي پس از موعد مقرر
۴ـ نظريه مشروط:
۱ـ۴ـ نظريه مشروط نوع اول: واگذاري پست سازماني منوط به گذراندن دوره‌هاي آموزشي تخصصي و يا ارائه مقاله‌ايي مربوط به وظايف شغلي مي‌باشد.
۲ـ۴ـ نظريه مشروط نوع دوم: گذراندن دوره‌هاي آموزشي تخصصي مربوط به شغل و اقدام در خصوص ارتقاء سطح تحصيلي حداكثر تا دو سال ديگر (اين نظريه غالباً در خصوص افرداي كه پست سازماني را تصدي نموده‌اند مي‌باشد.)
۳ـ۴ـ نظريه مشروط نوع سوم: استمرار خدمت در پست فعلي صرفاً به عنوان سرپرست، لكن واگذاري پست منوط به طي دوره‌هاي آموزشي تخصصي مربوط به شغل و اقدام در خصوص ارتقاء سطح تحصيلي و شركت مجدد در كميته مي‌باشد.
۴ـ۴ـ نظريه مشروط نوع چهارم: استمرار خدمت در پست فعلي تا پيدا شدن فرد واجد شرايط
برنامه‌هاي آتي در دست اقدام كميته:
ـ تهيه طرح اعطاي اعتبارنامه علمي به تمام مشاغل مديريتي و سرپرستي
ـ اعطاي بسته آموزشي شامل كتب و جزوات مورد نياز به ارزيابي‌شوندگان
ـ بازنگري و تكميل طرح كميته
ـ طراحي نرم‌افزار ويژه كميته
ـ ارزيابي علمي تمام كاركنان رده‌هاي مديريتي و سرپرستي تا رده معاون مدير كل

منابع و ماخذ
بهداشت و درمان
– دانستنيها و دستورالعملهاي كاربردي در كنترل بهداشت زندانها، اداره كل بهداشت ودرمان
مباحث انتظامي
– سرهنگ گل محمدي، علي. مباني امور انتظامي جلد اول و دوم

– سرهنگ گل‌محمدي خامنه . (مباحث‌مرتبط)‌بخشنامه‌و دستورالعملهاي حوزه معاوت انتظامي، آيين‌نامه هاي انضباطي نيروي انتظامي،۱۳۷۹، معاونت آموزش ناجا
مباحث تربيتي
– آيت‌ا… اميني. تعليم و تربيت، انجمن اوليا و مربيان
– شهيد مطهري، مرتضي . اسلام و تعليم و تربيت،۱۳۶۶ ، دانش

گاه الزهراء
– باقري. نگاهي دوباره به تربيتاسلامي،مدرسه
– منفرد، حسن. تعليم و تعلم اخلاق اسلامي، جمهوري
– شريف قريشي، باقر. نظام تربيتي اسلامي، فجر
– رشيد پور، مجيد. آشنايي با تعليم و تربيت اسلامي، انجمن اوليا مربيان
– ساعي، مير محمود. اخلاق و تربيت اسلامي۱و۲ ، دانشگاه پيام نور
روانشناسي
– پارسا، روانشناسي عمومي ۱و۲،
– حمزه گنجي، روانشناسي عمومي ۱ و ۲ ،۱۳۸۰ ، ساوالان
– غفاري، مسعود. بنياد شناسي رفتاري، ، ۱۳۷۶ ، مركز آموزشي و پژوهشي
– براهني. زمينه روانشناسي،۱۳۷۲ ، رشد
– محمدي، عطاءا.. . كاربرد روانشناسي در زندان،۱۳۷۸ ، مركز آموزشي و پژوهشي
اصول و مباني مديريت
– الواني. مديريت عمومي،۱۳۷۰ ، ني
– الوي، سيد امين ا… . روانشناسي مديريت و سازمان ( رفتار سازماني )،۱۳۷۶ ، مركز آموزش مديريت دولتي
– پارسائيان و اعرابي. رفتار سازماني، ۱۳۷۸
– پرهيزگار، كمال . مديريت منابع انساني و اداره امور استخدامي،۱۳۷۵ ، ديدار
– طوسي، محمد علي . اصول مديريت،۱۳۷۴ ، مركز آموزش مديريت دولتي
– طوسي، محمد علي. وظيفه هاي مديران،۱۳۷۴ ، مركز آموزش مديريت دولتي
– استيفن پي. رابينز و ديويد اي. دي سنزو. مترجم دكتر اعرايي، رفيعي و اسراري. مباني مديريت.۱۳۷۹ . دفتر پژوهشهاي مديريت
– فقهي فرهمند، ناصر. مديريت پوياي سازمان، ۱۳۸۱،تبريز فروزش

– جمعي از نويسندگان. مجموعه ۱۲ جلدي تفكر سريع مدير، ۱۳۸۱، قدياني

كليات مددكاري
– سام آرام، عزت ا.. . مدد كاري فردي فردي و گروهي، ۱۳۷۳
– زاهدي اصل، محمد. مباني مددكاري اجتماعي،۱۳۷۷ ، دانشگاه علامه
– به ويژه، احمد. چهار رويكرد در مددكاري اجتماعي، ۱۳۷۶ ، آ

واي نو
– خاكساري، محمد حسن. ۱۳۷۲ ، مباني مدد كاري اجتماعي، سازمان بهزيستي كشور
كليات حقوق جزا
– قانون مجازات اسلامي
– قانون آيين نامه دادرسي در امور كيفري
– قانون اصلاح قانون تشكيل دادگاههاي عمومي و انقلاب موارد مرتبط با زندان
علوم زندانباني
– دفتر قوانين و مقررات. آيين نامه زندانها، روزنامه رسمي
– شمس، علي . حقوق زندانيان، راه تربيت،۱۳۸۲۱
– رجبي،امين. جزره تفسير آيين نامه زندانها، مركز آموزشي و پژوهشي
– مدرسين مركز و واحد هاي آموزش. جزوات حفاظت و اطلاعات و بازرسي مقالات منتشره مربوط به زندان، مركز آموزشي و پژوهشي
– شمس، علي. جامعه شناسي زندان، ۱۳۸۲، راه و تربيت
– گودرزي و الوندي. حقوق بشر در نظام كيفري و زندانها، ۱۳۸۲ ، راه و تربيت.
آسيب شناسي
– سروستاني، شفيعي. استراتژي انتظار، مولود

(۱) در هر موضوع مطالعه حداقل يكي از كتب مذكور ضروري است ليكن شايسته است براي حضور فعال در جلسه كميته حتي‌الامكان تمام منابع اعلام شده مطالعه گردد.

مروري كوتاه بر اهم اقدامات كميته ارزيابي علمي كاركنان:
ـ پس از تصويب طرح و ابلاغ آن به ادارات كل يعني در سال ۱۳۷۸ تا پايان سال ۱۳۸۰ اين طرح به طور آزمايشي به مرحله اجراء در آمد و تعداد ۱۴۸ نفر به كميته دعوت و ارزيابي شدند.
ـ در سال ۱۳۸۱، ۷۷ نفر به كميته ارزيابي دعوت شدند كه بيشترين آمار شركت‌كننده بر اساس پست پيشنهادي به ترتيب مربوط به روساء، معاونين و سرپرستان زندانها ( ۳۸ نفر) روساء، مديران و سرپرستان كانون اصلاح و تربيت (۱۳ نفر) و روسا و مسئولين اندرزگاهها (۵ نفر) مي‌باشد.
ـ و اما در سال ۱۳۸۲: در اين سال نيز، طبق روال گذشته از ۱۵۳ نفر از متقاضيان و دارندگان پستهاي مديريتي سازمان دعوت به عمل‌آمد كه از اين تعداد ۱۲۱ نفر در جلسه كميته شركت كردند كه ۲۹ نفر موفق به كسب نظريه مثبت مبني بر صلاحيت كامل علمي براي تصدي شغل شدند، ۱۳ نفر انتصاب موقت و براي مابقي نظريه مشروط اعلام گرديد.

اهم عناوين پستهاي شركت‌كنندگان (درسال ۸۲):
ـ معاونين ادارات كل
ـ روساء، معاونين و سرپرستان زندانها
ـ مديران و سرپرستان كانون اصلاح و تربيت
ـ روساء و سرپرستان مجتمع حرفه‌آموزي و كاردرماني
ـ روساء و سرپرستان مراكز مراقبت بعد از خروج
ـ روساء و سرپرستان اداره عمومي
ـ روساء و سرپرستان اداره فرهنگي و تربيتي

انتظارات:
از تمام كاركناني كه براي تصدي مشاغل مديريتي پيشنهاد
مي شوند يا كاركناني كه تمايل به تصدي پستهاي مديريتي دارند انتظار دارد كه براي مطالعه برنامه ريزي نموده تا ضمن موفقيت در آزمون كتبي كميته در مصاحبه و بحثهاي علمي جلسه كميته ارزيابي فعال و مشاركت جدي داشته باشند. همچنين از مديران كل استانها انتظار دارد مقرر نمايند منابع و كتب اعلام شده را تهيه و در اختيار ارزيابي شوندگان قرار دهند.