مقاله حاضر مي‌كوشد با كمك او مباحث نظري و اطلاعات تجربي به دست آمده از تحقيق بررسي علل پديده و نداليسم در تهران به ادامه بحثي پيرامون ويژگيهاي افراد جوان متمايل به ناهنجاري در اين راستا با كاربرد روش پيمايش سعي شده است كه اطلاعات مورد نياز با توجه به اهداف و فرضيبه‌هاي تحقيق جمع‌آوري شود. اهداف پژوهشي عبارتند از ۱) شناخت نظري پديده و نداليسم

از ديدگاه صاحبنظران ۲) شناخت زمينه‌ها زمينه‌ها و عوامل گرايش جوانان به اعمال و نداليستي و همچنين شناخت علل رواني و اجتماعي رفتارهاي ونداليستي و پيدا كردن راه حلي مناسب براي رفع يا كم كردن اين معضل از اهداف اصلي اين پژوهش است. فرضيات تحقيق عبارتند از بررسي رابطه بين شخصيت و رفتار فرد در خانواده و تمايل به رفتار نا به هنجار (ونداليسم)، بررسي رابطه

ميان گذران اوقات فراغت با كارهاي خطرناك و هيجان آور و تمايل به رفتار نا به هنجار (ونداليسم)، بررسي رابطه بين تحريك پذيري فرد و تمايل به رفتار نا به هنجار ، بررسي رابطه بين جلب توجه مردم و تمايل به رفتار نا به هنجار، بررسي رابطه بين عدم قدرت قضاوت فرد و تمايل به رفتار نا به هنجار، بررسي رابطه بين عصبانيت و تمايل به رفتار نا به هنجار بررسي رابطه بين عدم رشد كافي

شخصيت و عدم جامعه پذيري فرد و تمايل به رفتار نا به هنجار، بررسي رابيطه بين كمبود توجه يا توجه بيش از حد و تمايل به رفتار نا به هنجار كه در قسمتهاي بعدي مقاله راجع به نتايج به دست آ”مده بحث خواهد شد و قابل ذكر است كه در اين راستا و با توجه به نتايج به دست آمده راهبدها و پيشنهاداتي به عنوان راهكار عملي مطرح خواهد شد.
طرح مسئله
در شرایطی که همبستگی متقابل فرد و جامعه از میان برود و فرد نتواند به کمک مکانیزم ها و ابزار هایی که جامعه در اختیارش قرار می دهد به اهدافش دست یابد در نتیجه از راهای دیگری که خلاف است سعی میکند به آن اهداف برسد در نتیجه می گوییم که فردنابهنجار شد و وقتی این

حالت به صورت عام در جامعه شیوع پیدا می کند می گوییم جامعه دچار آنومی یا نا بسامانی شد و به عبارتی با از بین رفتن ارزشها و هنجار یا ضعیف شدن هنجار ها و ارزشها اعضای جامعه دیگر ارزشها و اهداف مشترکی را قبول ندارند .به نظر مرتون بی هنجاری هنگامی به وقوع می پیوندد که فرد قادر نباشد با وسائلی که جامعه مشخص کرده به اهداف خود دست یابد و عکس العمل

طبیعی این وضعیت روی آوردن به این انحراف است))،(فرجاد ،۱۳۸۲،ص ۱۲).نابهنجاری ها در قالبهای مختلفی در جامعه ظهور پیدا می کنند مانند سرقت ،اعتیاد،فرار از خانه،فحشا… که ناشی از طلاق ،اختلافات والدین،ستیز خانوادگی و …. . یکی از این نابهنجاری ها گرایش جوانان به تخریب می باشد که تخریب در نوع خود می تواند شامل تخریب اموال عمومی،فضای سبز،جاده ها ،دیوارها،….. باشد . که چنین فردی را در اصطلاح جامعه شناسان وندال می گویند و کسی که

گرایش به این گونه تخریب ها دارد را وندالیسم نامیده می شود . تخریب اموال عمومی از سوی جوانان و نو جوانان دارای عواض و پیامدهای ما د ی و معنوی می باشد . اما در نگاه دقیق تر به این قضیه می توان ابعاد عوارض انسانی را بسیار فراتر دید لذا با توجه به اینکه اکنون به دفعات شاهد تخریب اموال عمومی مانند کیوسک های تلفن ، اتوبوس ها ، کندن جاده ها ، خراب کردن دیوارها ،

شکستن شیشه های مغازه ها و به هم ریختن ورزشگاهها از سوی جوانان و نوجوا نا ن بو د ه ا یم لذ ا در ا ین پژ و هش ، بیشتر به د نبا ل علل و عو ا مل ر خ دا د ن چنین ر فتا ر ها ی نا بهنجا را نه از سو ی جو ا نا ن بو د یم. تلا ش ما در این تخقیق بر این بو د که با دید گا هی علمی به بر ر سی پد ید ه وندا لیسم در شهر تهر ا ن بپر دا زیم که در قسمت نتا یج و جمعبند ی به آن اشا ر ه می شو د.

مقدمه
اگر چه به زعم آسيب شناسان اجتماعي همه صور و انواع نابهنجاري‌ها و نژندهاي اجتماعي چون سرقت، قتل، قمار، قاچاق، خودكشي ،فحشا؟ء، اعتياد.الكليسم، ونداليسم و نظير آن، معلول سازگاريهايي است كه بر روابط فرد و جامعه حاكم است، مع الوصف بايد توجه داشت كه در همه دوره‌هاي تاريخي بنا به ماهيت و طبيعت ساختارها ،سازمان‌ها، نهادها و روابط اجتماعي توليد ، صور، اشكال و انواع خاصي از كجروي‌ها و ناهنجاري‌هاي اجتماعي در جوامع بروز و نمود يافته است. از اين رو در برخي از دوره‌هاي تاريخي بعضي از رفتارها، رفتارهاي نژند يا كجرو تعريف كرده‌اند.

رفتارهاي نژند جديدي، نيز كه خاص جامعه جديد است، موطرح شده‌اند، به عبارت ديگر با تغيير ساختارها و مناسبات اجتماعي، نه تنها اشكال و انواع جديدي از نا به هنجاريها پديد آمده‌اند بلكه ميزان شيوع و رواج و نيز معني و مفهوم آنها تغيير يافته‌اند. شايد سخن دور كهايم (۱۳۴۳، ص ۹۴) شاهد صائبي بر اين مدعا باشد كه: ونداليسم در زمره آن دسته از انحرافات و بزهكاريهاي است

كه در جامعه جديد نمود و ظهور يافته است. ژانورن (۱۹۶۳)، ويلينسن (۱۹۹۵)، هوبر(۱۹۹۱)و گلداستون (۱۹۹۸) آن را برخي مدرن و نوظهور دانسته‌اند كه به مثابه معضلي اجتماعي تا نيم قرن پيش مطرح نبود. به زغم اين صاحب نظران عصيان روز افزون انسان، علي الخصوص نسل جوان، در برابر تحميلات اجتماعي و نيروهاي قاهر و سركوبگر بيروني نه تنها مبين احساس اجحاف و

درماندگي آنها بلكه گوياي خشم وپرخاشگري آنان در اثر احساس اجحاف و درماندگي است از اين رو ونداليسم برخي نوظهور و مدرن در جامعه جديد است كه عكس العملي است خصمانه و واكنشي است كينه توازنه به برخي از صور فشارها، تحميلات، ناملايمات، حرمانها، اجحاف ها و شكستها. درستون جامعه شناسي انحرافات و آسيب‌شناسي اجتماعي با ونداليسم دكر را به مفهوم داشتن نوعي روحيه بيمارگونه به كار رفته كه مبين تمايل به تخريب آگاهانه، ارادي و خود

خواسته اموال، تاسيسات و متعلقات عمومي است (ويكلينسن،) كلارك، ۱۹۹۱) مع‌الوصف بايد توجه داشت كه اغلب صاحب نظران و محققان آن را به مثابه جنايتي خرد و از انواع بزهكاري جوانان به شمار آورده‌اند (مير وكلينارد ۱۹۸۶، ژانورن ۱۹۶۳) در كشورهايي كه داراي نظام منظم ثبت اطلاعات مربوط به ميزان خسارت ناشي از ونداليسم در بخشهاي مختلف هستند. آمارهاي ترخيص شده حكايت از وسعت، شدت، دامنه، تعدد و تنوع ونداليسم در بخشهاي خدمات، محيط ريست

، آموزش، بهداشت، تفريحات و نظاير آن و نيز سنگيني خسارات وارده و هزينه‌هاي تعويض و تعمير وسايل و اشياي (تخريب شده دارد.(كلارك، ۱۹۹۱، هوبر:۱۹۹۱) قابل ذكر است تا قبل از زمستان ۱۳۷۴ كه نخستين تحقيق منظم در باب علل و شيوع ونداليسم در تهران بزرگ به همت شهرداري تهران و موسسه مطالعات و تحقيقات اجتماعي دانشگاه تهران انجام يافت،(محسني تبريزي، ۱۳۷۴)با اطلاعات قليل و دانش‌ محدودي در باب ونداليسم به ويژه در تهران كه بزرگترين حوزه

كشوري است.وجود دانست.در حال حاضر تحقيقات محدودي هم در گوشه و كنار صورت گرفته است.در حقيقت در اين تحقيقات به دنبال بررسي ريشه‌اي علل و عوامل پديده ونداليسم در جامعه هستيم.اميد است كه اين تحقيق بتواند نماي كگوچكي را از ونداليسم به تصوير بكشد و راهكارهاي به دست آمده در اين مورد بتواند قدمي هر چند كوتاه در راه برداشتن معضل ونداليسم در جامعه بردارد