بسمه تعالي

ميكرو ويو (Micro waves)

و اثرات آن بر ارگانيسم بدن

References

۱- SCHRUMPF, E/CHARLEY,H, (1975): TEXTURE of BROCCOLI And CARROTS CookEe BY MICROWAVE SCIENCE, 40: 1025-29.
2- CZERSKI, P. ETAL. (1974): INFLUENCE of MICROWAVE RADIATION ON THE HAEMATOPOETIC SYSTEMATIC EFFECTS AND HEALTHAZARDS of MICROWAVE RADIATION- POLISH MEDICAL PuBLISHERS, WARSCHAU.
3- QUAN, R. ETAL. (1992): EFFECTS of MICROWAVE RADIATION ON ANTI-IN EFFECTIVE FACTORS IN HUMAN MILK- PEDIARICS.89 (4): 667-69.
1- A:\ shold you be concerned about cooking your food using a microwave oven. htm 2005

۲- A:\ Microwave oven Radiation Hazards & Standards. htm 2005
3- A:\ ARE Microwave Ovens A Source of Danger. htm 2005
4- A:\ WWW Mikrowellenterror- Tageting the Human with Directed Energy Weapons. htm 2005
5- A:\ 14374- Microwave oven interior Refelective Materials [california] HTML Document
6- A:\ Radiation ovens the proven Dangers of Microwaves

۷- A:\ Hidden Hazard of microwave Cooking. htm
8- A:\ How Dangerous Are the Microwaves used In microwave ovens. htm
9- A:\ Microwave Ovens- safe. htm
10- A:\ Microwave ovens. htm
11- A:\ OSH Answers Microwave Ovens ond their Hazards. htm

امواج الكترومغناطيسي:
امواج الكترومغناطيسي اساساً نوسانهاي متوالي الكترومغناطيسي هستند كه از تغييرات ميدان الكتريكي يا ميدان مغناطيسي بوجود مي آيند. اين امواج براي انتشار به محيط مادي نياز ندارند و در خلاء نيز منتشر مي‎شوند.
اين امواج بر اساس طول موج و فركانس طبقه بندي مي‎شوند.
ميكرو ويو قسمتي از طيف امواج الكترومغناطيسي كه داراي فركانس ۰/۰۳-۳۰۰GHz و طول موج بين ۱ الي ۱۰۰۰ ميلي متر مي‎باشد.
اشعه ميكروويو در برخورد با جسم به ۳ حالت تأثير مي گذارد:

۱- جذب مي‎شوند. ۲- عبور مي‌كنند. ۳- انعكاس مي يابند.
موادي كه قطبي هستند در نتيجه تابش ميكروويو دو قطبي هاي الكتريكي تشكيل شده، قادر به جذب امواج ميكروويو مي‎شود (در آب انرژي جذب شده به حرارت تبديل مي‎شود)
مواد غيرمغناطيسي كه مقاومت الكتريكي كم دارند انرژي تابش را منعكس مي‌كنند و اجازه نمي دهند كه امواج عبور كنند (اكثر فلزات و يا آلياژهاي فلز)
موادي كه مقاومت الكتريكي بالا دارند نسبت به ميكروويو شفاف هستند (مواد سراميكي و بعضي پلاستيك ها)

– كاربردهاي ميكروويو
مهمترين كاربرد ميكروويو، كه طول موج از چند ميلي متر تا حدود يك متر دارد ارسال امواج راديويي هدايت شده مي‎باشد. از اين امواج در ارتباطات دور راداري و تلويزيون و ارتباطات خارج از جو استفاده مي‎شود. اين امواج در لوله هاي الكترونيكي مخصوص با استفاده از اندركش بين يك باند الكتريكي و يك موج الكترومغناطيسي ساطع شده از مولد توليد مي‎شود.

يكي ديگر از كاربردها، در عمليات حرارتي و ذوب فلزات و آلياژها از سيستم القاء حرارت توسط امواج ميكروويو استفاده مي‎شود. اين دستگاه شامل يك يا چند سيم پيچ به اندازه مناسب است كه در آن جريان متناوب با فركانس معين جريان مي يابد و فلزي كه بايد حرارت ببيند در داخل اين سيم پيچ ها قرار مي گيرد، گرمايي كه در اين حالت ايجاد مي‎شود ناشي از اثر ژول است كه در نتيجه وجود جريان هاي گردابي شديد (كه جريان فوكو خوانده مي‎شود) به ميدان مغناطيسي القاء مي‎شود.
تأثيرات امواج ميكروويو بر روي ارگانيسم بدن موجود زنده:

تأثير اين امواج بر بدن در كل منفي است و در كارخانجاتي كه با اين امواج سروكار دارند، كارگران بايد تحت مراقبت هاي خاص باشند. مسئوليت كنترل خطرات ناشي از امواج الكترومغناطيسي به عهده اداره بهداشت USL (Unita Sanitarie Lacali) مي‎باشد. امواج ميكروويو داراي اثرات منفي تر از مادون قرمز مي باشند.
در هر ارگانيسم زنده مكانيزم طوري است كه در مقابل انرژي حرارتي ورودي سيستم تنظيم كننده وارد عمل مي شود، حال اگر اين حرارت بيش از حد توان باشد سبب ايجاد ضايعات و يا زخم و حتي مرگ ارگانيسم را دارد كه اشعه ميكروويو داراي چنين گرمايي است.

عدسي چشم و بيضه ها بيش از هر عضوي در مقابل گرماي شديد آسيب پذير هستند.
علاوه بر اثرات حرارتي، اثرات غيرحرارتي نيز ممكن است به وجود بيايد كه به پديده پيچيده فيزيكي شيميايي بستگي دارد كه اثرات و مشخصات آن هنوز به صورت تجربي مورد بررسي قرار نگرفته است.
براساس اطلاعاتي كه تاكنون به دست آمده است تعداد ضايعاتي كه بر اثر تابش زياده از حد ميكروويو به وجود مي‎آيد عبارتند از:
– آسيب ديدن عدسي چشم
– آسيب ديدن غده تناسلي در مرد (ايجاد اختلال در اسپرماتوزئيدها و نامتعادل شدن هورمون ها)
– ازدياد لنفوسيت ها در خون

– ظهور اختلالات نوروتيك
حال براي كاهش اين اثرات مخرب بايد به طريق زير عمل كرد:
اگر يك موج الكترومغناطيسي به فصل مشترك بين دو محيط مادي كه مشخصات الكترومغناطيسي متفاوتي دارند برخورد نمايد، بخشي از انرژي اين موج منعكس شده و قسمت ديگر آن وارد جسم دوم مي‎شود. حال اگر جسم دوم قابليت جذب انرژي را داشته باشد، موج قسمتي از انرژي خود را به آن داده و به تدريج تحليل مي رود. انرژي انتقالي بصورت مقابل كاهش مي يابد.

كه S0 عبارت است از شدت انرژي موج تابش (z=0). عمق نفوذ مي‎باشد و برابر است با فصل مشترك تا محلي كه ميدان الكترومغناطيسي به حدود ۳۷ درصد و مقدار انرژي به حد كمتر از ۱۴ درصد، كه در مقايسه با مقادير آن‌ها در هنگام برخورد كاهش يافته است.
عمق نفوذ اشعه طبق رابطه پيچيده با فركانس موج نسبت عكس دارد و در بافت بيولوژيكي كه آب و الكتروليت‌ها و مولكول‌هاي گوناگون هستند. عمق نفوذ اشعه با توجه به مقدار آبي كه در خود بافت وجود دارد اندكي متفاوت است به طور كلي، براي انرژي يكسان براي موج تابش، هر چه فركانس كمتر باشد، يعني طول موج آن بزرگتر است و عمق نفوذ بيشتر خواهد بود.

در كل ميكرويوهاي كه مصارف خانگي براي پخت دارند مقدار ميانگين چگالي توانشان در فاصله ۵ سانتي‌متري سطح خارجي دستگاه نبايستي از ۵۰ بيشتر باشد. البته در رستوران‌ها و ديگر اماكن غذاخوري عمومي، با توجه به مقدار تابش زياد، كارگران آن‌ها را مي‌توان در گروه كارگران اشعه ديده دسته‌بندي كرد.

اجاق‌ها با امواج ميكرويو Micro Wave Oven
بيش از ۹۰ درصد مردم در ايالت متحده براي پخت و پز از ماكرويو استفاده مي‌كنند زيرا بي‌زحمت‌تر و پرانرژي‌تر از اجاق‌هاي متداول مي‌باشد و داراي سرعت بالايي نيز مي‌باشد.
پرتوهاي سازنده اجاق ميكرويو را پرتوهاي اُون گويند.

در ميكرويوهاي تنوري، ماكرويو ايجاد بمباران مغناطيسي بر روي غذا مي‌نمايد كه باعث چرخش قطبين مولكول‌ها با همان فركانس به تعداد ميليونها بار در ثانيه مي‌شوند. در اين اجاق‌ها، اشعه ميكرويو با طول موج‌هاي كوتاهي ايجاد مي‌گردد كه در حدود ۲٫۴۵ GHz يا (MHz) 2450 مي‌باشد. اين پرتوها فعل و انفعالاتي بر روي مولكول ايجاد مي‌كنند.
امواج ميكرويوي كه از خورشيد مي‌آيند براساس جريان مستقيم هستند. اين امواج ايجاد گرماي اصطكاك نمي‌كنند. در حالي كه فرهاي ميكروويو براساس جريان متناوب هستند و باعث ايجاد گرما بر اثر اصطكاك مي‌شوند.
بطوري كه اتم، مولكول‌ها و سلول‌هايي كه با پرتو شديد آن برخورد نمايند بصورت پشت‌سر هم (۱۰۰-۱ ميليارد بار در ثانيه) تغيير قطبيت مي‌دهند.
حدوداً ۵ ميلي‌وات اشعه از هر سانتي‌متر مربع سطح ماكروويو تنوري تا ۲ اينچ آن ساطع مي‌شود. براي مثال شخصي كه در ۵۰ سانتي‌متري يك ماكروويو ايستاده اشعه را نسبت به شخصي كه در ۵ سانتي‌متري ايستاده دريافت مي‌كند.

مايكرو چگونه غذا را گرم مي‌كند
ميكرويو بوسيله يك ماگنترون توليد مي‌شود كه در زمان جنگ جهاني دوم و همزمان با توسعه فن‌آوري رادار اختراع شد. ماگنترون استوانه‌اي توخالي است كه ميدان مغناطيسي نعلي شكل قرار دارد. در مركز استوانه‌ ميله‌اي كاتدي قرار دارد و ديواره استوانه هم به عنوان آند عمل مي‌كند. وقتي استوانه گرم مي‌شود، كاتد الكترون گسيل مي‌كند كه آنها هم به سوي ديواره استوانه حركت مي‌كنند. نيروي حاصل از ميدان مغناطيسي نيز سبب مي‌شود تا الكترونها در مسيري دايره‌اي بچرخند. اين حركت ذرات باردار با بسامد ۴۵/۲ گيگاهرتز (۹ ۱۰*۴۵/۲ هرتز) ميكروموجي مناسب پخت توليد مي‌كنند. يك هدايت كننده موج ميكروموج‌ها را به سوي محفظه پخت هدايت مي‌كند و پره‌هاي يك بادبزن هم سبب پخش ميكروموج‌ها به تمام قسمت‌هاي اجاق مي‌شود.

عمل پخت در اجاق ميكرو موج ناشي از برهم كنش مولفه ميدان الكتريكي تابش با مولكول‌هاي قطبي- عمدتاً آب- موجود در غذاست. تمام مولكولهاي در دماي اتاق مي‌چرخند اگر بسامد تابش و بسامد حاصل از چرخش مولكولي مساوي باشد. انرژي مي‌تواند از ميكروموج به مولكول قطبي منتقل شود و در نتيجه، مولكول مي‌تواند سريعتر بچرخد. بسامد ۴۵/۲ گيگاهرتز براي افزايش انرژي چرخشي مولكول‌هاي آب بسيار مناسب است. اصطكاك ناشي از چرخش سريع مولكول‌هاي آب سرانجام سبب گرم شدن مولكولهاي غذايي احاطه كننده مولكول‌هاي آب مي‌شود.

دليل گرم شدن غذاها: تابش به وسيله مولكول‌هاي غيرقطبي جذب نمي‌شود، بنابراين مي‌تواند همزمان به قسمت‌هاي مختلف غذا برسد (ميكروموجها، بسته به مقدار آب موجود در غذا مي‌توانند تا عمق چند سانتي‌متر در غذا نفوذ كنند).
برهم كنش ميان مؤلفه ميدان الكتريكي ميكروموج و يك مولكول دوقطبي

الف) انتهاي منحني در پي جهت انتشار موج (ناحيه مثبت) مي‌آيد و ساعتگرد مي‌چرخد.
ب) اگر پس از چرخش مولكول به وضعيت جديد، تابش نيز به دوره بعد حركت كرد، انتهاي مثبت دوقطبي به سمت ناحيه منفي موج، حركت خواهد كرد در حالي كه انتهاي منفي به سوي بالا فشار داده خواهد شد. بنابراين مولكول سريعتر خواهد چرخيد. چنين برهم‌كنشي با مولكول‌هاي غيرقطبي نمي‌تواند رخ دهد.

تأثير اجاق‌هاي ميكرو و بر روي انسان و غذاي پخته شده
آنچه مسلم است. ماكرويو مي‌تواند بافت‌هاي بدن را همانطور كه بر روي غذا اثر مي‌گذارد- بسوزاند.
از اين رو توصيه شده است كه در مدت زماني كه ماكرويو در حال پختن غذا مي‌باشد فاصله طبق آنچه گفته شد از آن رعايت گردد.
اما تأثير ماكرويو بر روي غذاهايي كه درون آن پخته مي‌شود طبق تحقيقات مختلف هنوز به طور كامل شناخته شده نيست.
در زير به بررسي چند مورد از اين تحقيقات و نتايج آن‌ها مي‌پردازيم.

۱- تحقيقات هيستولوژي بر روي نوعي گل‌كلم و هويج نشان داد كه ساختار مولكولي و خواص غذايي آنها تغيير يافته و فاسد مي‌شود و واژگوني قطبي صورت مي‌گيرد. در اين دو ديواره سلول تخريب شده كه در مقايسه با پخت معمولي كه ديواره دست نخورده باقي مي‌ماند يك اثر كاملاً مخرب است. تحريك واژگوني قطبي سبب مي‌شود كه سلول ماده مغذي تخريب شود. مسئله ديگر ايجاد راديكال‌هاي آزاد مي‌باشد. اين راديكال‌ها گرايش قوي دارند و سبب واكنش مي‌شوند آنها مي‌توانند با آنزيم‌ها واكنش دهند و بدين سبب مي‌توانند مراحل بيولوژي را تخريب كنند.

در سال ۱۹۷۳، ۲ دانشمند آمريكائي به نام‌هاي P. Czerski و w.m. Leach ثابت نمودند كه ماكرويو باعث ايجاد سرطان در حيوانات مي‌شود. (۲)
يك گروه از دانشمندان در دانشگاه stanford و پزشكان كاليفرنيا، كشف كردند كه شير در دماي بالا (۹۸۰c تا ۷۲۰c) فعاليت عوامل ضد باكتري گندزدا كاهش مي‌يابد و در دماي بالا E. Coli, (980c) شروع به رشد كردن مي‌نمايد. به اين پرتوهاي ماكرويو با افزايش به شدت زياد دما ضررهاي مهمي به سيستم انيولوژي پروتئين‌هاي شير وارد مي‌كند و گرماي آن بطور يقين براي شير مناسب نيست (۳)

– در مطالعاتي ديگر در يك درمانگاه سوئيس Dr. Hans Ulrich Hetter,. از دانشمنداني بوده كه بر روي غذاهاي پخته شده در ميكروويو كار كرده است. Dr. Hetter كه متخصص در كارخانجات غذايي سوئيس مي‌باشد و دريافت كننده اسكال جهاني نيز هست، در سال‌هاي اخير استاد و پروفسور Lausanne university است. مقاله تبليغاتي در مورد مواد غذايي ميكروويو در سال ۱۹۹۱ چاپ كرد‌ه‌اند. در يك فصل از اين نشريه در مورد اثرات سرطاني اين غذاها در خون بحث شده است.
دكتر Hetter اولين دانشمندي بود كه در مورد تأثير پرتوميكرويو بر روي مواد مغذي غذا و تغييرات فيزيولوژي خون بدن انسان مطالعه كرده است. مطالعات او نشان داد كه نيروهاي فاسد‌كننده‌اي بر روي غذا توليد مي‌شود و اين تغييرات ايجاد اختلال‌هايي در سيستم بدن مي‌كنند.

در سال ۱۹۹۱ در طي يك دعوي كه به دادگاه ارائه شده بود مبني بر اينكه تزريق خون در يك بيمارستاني سبب گرفتگي قسمت عضله پا و ايجاد اختلالات فيزيولوژي در خون بيمار شده بود. تحقيقات مشخص كرد كه پرستار براي گرم كردن خون قبل از تزريق، از ميكروويو اسفتاده كرده است. اين اتفاق آشكار ساخت كه گرم كردن خون با اين روش سبب اثرات جبران ناپذيري بر روي آن مي‌شود.

از آنجائيكه بدن داراي يك شرايط طبيعي و نرمال شيميايي است. هر نيرويي كه اين حالت طبيعي را بر هم بريزد بر روي فيزيولوژي اثرات مخربي خواهد داشت.
– تحقيقات در مؤسسه تكنولوژي و مؤسسه دانشگاهي Biochemstry
در يك تحقيق، اثر غذاهاي ذيل را بروي چندين داوطلب بررسي نمودند (در حالتي كه معده آنها خالي بود)
۱) شيري كه به روش معمولي گرم مي‌شود.
۲) شيري كه پاستوريزه است
۳) شيري كه در مايكروويو داغ مي‌شود.
۴) سبزي كه به روش معمولي پخته مي‌شود.

۵) سبزي كه منجمد است و از ميكروويو براي يخ‌زدايي آن استفاده مي‌شود.
۶) سبزي كه در ميكروويو پخته مي‌شود.

خون اين داوطلبان در ۳ مرحله: قبل از خوردن اين موارد، بلافاصله بعد از خوردن، با مدتي فاصله از خوردن غذاها، بطور جداگانه، مورد نمونه‌برداري قرار گرفت. آنهايي كه غذاهاي پخته شده در ماكرويو را خورده بودند بعد از مدتي تغييراتي مهم در نمونه خونشان يافته شد.
اين تغييرات شامل كاهش ميزان هموگلوبين و كلسترول به خصوص LDL, HDL و كاهش لنفوسيت‌ها بود. كه خود نشانه‌اي بر خطر بوده است.
به علاوه، باكتري‌هاي شب‌تاب (ساطع كننده نور) نيز در خون آنها فعال شده بود.
در كل مشخص گرديد كه در نمونه خون اين افراد مواد ناشناخته‌اي وجود دارد كه سيستم بدني بعضي انسانها به اين موارد حساسيت نشان مي‌دهند اما حضور اين مواد ناشناخته و در كل آنچه در خون افراد دستخوش تغيير قرار گرفته است در اكثريت موارد داراي اثرات مخرب قابل چشم‌پوشي مي‌باشد.
– نقش غذاهاي پخته شده در ميكروويو در ايجاد سرطان

دكتر Dr. lita، در مقاله‌اي در مورد تأثيرات مايكرويو برروي غذا مطالبي بيان نمود. در نشريه‌اي كه در مارس و سپتامبر ۱۹۹۱ به نام نشريه Ear thletter، او توضيح داد كه پرتوهاي الكترومغناطيسي ساطع شده از دستگاه بر روي غذا مواد غذايي را به مواد سمي خطرناك و سرطان‌زا‌ تبديل مي‌نمايد.
در طي يك تحقيقاتي نيز روسي‌ها ماده مولد سرطان، ناشي از اين غذاها را آزمايش كردند اين سبب بوجود آمدن ماده به نام Nitrosodien thanol amines در معده مي‌شود كه گفته مي‌شود سرطان‌زا مي‌باشد.

در صورتي كه ريشه گياهان (آنهايي كه ريشه‌خوراكي دارند) تحت تأثير اين امواج قرار گيرند، ايجاد راديكال‌هاي آزاد سرطاني مي‌نمايد.
۲- ترجيحاً بايد براي پخت موادي كه داراي آب زياد هستند از ماكرويو استفاده نكرد (مثل چاي يا جوشاندن آب).
۳- در حين پختن غذا، غذا با قطعات كوچكتر در فر پخته شود.
۴- از اين روش براي پختن غذاهاي كودكان و گرم كردن شير استفاده نكرد.
۶- در هنگام روشن بودن دستگاه فاصله مناسب را از آن رعايت نمود.
– مواد قابل استفاده در ميكروويو

همانطور كه گفته شد موادي كه قدرت عبور دادن اين امواج را دارند براي براي استفاده در آن مناسب هستند از جمله مواد پلاستيكي و مواد پيركس.
البته قابل ذكر است كه مواد پلاستيكي كه در برابر گرما زياد مقاوم نيستند نبايد استفاده نمود.
استفاده كردن از ظروف فلزي يا فويل‌هاي آلومينيومي در داخل ميكرويو بسيار خطرناك مي‌باشد زيرا اين مواد اشعه را منعكس كرده و باعث ايجاد جرقه و آتش‌سوزي مي‌شوند.
محدوديت‌هاي ميكرويو:
۱- ضعيف بودن تكنولوژي اندازه‌گيري درجه حرارت
۲- نامشخص بودن نقطه پايان پخت به علت عدم امكان نمونه‌گيري در حين فرآيند
۳- عدم امكان سرخ كردن غذا (به علت نفوذ امواج در عمق ماده غذايي)
۴- امكان غيرفعال نشدن ميكروارگانيسم‌هاي بيماري‌زا در بعضي فرآورده‌ها

۵- عدم انجام واكنش‌هاي شيميايي كند و مطلوب در كاربرد ميكرويو چون زمان پخت كوتاه است. تغييرات شيميايي كه در برخي غذاها اهميت دارد رخ نمي‌دهد.
نظر FDA در مورد ميكرويو اُون:
سازمان غذا و دارو (FDA) كه وظيفه نظارت بر روي غذاها و داروهاي ارائه شده به جامعه را از نظر حفظ سلامتي دارد، معتقد است كه ماكرويوهايي كه بعد از اكتبر ۱۹۷۱ وارد بازار شدند داراي اشعه‌هايي با استاندارد بالاتر مي‌باشد و از نظر FDA متناقض با اجاق سنتي نيستند و داراي حرارت كافي براي كشتن ميكروب‌ها مي‌باشند و اگر از روي راهنماي پخت آنها غذا پخته شود. هيچگونه مشكلي ايجاد نمي‌نمايد FDA همچنين با استناد به تحقيقات مختلف مزاياي زير را براي غذاهاي پخته شده در ميكروويو بيان مي‌كند.
۱- حفظ ويتامين C بيشتر از روش‌هاي ديگر
۲- حفظ پروتئين بيشتر از روش سنتي، بخصوص پروتئين‌هاي گياهي مثل سويا، به دليل اكسيداسيون كم (طبق تحقيقات Borcher).
3- كاهش چربي خام و كلسترول كه از نظر تغذيه‌اي حائز اهميت است.
۴- در خشك كردن با ميكروويو كربوهيدرات‌ها بيشتر حفظ مي‌شوند.

طبق تحقيقات مشخص شده است كه پختن بعضي مواد غذايي به هر روشي، مقداري از مواد مغذي آنها به خصوص ويتامين‌هاي گروه B را مي‌كاهد. حال در پخت به روش ميكرويو كاهش ويتامين‌هاي B مقداري بيشتر از روش سنتي است. اما اين مقدار در اكثر موارد قابل چشم‌پوشي است. آنچه طي تحقيقات مهم تلقي شده اين است كه در استفاده از ماكرويو اون دقت لازم به عمل آيد. ۱- بطوريكه زمان پخت از روي بروشورها كاملاً‌ درست تنظيم گردد.

۵- غيرقابل استفاده براي اشخاصي كه داراي pace makers (دستگاه تنظيم كننده ضربان قلب) هستند. (بيماراني كه تحت هر شرايطي در ارتباط با ميكروويوها يا امواج راديويي مي‌باشند بايد با پزشك خود مشورت كنند. زيرا براي آنها استفاده از اجاق‌‌هاي ميكروويو بسيار خطرناك است. براي اينكه شيوه كار دستگاه تنظيم كننده الكتريكي است و برخورد با هر اشعه‌اي كه منشأ الكتريكي دارد مي‌تواند ايجاد اختلال در كار دستگاه تنظيم كننده شود و اطلاعات اشتباه به مولكول‌هاي قلب بفرستند).
سخن آخر
تحقيقات نشان داده است كه هنوز به طور قطعي نمي‌توان در مورد كاملاً بي‌ضرر بودن يا مضر بودن اين دستگاه و غذاهاي طبخ شده درون آن نظر قطعي داد و بيان اين مطلب نيازمند تحقيقات بيشتر است و از آنجائيكه نتايج بر روي حيوانات را نمي‌توان به يقين بر روي انسان‌ها شبيه‌سازي كرد، نيازمند تحقيقات بيشتر براي نتيجه‌گيري صحيح‌تر هستيم.
آنچه مسلم است اين است كه استفاده صحيح از دستگاه طبق راهنمايي‌هاي كارخانه سازنده كمك بسيار زيادي در بي‌خطر شدن آن براي انسان را دارد.

References
4- SCHRUMPF, E/CHARLEY,H, (1975): TEXTURE of BROCCOLI And CARROTS CookEe BY MICROWAVE SCIENCE, 40: 1025-29.
5- CZERSKI, P. ETAL. (1974): INFLUENCE of MICROWAVE RADIATION ON THE HAEMATOPOETIC SYSTEMATIC EFFECTS AND HEALTHAZARDS of MICROWAVE RADIATION- POLISH MEDICAL PuBLISHERS, WARSCHAU.
6- QUAN, R. ETAL. (1992): EFFECTS of MICROWAVE RADIATION ON ANTI-IN EFFECTIVE FACTORS IN HUMAN MILK- PEDIARICS.89 (4): 667-69.
1- A:\ shold you be concerned about cooking your food using a microwave oven. htm 2005
2- A:\ Microwave oven Radiation Hazards & Standards. htm 2005
3- A:\ ARE Microwave Ovens A Source of Danger. htm 2005

۴- A:\ WWW Mikrowellenterror- Tageting the Human with Directed Energy Weapons. htm 2005
5- A:\ 14374- Microwave oven interior Refelective Materials [california] HTML Document
6- A:\ Radiation ovens the proven Dangers of Microwaves
7- A:\ Hidden Hazard of microwave Cooking. htm
8- A:\ How Dangerous Are the Microwaves used In microwave ovens. htm

۹- A:\ Microwave Ovens- safe. htm
10- A:\ Microwave ovens. htm
11- A:\ OSH Answers Microwave Ovens ond their Hazards. htm