چکیده

پیش بینی سود و رشد آن در سرمایه گذاري ها از اهمیت ویژه اي برخوردار است ، زیرا تغییرات قیمت سهام و واکنش مستقیم بازار سرمایه را در پی دارد. از طرفی در محیط تجاري کنونی به دلیل تغییرات سریع فناوري و شرایط مالی، مدیران از دورنماي تجاري شرکت ارزیابی درستی ندارند و از این رو بررسی متغیرهاي حسابداري در یافتن رابطه اي بین آنها با رشد سود،اجتناب ناپذیر است.از این رو در تحقیق حاضر بر آن شدیم تا مدلی بیابیم تا بتوان با استفاده از متغیرهاي ( حقوق صاحبان سهام، مجموع دارایی ها، سود خالص، سرمایه در گردش، فروش خالص و نسبت سودآوري) به پیش بینی سود در سال هاي آتی شرکت ها پرداخت. بر اساس داده هاي ۸۴ شرکت طی بازه زمانی ۱۳۸۲ تا ۱۳۹۱ بررسی انجام شده است. نتایج حاصل از پژوهش با استفاده از تحلیل رگرسیون دو متغیره و چند متغیره نشان از وجود ارتباط بین رشد سود و فروش خالص و نسبت سودآوري را در سطح معنی دار =۰٫۰۵ نشان داد و همچنین به طور کلی رگرسیون بر روي همه متغیرها نیز در حالت میانگین و مجموع نتایج مثبتی را نشان داد، ولی نشان از عدم ارتباط رشد سود با حقوق صاحبان سهام، مجموع دارایی ها ، سود خالص و سرمایه در گردش است.

واژه هاي کلیدي: حقوق صاحبان سهام، سود خالص، پیش بینی سود، رشد سود

مقدمه

رشد بازارهاي سرمایه گذاري در اثر توسعه صنایع مختلف در کشورها باعث گردیده است تا تمایل سرمایه گذاران و علاقه مندان به مشارکت در امور تجاري ، به داشتن اطلاعات در خصوص شرکت هاي فعال در بازار بیشتر گردد. از این لحاظ به دنبال یافتن راه هایی هستند تا بتوانند سطح اطلاع و دانش خود را افزایش دهند. یکی از این راهکارها یافتن مدلی است که با استفاده از این مدل بتوانند وضعیت آتی شرکت ها و مراکز جذب سرمایه را پیش بینی نمایند. تجربه در سال هاي اخیر نشان داده است که سود به عنوان عاملی مهم و کانون اصلی مورد توجه سرمایه گذاران می باشد.تصمیمگیرندگان براي اتخاذ تصمیمات صحیح و دقیق، نیازمند اطلاعاتی مفید و سودمند هستند. بالتبع بیشتر اطلاعات باید از طریق گزارشهاي مالی شرکت در اختیار آنها قرار گیرد. اکثر استفادهکنندگان بر اقلامی تأکید دارند که تصور میکنند مربوطترین اطلاعات است. اطلاعات مربوط به سود هر سهم، مقیاسی است که از نظر بیشتر استفادهکنندگان با اهمیت و مربوط محسوب میشود. مشاهدات مستقیم و غیرمستقیم مؤید این است که سود هر سهم گزارش شده و سود هر سهم پیشبینی شده بر قیمت بازار سهام عادي اثر مستقیم میگذارد و سرمایهگذاران خواستار این اطلاعات هستند.مدیریت موظف است علاوه بر سود هر سهم ارائه شده از طریق صورتهاي مالی، برآورد آتی از دورنماي شرکت در قالب سود هر سهم پیشبینی شده را در اختیار استفادهکنندگان بگذارد. تصمیمگیري صحیح سبب میشود سرمایهگذار به انتظارات و توقعات خود از سرمایه برسد و شرکت با ارائه اطلاعات درست میتواند اعتماد استفادهکننده را جلب کند( اسمائبل زاده مقري و دیگران ، .(۱۳۸۹

بیان موضوع

بدیهی است که یکی از اهداف حسابداري تسهیل در امر تصمیم گیري و تفهیم هر چه بهتر و بیشتر از وضعیت شرکت هایی می باشد که استفاده کنندگان از صورت هاي مالی علاقه دارند نسبت به آن ها اطلاع کسب نمایند. یکی از علاقه مندي هاي استفاده کنندگان از دیرباز اطلاع از وضعیت سوددهی شرکت ها می باشد. سرمایه گذاران و دیگر افراد و نهادهاي ذيعلاقه به صورت هاي مالی شرکت ها در رابطه با تصمیمات متنوعی که درباره ي هر شرکتی اتخاذ می کنند نیز به بررسی و تجزیه و تحلیل مالی و انجام پیش بینی هایی در خصوص سود و یا ارزش سهام شرکت ها منوط به پیش بینی قدرت سود آتی شرکت می باشد. بسیاري از سرمایه گذاران پیش بینی سود آتی را به عنوان عاملی تعیین کننده در پیش بینی توزیع سود سهام آینده بکار می برند و پرواضح است که سود سهام مورد انتظار نقش تعیین کننده اي در ارزش جاري سهام یا کل واحد تجاري دارد، بنابراین پیش بینی سود براي سرمایه گذاران و تحلیل گران از اهمیت ویژه اي برخوردار است. گزارشهاي مالی از مهمترین فرآوردههاي سیستم اطلاعاتی حسابداري است که براي گروههاي مختلفی از استفاده کنندگان برون سازمانی، اطلاعات مالی را در چارچوب مشخصی ارائه میکند که این اطلاعات در تعیین قیمت سهام بی تأثیر نیست. تغییرات قیمت سهام شرکتها تحت تأثیر عوامل مختلفی است. یکی از عوامل موثر بر روند قیمت سهام یک شرکت نشانهها و علائمی است که به صورت اطلاعات مختلف از داخل آن شرکت انعکاس می-یابد و در دسترس سرمایه گذاران قرار میگیرد. از جمله اطلاعات منتشره از سوي شرکتها، صورتهاي مالی اساسی و اعلان سود پیشبینی شده هر سهم براي سال آینده است( ثقفی و کردستانی ، .(۱۳۸۳ این اطلاعات حسابداري نقش مهمی در تصمیمگیري سرمایهگذاران در خصوص خرید، فروش و نگهداري سهام دارند. پیشبینی سود حسابداري و تغییرات آن به عنوان یک رویداد اقتصادي از دیر باز مورد علاقه سرمایهگذاران مدیران، تحلیلگران، پژوهشگران و اعتباردهندگان بوده است. بنا براین پیشبینی عنصر کلیدي در تصمیمگیريها است. در این تحقیق به دنبال این مسئله هستیم که چگونه می توان به پیش بینی دست یازید و براي نیل به این هدف به ارائه مدلی پرداخته ایم که بتوان با استفاده از اطلاعات تاریخی و واقعی متغیرهاي حسابداري روند رشد

سود در آینده را پیش بینی نمود. متغیرهایی که با استفاده از آن ها در جریان تحقیق روند رشد سود را پیش بینی نموده ایم عبارتند از رشد؛ حقوق صاحبان سهام، سود خالص، کل دارایی ها، سرمایه در گردش، فروش خالص ونسبت سودآوري که در انتخاب آن ها سعی شده است متغیرهایی انتخاب شوند که به نظر می رسند شالوده، اساس کار و حرکت شرکت به سوي سودآوري است. بنابراین با استفاده از متغیرهاي مذکور به عنوان متغیر مستقل، اقدام به پیش بینی و تخمین رشد سود به عنوان متغیر تابع گردیده است. یافتن متغیرهایی که بتواند قدرت پیش بینی سود را افزایش دهد نیز حائز اهمیت بوده و در طول این پژوهش با روش هاي مختلفی درصدد کشف این متغیرها می باشیم و سعی گردیده است که با متدهاي مختلفی متغیرهاي مزاحم که می توانند نتایج به دست آمده را تحت الشعاع خود دهد از بین ببریم که می توانیم از به کار بردن میانگین داده هاي شرکت ها و نیز مجموع داده هاي شرکت ها به عنوان پایه اي براي پیش بینی سود آتی نام برد( کردستانی ، .(۱۳۸۶