گزارش کارورزی رشته کامپیوتر

مقدمه
در این گزارش کار درباره فعالیتهای انجام شده در ۲۴۰ساعت دوره کارورزی و آنچه آموختم صحبت می کنم.
من در آموزش و پرورش شهرستان اسفراين بيشتر با نحوه كار در شبكه آموزش ديدم و البته گاهي اوقات بعد از ساعات كاري در آموزش و پرورش به كافي نت دوستم كه به تازگي افتتاح شده بود ميرفتم تا در كارها به او و دوستش ( كه مدرك هر دو آنها معماري بود ) كمك كنم .
كه در آنجا نيز نكات جالب و مهمي درباره شبكه آموختم كه جا دارد در اينجا از لطف آنها تشكر كنم .
مطالبي مشاهده مي‌نماييد در اين دو مكان كه گفتم آموختم اميدوارم كه مورد توجه واقع شود .
با تشكر
مرتضي گلپرور

نصب و راه اندازي سيستم بر روي شبكه و كار در شبكه :
نصب سيستم فرآيند در يك كامپيوتر اصلي در منطقه ( به نام FILESERVER ) اتصال كامپيوتر‌هاي ديگر توسط كابل و كارتهاي شبكه محلي ( LAN ) در يك شبكه اين امكان را مي‌دهد كه كاربران مختلف ( اعم از مسئول كامپيوتر ، مقاطع ، آمار و…. )بتوانند بطور مشترك ضمن انجام تغييرات حوزه وظايف خود ، از آ؛خرين اطلاعات نيز استفاده نمايد . اگر چه درسيستم امكان ارتباط كامپيوتر‌هاي مختلف ديسك و بدون نياز به امكانات شبكه بصورت غير لحظه اي ( BATCH ) وجود دارد ولي نصب و استفاده از امكانات شبكه خصوصاً در مناطق بزرگ ، امكان استفاده بهتر و ساده تر از سيستم را ميسر مي‌سازد .

چگونگي اجرا:
در سيستم عامل NOVEL ( ويرايش ۳ يا ۴ ) در شبكه به همراه ايستگاههاي مورد نياز قبلاً نصب شده باشد .
توسط دستورات سيستم عامل NOVEL يك فابل BATCH ( مثلاً با نام BAT NET ) بسازيد كه كه بتوان با اجراي آن و اعلام ID-USER و PASSWORD تعيين شده ، به شبكه LOGIN نمود .

با كد SUPERVISOR به شبكه LOGIN نماييد .
توسط ديسكت نصب سيستم فرآيند ( INSTALL ) ديسكتهاي مختلف سيستم را در پارتيشن مربوط به FILESERVER و انتخاب گزينه گزينه نصب در حالت FILESERVER نصب نماييد.
پس از آغاز بكار مجدد سيستم ، به شبكه LOGIN نمائيد .
ديسكت INSTALL سيستم فرآيند را در يدسكت خوان قرار دهيد و اين مرتبه گزينه نصب در حالت WORKSTATION را انتخاب نمائيد. و همان پارتيشن‌هاي انتخاب شده در بند ۴ را عيناًتكرار نمائيد . و اجزه دهيد كاربر ۹۱ ( مسئول كامپيوتر ) نصب گردد .
آخرين ذخيره اطلاعات را بازيابي نمائيد .

فهرسيت از كاربراني كه قرار است در شبكه كار كنند تهيه كرده و به هر كدام يك كد دو رقمي ( به جزء ۹۱ ) و نيز يك رمز( كه فقط شخص استفاده كننده بداند ) تعيين نمائيد .
در بخشهاي مختلف مثل آمار جدول پرسنل و ابلاغ وارد شويد و كد‌هاي كاربران مختلف را با اختياراتي كه داشته باشند تعريف نمائيد .
بعنوان مثال پيشنهاد مي‌شود كد كاربر ۱۰ براي مقطع ابتدائي ، ۲۰ براي مقطع راهنمائي ، ۳۰ براي مقطع متوسطه ، ۴۰ براي پرورشي ، ۶۰ براي آمار ، ۷۰ براي ساير ( اپراتورهاي واحد كامپيوتر ، مديران ، … )انتخاب نمائيد . بديهي است اگر مثلاً در مقطع ابتدائي ممكن است در مواقعي دو كاربر مختلف در يك زمان با سيستم كار نمايند . كد‌هاي ۱۰ و ۱۱ را به آنها اختصاص مي‌دهيد به طوري كه هيچگاه توسط يك كد كاربر از دو ايستگاه مختلف با سيستم كار نشود .

نحوه طراحي و اصلاح گزارش:
با انتخاب يكي از دستورات “ جديد” يا “ اصلاح ” از طريق خط عمل ، ضفحه نمايش زير ظاهر مي‌گردد .

كاربر مي‌تواند قالب بندي گزارش را تعريف يا گزارش بخصوصي را كه قبلاٌ ايجاد شده اصلاح نمايد . صفحه نمايش از سه قسمت مشخصات گزارش ، ساختمان گزارش ، شرايط انتخاب تشكيل گرديده است . فشردن F5 باعث انتخاب هر قسمت مي‌شود .

شبکه کامپیوتری چیست ؟
اساسا یک شبکه کامپیوتری شامل دو یا بیش از دو کامپیوتر وابزارهای جانبی مثل چاپگرها، اسکنرها ومانند اینها هستند که بطور مستقیم بمنظور استفاده مشترک از سخت افزار ونرم افزار، منابع اطلاعاتی ابزارهای متصل ایجاده شده است توجه داشته باشید که به تمامی تجهیزات سخت افزاری ونرم افزاری موجود در شبکه منبع۱(Source) گویند.
در این تشریک مساعی با توجه به نوع پیکربندی کامپیوتر ، هر کامپیوتر کاربر می تواند در آن واحد منابع خود را اعم از ابزارها وداده‌ها با کامپیوترهای دیگر همزمان بهره ببرد.
” دلایل استفاده از شبکه را می توان موارد ذیل عنوان کرد۲″ :

۱- استفاده مشترک از منابع
استفاده مشترک از یک منبع اطلاعاتی یا امکانات جانبی رایانه ، بدون توجه به محل جغرافیایی هریک از منابع را استفاده از منابع مشترک گویند.

۲- کاهش هزینه :
متمرکز نمودن منابع واستفاده مشترک از آنها وپرهیز از پخش آنها در واحدهای مختلف واستفاده اختصاصی هر کاربر در یک سازمان کاهش هزینه را در پی خواهد داشت .

۳- قابلیت اطمینان :
این ویژگی در شبکه‌ها بوجود سرویس دهنده‌های پشتیبان در شبکه اشاره می کند ، یعنی به این معنا که می توان از منابع گوناگون اطلاعاتی وسیستم‌ها در شبکه نسخه‌های دوم وپشتیبان تهیه کرد ودر صورت عدم دسترسی به یک از منابع اطلاعاتی در شبکه ” بعلت از کارافتادن سیستم ” از نسخه‌های پشتیبان استفاده کرد. پشتیبان از سرویس دهنده‌ها در شبکه کارآیی،، فعالیت وآمادگی دایمی سیستم را افزایش می دهد.

۴- کاهش زمان :
یکی دیگر از اهداف ایجاد شبکه‌های رایانه ای ، ایجاد ارتباط قوی بین کاربران از راه دور است ؛ یعنی بدون محدودیت جغرافیایی تبادل اطلاعات وجود داشته باشد. به این ترتیب زمان تبادل اطلاعات و استفاده از منابع خود بخود کاهش می یابد.

۵- قابلیت توسعه :
یک شبکه محلی می تواند بدون تغییر در ساختار سیستم توسعه یابد وتبدیل به یک شبکه بزرگتر شود. در اینجا هزینه توسعه سیستم هزینه امکانات وتجهیزات مورد نیاز برای گسترش شبکه مد نظر است.

۶- ارتباطات:
کاربران می توانند از طریق نوآوریهای موجود مانند پست الکترونیکی ویا دیگر سیستم‌های اطلاع رسانی پیغام‌هایشان را مبادله کنند ؛ حتی امکان انتقال فایل نیز وجود دارد”.در طراحی شبکه مواردی که قبل از راه اندازی شبکه باید مد نظر قرار دهید شامل موارد ذیل هستند:
۱ – اندازه سازمان
۲ – سطح امنیت
۳ – نوع فعالیت
۴ – سطح مدیریت
۵ – مقدار ترافیک
۶ – بودجه
مفهوم گره ” Node” وایستگاههای کاری ” Work Stations “]1] :
” هرگاه شما کامپیوتری را به شبکه اضافه می کنید ، این کامپیوتر به یک ایستگاه کاری یا گره تبدیل می شود.
یک ایستگاه کاری ؛ کامپیوتری است که به شبکه الصاق شده است و در واقع اصطلاح ایستگاه کاری روش دیگری است برای اینکه بگوییم یک کامپیوتر متصل به شبکه است. یک گره چگونگی وارتباط شبکه یا ایستگاه کاری ویا هر نوع ابزار دیگری است که به شبکه متصل است وبطور ساده تر هر چه را که به شبکه متصل والحاق شده است یک گره گویند”.
برای شبکه جایگاه وآدرس یک ایستگاه کاری مترادف با هویت گره اش است.

مدل‌های شبکه
در یک شبکه ، یک کامپیوتر می تواند هم سرویس دهنده وهم سرویس گیرنده باشد. یک سرویس دهنده (Server) کامپیوتری است که فایل‌های اشتراکی وهمچنین سیستم عامل شبکه که مدیریت عملیات شبکه را بعهده دارد – را نگهداری می کند.
برای آنکه سرویس گیرنده ” Client” بتواند به سرویس دهنده دسترسی پیدا کند ، ابتدا سرویس گیرنده باید اطلاعات مورد نیازش را از سرویس دهنده تقاضا کند. سپس سرویس دهنده اطلاعات در خواست شده را به سرویس گیرنده ارسال خواهد کرد.

سه مدل از شبکه‌هایی که مورد استفاده قرار می گیرند ، عبارتند از :
۱ – شبکه نظیر به نظیر ” Peer- to- Peer ”
2 – شبکه مبتنی بر سرویس دهنده ” Server- Based “
3 – شبکه سرویس دهنده / سرویس گیرنده ” Client Server”

شبکه‌های محلی (LAN) local area network
خصوصیات:
۱- فاصله این کامپیوتر‌ها از هم کم است.
۲- تعداد کامپیوتر‌ها کم است.
۳- سرعت زیاد ۱۰mbps-100mbps-1Gbps
4- تکنیک ارتباط با یکدیگر از نوع پخشی
۵- نظیر به نظیر / مبتنی بر سرور p2p / server base
6- رسانه ارتباطی : کابل،بی سیم، فیبر نوری

هر شبکه اساسا از سه بخش ذیل تشکیل می شود
ابزارهایی که به پیکربندی اصلی شبکه متصل می شوند بعنوان مثال : کامپیوتر‌ها ، چاپگرها،‌هاب‌ها ” Hubs ”
سیم‌ها ، کابل‌ها وسایر رسانه‌هایی که برای اتصال ابزارهای شبکه استفاده می شوند.

سازگار کننده‌ها” Adaptor”:
که بعنوان اتصال کابل‌ها به کامپیوتر هستند . اهمیت آنها در این است که بدون وجود آنها شبکه تنها شامل چند کامپیوتر بدون ارتباط موازی است که قادر به سهیم شدن منابع یکدیگر نیستند . عملکرد سازگارکننده در این است که به دریافت وترجمه سیگنال‌ها ی درون داد از شبکه از جانب یک ایستگاه کاری وترجمه وارسال برون داد به کل شبکه می پردازد.

اجزا ءشبکه :
اجزا اصلی یک شبکه کامپیوتری عبارتند از :
۱- کارت شبکه : ” NIC- Network Interface Card” :
برای استفاده از شبکه وبرقراری ارتباط بین کامپیوتر‌ها از کارت شبکه ای استفاده می شود که در داخل یکی از شیارهای برد اصلی کامپیوتر‌های شبکه ” اعم از سرویس دهنده وگیرنده ” بصورت سخت افزاری وبرای کنترل ارسال ودریافت داده نصب می گردد.

۲- رسانه انتقال ” Transmission Medium “:
رسانه انتقال کامپیوتر‌ها را به یکدیگر متصل کرده وموجب برقراری ارتباط بین کامپیوتر‌های یک شبکه می شود . برخی از متداولترین رسانه‌های انتقال عبارتند از : کابل زوج سیم بهم تابیده ” Twisted- Pair” ، کابل کواکسیال ” Coaxial” وکابل فیبر نوری “Fiber- Optic” .
سیستم عامل شبکه ” NOS- Network Operating System”]7] :
سیستم عامل شبکه برروی سرویس دهنده اجرا می شود و سرویس‌های مختلفی مانند: اجازه ورود به سیستم “Login” ، رمز عبور “Password” ، چاپ فایل‌ها ” Printfiles” ، مدیریت شبکه ” Net work management ” را در اختیار کاربران می گذارد.

ابزارهای اتصال دهنده : ” Connectivity Devices” :
ابزارهای اتصال به یک شبکه اضافه می گردند تا عملکرد وگستره شبکه وتوانایی‌های سخت افزاری شبکه را ارتقاء دهند . گستره وسیعی از ابزارهای اتصال در شبکه وجود دارند اما شما احتمالا برای کار خود به ابزارهای ذیل نیازمند خواهید بود:

۱- کنترل کننده‌ها” Reapeaters “:
تکرار کننده وسیله ای است که برای اتصال چندین سگمنت یک شبکه محلی بمنظور افزایش وسعت مجاز آن شبکه مورد استفاده قرار می گیرد . هر تکرار کننده از درگاه ورودی ” Port ” خود داده‌ها را پذیرفته وبا تقویت آنها ، داده‌ها را به درگاهی خروجی خود ارسال می کند. یک تکرار کننده در لایه فیزیکی مدل OSI عمل می کند.
هر کابل یا سیم بکار رفته در شبکه که بعنوان محلی برای عبور ومرور سیگنال‌هاست آستانه ای دارد که در آن آستانه سرعت انتقال سیگنال کاهش می یابد ودر اینجا تکرار کننده بعنوان ابزاری است که این سرعت عبور را در طول رسانه انتقال تقویت می کند.

۲-‌هاب‌ها ” Hubs”:
ابزاری هستند در شبکه که برای اتصال یک یا بیش از دو ایستگاه کاری به شبکه مورد استفاده قرار می گیرد ویک ابزار معمول برای اتصال ابزارهای شبکه است .‌هابها معمولا برای اتصال سگمنت‌های شبکه محلی استفاده می شوند. یک‌هاب دارای در گاهی‌های چند گانه است. وقتی یک بسته در یک درگاهی وارد می شود به سایر در گاهی‌ها کپی می شود تا اینکه تمامی سگمنت‌های شبکه محلی بسته‌ها را ببینند

۳- مسیر یاب‌ها ” Routers ” :
در شبکه سازی فرایند انتقال بسته‌های اطلاعاتی از یک منبع به مقصد عمل مسیر یابی است که تحت عنوان ابزاری تحت عنوان مسیر یاب انجام می شود. مسیر یابی یک شاخصه کلیدی در اینترنت است زیرا که باعث می شود پیام‌ها از یک کامپیوتر به کامپیوتر دیگر منتقل شوند. این عملکرد شامل تجزیه وتحلیل مسیر برای یافتن بهترین مسیر است. مسیر یاب ابزاری است که شبکه‌های محلی را بهم متصل می کند یا به بیان بهتر بیش از دو شبکه را بهم متصل می کند. مسیر یاب بر حسب عملکردش به دونوع زیر تقسیم می شود:
الف – مسیریاب ایستا : که در این نوع ، جدول مسیر یابی توسط مدیر شبکه که تعیین کننده مسیر می باشد بطور دستی مقدار دهی می شود.
ب – مسیر یاب پویا : که در این نوع ، جدول مسیر یابی خودش را، خود تنظیم می کند وبطور اتوماتیک جدول مسیریابی را روز آمد می کند.

۴- دروازه‌ها “Gateways “:
دروازه‌ها در لایه کاربرد مدل ا اس ای عمل می کنند. کاربرد آن تبدیل یک پروتکل به پروتکل دیگر است. هر هنگام که در ساخت شبکه هدف استفاده از خدمات اینترنت است دروازه‌ها مقوله‌های مطرح در شبکه سازی خواهند بود.

كارت شبكه (Network Interface Adapter)

كارت شبكه يا NIC ، وقتي كه در شيار گسترش كامپيوتر( expansion slot: سوكتي در يك كامپيوتر كه براي نگهداري بوردهاي گسترش و اتصال آنها به باس سيستم (مسير انتقال داده‌ها) طراحي مي‌شود. شيارهاي گسترش روشي براي افزايش يا بهبود ويژگيها و قابليت‌هاي كامپيوتر هستند)قرار مي‌گيرد، وسيله‌اي است كه بين كامپيوتر و شبكه‌اي كه كامپيوتر جزئي از آن است، اتصال برقرار مي‌نمايد. هر كامپيوتر در شبكه مي‌بايست يك كارت شبكه داشته باشد كه به باس گسترش سيستم(System’s Expansion Bus) اتصال مي‌يابد و براي رسانه شبكه (كابل شبكه) به عنوان يك واسطه عمل مي‌كند. در برخي كامپيوترها، كارت شبكه با مادربورد يكي شده است، اما در بيشتر مواقع شكل يك كارت گسترش (Expansion Card) را به خود مي‌گيرد كه يا به ISA سيستم (Industry Standard Architecture: مجموعه مشخصاتي براي طراحي باس‌ها كه امكان مي‌دهد قطعات بصورت كارت به شيارهاي گسترش استاندارد كامپيوترهاي شخصي آي‌بي‌ام و سازگار با آنها افزوده شوند)، و يا به PCI (Peripheral Component Interconnect: مجموعه مشخصاتي كه توسط شركت اينتل ارائه شده و سيستم باس محلي را تعريف مي‌كند كه امكان نصب حداكثر ۱۰ كارت گسترش سازگار با PCI را فراهم مي‌كند) متصل مي‌گردد.[۳۹[

كارت شبكه به همراه نرم‌افزار راه اندازي (device driver) آن، مسئول اكثر كاركردهاي لايه data-link و لايه فيزيكي مي‌باشد. كارت‌هاي شبكه، بسته به نوع كابلي كه پشتيباني مي‌كنند، اتصال دهنده‌هاي (Connectors) خاصي را مي‌طلبند. (كابل شبكه از طريق يك اتصال دهنده به كارت شبكه وصل مي‌شود) برخي كارت‌هاي شبكه بيش از يك نوع اتصال دهنده دارند كه اين شما را قادر مي‌سازد كه آنها را به انواع مختلفي از كابلهاي شبكه اتصال دهيد.

تنظيمات مربوط به ويندوز براي ايجاد شبكه
حال وقت آن است كه در سيستم عامل خود تنظيماتي را انجام دهيد تا كامپيوتر شما بتواند جستجو براي كامپيوترهاي ديگر و گفتگو با آنها را آغاز كند.