هدف تحقیق:
هدف از پژوهش کار بر روی شناخت، بکارگیری شیوه ها و برنامه هایی است که نیاز بازدارنده افراد از مصرف نابجای مواد مخدر، روان گردان، الکل و توتون هستند و گروه مخاطب تمام افراد جامعه کشورمان به خصوص اولیاء و مربیان می باشند.

اعتیاد داستان تلخ زندگی انسان هایی است که خود را پای آتش پیر می سازند و در جهنم تخدیر می سوزند و ندای باطنی خود را گسترش به گوش انسان های سالم و بیدار می رسانند و آنان را به نجات و دستگیری خود فرا می خوانند هرچند که نواهای آنان دیرتر آغاز گردیده است و این دعوت خالصانه ایست از جوانان و افراد سالمی که گاهی درباره اعتیاد می اندیشند و هیجانات دوران بلوغ و تبلیغات مسموم، دود اعتیاد را با مشام آنان نیز مانوس می سازد.
تلفات مواد مخدر:
تنها اجتماع مانیست که از این مواد مخدر می نالد بلکه این پودرها و گرده های سفید و لعنتی در کشورهای مختلف جهان رخنه افکنده است و از هزار نفر بیش از یک نفر قربانی آن شمار می آید. خطر شیوع و گسترش در حدی است که پاره ای از کشورها برای مقابله با آن در کشورهای خود شورای نظامی ترتیب داده اند و رئیس جمهور وقت از کشورهای دیگر با آفت اعتیاد مانند دوران جنگ در افکندن آن از اختیارات تام خود استفاده کرده است.
«نیکلسون» رئیس جمهور سابق آمریکا اعتراف نمود که مواد مخدر بیش از جنگ ویتنام جوانان ما را نابود می کند و به اعتقاد او: تلفات مواد مخدر در ارتش آمریکا بیش از مواد منفجره و بمب و خمپاره دشمن بوده است.

گسترش مواد مخدر در اجتماع ما:
ما با گسترش اعتیاد در کشورهای دیگر جهان کار نداریم. فقط نگاهی گذرا به اجتماع و کشور خودمان می افکنیم که این مواد مخدرچگونه در حال نفوذ و توسعه می باشد تا هم، از اکنون بفکر جلوگیری و اتخاذ روشهای آگاهانه و سازنده باشیم. اکنون ما با ارزش مادی این مواد ضایعاتی و خسارات ناشی از آن کاری نداریم که با پول آن می توان چندین کار معظم و یا چندین مرکز علمی و پژوهشی و یا چندین واحد مسکونی ایجاد نمود که هزاران نفر از مزایا و ثمرات آن بهره مند گردند، بلکه آنچه می تواند هدف ما قرار گیرد بررسی ضایعات انسانی و از دست دادن سرمایه ملی و ذخیره های فکری و علمی است که خسارت آن جبران ناپذیر و شکننده است.

گزارش داده اند: یکی از قهرمانان سابق وزنه برداری که بارها برای سکوی افتخار قهرمانی آموزشگاههای کشور تکیه زده بود و برنده مدال افتخار نیز گردیده بود و زمانی با یکی از چهر های سرشناس کشتی در کار رقابت بود امروز غرق در اعتیاد است و اکنون سرقت برای تامین مخارج اعتیاد خود در گوشه زندان منزل کرده است.
در برابر نفوذ و پیشرفت سریع و خطرناک این مواد مهلک آنچه از دست ما برمی آید روشن ساختن جوانان و شیفته گان این قبیل آلودگی ها است.

هنگامی که فردی با این مواد خطرناک و نابود کننده انس و معاشرت پیدا نمود و این سموم خطرناک و تباه کننده آثار وخیم و ریشه های زهر آلوده خود را به اعماق وجود او فرو برند نشاط و شادابی را از او باز پس می گیرند. متعاقب آن چشمانش غبارآلوده، رنگش پریده و کشدار و اعصابش سست و محزون صدایش لرزان و مضطرب و کلماتش پریده به حدی که قدرت حرف زدن از او بازستانده می شود و با کمال ضعف و بیچارگی در برابر آتش چمباته زده وچشمان بسته خودرا بر آتش باز می کند و سرخود را میان دو پا فرو می برد و در عالم خود و عوالم دیگر با افکار و خیالات به اسارت خود فکر می کند که پایانش مرگ و فنا و سقوط حتمی است پایانی که از یک آغاز بی خیالی و فریب مایه گرفتن و آغاز گر آن دوستان دشمن صفت و جلسیان بی مایه و سوداگران مرگ و جنایت و افراد سودجود و از خدا بی خبر بوده است.
تاریخچه اعتیاد و انواع آن:

گرچه از دیرباز مسئله اعتیاد به مواد مخدر و نباتات مکیف در بین اجتماع بشری وجود داشته است و از روزگار باستان آشنایی و انس با پاره ای از تخدیرکننده به صورت ابتدائی در مواد ضروری و استعلاجی به مصرف می رسیده است.
ورود به ایران:
سابقه کشت تریاک را در ایران برخی از نویسندگان به دویست سال قبل منسوب داشته اند ولی سابقه صرف آن به عنوان مکیف از شصت سال پیش به این طرف رواج پیدا کرده است. و تا چند سال پیش اعتیاد در مجامع انسانی مخصوصاً تریاک، الکل و سیگار بوده است ولی بشر تنها طلب جو و کامجو در پی تامین هوس های زودگذر خود هر چند که به قیمت جان خود تمام گردد به هر وسیله ای روی می آورد و تفریحات مصنوعی و بدنی و زیانبار را جایگزین تفریح و نشاط حقیقی پذیرا می گردد امروز افزایش تصاعدی و اعتیادها و آلودگی ایجاب می کند که مسئله اعتیاد از دیدگاههای مختلف و از زاویه های متفاوت مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد.

انواع مواد مخدر:
مواد مخدر دارای انواع و مشتقات متعددی است که تعداد شناخته شده ی آن به بیش از ۱۰۵ نوع رسیده است که به ذکر اسامی چند نوع از مشهور ترین آنها اکتفاء می کنیم:
هروئین:
هروئین گرده ای سفید متبلور با طعم تلخ جوهر و چکیده تریاک است که صدها بار خطرناک تر از تریاک می باشد. اثر آن روی مغز و نخاع شدیدتر و خاصیت نئشه آوری آن خیلی قویتر از مورفین می باشد. مورفین موجود هروئین از تریاک به دست می آید. در صورت دیر رسیدن جیره مصرف روزانه هروئین شخص دچار اختلالات روحی و عصبی می گردد که مجبور است به صورت تصاعدی به میزان مصرف خود بیافزاید. این ماده سفید لعنتی بیش از دیگر همردیفان خود در میان مردم، جوانان شیوع پیدا کرده است. منافع سرشماری که از فروش هروئین به طور قاچاق عائد سوداگران مرگ می شود موجب شده است که نام آن بلند آوازه تر و بیشتر در زبان ها افتد و باند های قوی و مجهز در فروش و توزیع آن دست اندرکار باشند.
فریفتگان آن:
شیفتگان دیوانه وار هروئین اغلب جوانان معتادی هستند که به علت رفاه حال مادی به عنوان کیف هروئین را به کار می برند در صورتی که معتادین تریاک اغلب افراد مسن و میان سال تشکیل می دهند و تعداد دیگر کسانی هستند که در اثر ناگواری های زندگی با ابتلاء به این ماده سمی وضع خود را ناگوارتر ساخته اند.

ماده موثری از برگهای درختی مناطق حاره و گرمسیر است که از قدیم بومیان آمریکای جنوبی به عنوان تقویت بدن برگهای آن را جویده و مورد استفاده قرار می دادند تاریخ پیدایش نشو و نمای آن به پیش از ۵ قرن قبل می رسید. امتیازی که کوکائین بر دیگر مواد مخدر دارد این است که تنها در مناطق حاره روئیده و شرایط رشد آن در دیگر مناطق عملی نیست و از آن نظر می توان کنتزل و نظارت دقیق بر آن ترتیب داد که کشت سالیانه آن تا حدود احتیاجات و نیازهای طبی و ضروری صورت گیرد. ترک اعتیاد معتادان کوکائین به مراتب آسانتر از هروئین و مرفین می باشد. آثار کوکائین در سلسله اعصاب مرکزی همانند سایر مواد مخدر است که یک نوع آرامش روحی و عصبی موقت و مصنوعی ایجاد می کند.
ال. اس. د:

در سال ۱۹۶۸ گزارش مهمی از اطراف پزشکان نیویورک در مورد مصرف ال. اس. د که یکی از مواد مخدر خیال انگیز است صادر گردید که در آن تاکید شده بود استعمال مواد مزبور مصرف کننده را با دو خطر بزرگ مواجه می سازد.
۱- ضایعات مغزی ایجاد می کند که منجر به تولید اولاد ناقص می گردد.
۲- از دست دادن تعادل روانی و روحی در فرد معتاد.
حشیش- بنگ:
حشیش و بنگ- ماری جوانا- چرس از ماده ای گرفته می شود که بنام شاهدانه ی هنی معروف است و در مناطق گرمسیر و نقاط حاره روئیده و مرتبا بیش از ده قرن این گیاه شناخته شده و محصولات و متنوعات آن به عنوان مکیف مورد استفاده بشر قرار گرفته است ولی پس از جنگ جهانی دوم محصولات این گیاه مورد استقبال و توجه نسل جوان در کشورهای غرب قرار گرفته و از آنجا به کشورهای شرقی سرازیر گردید. خاصیت عمومی آن اینست که یک نوع مستی تخدیری مفرط ایجاد می کند که توام با پرحرفی و آوازخوانی و خنده های غیرعادی و احمقانه می باشد.

در جستجوی پناهندگی:
بشر امروز با از دست دادن ارزش های معنوی و اخلاقی و با گرایش عجیب به مادیات و اقتصاد و ثروت دچار اضطراب و شتاب عجیبی شده است. او برای فرار از چنگ اضطراب های زندگی ماشینی در مواقع روبروئی با ناسازگاری ها و مشکلات و در موقع نگرانی های فکری پناهگاهی می جوید که در کنار آن دمی به آسایش پردازد و چون دسترسی به پناهگاه حقیقی و مطمئن ندارد ناچار به دامن مواد مخدر پناهنده می شود و آرامش خود را در پناه آن جستجو می کند و تعدادی از مبتلایان چون زندگی را بر وقف مراد و خواسته خود نمی یابند و در پی رویائی طلائی و بلند پروازهای خیالی به دامهای فریب هروئین و سیگارهای ماری جوانا- و ال اس دی و دیگر عوامل فریب پناهنده می شوند غافل از آن که این سرابها

وامیدگاههای بدلی نه تنها حیات بخش و اطمینان آور نیستند ، بلکه خود یکی از مهم ترین عوامل گرفتاری و پیچیدگی کار به شمار می آیند ولی چه سود! او پس از مدتها اعتیاد و بدبختی در می یابد که از آن ها نه تنها تامین کننده آزادی و آسایش او نیستند بلکه یکی از وسایل گرفتاری و اسارت و بردگی او هستند که تا آخر عمر باید کمر نوکری و خدمتگزاری آنها را محکم ببندد. انگیزه های پناه جوئی است که می تواند اعتیاد گروهی را توجیه نماید مثلا آمارگران آمریکایی می گویند که تعداد پزشکان معتاد در آمریکا بر حسب آمارهای مختلف ۳۰ تا ۱۰۰ برابر مردم عادی است. بسیار روشن است که عامل اعتیاد این قبیل افراد بر اساس جهل و نادانی به مضرات آن نیست، بلکه تنها از دیدگاه ها آن ها پناه طللی و آسایش جوئی قابل توجیه و تحلیل می باشد.
مدبودن مواد مخدر:

استعمال تریاک و حشیش و دیگر مواد مخدر در گذشته در برابر افکار عمومی مذموم و ناروا در ردیف انحرافات اخلاقی و انحطاط شخصیت انسانی شمرده می شد و مصرف کنندگان آن مورد تحقیر واقع می شوند. از آن نظر اغلب در اماکن خلوت و متروک و ناپیدا استعمال می گردید به همین جهت کم تر رغبتی از طرف مردم به آنها نشان داده می شد. ولی اکنون ایجاد بازار سیاه و سودجویی های کلان سوداگاران مرگ و متداول بودن آن در میان جوانان و روشن فکرنماها! و حمایت علنی از قسمتی از آنها مانند سیگار ماری جوانا و غیره آنها را کم کم از نظر نسل جوان در ردیف ضرر و زیان تمدن قرار داده است! که بدون آنها کمبودی در زندگی فریفتگان آنها احساس می شود.

دوستان ناسالم:
دسترسی به پول زیاد و بیش از حد متعارف و وجود دوستان و معاشران ناسالم و همه جائی یکی دیگر از علل و انگیزه های اعتیاد به شمار می رود که در گسترش اعتیاد تأثیر بسزائی دارد. انتخاب دوست و معاشر یکی از حساسترین و با اهمیت ترین مصائب زندگی است که با کمال تاسف امروز در اثر تنگناهای زندگی و بیشتر در اثر سهل انگاری، بی دقتی کمتر به آن توجه می گردد و اغلب بدون امتحان و آزمایش کافی دوستان به خانواده ها و منازل افراد راه می یابند که هیچ نوع شایستگی دوستی و آشنایی را ندارند. همان افراد کذائی هستند که معاشرین خود را به راه های انحراف واعتیاد و آلودگی ها می کشانند.

معتادی داستان خود را بازگو می کند:
او که راننده ۲۴ سال تریلی بود داستان اعتیاد خود را چنین تعریف می کند. من به دام این اسم مهلک افتاده ام چون نخواستم دست دوستم را کوتاه کنم او در یک قهوه خانه به من تعارف کرد و گفت: رفیق! بفرما پکی بزن و کامی بگیر و من نخواستم خود را ناشی و بچه ننه جلوه داده باشم چند پک پیاپی زدم و دودش را به سینه فرستادم به شدت سرفه ام گرفت اما به دنبال صرف چای حالتی به من دست داد که از وصف من خارج است… از آن روز به بعد من دیگر حشیش کشی را یاد گرفته بودم به محض اینکه چند تومان کار کردم یک راست به سرغ همان دوست و همان محل می رفتم. اگر دوستان خود را از روی دقت بر ملاک فضیلت و تقوی و عظمت روحی و شایستگی اخلاقی انتخاب نمائیم هرگز دچار این قبیل حوادث و گرفتاری ها نمی شویم.

مولد ناهنجاری ها:
اغلب روانشناسان عقیده دارند که اعتیاد ناشی از ناهنجاری های اجتماعی و اقتصادی و تربیت های خانوادگی است. قبیل از هرچیز لازم است در سبب شناسایی و شناخت عوامل ناهنجاری ها بود تا از کشش و سرایت آن بر دیگران بتوان جلوگیری به عمل آورد. و گرنه دو سه مراکز ترک اعتیاد با شهرک سازی و چند صد تختخواب نمی تواند اعتیاد را از داخل یک اجتماع پاک سازد.

در میان دوازده عضو معتاد یک خانواده کودک یکساله نیز وجود دارد که اگر روزی ۴ بار هروئین نکشد می میرد… خانواده ای که ۱۲ عضو آن به دام هروئین افتاده است در یکی از شهرستان های کشور سکونت دارد و اصغر کودک یک ساله معصوم در خانواده ای پا به حیات گذاشته است که پدر اعضای خانواده نه سالگی معتاد بود و همه اعضای این خانواده توسط او به دام این گرده سپید گرفتار شده بودند.

مضرات بعدی:
اعتیاد عبارت از یک حالت مسمومیت متناوب و تدریجی است که مبتلایان آن ناچار هستند که هر چند وقتی مقداری بر مصرف روزانه خود بیفزایند تا حدی که بدن معتاد با مواد مخدر خو می گیرد. هنگامی که فردی به حالت اعتیاد در آمد فعالیت اعضاء و دستگاه ها و حفظ و تعادل طبیعی مشکل گردد و این امر در سلسله اعصاب مرکزی و محیطی اثر تخدیری شدید می گذارد به حدی که قطع دارو به عدم تعادل طبیعی سلسله عصبی و اختلال عصبی حاد منجر می گردد.
روابط اعتیاد با مرگ جنین:

در هفتمین گزارش سالانه دولت آمریکا در مورد اعتیاد با سلامت انسان گفته شده است اطلاعات تازه ای بدست آمده که ارتباط جنین های مرده به دنیا آمده با مرگهای پس از ولادت را به استعمال دخانیات ثابت می کند. در این گزارش ۳۸۱ صفحه ای گوشزد شده است که تحقیقات نشان می دهد اکسید و کربن حاصل از استعمال سیگار در حیوانات موجب مرده به دنیا آمدن نوزاد می شود و این وضع در مورد زنان باردار نیز صادق است…
خسارت روحی و روانی:

فرد معتاد حاضر است به هنگام خمار بودن به هر کاری دست بزند و در راه تامین خواسته های نامشروع خودبه هر سرقت و ارتکاب گناه دست بزند. او در برابر تصمیمات خطرناک خود مانعی نمی بیند از این رو گفته اند:
« اعتیاد از هر وبا و طاعون و هر بیماری، وحشتناک تر و رعب انگیز تر است چون فرد معتاد هنگام نیاز شرف، حیثیت، مذهب را زیر پا می گذارد…!