لطفا به نکات زیر در هنگام خرید دانلود پاورپوینت مبانی طب سنتی ایران مزاج ها توجه فرمایید.

1-در این مطلب، متن اسلاید های اولیه دانلود پاورپوینت مبانی طب سنتی ایران مزاج ها قرار داده شده است 2-به علت اینکه امکان درج تصاویر استفاده شده در پاورپوینت وجود ندارد،در صورتی که مایل به دریافت  تصاویری از ان قبل از خرید هستید، می توانید با پشتیبانی تماس حاصل فرمایید 3-پس از پرداخت هزینه ، حداکثر طی 12 ساعت پاورپوینت خرید شده ، به ادرس ایمیل شما ارسال خواهد شد 4-در صورت  مشاهده  بهم ریختگی احتمالی در متون زیر ،دلیل ان کپی کردن این مطالب از داخل اسلاید ها میباشد ودر فایل اصلی این پاورپوینت،به هیچ وجه بهم ریختگی وجود ندارد 5-در صورتی که اسلاید ها داری جدول و یا عکس باشند در متون زیر قرار نخواهند گرفت

اسلاید ۱ :

 

  • مزاج در لغت به معنی در هم آمیختن است و در طب سنتی مفهوم کیفیت یکسان و جدیدی است که در نتیجه ی در هم آمیختن ارکان با یکدیکر و فعل و انفعال آنها به وجود می آید
  • از دیدگاه طب سنتی هر جسم مرکبی از ترکیب چهار رکن تشکیل شده و آنچه این اجسام را از هم متفاوت می کند اختلاف مقدار این عناصر در آنهاست
  • مزاج در کل به ۹ مزاج اصلی(ذاتی) تقسیم می شوند که ممکن است بر حسب شرایط محیطی و خاص مثل فصل ، سن ، جنسیت و مکان زندگی تحت تأثیر قرار بگیرند(مزاج اکتسابی)
  • اگر بدن انسان از مقادیر متناسب خاک، آب ، هوا و آتش عنصری ترکیب شده باشد مزاج معتدل به وجود می آید و اگر یک یا دو رکن برتری داشته باشند، مزاج های دیگر به وجود می آید
  • مزاج یا مفرد است یا مرکب
  • منظور از مزاج مفرد این است که تنها یک کیفیت مشترک بین دو رکن غلبه پیدا کرده و در نتیجه نوع مزاج بر اساس خواص آن کیفیت مشخص می شود

اسلاید ۲ :

 

  • هر گاه که صورت دو رکن با یکدیگر باز کوشند و هر یک اندر گوهر یکدیگر اثر کنند آنرا استحالت گویند، و بدین استحالت قوت هر دو شکسته شود و صورتی و طبیعتی میانه پدید آید آنرا مزاج گویند.
  • و هر گاه که از این چهار صورت که با یکدیگر بازکوشند و با یکدیگر برآیند و از دو دیگر یکی قوی تر آید مزاج اندر آندو که برابر آیند، معتدل باشد و این دو که یکی قوی تر اید مزاج را بدین قوی تر باز خوانند.
  • مثلاً اگر در سردی و گرمی معتدل آید و خشکی بر تری غلبه کند گویند مزاج خشک است.

اسلاید ۳ :

 

  • جنین انسان حرارت و رطوبت غریزی را که مایه حیات هستند حین انعقاد نطفه از پدر و مادر کسب می کند. هر چه میزان این حرارت و رطوبت بیشتر باشد طول عمر آن شخص بیشتر خواهد بود.دوران حیات بر این اساس به چهار مرحله اصلی تقسیم می شود:

نخست مرحله رشد که از بدو تولد تا ۳۰ سالگی است. در این مرحله بدن پیوسته در حال رشد است و میزان حرارت و رطوبت آن بالاست.در این مرحله اختلال رشد به علت به هم خوردن تعادل حرارت و رطوبت است.

بین ۳۰ تا ۴۰ سالگی مرحله ی جوانی است که طی آن رطوبت غریزی به آرامی از دست می رود و مزاج به سمت گرمی و خشکی می رود.. در این مرحله فرد مستعد بی خوابی و اضطراب است.

مرحله ی میانسالی یعنی از ۴۰ تا ۶۰ سالگی را دوران جاافتادگی می گویند که در آن قوای بدن به تدریج تحلیل می روند. در این دوره حرارت غریزی افت می کند و مزاج به سمت سردی و خشکی می رود. انسان در این دوران مستعد بیماری های سوداوی مانند بواسیر، واریس و افسردگی می شود.

مرحله ی پیری با ظهور ضعف شدید در قوا همراه است و از ۶۰ سالگی آغاز می شود. مزاج این افراد سرد و تر است.البته بیشتر حکما معتقدند که در سن کهولت مزاج فرد متغیر و تابع شرایط محیط و رژیم غذایی است.

جدول ۳- مزاج افراد در سنین مختلف

اسلاید ۴ :

  • فصول مختلف هم روی بدن تأثیر می گذارند و تغییراتی ایجاد می کنند.

فصل بهار گرم و تر است. در این فصل افرادی که مزاج گرم و تر دارند(دموی) خصوصاً اگر در سن رشد هم باشند ، مشکلات بیشتری خواهند داشت.

فصل تابستان گرم و خشک است؛ بنابراین علایم گرمی و خشکی (صفراوی) که در سن جوانی هم هستند تشدید می شود.

فصل پاییز سرد و خشک است. این فصل اوج بروز بیماری های پوستی مانند اگزما و ترک لبهاست و بیماری های فکری شیوع بیشتری پیدا می کند.

فصل  زمستان سرد و تر و زمینه ساز تشدید یا بروز بیماری های بلغمی است.

جدول ۴: کیفیت  فصل های مختلف

اسلاید ۵ :

  • مکان های مختلف تأثیرات متفاوتی در مزاج افراد دارد و مزاج افراد هر منطقه نیز به جغرافیای آنجا وابسته است.

مزاج مناطق کوهستانی سرد و خشک است و جوانان بامزاج گرم در فصل تابستان بهتر است به ییلاق بروند.

مزاج مناطق بیابانی گرم و خشک است.

مزاج مناطق کنار دریا سرد و تر است.

اسلاید ۶ :

مزاج اعضا

  • اعضای مختلف بدن انسان از نظر ترکیب نسبی ارکان با هم متفاوتند.علت این تفاوت در وظیفه و عملکردی است که بر عهده ی آنهاست.

قلب گرم ترین و خشک ترین عضو است زیرا قلب تنها عضو همواره در حال حرکت ولازمه ی حرکت زیاد حرارت و خشکی زیاد است.

کبد گرم ترین و ترترین عضو است زیرا مهم ترین عامل رشد و تغذیه ی بدن است.

استخوان سردترین عضو است و غلبه ی خاک عنصری باعث سخت بودن و ثبات می شود.

چربی سرد و تر است و افرادی که کم فعالیت می کنند دچار تجمع چربی و پدیده ی چاقی می شوند.

مغز هم سرد و تر آفریده شده است تا به علت ورود اطلاعات فراوان دچار غلبه ی خشکی و گرمی نشود.

پوست به ویژه پوست دست و انگشتان معتدل ترین عضو است.

اسلاید ۷ :

علم مزاج

بعد از این گویم تو را علم مزاج

از مزاج ار پرسیم باشد چهار

 خشکی و گرمی و سردی و تری

 یافت می گردد در ارکان و زمان

حکم آن یاری کند وقت علاج

یا حکیم آرد جدا یا در کنار

با بسودن می توان درکش کنی

رستنی، جنبیدنی یا در مکان

اسطقس  را هست حد و غایتی

 قوه ی گرمی در آتش یا هواست

 قوه ی خشکی در آتش یا تراب

 این عناصر را که باشد اختلاف

از مزاج مفرد آن را آیتی

سردی از خاک است و طبع آب راست

از تری پرسی  در ابر است و در آب

در جهان باشد مر او را ائتلاف

فرق دارد تا نباشد اتحاد

 غیر عنصر دان مرکب هر چه هست

 معتدل کان هست  قانون و نشان

 در هم آمیزد به یک میزان در آن

 این تعادل می نماند برقرار

 نی که تن خالی بگردد زین چهار

 طبع  غالب را تو یا زآتش بدان

 یا بگیرد طبع نسبت از ریاح

 چون رساندم قول خود تا نه مزاج

جمع آید تا نباشد در  تضاد

وصف آن با  رکن غالب شد به دست

جمع چار است از برای امتحان

هست قانون یا تراز و امتحان

گر یکی خارج شود از اختیار

بل تساوی نیست دیگر برقرار

یا که خاک و آب آید در میان

هر چه ما گفتیم باشد اصطلاح

من نیاوردم در اینجا تازه واج

اسلاید ۸ :

مزاج زمان ها

از زمان گویم من از قدر و بروج 

در زمستان چیرگی با بلغم است

 فصل تابستان بدن صفرایی است 

نیست راهی چون از آن یابم خروج

در بهاران نوبت جوش دم است

موسم پاییز تن سودایی است

درک می گردد مزاجش با حواس

 هر چه باشد تلخ وشیرین ، تند و شور

 خشک و سرد است آنچه ترش و حامض است

 آبکی شد یا نبودش  طعم خاص

هر چه چربی دارد آن گرم و ترست

چون که با  مصداق آن گردد قیاس

خشکی و گرمی از آن یابد ظهور

هست اگر گس  یا که دبش و قابض است

 طبع آن را معتدل ده اختصاص

سرد و تر در خوش گوار بی مَزَست

مزاج سنین

مختلف در مزاجش اختلاف آید به سال

 گرمی کودک بود همچون جوان

 لیک خشکی در جوانی چیره است 

در میانسالی چو سردی برتر است

 بر مزاج هر دو خشکی مهتر است

هر وجودی، کآدمی ما را مثال

در حرارت  هر دو را یکسان بدان

طبع کودک  را  تری گر سیره  است

وقت پیری مثل آن یا   بدتر است

طبع پیران خام وبس متغیر است

مزاج جنسیت

طبع خشک و گرم باشد در ذکور

در مؤنث سرد و تر یابد ظهور

اسلاید ۹ :

بیان ظاهر

در بیان رنگ ها – رنگ پوست

گر بدن را تازگی وفربهی است 

استخوانی ظاهر و لاغر چو بود

 گر عروق او درشت و باز شد

 ور به ظاهر شد عروقش ضد آن

 چون که ظاهر شد میان این دو حال

طبع سرد و تر مر او را همرهی است

لاجرم طبعش به خشکی رو نمود

پس بدان ،گرمی به او انباز شد

طبع سردی گیردش اندر میان

معتدل باشد طبیعت بی مقال

مزاج مکان ها

رنگ را  مبنای سنجش تو ندان

 گرم باشد چون دیار زنگیان

 سرد اسلاو است و جلد مردمان

 هفت اقلیم ار که آری در نظر

 معتدل باشد چو اقلیم چهار

 زرد گندمگون بُوَد، صفرایی است

آدمی را سرخی از فرط دم است

چون سفید و سرخ آمد در کنار

بهر تأثیری که دارد هر مکان

پس سیه گردد جلود مردمان

روشن و باریک باشد همزمان

می شوی از هر مزاجی  باخبر

رنگ را بر طبع ، تو پیرو شمار

 تیره و مات است اگر ، سودایی است

 گر سفید عاجی است از بلغم است

اعتدال شخص گردد برقرار

رنگ موی سر

سرد باشد طبع فرد مو سپید

 نسبتاً گرم است طبع سرخ مو

 معتدل  باشد مزاج آدمی

در سیه مو طبع گرم آید پدید

سرد ناقص را تو در بوری  بجو

بوری و سرخی کند  چون همدمی