چرخه حسابداری
چرخه حسابداری فرایندی مرحله به مرحله برای ثبت، دسته بندی و خلاصه سازی معاملات اقتصادی شرکت های تجاری می باشد. این چرخه اطلاعات مفید و سودمندی در قالب صورت وضعیتهای مالی از جمله صورت وضعیت درآمد، ترازنامه، صورت وضعیت جریان نقدینگی، و صورت وضعیت معاوضه های صاحبان سهام می دهد.

اصل مدت زمان شرکتهای تجاری را ملزم می سازد صورت وضعیت های مالی را به صورت دوره‌ای آماده سازند. بنابراین چرخه حسابداری یکبار در هر دوره حسابداری کنترل و متابعت می‌شود. چرخه حسابداری از ثبت و ضبط معاملات با افراد آغاز می شود و با آماده سازی صورت وضعیت‌های مالی و بستن حساب ها خاتمه می یابد.
مراحل اصلی چرخه حسابداری مراحل اصلی چرخه حسابداری در پایین آورده شده است. از مثالی بسیار ساده برای توضیح و شرح هر مرحله استفاده می کنیم.
تجزیه و تحلیل و ثبت معاملات از طریق ثبت های دفتر روزنامه
ارسال و انتقال ثبت های دفتر روزنامه به حساب های دفتر کل
آماده سازی ترازنامه آزمایشی قبل از اصلاحات(تعدیل نشده)
آماده سازی ثبت ها در پایان هر دوره
آماده سازی ترازنامه آزمایشی اصلاح شده
آماده سازی صورت وضعیت های مالی
بستن حسابهای موقت از طریق بستن حساب ها
آماده سازی ترازنامه آزمایشی بعد از بستن حساب ها

نمودار جریان

 

از راست: ثبت های دفتر روزنامه، حساب دفترکل، ترازنامه آزمایشی قبل از اصلاحات، اصلاح ثبت ها، ترازنامه آزمایشی اصلاح شده، صورت وضعیت های مالی، بستن حساب ها، ترازنامه آزمایشی بعد بستن
تعاریفی از سیستم اطلاعاتی
o انواع راه ها وروش ها ی سازماندهی اطلاعات در دسترس . از جمع آوری داده ها گرفته تا بازیابی اطلاعات و استفاده از آنها .
o فرایندی است که طی آن ورودی هایی با عنوان داده وارد

سیستم می شود و بعد از پردازش بصورت خروجی ( اطلاعات ) جهت تصمیم گیری در اختیار تصمیم گیرندگان قرار می گیرد .
o تمام فعالیت هایی که به کمک رایانه صورت می گیرد را سیستم اطلاعاتی می گویند . از سیستم های سخت افزار پیچیده تا گزارش های جاری حسا

بداری .
نمونه ای از یک سیستم حسابداری برای واحدتجاری

سیستمهای حسابداری ازنظر وسایل پردازش در سیستم عامل اطلاعات به سه دسته تقسیم می شوند
۱-سیستم حسابداری دستی ۲-سیستم حسابداری مکانیکی ۳-سیستم حسابداری کامپیوتری( الکترونیکی )

چرخه حسابداری
سیستم حسابداری باید بطور منظم تمام اطلاعات مالی مربوط به یک موسسه را اندازه گیری، ثبت، طبقه بندی و آثار اقتصادی آن را در صورتهای مالی تلخیص کند. فرایند حسابداری شامل یک سری مراحل پیاپی است که در هر دوره مالی تکرار می شود. این مراحل پیاپی را معمولا چرخه حسابداری، دوره عمل حسابداری و یا دوره پردازش اطلاعات حسابداری گویند. که به شرح ذیل می باشد:

 نمودارگردش داده ها :

 نمودارگردش عمليات

نمودار برنامه ساده براي فروشهاي نسيه

چرخه پردازش معاملات و فعالیتها از ۴ چرخه به شرح زیر تشکیل

شده اند
۱)چرخه درآمد
۲)چرخه مخارج
۳)چرخه تولید

۴)چرخه تامین مالی

چرخه معاملات دریک سیستم اطلاعاتی حسابداری

چرخه درآمد
مجموعه ای از فعالیت های تجاری متناوب و فرآیند پردازش اطلاعات مربوط به تهیه و ارائه کالا و خدمات به مشتریان و دریافت وجوه حاصل ازفروش این کالا وخدمات است.

سه وظیفه ی اصلی سیستم اطلاعاتی حسابداری چرخه ی درآمد:

 ۱- فعالیت های تجاری اصلی چرخه ی درآمد
 ۲- تشریح اهداف کنترلی اصلی چرخه ی درآمد و تهدید ها
 ۳-ارائه مدل سیستم اطلاعاتی حسابداری کارآمد

ساختار نمودارچرخه درآمد
۴-۱-وصول مطالباتو دایره در این مرحله مشارکت دارند
چرخه مخارج
یک مجموعه عملیات تکراری وعملیات پردازش داده های مربوط به خرید کالا وخدمات وپرداخت بهای آنهاست. این فصل برخرید مواد اولیه و کالای تکمیل شده وملزومات وخدمات تاکید دارد.

نمودار زمینه چرخه مخارج
فعالیتهای چرخه مخارج
یکی از وظایف اساسی سیستم اطلاعاتی حسابداری پشتیبانی اثر بخش از عملکرد فعالیتهای تجاری شرکت از طریق پردازش کارامد داده های معاملات و رویدادهای تجاری آن است.
پنج فعالیت اساسی در چرخه مخارج :
۱٫درخواست خرید کالا ۲٫سفارش کالا ۳٫دریافت کالا ۴٫تصویب صورتحساب خرید ۵٫پرداخت بهای کالای خریداری شده
دفتركل وفعاليت هاي گزارشگري
۱٫بهنگام كردن دفتركل:
۲٫انتقال ثبت هاي اصلاحي
۳٫ تهيه صورت هاي مالي :
سومين فعاليت سيستم گزارشگري ودفتر كل تهيه صورت هاي مالي است. شامل:
 ۱٫تهيه صورت حساب سود وزيان
 ۲٫تهيه صورت حساب سودوزيان انباشته
 ۳٫تهيه ترازنامه
 ۴٫تهيه صورت گردش وجوه نقد
 ۵٫ تهيه يادداشت هاي همراه صورت هاي مالي

( فرایندارائه اسنادهزینه جهت پرداخت به اشخاص حقیقی یاحقوقی)
۱٫ عنوان فرایند: ارائه اسنادهزینه جهت پرداخت به اشخاص حقیقی یاحقوقی
۲٫ هدف ازاجرای فرآیند: رعایت دقیق قوانین ومقررات مالی محاسباتی درپرداختهاوانجام کاردرکمترین زمان ممکن
۳٫ عنوان خدمت گیرندگان : افرادحقیقی یاحقوقی که بنحوی ازانحا

ء با اداره برق استان درارتباط کاری می باشند
۴٫ خدمت دهندگان : ریاست اداره – معاونت اداری ومالی – مدیریت امورمالی
۵٫ مدارک واطلاعات موردنیاز: اسنادهزینه باکلیه مستندات لازم که توسط معاونتهاومدیریتهای سازمان جهت پرداخت به مدیریت امورمالی ارائه می شود.
۶٫ فرم های مورداستفاده : درخواست وسفارش خریدیادرخواست ارائه خدمت – صورت وضعیت یامدارک هزینه اعم ازفاکتورو…..- رسیدانباریاصورت مجلس تحویل ک

الا- سندهزینه – حواله پرداخت

 

۷٫ شرح مراحل انجام کار:
۱٫ ۷ – ارائه اسنادهزینه به مدیریت امورمالی وپاراف آن .( ۵ دقیقه)
۲٫ ۷ – ثبت دردفترامورمالی .( ۵ دقیقه )
۳٫ ۷-ارجاع به حسابداری تملک دارائیهای سرمایه های یاهزینه ای . ( ۲ دقیقه)
۴٫ ۷ – ارجاع به کارشناسان رسیدگی توسط مسئول حسابداری .( ۵ دقیقه )
۵٫ ۷ – حسابرسی-تطبیق باقوانین ومقررات مالی ومحاسباتی – موافقتنامه هاوکنترل مدارک وامضاء های مجاز. ( ۳۰الی ۶۰ دقیقه باتوجه به حجم ونوع سندهزینه )
۶٫ ۷ – درصورت عدم نیازبه واخواهی امضاء ومهرتوسط رسیدگس کننده .( ۵ دقیقه)
۷٫ ۷ – درصورت واخواهی درج نواقص وموارداشکال دراسنادهزینه وعودات به واحدمربوطه جهت رفع ایرادات ونواقص . (۱۵ دقیقه)
۸٫ ۷-ارجاع اسنادهزینه به واحدتامین اعتبار. (۱۰ دقیقه)
۹٫ ۷- بررسی وثبت مبالغ هزینه براساس فصول مربوطه توسط واحدتامین اعتبار. ( ۱۰ دقیقه)
۱۰٫ ۷- امضاءومهرتوسط واحدتامین اعتبار.( ۵ دقیقه)
۱۱٫ ۷- ارجاع به متصدی صدورچک .( ۵ دقیقه)
۱۲٫ ۷- صدورجک دروجه ذینفغ توسط متصدی صدورچک .( ۱۵ دقیقه)
۱۳٫ ۷- امضاء ومهرسند توسط متصدی صدورچک .( ۵ دقیقه)
۱۴٫ ۷- بررسی وکنترل مجدد کیله مدارک توسط مسئول حسابداری وارسال جهت امضاءمدیرامورمالی.( ۵ دقیقه )
۱۵٫ ۷- بررسی وکنترل وامضاء سندهزینه وچک صادره شده توسط مدیرمالی وارجاع به دفترریاست سازمان یامعاونت اداری ومالی.( ۱۵دقیقه)

 

۱۶٫ ۷- بررسی وامضاء توسط ریاست سازمان یامعاونت اداری ومالی وعودت به مدیریت امورمالی . (۱روز)
۱۷٫ ۷-اخذامضاء ازدریافت کننده چک .( ۵ دقیقه)