مقدمه
با نگرشي صحيح به رشد و وضعيت اقتصادي كشور نياز جامعه را به حرفه حسابداري متوجه مي شويم۰
حسابداري هم بعنوان رشته اي از دانش و هم بعنوان شغل ، با تمدن بشري همزاد است و همراه و هماهنگ با تحولات و تغييرات و پيشرفتهاي اقتصادي و اجتماعي در طول قرون و اعصار متحول شده است ۰ حسابداري كه از ديرباز پيشاهنگ وگرداورنده پردازش و اماده سازي اطلاعات براي اتخاذ تصميمات اگاهانه بوده،اگرچه باكمي سرعت به قافله پيشروان

بپيوست ويكي از نخستين رشته هايي بود كه راه را برورود و كاربرد علم و تكنولوژي هاي تازه گشود، كامپيوتر را در خدمت سيستم اطلاعات مالي و سيستم اطلاعات مديريت قرار دارد۰
پس از پيدايش حسابداري در كشورهاي مختلف جهان لزوم تشكيل انجمن واعضاي حرفه اي در يك سازمان و فعاليت انها تحت ضوابط مشخص و معين به منظورارتقاي كيفيت و دستيابي به پذيرش اجتماعي احساس مي شود۰ نياز گسترده و روزافزون به – اطلاعات مالي براي هرگونه تصميم گيري لزوم ايجاد تفاهم در روابط بين واحدهاي ـــ اداري و اقتصادي و كساني

كه با انها سر و كار دارند ا ز سوي ديگر ضرورت كاربرد مقياس هاي مشترك اندازه گيري و مفاهيم هممعنا را تشديد كرده و درنتيجه تدوين اصول و استاندارد هاي حسابداري در سراسر جهان شتاب گرفت ۰ حسابداران بعنوان جزيي از اعضاي حرفه هاي جامعه از ا ين تحولات و تاثيرگذاريهاي ا ن دورنيستند وخواه ناخواه ازفراگيري و كاربرد تمام يا برخي از روشهاي نو در انجام وظايف خود خواهند بود۰

تقديم به:

آنان كه در تعريف نمي گنجند رفتني اند و به اثر ماندگارند امروز ديروزيند و هميشه فردايي اند و تقديم به كساني كه صادقانه براي ارتقاء و اعتلاي نام كشورعزيزمان شبانه روز فعاليت
مي كننــد.

فصل اول: اشنايي با مكان كاراموزي

۱- تاريخچه سازمان

۲- نمودار سازماني و تشكيلا تي

۳- شرح مختصرازفرايند توليد يا خدمات

۱-تاريخچه سازمان

در مورد تاريخچه تشكيل اداره بنا به اظهارات پيشكسوتان فرهنگي اين منطقه تا
سال۱۳۱۴ ساختمان مستقل و كادري مستقل و تشكيلات گسترده امروزي در اين شهر وجود نداشت ۰
تا اينكه در سال ۱۳۱۴ (ه۰ش) زماني كه دبستاني بنام شاپوركه يك مدرسه دولتي محسوب ميشد در حياط استيجاري واقع در چهارراه پايين امروزي و كوچه افتخار دايرشد ۰چون اين منزل ۱۵ اتاق نشيمن داشت دريكي ازاتاقهاي فوقاني همين ساختمان با
كادر سه نفره بعنوان اولين اداره اموزش وپرورش ميانه تشكيل يافت۰

لازم به توضيح است كه نام وزارت خانه متبوع با عنوان وزارت معارفو اداره معارف و اوقاف ايالت شرقي (اذربايجان شرقي) ودر سال ۱۳۲۹ (ه۰ش) به وزارت فرهنگ و اوقاف اذربايجانشرقي و در سال ۱۳۳۰ (ه۰ش) كلا به وزارت فرهنگ ودراستانها وشهرستانها به اداره فرهنگ و بعدا به وزارت اموزش وپرورش تغيير نام پيدا ميكند۰

در سال ۱۳۱۸ تعدادي ازاهالي ميانه ازجمله فرهنگيان ازروساي وقت درخواست كردند كه دبيرستاني درميانه تاسيس شود۰دراين زمان ضمن اينكه در همين ساختمان ياد شده؛۱۶ اتاق به دبيرستان ودبستان تا كلاس نهم اختصاص يافت وبقيه اتاقها درطبقه فوقاني به كادر اداري اختصاص داشت ودراين زمان رئيس؛معاون؛حسابدارويك خدمتگذارعوامل كادراداري محسوب مي شدند وبنا به اظهارات پيشكسوتان فرهنگي منطقه اين محل به مدت ۱۰ سال و با همان امكانات بعنوان محل اداره محسوب ميشد۰

درسال ۱۳۲۸ساختمان اداري به محل ساختمان فعلي مخابرات واقع درميدان – ازادي منتقل شد۰
درسال۱۳۳۲محل اداره به ساختمان مستقل درخيابان امام خميني فعلي جنب سينما قديم درمحل ساختمان كلينيك نصر فعلي وباهمان كادر ياد شده انتقال مي يابد۰
درسال۱۳۳۸ساختمان اداري به محل دبستان بحري سابق ومدرسه راهنمايي شهيد مطهري فعلي انتقال يافت۰كادراداري دراين ساختمان عبارت بودند از: رئيس؛ معاون؛ حسابدار؛منشي دفتر(دبيرخانه امروزي) ويك نفرخدمتگزار۰

درسال۱۳۴۸يا۱۳۴۹ساختمان اداره به محل دبيرستان زينبيه وشهداي زينبيه فعلي كه دران زمان ساختمان كوچكتربود واز دو قسمت مجزا تشكيل شده بود انتقال يافت۰در قسمت بالاي محوطه ساختمان دبستان محمدرضاشاه و درقسمت پايين محوطه ؛تقريبا ورودي ساختمان محل اداره داير بود۰

درسال۱۳۵۴محل اداره به ساختمان پيش ساخته كه به ساختمان ايتاليايي هامعروف بود و براي مراكز تربيت معلم در ايران اختصاص يافته بودانتقال يافت۰اين ساختمان با تشكيلات وتاسيسات نسبتا خوب وكامل و با تعداد زيادي اتاق با گستردگي بسيارتا سال ۱۳۷۸محل اداره محسوب مي شد۰
در سال ۱۳۷۸ به محل جديد و فعلي اداره با ۴طبقه ساختمان و ساخت و نماي زيبا با امكانات بسيار و با تعداد زيادي اتاق كار و سالن اجتماعات ودر طبقه پايين (زيرزمين)كلنيك درماني فرهنگيان به كار اداري ادامه داده وانشاءالله ادامه خواهد داد ۰

۲-نمودار سازماني و تشكيلات
هر وزارتخانه؛سازمان واداره با توجه به بزرگي وگستردگي خود از نمودار مختلفي تشكيل مي شود۰ نمودارسازماني اموزش وپرورش نسبت به سايروزارتخانه ها وبا توجه به گستردگي ان در سطح كشور بسيار وسيع مي باشد۰

هروزير با عنايت به سمت ومو قعيت وزارتخانه از چند نفر تحت عنوان معاون بهره مند ميشود و يك نفر نماينده نيز در سطح استانها دارند۰وهریک ازاین نمایندگان در
استانها رییس اداره کل وزارت متبوع در مرکز استانها نامیده و منصوب می شوند۰ و همچنین این نماینده ها(رئیس اداره کل) یک نفررا درهر شهرستان در اداره نامبرده منصوب می کنند که رئیس آموزش وپرورش شهرستان محسوب می شوند.
نمودار سازمانی وزارت آموزش و پرورش و اداره آموزش و پرورش در شهرستانها بشکل زیر می باشد.

۳-شرح مختصري از فرايند توليدي يا خدماتي
اداره اموزش وپرورش هر منطقه با توجه به ارائه خدماتي كه دران منطقه ميدهد ضمن اينكه متنوع ومشابه وگاها هم متفاوت مي باشد؛مي تواندخدمات خود را طبقه بندي و درجه بندي مي كند۰

در شهرستان ميانه ارائه خدمات فرهنگي ؛اموزشي ؛ علمي وهنري در سطح اداره متبوع بسيار وسيع بوده و انشاءالله خواهد بود. لازم به ذكر است كه ارائه خدمات در آموزش وپرورش پيشرفت شايسته اي داشته است كه ذكر نام تك تك آنها در اين گزارش مقدور نمي باشد. اما به اين نكته مي توان اشاره كرد كه با توجه به اينكه هر رئيس و معاوني كه جابجا شده اند به سهم خود شيوه اي نو در زمينه روش تدريس و ارائه دوره هاي آموزشي براي كاركنان و كارمندانابداع كردند كه هريك از اين ابداعات سهم بسزايي در موفقيت اداره و پرسنل اداره دارد. در اين جامن فقط به چند نمونه از اين اقدامات اشاره مي كنم .

 

 زمينه ايجاد و احداث ساختمان فعلي اداره آموزش و پرورش
 فيلم برداري از روشهاي تدريس معلمين و دبيران موفق
 احداث كارگاه كامپيوتر و مشاركت در جهتراه اندازي وتجهيز كارگاه كامپيوتر
 توسعه و تنوع بخشيدن به رشته هاي فني و حرفه اي
 گسترش فضاهاي ورزشي علي الخصوص تربيت بدني دختران

 ايجاد صندوق تعاون وامداد دانش آموزان بي بضاعت
 ايجاد درمانگاه فرهنگيان در طبقه زير زمين ساختمان اداره
 راه اندازي دولابراتوار زبان در مركز تحقيقات آموزشي در دبيرستان زينبيه

 تاسيس شبانه روزي دخترانه
 تلاش مستمر در اعزام آزمايشگاه سيار به مدارس روستايي

فصل دوم : ارزیابی بخشهای مرتبط با رشته علمی وعملی کاراموزی

۱- موقعیت رشته کاراموز در واحد صنعتی با بررسی جزئیات سازمانی رشته کاراموزی در واحد صنعتی
۲- بررسی شرح وظایف رشته کاراموز در واحد صنعتی

۳- امور جاری در دست اقدام

۴- برنامه های اینده

۱- موقعیت رشته کاراموز در واحد صنعتی با بررسی جزئیات سازمانی رشته کاراموز در واحد صنعتی
حسابداری و حسابدار حرف اول را در هراداره وشرکت می زند۰چنانچه اگریک اداره یا یک شرکت صنعتی از یک حسابدار خبره و ماهربهره مند نشوند چه بسا سودی را که تحصیل می کند نتواند استفاده بهینه از سود حاصله بکند ویا اینکه درخرج وهزینه کردن سود حاصله زیان هم زیان بکند۰

حسابداری همانطور که اشاره شد دراداره اموزش وپرورش هم نقش بسزایی دارد۰چرا که یک حسابدار درکارحسابداری و حسابرسی هم می تواند بسیاردقیق وموفق باشد و هم میتواند با کج روی وکج دستی و یا یک سهل انگاری کوچک اشتباهی بزرگ وجبران ناپذیررا متحمل شود۰

درامور مالی و حسابداری اموزش وپرورش فرمها و مدارکی که مورد استفاده قرار میگیرند همه انها کاملا قانونی و مورد قبول اداره اموراستخدامی وسازمان مدیریت و برنامه- ریزی می باشد وفرمها و مدارک گفته شده را در ذیل نام برده وکاربرد هریک ازانها بصورت مختصر توضیح وتشریح واشاره می کنم۰
۱- تابل اعتبارات ۲- دفتراعتبارات

۳- برنامه ها ۴- شرح مواد هزینه ها
۵- ردیف وبرنامه های اعتباری ۶-ابلاغ اولیه
۷- حکم کارگزینی ۸- لیست حقوق و مزایا و فیش حقوق

۹- لیست فوق العاده ماموریت ۱۰- لیست حق الزحمه امتحانات
۱۱- لیست حق الزحمه های مختلف ۱۲- درخواست خرید یا انجام کار
۱۳- دستور پرداخت ۱۴- فاکتور خرید
۱۵- حواله انبار ۱۶- قبض انبار

۱۷- صورت جلسه تحویل کالا ۱۸- برگ خدمات مالیاتی
۲۵- دفتر معین ۲۶- دفتر روزنامه
۲۷- دفتر کل ۲۸- صورتحساب بانکی
۲۹- صورتحساب مغایرت ۳۰- تراز ازمایشی
۳۱- ترازنامه کل ۳۲- بایگانی اسناد

۳۳- ارسال وجوه به سازمان بازنشستگان
۳۴- انواع واقسام دیگرفرمهای مالی واداری

۱- تابل اعتبارات
تابل اعتبارات فرم مخصوصی است که از طریق سازمان اموزش وپرورش اعتبارات مورد لزوم ادارات (اداره اموزش وپرورش) ابلاغ می گردد که دران شرح مواد و برنامه ها و اعتبارات مورد نیاز مشخص و اعلام می گردد۰
۲- دفتراعتبارات
دفتر اعتبارات دفتری است که از ستونهای زیر تشکیل شده است که در ان هزینه هرفصل و برنامه(برنامه ها با کد مشخص می شوند) از طرف اداره کل مشخص می شود۰
کد…….. دفتر اعتبار و هزینه آموزش و پرورش میانه سال…..ص
ردیف برنامه فصل اول فصل دوم فصل سوم
اعتبار هزینه مانده اعتبار هزینه مانده اعتبار هزینه مانده

۱

۲

أموزش ابتدايي(۳۰۱۰۲)

فوق العاده ماموريت
۱۰۰۰۰۰۰

۵۰۰۰۰


۱۰۰۰۰۰۰

۹۵۰۰۰۰۰

۳- برنامه ها :

منظور از برنامه اعتبارات در آموزش و پرورش که یک سازمان گسترده و دارای شاخه ها و معاونت های متعدد می باشد، هزینه ها بر اساس برنامه های متناسب با شاخه ها و مقاطع تحصیلی تهیه و تنظیم می گردد.

۴- شروع مواد هزینه ها :

در انجام هزینه ها با توجه به موافقت نامه های تنظیمی با سازمان برنامه و بودجه و نوع هزینه ها مانند هزینه های عمرانی، خدماتی،پرسنلی،سرمایه ای وغیره . هزینه ها در قالب مواد تهیه وتنظیم می شود.مثلا خرید یک میز برای اداره تحت عنوان هزینه سرمایه ای یا پرداخت حق الزحمه یک کارگر روز مزد تحت عنوان هزینه خدماتی .

۵- ردیف و برنامه ای اعتباری:

اعتبارات مورد لزوم دستگاه های دولتی با توجه به هزینه ها از محل در آمد های عمومی دولت تهیه میگردد. مثلا درآمدهای وصولی ازمحل فروش بلیط قطارها و در یافتی
از عوارضات گمرکی برای چه منظوری هزینه خواهدشد. این در آمد ها را در ردیفهای خاص مثلا ردیف، ۱۲۷۵۳۵ جمع آوری و به هیئت دولت ارائه می دهند. هیئت دولت و مجلس شورای اسلامی محل تمام درآمدها و ردیفها و هزینه های یک سال مالی را تعیین می نماید که این عمل دولت را تصویب قانون بودجه در ردیف های مختلف می نامند.

۶- ابلاغ اولیه:

منظور از ابلاع اولیه این است که برای تک تک کارمندان و معلمان جهت انجام وظایف محوله با توجه به مدارک تحصیلی،توافق کارمند و کارشناسان اداره محلی را تعیین و با امضاء ریاست و یا معاونت اداره اعلام مینمایند که کارمند موظف است بعد از دریافت ابلاغ به محل خدمت مراجعه و برابر برنامه تنظیمی انجام وظیفه می کند این عمل را ابلاغ اولیه می نامند.

۷- حکم کارگزینی یا حکم مالی :

حکم کارگزینی عبارت است از یک برگ در فرم استاندارد مورد قبول اداره امور استخدامی و یا سازمان مدیریت و برنامه ریزی که در آن با در نظر گرفتن مدارک تحصیلی،محل جغرافیایی خدمت ، شغل مورد تصدی ، و سوابق خدمت فرد مورد نظر و با رعایت قوانین و مقررات نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت حقوق و مزایای فرد تعیین می گردد.
۸- لیست حقوق و مزایا و فیش حقوق :
لیست حقوق فرم مخصوصی واستانداردی است که از ستونهای مختلفی بشرح زیر تنظیم گردیده است .

ص…….. لیست پرداخت حقوق و مزایای کارکنان سال…..ماه….

رديف كد شناسايي نام و نام خانوادكي شماره حساب بانكي حقوق مبنا افزايش سنواتي فوق العاده شغل تسهيلات بدي اب و هوا ساير مزايا جمع كل حقوق كسورات بازنشستكي
ماليات وام/ بدهي ها

بدهي ها جمع كسورات خالص برداختي

جمع

حسابدار رئيس حسابداري رئيس ادره

ليست فوق در دو قسمت تشكل گرديده است:
طرف اول ليست تا جمع كل حقوق و طرف دوم ليست تا جمع كسورات وخالص پرداختى

باتوجه به ملاحظه ستونهاى فوق جمع حقوق و مزاياى كاركنان در طرف اول ليست نوشته
شده جمع كل انها در ستون مربوطه درج مى گردد و در طرف دوم كليه بدهيها و كسورات
قانونى كارمندان مانند:حق بيمه ماليات وبازنشستگى درج شده و از جمع كل حقوق كسر و
باقيمانده در خالص پرداختى نوشته مىشود به عبارت ديگر:

جمع كل حقوق = مزايا + حقوق مبنا
خالص پرداختى = كسورا ت – جمع كل حقوق
با توجه به ليست حقوقى مندرج فوق براى هر يك از كاركنان يك صورتحساب يا فيش حقوقى لازم است تا بانك عامل پرداخت با توجه به مبلغ درج شده در فيش به حساب آنان منظور نموده و كاركنان با در دست داشتن نسخه دوم به بانك عامل پرداخت حقوق مراجعه و با امضاء ظهر فيش در دو فقره نسبت به دريافت حقوق اقدام مى نمايند۰

۹- ليست فوق العاده ماموريت ونحوه تنظيم سند ماموريت كاركنان
طبق ايين نامه پرداخت فوق العاده ماموريت به كاركنان دولت هر كارمندى كه طبق ابلاغ اوليه صادره از سوى مقامات مجاز اداره متبوع ابلاغ صادرشد كارمند موظف است به انجام امورى كه الزاما بيش از سى كيلومتر از محل خدمت خود مسيرى را طى نمايد طبق قانون فوق العاده ماموريت به ايشان پرداخت مى گردد۰
بعد از انجام ماموريت و گزارش انجام امور محوله برابر فرم موجود در اداره آموزش و پرورش نسبت به پرداخت فوق العاده ها اقدام مى گردد۰

۱۰- ليست حق الزحمه امتحانات و نحوه تنظيم وپرداخت حق الزحمه امتحانات
درآموزش وپرورش براى اخذامتحانات نهايى تعدادى از كاركنان را تحت عنوان عوامل امتحانات مانند: ناظرامتحانات ،مراقب امتحانات، مسؤل امتحانات ،منشى وساير عوامل امتحانات با صدور ابلاغ اوّليه مسؤليتى را كه به آنان محول مى نمايند بعد از خاتمه امتحانات وارايه كزارش نهايى توسط مسؤلين ذى ربط برابردستورالعمل وآيين نامه هاى پرداخت حق الزحمه امتحانات مبالغى را تحت عنوان حق الزحمه امتحانات مطالبات هر يك را به حساب افراد ذى نفع واريز مى نمايند۰