اينترنت خوب بد زشت

مقدمه
اينترنت سحرآميزترين واژه عصر ارتباطات درآستانه قرن بيست يكم است. اينترنت اين بزرگراه تاريك و شاهراه اطلاعاتي دروازه ورود به عرصه اي است كه آن را قلمرو« اتصال مغزها و كامپيوترها » مي نامند. اينترنت رايجترين واژه عصر« حرفهاي داخل گيومه است ». اصلي ترين پيام اين واژه پر رمز و راز « مرگ فاصله ها و مسافتها » است.در اين شاهراههاي اطلاعاتي به جاي انسان و خودرو

اطلاعات يا در واقع بسته هاي اطلاعاتي با سرعت زياد در حركتند.اين شاهراهها به تمام خانه ها ، مدارس ، كتابخانه ها و مراكز تجاري وصل خواهد شدو محيطي جهاني براي ارتباطات سريع به وجود خواهد آورد.
اصطلاح شاهراههاي اطلاعاتي براي نخستين بار توسط « ال گور » معاون رييس جمهوري آمريكا بيان شد. علت اين نامگذاري در واقع شباهت آن با پروژه بزرگراههاي حمل ونقل سرتاسري آمريكا در چهل سال قبل بودكه به وسيله پدر همين شخص تدوين شده بودو در آن دوره تاُثيرزيادي بر اقتصاد آمريكا گذاشته بود. در حال حاضر در آمريكا اعتقاد بر اين است كه اين شاهراهها نه تنها بسياري از مشكلات اجتماعي ، اقتصادي ، فرهنگي و آموزشي را حل خواهد كرد بلكه آمريكا را در مقام اول و سروري كشورهاي جهان قرار خواهد داد.

دغدغه هاي اصلي

۱- آيا بزرگراههاي اطلاعاتي ، ساختار دانش را تغيير مي دهند؟ اين پرسش به اين خاطر مطرح است كه وقتي دانش شفاهي در عصر گوتنبرگ به خط تبديل شد ساختار دانش تغيير كرد. آيا در عصر انقلاب ارتباطات و ديجيتالي شدن چنين واقعي دوباره تكرار مي شود؟
۲- اطلاعات اكنون يك كالاي گرانقيمت و فروختني است. به طوريكه فقط ثروتمندان قادر به خريد آن هستند .آيا اين عامل قدرت خريد باعث تغيير محتواي اطلاعات نخواهد شد؟ آيا فردا فقط اطلاعاتي كه ويژه ثروتمندان است توليد مي شود؟ بر سر اطلاعات عمومي چه خواهد آمد؟
۳- فيلمهاي پورنوگرافي اكنون در اينترنت موجود است. آيا آنچه در اين « روسپي خانه هاي الكترونيك » مي گذرد اطلاعات است؟ آيا جوخه هاي فسادي كه اكنون در اينترنت به دنبال اين نوع مطالب هستند، طالب دانش به شمار مي آيند؟ و با توجه به تعاملي بودن اين بزرگراهها ، تكليف بچه هاي كه وارد اينترنت مي شوند چيست؟ آيا كـانون خـانواده به اين ترتيب در امـان مي ماند؟
۴- اين بزرگراهها ضربه پذير هستند و علت اينكه دولتها اطلاعات خود را در آنها جاري نم

ي كنند مساله ضربه پذيري است. چه كسي بايد قوانين آنرا وضع كند؟
۵- مشخص شده است آمريكا با ريزپردازنده اي بنام Clipper Chip كه در كامپيوترها و تلفن ها كار گذاشته شده ، تماس هاي مردم آمريكا را كنترل مي كند. تكليف آمريكايي ها و كساني كه بـا آنها از طريق بـزرگراهها تماس مـي گيرند چيست؟ و چه كساني تبعات ايـن استراق سمع ر

ا ميپذيرد؟
۶- مخالفان دولتها ( چريكهاي چياپاس، انقلابيون چچن و … ) از طريق اينترنت جنگ الكترونيك پارتيزاني به را انداخته اند. آيا دولتهايي كه داعيه جريان آزاد اطلاعات را دارند، اين وضع را تحمل مي كنند؟.
۷- بزهكاري در اينترنت ريشه دوانده است. پليس آمريكا معترف است كه بزهكاران در اين بزرگراهها از پليس جلو افتاده اند. كدام تمهيدات و كدام قوانين ، گره ماجرا را خواهد گشود؟
۸- فاشيستها ، نئونازيها ، ضد سياهان و … خلاصه نژاد پرستان هم در كنار بزرگراههاي اطلاعاتي اردو زدهاند. چه كسي جرئت عبور دارد؟
به نظر مي رسد اينترنت اين آخرين برگ انقلاب ارتباطات چه در ۱۹۶۹ كه فرزند جنگ آنارشيست بود و چه حالا كه چند دهه از عمرش مي گذرد ، هنوز ناشناخته مانده است. اينترنت به مثابهتبلور روح انقلاب ارتباطات اگر چه از مرگ فاصله ها خبر مي دهد اما هنوز با چهره اي مرموز اجازه نزديك شدن به خود را نمي دهد . دشوار است كه در عصر مرگ فاصله ها ، مجبور به فاصله گرفتن باشيد.

تاريخچه اينترنت ، فرزند آنارشيست جنگ سرد
اينترنت اين بزرگراه مرعوب كننده در پنتاگون ( وزارت دفاع آمريكا ) متولد شد. نام دوران كودكي اينترنت آرپانت (ARPANET) بود كه در بدو تولد يعني در سال ۱۹۶۹ بر آن نهاده شد. آرپانت به عنوان شالوده اصلي اينترنت بر آن بود تا خود را به شبكه هاي راديويي و ماهواره اي وقت و همچنين به كامپوتر هاي ديگر متصل كند و كار پژوهشهاي مربوط به وزارت دفاع آمريكا را با سرعت و كيفيت بهتر به انجام برساند . اين پژوهشها و پروژها كه در آرپانت دنبال مي شد غالبا در خـدمت ميليتاريسم كـاخ سفيد بود و به ايـن ترتيب آن چه امـروز بـه اينترنت انـجاميده،تـونـل محرمانه اي بوده است كه محققان ، كارشناسان و آكادميسين هاي آمريكا از آن عبور مي كردند . در حقيقت آرپانت يا همان اينترنت جوان ، خط تماس الكترونيك و محرمانه دست اندركاران وزارت دفاع آمريكا و پژوهشگران بوده است. آرپانت به اين نيت متولد شد كه به كارشناسان نظامي و كامپيوترها كمك كند تا طرحهاي نظامي را به پيش ببرند و در سراسر آمريكا از تجارب و منابع يكديگر بهره مند شوند. آن چه امروز به نام پست الكترونيك ( E-mail ) مطرح شده و يكي از خدمات رايج اينترنت محسوب مي گردد، محصول همان دوران تماس كارشناسان نظامي و كامپيوتر ها در آرپانت است.بايد به اين گفته افزود كه پيشرفتهاي تكنولوژيك اينترنت عملا مديون همان نيازهاي ميليتاريستي كاخ سفيد بوده است. به ويژه آنكه پيامهايي كه رد و بدل مي شده از جنبه امنيتي بايد

كاملا تجزيه و به مجاري و مقاصد مختلف ارسال مي شده تا در صورتي كه هر يك از مجاري ارسال پيامها ، به هر علتي مسدود مي شد ويا ضربه مي ديد ، راههاي ديگر باز مانده باشد.
اينترنت تاسال ۱۹۸۳ كمتر از پانصد كامپيوتر ميزبان ( Host Computer) داشت و

اين كامپيوتر ها عمدتا در آزمايشگاههاي نظامي و بخشهاي كامپيوتري آمريكا قرار داشت، اما چهار سال بعد در سال ۱۹۷۸ اينترنت در صدها دانشگاه و آزمايشگاه پژوهشي ، صاحب ۲۸ هزار كامپيوتر ميزبان شد.كه در حال حاضر اين رقم به بيش از ۱۰۰ ميليون رسيده است و روز به روز بر تعداد آن افزوده مي شود و تخمين زده مي شود كه روزانه ۷۰۰۰ استفاده كننده ديگر نيز به اين جمع افزوده شوند و تا سال ۲۰۱۰ تعداد مشتركين به يك ميليارد نفر مي رسد.
امـا اتفاق ديـگري بـاعث شد كـه اينترنت پـوسته نظامـي و دانشگاهي خود را بشكافد بروز پديده « مولتي مديا » (Multi Media ) يا همان رسانه چند كاره بود. استفاده از نرم افزارهاي خاص به استفاده كنندگان از اينترنت امكان داد تا به طور همزمان از تصوير ، صدا و نوشتار استفاده كنند.
كاري كه قبلا متصور نبود . قبلا خط از رسانه نوشاري مي آمد، صدا از رسانه هاي شنيداري و تصوير از رسانه هاي ديداري . اما حال همه اينها از طريق يك سيستم قابل دريافت بود.- در واقع كاربران اين شبكه كه از پروتكل (http )براي ارتباط استفاده مي كنند در حال گسترش روز افزون مي باشد.به بيان ديگر اكنون بزرگترين سرمايه گذاريها در گسترش وب جهاني و ورود كارگزاران و كاربران اطلاعات و رسانه ها به اين شبكه
مي باشد. اين توسعه به حدي است كه جنبه هاي ديگر اينترنت را تحت تاًثير قـرار داده واكنون وقتي صحبت از اينترنت مي شود منظور همان وب جهاني (WWW ) مي باشد.- در كنار اين توليدكنندگان كامپيوترهاي شخصي (PC)به اين فكر افتادند تا از اينترنت بهره برداري تجاري كنند. آنها وارد ميدان سيمكشي و اتصال كامپيوترها شدند و پست الكترونيك را براي شركت و دفترهاي مختلف فراهم ساختند.اين كار كه در حقيقت به اتصال كامپيوترهاي شخصي به يكديگر انجاميد « شبكه منطقه محلي » ( LAN)نام گرفت.اين شبكه به كاربران امكان مي دهد تا در يك محدوده جغرافيايي خاص به تماس با يكديگر بپردازند.
پيدايش شبكه منطقه محلي پايان كار نبود و « شبكه منطقه وسيع » (WAN) هم پا به عرصه نهاد.اين شبكه به كاربران امكان مي دهد تا در يك محدوده وسيع جغرافيايي، مثل دولت با دولت و يا كشوري با كشور ديگر ارتباط برقرار كنند.و به اين ترتيب اينترنت پس از فتح دنياي آكادميك به پيشروي در جهان تـجارت پـرداخت.اكنون ديـگر رشد انفجارآميز اينترنت نه يك تب و گـرايش بي انگيزه بلكه عملا محصول يك بازار آزاد ديجيتال است.
با اين همه ، اينترنت كه اكنون امكان تلفن زدن، ويدئو ديدن، استفاده از انواع اطلاعات، گوش دادن به برنامه هاي راديويي، انجام خريد و اجراي آموزش را از طريق يك سيم را فراهم آورده ، هنوز به بزرگراه اطلاعاتي تبديل نشده است. عده اي بر اين باورند كه ابر بزرگراه اطلاعاتي واقعي نه فقط بايد شبكه هاي كامپيوتري بلكه هر نوع ارتباط مخابراتي ديگر اعم از تلفن،

بي سيم و ماهواره را هم برقرار سازد و سرعت آن نيز بسيار بالاتر از سرعت كنوني اينترنت باشد.
اينترنت ، خوب ، بد ، زشت
سرويسهاي اينترنت
ميزبانها يا كارگزاران اطلاعاتي در اينترنت خدمات گوناگوني ارايه مي كنند

اما شايد بتوان اين خدمات را بطور كلي در موارد زير طبقه بندي كرد:
۱ – پست الكترونيك(E-mail) :
اين سرويس براي مبادله نامه ها و پيامها بين كاربران اين شبكه مي باشد.به اين ترتيب كه هر كاربر داراي جعبه پستي رايانه اي با آدرس و مشخصات خاص خود مي باشدكه پيامها و نامهاي مربوط به او در آن ذخيره مي گردد.
۲- كنترل رايانه از راه دور( Tel net ) :
اين خدمات براي اتصال و راهبري يك رايانه از راه دور مي باشد.اشخاصي مانند:سرپرستان و رؤساي شركتها و سازمانها مي توانند به اين وسيله مديريت و سرپرستي خود را از راه دور اعمال كنند.نوع ديگر استفاده از اين خدمات مي تواند استفاده از توان عملياتي يك رايانه قوي براي محاسبات و پردازشهاي حجيم و پيچيده اطلاعات مي باشد.
۳- انقال پرونده ( FTP) :
اطلاعات در شبكه هاي رايانه اي به صورت فايلها يا پرونده هاي مختلف ذخيره شده اند. براي انتقال اين پرونده ها به رايانه خود احتياج به پروتكلي به نام( FTP) مي باشد كه با آن مي توان هر گونه پرونده را ارسال يا دريافت نمود.
۴- انجمنها و گروههاي مختلف :
هم اكنون در اينترنت تقريباً در تمامي موضوعات مورد علاقه بشري انجمن هاي شكل گرفته كه از طرق اين شبكه مي توان در انخمنها و گروههاي همفكر و داراي علايق مشترك عضو شدوبه همفكري ومبادله اطلاعات پرداخت.
– كنفرانس از راه دور (Tel conference ) :
در اين مكان اين امكان وجود دارد كه چند كاربر در زمان واحد و از راه دور به گفت و گو بپردازند.با اين وسيله ديگر نيازي به برقراري جلسات پرخرج وهزينه وحضور فيزيكي افراد براي برقراري يك جلسه وجود ندارد.
۶- شبكه خبري (Usenet) :
اين سرويس به روزنامه ها و مجلاتي مربوط مي شود كه به طور الكترونيك قابل دسترسي اند. اين شبكه آميزه اي از گروههاي خبري است كه بر اساس موضوع طبقه بندي مي شوند
۷- و بطور كلي بهره گيري از اينترنت در رشته هاي مختلف علمي ، فني ، پزشكي ، اقتصادي ، تبليغ كالا ، بازاريابي ، فروش كالا ، خريد ، دريافت و پرداخت وجه ، آموزش و تحقيقات ، كتابخانه ، فكس . تلفن و…

اينترنت و رسانه ها
صفت عمده رسانه هاي ارتباط جمعي،توده اي بودن آنهاست. باتوجه

به ويژگيهاي خاص ارتباط در اينترنت به نظر مي رسد دوره اين رسانه در حال اتمام مي باشد. ويژگي خاص اينترنت تعاملي يا اينتراكتيو (Interactive ) بودن فرآيند ارتباط مي باشد. بنابراين ديگر جايي براي جريان يكطرفه اطلاعات از رسانه هاي ارتباط جمعي باقي نم

ي ماند. تافلر معتقد است رسانه هاي همگاني (در كشورهاي صنعتي) در حالي كه به اوج قدرت رسيده اند بناگاه از مسند قدرت مطلق به زير كشانده مي شوند.
اگر رسانه را طبق تعريف كانال و محيط انتقال پيام بدانيم، اينترنت خود يك رسانه است. رسانه هاي سنتي با آمدن اينترنت از نظر كيفي دچار تغييرات شديدي خواهند شد كه در مواردي شايد شاهد پايان عمر يك رسانه باشيم.كه در زير به برخي از آنها اشاره مي گردد. كتاب
بحث كتابهاي الكترونيكي مدتهاست كه در علم اطلاع رساني بحث روز مي باشدبسياري براين عقيده اند كه در آينده كتاب به شكل امروزي آن وجود نخواهد داشت و كتابها به صورت اطلاعات ديجيتال ذخيره شده در كامپيوتر در خواهد آمد كه در آن محيط شبكه نيز كاربر خوتهد توانست بخشي يا تمام يك كتاب را منتقل كند. در اين صورت احتمالاً هر نويسنده يي خود ناشر كتاب خود خواهد بودو ميتوان با وصل شدن به سرور (Server) آن نويسنده از وي آخرين نسخه كتابش را در خواست كرد . چيزي كه بسيار سريع و ايده آل خواهد بود و از دردسرها و هزينه هاي حروف چيني ، چاپ ، توزيع ، فروش و … خبري نخواهد بود.
مطبوعات
در آينده زماني را كه مطلبي را از يك جريده مشاهده مي كنيم مي توانيم متن آن را به شكل صدا گوش دهيم و تصوير آن را در صورت تمايل به صورت متحرك ببينيم. در واقع مطبوعات و جرايد ضمن گردآوري اطلاعات در حوزه موضوع مربوط به خود ارتباط تنگاتنگي با بانكهاي اطلاعاتي ديگر خواهند داشت.يعني مطبوعات يك محيط چند رسانه يي (Multi Media) براي انتقال اطلاعات خواهند بود كه در صورت تمايل نسخه چاپي از آن تهيه كرد و به شكل سنتي مطالعه كرد.
راديو
ويژگي اصلي راديو اين است كه فقط با يكي از حواس پنجگانه در ارتباط است و بنابراين مي توان همراه با گوش دادن به آن به فعاليت ديگري نيز پرداخت.همانند رسانه هاي ديگر جريان يكسويه اطلاعات در اين رسانه نيز از بين خواهد رفت و استفاده كننده خواهد توانست متون مربوط به موضوع دلخواه خود يا موسيقي مطلوب خود را انتخاب كرده و به آن گوش دهد. به خاطر اين كاركرد و با تعريف جديدو قابليت انعطاف در مورد سفارشي بودن مي توان گفت اين رسانه يا رسانه صوتي به اين زودي ها از بين نخواهد رفت.

 

تلويزيون
همانطور كه در مورد راديو گفته شد عصر پخش يكسويه اطلاعات به علت فعال شدن مخاطب در حال از بين رفتن مي باشد .استفاده كننده خود اطلاعات دلخواه خود رمي كند چه پخش شود وحتي در زمان پخش به صورت همزمان (Online) مي تواند نظر خود را اعلام كندو در نحوه پخش آن تاُثير بگذارد.
سينما
به نظر مي رسد رسانه يي كه كمترين تاُثير را از اينترنت خواهد پذيرفت سينما خواهد بود سينما بخاطر ويژگيهاي خاص خود تنها رسانه اي است كه مستقل خواهد ماند. گرچه تكنيكهاي صدا و تصوير در حال توسعه روزافزون مي۵ باشد امابه هر موجوديت سينما و عمل سينما رفتن باقي خواهد ماند.
تاُثيرات اجتماعي اينترنت
اينترنت مي تواند بر تمامـي جنبه هاي مختلف بشري تاُثيرگذار باشدو در ايـن بين
مي توان به جنبه هاي اقتصادي ، سياسي ، فرهنگي و آموزشي اشاره كرد.كـه بـه اختصار به بـرخـي از آنها مي پردازيم:

الف: اقتصاد
با انتقال كار به خانه ها كه به سرعت در حال گسترش مي باشد ساختار اداري سازمانها بشدت دستخوش تحول خواهد شدكه اين مساُله منجر به كم شدن رفت و آمدها و كاهش مصرف انرژي و در نتيجه آن كاهش آلودگي هوا خواهد شد.
با افزايش و انعطاف در ساعات كاري قطعاً بهرهوري كار بالا خواهد رفت اما به نظر مي رسد قوانين و آيين نامه هاي كنترل كار در خانه به راحتي تدوين شدني نيست و مسائل زيادي در اين زمينه وجود خواهد داشت . در زمينه هاي ديگر حذف پول فعلي و گسترش پول اعتباري الكترونيكي و گردش سريعتر و راحت تر پول، رواج نرم افزار هايي كه در آن پروتكلهايي براي ثبت سفارش و انتقال اعتبار وجود دارد. تجارت را تحت تاُثير قرار خواهد داد و سهم تجارت جهاني از اين تاُثير بيشتر خواهد بود.
ب : سياست
بيشترين تاُثير سياسي اينترنت را مي توان كاهش اقتدار دولتهاي مستبد و توتاليتر دانست. اين دولتها معمولاً از طريق محدود كردن اطلاعات حكومت مي كنند. جريان آزاد اطلاعات حق حاكميت دولتها براي مرزهاي خود را تضعيف كرده و ناديده مي گيرد زيرا اينترنت مرزي نمي شناسدبويژه مرزهاي سياسي به همين دليل است كه حكومتهاي ايدئولوژيك و تماميت طلب سعي در انحصار ، كنترل و محدود كردن اينترنت دارند و اصولاً هيچ علاقه اي به گسترش و توسعه آن ندارند و سرمايه گذاري خاصي را در اين زمينه انجام نمي دهند .
از جنبه هاي ديگر تاُثير اينترنت بر ساختار سياسي كشور را مي توان در تنوع مشاركت مردم در حكومت در آينده ديد. شكي نيست كه مشاركت سنتي به صورت انتخاب نمايندگان براي مدت محدود يا ساختار پارلماني تحت تاُثير قرار خواهد گرفت . به عنوان مثال تمام يا بخشي از مردم كه به صورت تصادفي انتخاب مي شوند مي توانند در ساعات خاصي و از كامپيوتر شخصي خود به طور مستقيم در تصميم گيريها و يا بخش خاصي از تصميم گيريها به طور فعال اظهار نظر كرده و مؤثر باشند. افزايش تبادل اطلاعات و آزادي آن قطعاً باعث گسترش

مردمسالاري خواهد شد.
ج : فرهنگ
واگرايي فرهنگي : بطور حتم اينترنت به خاطرتنوع وسيع كاربران ، باعث واگرايي فرهنگي خواهد شد . برخلاف نظر عده اي كه معتقدند اينترنت باعث سلطه فرهنگي غرب بركل جهان خواهد شد و جهان يكدستي و يكنواختي فرهنگي و به خصوص از نوع غربي(آريكايي) آن پيدا خواهد كرد ، به علت تنوع فرهنگي جوامع مختلف و امكان نشر آزادانه عناصر فرهنگي ، فرهنگهاي منطقه اي حفظ خواهد شد. حتي سلطه زبان انگليسي بر اينترنت نيز دليلي براي سلطه فرهنگي نمي تواند باشد.
گسترش مسائل غير اخلاقي : جنبه ديگر تاُثير اينترنت بر فرهنگ اشاعه مسائل غير اخلاقي ، تصاوير مستهجن و ديگر مطالب و اطلاعات مضر و منحرف كننده بصورت آزاد مي باشد كه خود اهميت بسياري را در غرب بويژه در بحثهاي اجتماعي اينترنت به خود اختصاص داده و دولتها به طور جدي در حال تصويب قوانيني هستند كه نشر هر گونه مسائل غير اخلاقي را در اينترنت ممنوع كنند. بديهي است كه حساسيت بيشتر در اين مورد مربوط به كودكان و نوجوانان مي باشد كه در برابر اين مسائل آسيب پذيرتر مي باشند،كه ما در اين مورد در بخش ديگري بطور مفصل صحبت خواهيم كرد.
نقض حريم زندگي خصوصي : بزرگراههاي اطلاعاتي نه تنها حق حاكميت ملي را نقض كرده اند بلكه به حريم خصوصي افراد نيز وارد شده و از طريق انواع بانكهاي اطلاعاتي ، مالي ، بيمه ، ثبت احوال ، پرسنلي و … خصوصي ترين اطلاعات مربوط به افرادرا مورد دسترسي قرار داده اند.
واقيعت مجازي (Virtual Reality): در واقعيت مجازي شخص با گذاشتن كلاه مخصوص بر سر و قرار گرفتن در جعبه اي خاص و متحرك از دنياي واقعي بيروني خارج مي شود و بطور مجازي وارد دنياي مي گردد كه از طريق دو صفحه نمايشگر كوچك و به شكل سه بعدي در درون كلاه به او نمايش داده مي شود .دنيايي كه به طرز ماهرانه اي شبيه سازي شده و سعي مي شود با حركتهاي طبيعي مكان متحرك تمام تجربيات و احساسهاي شخص به طرز طيبعي بروز كنند. واضح است كه اين پديده ابتدا بر سرگرميهاي انسان و سپس در آموزش و ديگر جنبه هاي زندگي تاُثير زيادي خواهد گذاشت.
آموزش و پرورش
فرآيند آموزش تاُثيرات زيادي از اينترنت گرفته و خواهد گرفت . گسترش ارتباطات اصالت فراگيرنده را در فرآيند آموزش بيشتر خواهد كرد . دانشگاهها و مدارس سنتي متحول خواهد شد و پديده دانشگاههاي بدون ديوار را شاهد خواهيم بود . با توجه به امكان ارتباط گسترده از طريق رايانه ديگر نيازي به حضور فيزيكي در يك كلاس و تشكيل كلاس در زمان محدود نيست .
از نظر منابع و كتابها و مقالات نيز محقق مي تواند وارد بانكهاي

اطلاعاتي مناسب با موضوع خود شده و به جستجو بپردازد و پس از يافتن منابع مناسب آنها را بصورت فايلهاي متني يا ابر متن به رايانه خود منتقل كند و ديگر نيازي به حضور در كتابخانه و مراكز اسناد سنتي نخواهد بود.
فرآيند آموزش به صورت مستمر و در تمام مدت عمر خواهد بود و به طور كل نهاد آموزش و پرورش تحول بنيادي خواهد يافت و آموزش فراگير محور خواهد بود .

بيم و اميد در اينترنت
در مورد آينده اينترنت و تاُثير آن بر جوامع بشري ديدگاه ديدگاههاي متفاوتي وجود دارد.ديدگاههاي خوشبينانه معتقدنداين شبكه در نهايت باعث آگاهي بيشتر ملتها شده و آنها را از تاريكي جهل استبدادي و استعماري نجات خواهد داد .جريان آزاد اطلاعات رژيمهاي خودكامه و استبدادي را متزلزل ساخته وبا اشاعه اطلاعات سانسور نشده ، مردم را در اين امر ياري خواهد كرد. اين بزرگراهها باعث خواهد شد كه ملتها و گروهها از درد و رنجهاي يكديگر آگاه شوند وبراي همبستگي ورفع مشكلات خود تلاش كنند.
دولتهاي ضعيف نيازي براي سرمايه گذاري زياد براي كسب اطلاعات علمي وترجمه و انتقال تكنولوژي نخواهند داشت. زيرا اينترنت خود محيط مناسبي براي انتقال سريع واطلاعات علمي خواهد بود.
درمقابل ،ديدگاههاي بدبينانه وجود دارند كه اين شبكه را نيز همانند ديگر پيشرفتهاي علمي ، در نهايت به نفع ابرقدرتها واستكبار جهاني مي دانندوسعي در مطرح كردن نقاط منفي آن براي جهان سوم دارند. پرفسور حميد مولانا معتقد است با وجود پيشرفتهاي تكنولوژي و علمي ، از جمله رشد عظيم سخت افزار و نرم افزار ارتباطات و اطلاعات طي چند دهه گذشته ، اكثريت عظيم اين دهكده جهاني در شرايط نامطلوب بي سوادي،بيماري،گرسنگي،بيكاري و سؤتغذيه به سرمي برندو هنوز از ابزارهاي اساسي ارتباطات و دانش محرومند.
به طور كلي در تاريخ بشري نظام سلطه با پيشرفت تكنولوژي و علم هرگز از بين نرفته و بلكه از نظر مشخصات ظاهري، خودرا منطبق با عصر ساخته ،همواره قدرتمند و دارا به استعمار واستثمار فقير و ضعيف پرداخته است. در عصر آينده نيز صاحبان و ثروتمندان اطلاعات ، فقراي اطلاعات را استثمار كرده و به سلطه خود ادامه خواهند داد . نظام جهاني استكبار سعي در يكسان سازي فرهنگي و غلبه فرهنگ خود بر ملل جهان سوم را خواهد داشت و در اين راه از هيچ كوششي فروگذاري نخواهد كرد.
آنچه مسلم است خوش بيني و بدبيني مطلق در برابر اين پديده صحيح نيست . بلكه بايد بيطرفانه و بدور از تعصب به نقد جنبه هاي مختلف اينترنت پرداخت .

به هر حال بزرگترين تحول بشري در حال وقع است و ما چه بخواهيم و چه نخواهيم در برابر اين سيل بنيان كن قرا گرفته ايم . اين ضرورت و اجبار است و انتخابي در كار نيست.

پيامدهاي منفي اينترنت

بطور كلي شبكه جهاني اينترنت در اختيار و يا كنترل كسي نيست . هر عضو اين شبكه اطلاعاتي را كه بخواهد در اختيار ديگران قرار دهد وارد سيستم مي كند و از اطلاعات موجود در شبكه نيز استفاده مي كند . يعني هم توليد كننده اطلاعات است و هم استفاده كننده آن.با نوجه به اينكه اينترنت يك شبكه توزيع شده مي باشد و در يك جا متمركز نيست ، مديريت در آن نيز كاملاً غير متمركز و توزيع شده مي باشد.
ورود بي كنترل اطلاعات به شبكه اينترنت نشان دهنده وجود نوعي هرج و مرج در اين شبكه است كه باعث گريز گروههايي از اينترنت و همچنين استقبال گروههاي ديگري از آن شده است. نكته مهمي كه مطرح است اين كه چه اطلاعاتي مبادله مي شود و سود و زيان آن چيست؟ اينترنت در بخشهاي سياسي ، اقتصادي ، اجتماعي ، فرهنگي ، علمي و … چه كارآييهايي دارد و فوايد آن براي ما چيست؟ زيانهايش كدام است؟ آيا اصولا ما مي توانيم حق انتخاب داشته باشيم يا در گردونه حركت كلي جهان مجبور به حركت هستيم و تنها شتاب اين حركت به اراده ما بستگي دارد؟