تنيس روي ميز

تاريخچه :
تنيس روي ميز مانند بسياري از ورزش هاي ديگريك تفريح متعادل اجتماعي است . احتمالا براي اولين بار طي ۲۵ سال آخر قرن ۱۹ با وسايل ساده در انگلستان به بازي گرفته شده است . . عناوين مختلفي مانند گوسيما وپف واف ،‌پيم پام ،‌پينگ پنگ و تنيس روي ميز عناويني كه به تقليد ازصداي برخورد توپ با ميز اطلاق شده است . بعد از آن كه عنوان پينگ پنگ به اين ورزش اختصاص داده شد در سال ۱۹۰۰ توسط كمپاني تري _ژاك و پسر به ثبت رسيد .
در اوايل قرن ۲۰ بعد از آنكه اين ورزش در اروپا مدتي به كار گرفته شده بود مجددا در انگلستان حياتي دوباره يافت .

فدراسيون هاي ملي هم در اروپاو هم در خاور دور تاسيس گرديدند . بيش از ۶۰ سال است كه تنيس روي ميز به صورت يك ورزش ارزنده دوره جهاني مطرح بوده است . هم اينك ۴۰ ميليون بازيكن جدي و مشتاق و ميليون ها بازيكن معمولي به اين ورزش مي پردازند . تغييرات در

اين ورزش فقط توسط مجمع عمومي فدراسيون بين المللي تنيس روي ميز امكان پذير خواهد بود . كه هر دو سال يك بارصورت خواهد پذيرفت . اين ورزش به نام تنيس روي ميز در سال ۱۹۶۲ در برلين تاسيس يافت . در سال ۱۹۷۷ فدراسيون تنيس روي ميز تصميم گرفت كه اين رشته را وارد مسابقات المپيك نمايد . در سال ۱۹۸۸ در بيست و چهارمين المپيك جهاني در كشور سئول اين رشته نيز حضور يافت . فدراسيون بين المللي تنيس روي ميز حدودا ۱۴۰ عضو دارد كه گستر

ده ترين عضويت را بين فدراسيون هاي بين المللي كه راكت وسيله ورزشي آنان است دارا بوده و در بين كليه ورزش هاي در بين ۶ فدراسيون برتر دنيا جاي دارد . تنيس روي ميز يكي از عظيم ترين رويدادهاي ورزشي انفرادي در جهان مي باشد كه

در آن صدها نفر ورزشكار از بين ۱۰۵ كشورحضور دارند كه دردو رشته تيمي و پنج رشته

انفرادي بر روي بيش از هشتاد ميز به رقابت خواهند پرداخت .
اين ورزش توسط افسران انگليسي براي نخستين بار در جنوب كشور در شهر هاي آغاجاري . آبادان . مسجد سليمان آغاز فعاليت نمود و سپس به مناطق ديگر كشور نيز كشيده شد .
ورزش تنيس روي ميز هم به صورت همگاني و نيز در بعد قهرماني مورد استفاده قرار مي گيرد . باتوجه به اين كه محدوديت سني براي اين رشته وجود ندارد و هم چنين در هر مكاني مي توان به آن پرداخت . از طرف ديگر در پاره اي از مشكلات فيزيكي نظير معلوليتهاي جسمي و در بخشي از پزشكي نيز مي تواند مورد استفاده قرار گيرد . به همين دلايل ، مورد توجه اقشار مختلف مي باشد .
عوامل مهم موثر در اين رشته عبارتند از : سرعت ، عكس العمل ، چابكي ، هماهنگي اعصاب و عضلات ،‌تمركز ، دقت ، ظرافت ديد و … .
آشنايي با وسايل تنيس روي ميز :
براي پرداختن به اين رشته در جاهاي مستقف و يا روباز نياز به ميز . راكت و توپ مي باشد .
انواع شيوه راكت گيري :
به دو شيوه قلمي و دست دادن اجرا مي شود . كه شيوه قلمي يا پن هلدر pan holder مخصوص خاور دور ” نژاد زرد ” مي باشد . براي اين شيوه ابتدا صفحه راكت را در كف دست آزاد قرار مي دهيم كه دسته راكت به طرف بالاست و در اين حالت با ۲ انگشت شست و اشاره نيز دسته راكت را مي گيريم و سه انگشت مياني ، انگشتري و كوچك در پشت راكت به صورت باز يا بسته جاي خواهد گرفت . از ويژگي هاي مطلوب اين روش اين است كه جهت اجراي سرويس مي توان به

خوبي از حركتهاي مفصل مچ استفاده نمود .
اما همين سبك راكت گيري در قسمت بك هند ( جهت دريافت توپ در قسمت چپ ميز ) با مشكلاتي مواجه مي باشد ، خصوصا اگر بازيكن دورتر از ميز قرار گرفته باشد . در واقع در قسمت فورهند قدرت بازي خيلي خوبي دارند اما چنان چه توپ در قسمت چپ ميز و مخصوصا اگر دور تر از ميز باشد بازيكنان را در دريافت با مشكلاتي مواجه مي سازد .
روش بعدي شيوه دست دادن يا شكند است . جهت اين شيوه صفحه راكت را در دست آزادانه نگه مي داريم در اين حالت دسته راكت به طرف زمين متمايل است به حالت دست دادن با دسته راكت دست مي دهيم به گونه اي كه تيغه بين دسته و صفحه راكت در قسمت نرمه بين بين شست و سبابه قرار گيرد و انگشت اشاره در پشت راكت قرار خواهد گرفت و انگشت شست در طرفي ديگ

ر از راكت كه فورهند يا جلوي راكت ناميده مي شود به اتفاق سه انگشت ديگر قرار خواهند داشت .

انگشت شست مي تواند روي انگشت مياني قرار داشته باشد يا اينكه كمي بالاتر و روي صفحه توصيه مي شود كه جهت آموزش مبتديان به اهميت آزاد بودن عضلات مچ توجه نمود . معمولا بهتر است كه براي اجراي تكنيك فورهند انگشت سبابه در حد كوتاهي روي راكت مانور داشته باشد و براي اجراي تكنيك بك هند انگشت شست حركت خواهد داشت .
اين روش مخصوص اروپائيان و بقيه نقاط دنياست و معمولا قهرمانان جهان كه با اين روش راكت را مي گيرند به دليل اينكه در قسمت سرويس مانور زيادي ندارند در هنگام اجراي سرويس در واقع دسته راكت را نمي گيرند درحقيقت بالاترين حد دسته راكت كه روي صفحه قرار دارد ،‌توسط ۲

انگشت شست و اشاره گرفته مي شود . پس از اجرا ي سرويس جهت دريافت ها ي ديگر از شيوه شيك هند استفاده مي كنند . راكت گيري صحيح و اصولي براي آموزش و هم چنين جهت پيشرفت بازيكنان نقش مهمي دارد و احساس دست مطلوبي به دست آورد . او بايد بتواند ۲۰۰ ضربه را بدون خطا به توپ وارد كند . در اين حركات كنترل هماهنگي اعصاب . عضلات وريد بهتر خواهد شد .

تئوري چرخش توپ
در تئوري چرخش توپ ضربه اي كه به توپ وارد مي شود چنان چه :
۱٫ مسير حركت راكت يا دست ازعقب به جلو باشد
۲٫ زاويه صفحه راكت تقريبا عمود با سطح افق باشد ، نيرو از نقطه ۳ توپ وارد شده و از نقطه ۹ خارج مي شود .
براي ضربه فورهند و بك هند : مركز و شماره ۳ راكت .
توصيه مي گردد و ضربات با قسمت مركزي راكت و كمي به طرف بالا كنترل گردد . ” در ضرباتي كه حركت از عقب به جلو است ”
نقاط ضربه زدن به توپ :
در كليه تكنيك هاي تنيس روي ميز با توجه به نوع تكنيك به نقاط خاصي از توپ ضربه زده مي شود .
۱- نقطه قبل از اوج
۲- هنگام اوج
۳- بعد از اوج
مراحل اجراي تكنيك ها :
۱- مرحله قبل از ضربه
۲- مرحله هنگام ضربه
۳- مرحله پس از ضربه
كليه تكنيك هاي تنيس روي ميز در اين سه مرحله اجرا مي شوند .
قبل از قرار گرفتن پشت ميز جهت آموزش و اجراي تكنيك ها حالت آماده

باش را توضيح مي دهيم .
آماده باش حالتي است كه ما در حالت آماده دريافت هستيم . به اين منظور ما در مركز ميز به گونه اي مي ايستيم كه پاها به اندازه عرض شانه باز و موازي هم باشند .
بدن از دو ناحيه زانوها و قسمت كمر زاويه دارند ” خم كردن زانوها و آوردن بالاتنه به پايين تا دستها به موازات هم با زاويه قائمه بين ساعد و بازو و در جلوي بدن قرار دارد . صفحه راكت عمود بر سطح افق مي باشد .
به دليل اينكه در اين حالت در موقعيت دريافت قرار داريم لذا متوجه هرگونه حالات و حركات حريفان خواهيم بود .

سرويس ساده ( بدون پيچ ) كشيده : NOSPIN
براي اجراي اين سرويس به گونه اي مي ايستيم كه پاي چپ ما در امتداد خط مياني ميز قرار داشته باشد وپاي راست عقب تر . معمولا در اين صورت پاها را به حالتي قرار مي دهيم كه تعادل برقرار شود . صفحه راكت عمود بر سطح افق و براي اجراي سرويس با حركت دست از عقب به جلو در حالي كه صفحه راكت عمود است به نقطه ۳ توپ ضربه وارد مي شود .
اين سرويس از سمت راست به سمت راست حريف ارسال مي شود . بيشتر كار را هم ساعد انجام مي دهد .
تكنيك فورهند ساده :
۱- مرحله قبل از ضربه :
در اجراي اين تكنيك به گونه اي در پشت ميز قرار داريم كه خط مياني ميز پاي چپ را قطع نموده و پاي راست عقب تر و به گونه اي كه پنجه پاي راست به طرف راست متمايل باشد . ( براي ايجاد تعادل بهتر )
زوايا از دو ناحيه زانو و كمر برقرار است . شانه چپ متوجه حريف مي باشد . زاويه زير دست حاده بين ۳۵ تا ۴۵ درجه و زاويه بين ساعد و بازو منفرجه( ۱۳۵) درجه مي باشد . آرنج عمود بر زمين هم چنين آرنج ، ساعد ، مچ و راكت در يك امتداد . صفحه راكت عمود بر سطح افق ، وزن بدن روي پاي راست يا عقب مي باشد . دست آزاد در جلوي بدن قرار دارد و زاويه ساعد و بازو براي دست آزاد تقريبا قائمه است
۲- مرحله ضربه :

پس از ارسال توپ از طرف حريف زماني كه توپ پس از برخورد با ميز در مرحله اوج يا كمي قبل از اوج قرار گرفت با حركت دست از عقب به جلو و با قسمت هاي مركزي به طرف بالاي راكت به نقطه ۳ توپ ضربه وارد مي كنيم . كليه مراحل تكنيكي در اين قسمت هم زمان با نتقال وزن صورت خواهد گرفت ( از پاي عقب به جلو )
۳- مرحله بعد از ضربه :
انتقال وزن كاملا صورت گرفته يعني وزن به پاي جلو منتقل مي شود . چرخش كمر به صورت كامل اجرا شده ، هر دو شانه متوجه حريف مي باشد . تيغه راكت تقريبا در جلوي صورت مي باشد كه در اين حالت زاويه ايجاد شده بين ساعد و بازو بسته مي شود و توپ را به طرف ميز حريف انتقال داده ايم كه بهتر است اول دريافت ها به صورت تك به تك باشد كه به صلاحديد مربي مي توان تعداد ضربات را افزايش داد دريافت هم از سمت راست به سمت راست است .
تئوري چرخش توپ در تكنيك فورهند ساده :
در اين تكنيك با توجه به حركت دست مسير حركت راكت از سمت عقب به طرف جلو مي باشد . زاويه صفحه راكت تقريبا عمود بر سطح افق و نقطه تماس نقطه شماره ۳ توپ است ، نيرويي كه به توپ وارد مي شود از ۳ وارد و از ۹ خارج مي شود .
انواع تمرينات در اين تكنيك :
سرويس بك هند ساده :
جهت اجراي اين نوع سرويس در سمت چپ ميز قرار مي گيريم پاها تقريبا به موازات يكديگر زاويه ساعد و بازو قائمه ، زواياي بدن ( كمر و زانو ) ايجاد ميگردد پس از پرتاب توپ به طرف بالا با صفحه راكت عمود برنقطه ۳ توپ ضربه وارد مي سازيم . در اين تكنيك مشخصا از حركت مچ استفاده مي كنيم . حركت دست از سمت عقب به طرف جلو مي باشد . ( بايداز چپ به چپ سرويس زده شود و تا ۱۰۰دريافت صورت گيرد ) .
تكنيك بك هند ساده :
پس از يادگيري سرويس بك هند ، جهت آموزش تكنيك بك هند ساده بازيكن را آماده مي نماييم در تكنيك بك هند بايد به سه مرحله قبل ، هنگام و بعد از ضربه بايد توجه نمود .
۱- قبل از ضربه :
در اين مرحله در مركز سمت چپ ميز به گونه اي مي ايستيم كه پاها به اندازه عرض شانه باز مي باشد . هم چنين به موازات يكديگر قرار گرفته و معمولا در اين حالت كمي پاي چپ جلوتر مي باشد . بدن از ۲ ناحيه زانو ها و كمر زاويه دارد . زاويه زيربغل حاده و زاويه ساعد و

بازو قائمه مي باشد . استخوانهاي آرنج به زمين عمود بوده هم چنين آرنج ، ساعد ، مچ و راكت تقريبا در يك امتداد و به موازات تور قرار خواهند داشت . سنگيني بدن روي پاشنه ها مي باشد . ( صفحه راكت عمود بر سطح افق است ) شانه ها متوجه بازيكن مقابل است .
۲- مرحله هنگام ضربه :
زماني كه توپ در نقطه اوج خود قرار گرفت با يك حركت دست از عقب به جلو و با چرخش مچ حول محور ساعد و ساعد حول محور آرنج به نقطه ۳ توپ ضربه مي زنيم و توپ را به طرف حريف مي فرستيم . معمولا در اين حالت تعدادي از بازيكنان از سمت چپ به سمت راست از حركت بدن خود استفاده مي گيرند .
۳- مرحله پس از ضربه :
زاويه ساعد و بازو به منفرجه تغيير پيدا كرده ، صفحه راكت تقريبا متوجه قسمتهاي مركزي تور مي شود .
تذكر : تمامي تمريناتي كه براي فورهند ساده اجرا شد در اين بخش هم مي تواند مورد استفاده قرار گيرد .
پس از اين كه بازيكن ۲۰۰تا ۳۰۰ ضربه بك هند را بتواند اجرا كند
مي توان تكنيك بعدي را آموزش داد . پس از يادگيري بك هند مي توان از تمرينات تركيبي فور و بك استفاده كرد . يكي از اين تمرينات ، تمرينات “V” Patern است. تئوري چرخش توپ دقيقا مانند ضربه فورهند است و از هر نقطه اي از توپ كه نيرو وارد شود از قطر آن خارج مي گردد .
معمولا در تنيس روي ميز تكنيكهاي حمله اي كه با قدرت و سرعت بيشتري انجام مي پذيرد در دوگروه تقسيم مي شود .
تكنيك هاي حمله اي :
۱- حمله بدون پيچ : اسمش
۲- حمله پيچ داريا تاپ اسپين : Top Spin
• لوپ سرعتي Fast Loop
• لوپ آرام (بلند ) Slow Loop
• لوپ با تركيب پيچ پهلويي Sicle spin loop

اسمش :

 

اين تكنيك ، تكنيك يا فني است كاملا انفجاري كه با حداكثر سرعت و قدرت اجرا مي شود . بازيكنان حمله اي معمولا پس از مهيا ساختن توپ يعني زماني كه توپ در حد مناسب از لحاظ ارتفاع قرار گرفت ( تقريبا بالاتر از سطح تور) از اين حد آغاز مي شود . يا زماني كه تاپ اسپين استفاده مي كنند . توپهاي بازگشتي تاپ اسپين را به حمله اسمش تبديل مي كنند .
در حال حاضر در سطح دنيا نيز اكثريت بازيكنان طراز اول دنيا از تكنيك هاي حمله اي ، كاملا برخورداربوده و هر كدام با توجه به شرايط خاص حريفان مختلف از جملات تاپ اسپين يا حملات اسمش استفاده مي نمايند .
در اين تكنيك معمولا زاويه خاصي را براي دست مطرح نمي نمايند . بعضي از بازيكنان اسمش را اجرا مي كنند در حالي كه بين ساعد و بازوي آنها تا حدي زاويه اي مي شود و بعضي از بازيكنان اسمش را به گونه اي اجرا مي كنند كه زاويه بين ساعد و بازو باز مي باشد .
در اين حالت بازيكن جهت اجراي اسمش فورهند پاي راست عقب ، پاي چپ جلو ، زواياي بدن قرار دارد . بعد از اينكه توپ در نقطه مناسب خود قرار گرفت با يك حركت وسيع دست ازسمت عقب به جلو به طرف توپ حركت آغاز مي شود .
در اوايل حركت ، از كتف استفاده زيادي خواهد شد . به تدريج كه راكت به توپ نزديكتر مي شود استفاده از ساعد اهميت بيشتري رابه خود اختصاص مي دهد . دست با سرعت هرچه تمام تر و با نيروي زياد در كوتاه ترين زمان به روي توپ ضربه وارد مي كند .
صفحه راكت در اين حالت نسبتا بسته مي باشد نقطه تماس توپ شماره ۳ مي باشد . شروع حركت دست از سمت عقب و بالا خواهد بود كه توپ را به صورتي كاملا كوبنده از سمت بالا به طرف نقطه انتخاب شده در ميز حريف ارسال مي دارند .
هر چه سرعت كم شدن زاويه مفصل آرنج (فلكشن آرنج ) سريع تر باشد نيروي توپ بيشتر خواهد بود .
معمولا پس از ضربه به دليل سرعت زياد دست ، افق هاي محركت در افراد مختلف متفاوت است . درتكنيك اسمش بك هند شروع حركت براي راكت در سطح پايين تري نسب

ت به فورهند وجود دارد و در اين قسمت استفاده مطلوبي از حركت سريع مچ خواهد شد .
معمولا بعضي از بازيكنان در هنگام اجراي اين تكنيك جهت اعمال نيروي بيشتر پاي راست خود در لحظه ضربه به طرف جلو حركت مي دهند زاويه صفحه راكت بسته به نقطه تماس و حركت از كمي عقب ، بالا و جلو برنده است .
پس از ضربه زاويه ساعد و بازو كاملا باز مي شود كه اين اختلاف حالت با فورهند است براي آموزش ، مربي توپ ها را تك تك به طرف ميز بازيكن مي فرستد و بعد به تدريج مي تواند از تمرينات با توپ زياد استفاده كند .
تكنيك كات يا پيچ زير :” Under spin , chop , cut , back spin”
تكنيكي است دفاعي كه براي ايجاد موقعيت حمله نيز به كار مي رود . بعضي از بازيكنان دفاعي در دريافت انواع تاپ اسپين و اسمشاز اين تكنيك استفاده مي نمايند .
سرويس كات فورهند :
۱- مرحله قبل از ضربه :
پاي چپ جلو ، پاي راست عقب ، زوايا برقرار ،‌پاي چپ در امتداد خط مياني ميز وزن روي پاي راست ، شانه چپ متوجه حريف ، زاويه زيردست حاده و زاويه ساعد و بازو هم حاده صفحه راكت سمت راست صورت ، زاويه صفحه راكت نسبت به سطح افق مايل و تقريبا باز مي باشد . در اين حالت كمي استخوان آرنج به طرف ميز است .
۲- مرحله ضربه :
پس از پرتاب توپ صفحه راكت از بالا به طرف جلو و پايين حركت نموده و با استفاده از حركت مچ به نقاط زيرين توپ مالش مي دهد . در اين مرحله انتقال وزن آغاز مي شود . يعني همزمان با شروع انتقال وزن حركت دست از بالا به پايين صورت مي گيرد .
۳- مرحله پس از ضربه :
انتقال وزن صورت گرفته ، راكت در نزديكي زانوي پاي مخالف قرار دارد بدن ب

ه دليل انتقال وزن از بالا به پايين آمده و زاويه ساعد و بازو كه قبل از ضربه حاده بوده پس از ضربه باز مي شود در سرويس به فاصله اي از ميز قرار مي گيريم كه حين اجراي سرويس راكت بازيكن به ميز برخورد نكند .
تكنيك كات (دريافت ) :
۱- قبل از ضربه :
مثل سرويس همه شرايط مثل قبل از ضربه است. فقط كمي به ميز نزديكتر مي شويم .
۲- هنگام ضربه :
پس از اصابت توپ به ميز و زماني كه در مرحله بعد از اوج قرار گرفت همزمان با انتقال وزن از پاي عقب به جلو ، راكت با صفحه نسبتا باز . راكت از بالا به طرف پايين و توسط مچ به نقاط زيرين توپ اصطكاك مي دهد .
۳- مرحله پس از ضربه :

انتقال وزن صورت گرفته ، صفحه راكت تقريبا نزديك به خط مياني ميز مي باشد . زاويه ساعد و بازو باز شده و هردو شانه متوجه حريف مي گردد .
اين دريافت كات را دريافت كات توي ميز مي گويند . ( دريافتهاي نزديك ميز و يا به فاصله كمتر از ۱ متر از ميز ) .
فاصله بيش از ۱ متر ، تقريبا دور از ميز و فاصله بيش از ۲ متر به دريافت دور از ميز اطلاق مي شود .