سیستم حقوق و دستمزد

سيستم حقوق و دستمزد
معمولا بررسي تحولات اقتصادي و اجتماعي و شناخت جامعه و روابط در هر دوره تاريخي و قوانين و مقررات جاري آن زمان از اهميت به سزايي برخوردار است . همه مي دانيم که قانون کار در هر کشوري از مهمترين قانون قانون بعد از قانون اساسي مي باشد و بي ترديد آگاهي و شناخت دست اندرکاران از قوانين کار و تامين اجتماعي صرف نظر از قانون اساسي که همه مرد بايستي از آن آگاه باشند هم به لحاظ اجرايي و هم به لحاظ نظري مفيد و موثر خواهد بود ، زيرا بسياري از اختلافات در محيطهاي کار که سبب تضييع وقت و منابع مي شود از عدم آگاهي از قوانين ومقررات است . پس لازم است افرادي که مسئوليتي را مي پذيرند به قوانين و مقررات حوزه فعاليت خود شناخت کافي پيدا کنند .

کارگر
کارگر از نظر قانون کار کسي است که در مقابل دريافت حق السعي اعم از مزد ، حقوق , سود ، کمک عائله مندي ، هزينه مسکن ، خواروبار ، اياب و ذهاب يا ساير مزايا به درخواست کارفرما کار مي کند .
کارفرما
کارفرما شخصي است حقيقي يا حقوقي که کارگ به درخواست و به حساب او در مقابل دريافت حق السعي کار مي کند . کليه کساني که عهده دار اداره کارگاه هستند نماينده کارفرما محسوب مي شوند و کافرما مسئول کليه تعهداتي است که نمايندگان مذکور در قبال کارگر به عهده مي‌گيرند .

 

کارگاه
کارگاه محلي است که کارگر به درخواست کارفرما يا نماينده او در آنجا کار مي کند از قبيل موسسات صنعتي ، کشاورزي ، معدني ، ساختماني ، خدماتي ، تجاري ، توليدي و …. .

قرارداد کار
قرارداد کار عبارت است از قرارداد کتبي يا شفاهي که به موجب آن کارگ در قبال دريافت حق السعي کاري را براي مدت موقت يا مدت غير موقت براي کارفرما انجام مي دهد .
کارهايي که طبيعت آنها جنبه مستمر دارد ، در صورتي که مدتي در قرارداد ذکر نشود قرارداد دائمي تلقي مي شود ، هرگاه قرارداد براي مدت موقت و يا براي انجام کار معين منعقد شده باشد هيچ يک از طرفين به تنهاي حق فسخ آنها را ندارند .
براي اينکه قرارداد بين کارگر و کارفرما صحيح باشد رعايت شرايط ذيل الزامي است :
۱- مشروعيت مورد قرارداد

۲- معين بودن موضوع قرارداد
۳- عدم ممنوعيت قانوني و شرعي طرفين در تصرف اموال و يا انجام کار مورد نظر

بنابراين قرارداد کار علاوه بر مشخصات فوق الذکر بايستي حاوي موارد ذيل باشد :
۱- حقوق و مزد مبنا
۲- ساعات کار و مرخصي ها و تعطيلات
۳- محل انجام کار

۴- تاريخ انعقاد قرارداد
۵- مدت قرارداد چنانچه براي مدت معين باشد
۶- مواردي ديگر که عرف و عادات شغل يا محل ايجاب مي کند .

تعليق قرارداد
چنانچه تعهدات يکي از طرفين ( کارگر ، کارفرما ) موقتا متوقف شود کار به حالت تعليق در مي‌آيد و پس از رفع آن قرارداد کار با احتساب سابقه خدمت ( از لحاظ بازنشستگي و افزايش مزد) به حالت اول بر مي گردد . اگر چنانچه کارگري توقيف گردد و توقيف وي منتهي به حکم محکوميت نشود در مدت توقيف قرارداد به حالت تعليق در مي آيد و کارگر پس از رفع توقيف به کار خود باز مي گردد . اگر توقيف کارگر به سبب شکايت کارفرما باشد و اين توقيف در مراجع حل اختلاف منتهي به حکم محکوميت نگردد، مدت آن جزء سابقه خدمت کارگر محسوب مي شود ، و کارفرما مکلف است علاوه بر جبران ضرر و زيان وارده که مطابق حکم دادگاه به کارگر مي پردازد ، مزد و مزاياي وي را نيز پرداخت کند و تا زماني که تکليف کارگر از طرف مراجع حل اختلاف مشخص نشده باشد کارفرما بايستي براي رفع احتياجات خانواده وي حداقل ۵۰ درصد از حقوق ماهيانه او را به طور علي الحساب به خانواده اش پرداخت نمايد .
وي اگر کارفرما پس از رفع حالت تعليق از پذيرفتن کارگر خودداري کند اين عمل حکم اخراج غيرقانوني محسوب مي شود و کارگر حق دارد مدت ۳۰ روز به هيئت تشخيص مراجعه نمايد و اگر کارفرما نتواند ثابت کند که نپذيرفتن کارگر مستدل بر دلايل موجه بوده است به تشخيص هيئت

مزبور مکلف به بازگرداندن کارگر و پرداخت حقوق يا مزد وي از اريخ مراجعه به کارگاه مي باشد و اگر بتواند آن را اثبات کند به ازاي هر سال سابقه کار بايستي معاده ۴۵ روز آخرين مزد به وي پرداخت نمايد و اگر چنانچه کارگر بدون کارگر بدون عذر موجه حداکثر ۳۰ روز پس از رفع حالت تعليق آمادگي خود را براي انجام کار به کارفرما اعلام ننمايد و يا پس از مراجعه و ممانعت کارفرما به هيئت تشخيص مراجعه نکند مسعفي شناخته مي شود و کارگر حق اخذ سنوات به ازا هرسال يک ماه آخرين حقوق را دارد.

 

جبران خسارت و پرداخت مزايا پايان کار
طبق ماده ۲۹ قانون کار در صورتي که بنا به تشخيص هيئت حل اختلاف ، کارفرما موجب تعليق قرارداد از ناحيه کارگر شناخته شود ، کارگر استحقاق دريافت خسارت ناشي از تعليق را خواهد داشت و کارفرما مکلف است کارگر تعليقي از کار را به کار سابق وي بازگرداند .
طبق ماده ۳۱ چنانچه خاتمه قرارداد به لحاظ از کار افتادگي کلي و بازنشستگي کارگر باشد ، کارفرما بايد براساس آخرين مزد کارگر به نسبت هر سال سابقه خدمت ، حقوقي به ميزان ۳۰ روز مزد به وي پرداخت نمايد .

خاتمه قرار داد کار
قرارداد کار به يکي از طرق زير خاتمه مي يابد :
۱- فوت کارگر
۲- بازنشستگي کارگر
۳- از کارافتادگي کارگر
۴- انقضا مدت قرارداد کار يا مدت موقت و عدم تجديد صريح يا ضمني
۵- پايان کار در قراردادهايي که مربوط به کار معين است
۶- استعفاي کارگر
کارگري که استعفا مي دهد موظف است يک ماه به کار خود ادامه دهد و در ابتدا استعفاي خود را کتبا به کافرما اطلاع دهد و در صورتي که حداکثر ظرف مدت ۱۵ روز انصراف خود را کتبا به کارفرما اعلام نمايد استعفاي وي منتفي مي شود و کارگر موظف است رونوشت استعفا و انصراف آن را به شوراي اسلامي کارگاه يا انجمن صنفي و يا نماينده کارگران تحويل دهد . کارفرما وظيفه دارد در پايان کار کليه مطالباتي که ناشي از قرارداد کار و مربوط به دوره اشتغال کارگر مي شود به کارگر و در صورت فوت به وراث قانوني وي پرداخت کند و چنانچه کارگر فوت کند تا تعيين تکليف وراث قانوني و انجام مراحل کار اداري و برقراري مستمري توسط سازمان تامين اجتماعي مشخص شود کارفرما وظيفه دارد نسبت به پرداخت حقوق و ميزان آخرين حقوق دريافتي به طور علي الحساب و به مدت سه ماه به عايله تحت تکلف وي اقدام کند و در صورت خاتمه قرارداد کار معين يا مدت موقت کارفرما مکلف است به کارگري که مطابق قرارداد يکسال يا بيشتر به کار اشتغال داشته است براي هر سال سابقه متوالي يا متناوب براساس آخرين حقوق مبلغي معادل يک ماه حقوق به عنوان مزاياي پايان کار به وي پرداخت کد . اگر خاتمه قرار داد به نتيجه کاهش توانايي هاي فکري و جسمي

ناشي از کار کارگر باشد . بنابراين تشخيص کميسيون پزشکي و نمايندگان قانوني کارگر ، کارفرما مکلف است به نسبت هر سال خدمت معادل دو ماه آخرين حقوق به وي پرداخت نمايد .

جرائم و مجازاتها
طبق ماده ۱۷۲ قانون کار ، کار اجباري با توجه به ماده ۶ قانون کار به هرشکل ممنوع است و متخلف علاوه بر پرداخت اجرالمثل کار انجام يافته و جبران خسارت با توجه به شرايط و امکانات خاطي و مراتب جرم به حبس از ۹۱ روز تا يکسال و جريمه نقدي معادل ۵۰ تا ۲۰۰ برابر حداقل مزد روزانه محکوم خواهد شد .

طبق ماده ۳۸ قانون کار براي انجام کار مساوي که در شرايط مساوي در يک کارگاه انجام مي‌گيرد ، بايد به وزن و مرد مساوي پرداخت شود و تبعيض در تعيين ميزان مزد بر اساس سن ، جنس ، نژاد و قوميت و اعتقادات سياسي و مذهبي ممنوع است .
کارفرمايان موظف هستند که در ازاي انجام کار در ساعات تعيين شده قانوني به هيچ کارگري کمتر از حداقل مزد تعيين شده جديد پرداخت ننمايد و در صورت تخلف ضامن تاديه ما به التفاوت مزد پرداخت شده و حداقل مزد جديد مي باشد .

مستمري بازنشستگاه و تعيين سن بازنشستگي
مستمري بازنشستگان تامين اجتماعي در واقع مجموع پس انداز ماهيانه آنهاست که به عنوان حق بيمه سهم کارفرما ۲۰% و بيمه بيکاري ۳% و سهم کارگر ۷% و سهم دولت ۳% به حساب سازمان تامين اجتماعي واريز مي شود .
شرايط بازنشستگي بيمه شدگان تامين اجتماعي

الف : بيمه شدگاني که ۳۵ سال تمام سابقه پرداخت حق بيمه داشته باشند بدون در نظر گرفتن شرايط سني .
ب : بيمه شدگاني که داراي ۳۰ سال سابقه پرداخت بيمه در صورت داشتن ۵۰ سال سن براي مردان و ۴۵ سال براي زنان مي توانند درخواست بازنشستگي کنند .
ج : افرادي که حداقل مدت ۲۰ سال متوالي و ۲۵ سال متناوب در مناطق بد آب و هوا کار کرده و يا به کارهاي سخت و زيان آور اشتغال داشته و در صورت داشتن ۵۵ سال سن براي مردان و ۴۵ سال براي زنان مي توانند درخواست بازنشستگي کنند .
د : بيمه شدگان داراي حداقل ۱۰ سال سابقه پرداخت حق بيمه قبل از تاريخ تقاضاي بازنشستگي با داشتن ۶۰ سال تمام سن براي مردان و ۵۵ سال براي زنان مي توانند تقاضاي بازنشستگي کنند .

 

غرامت دستمزد ايام بيماري
غرامت دستمزد ايام بيماري به وجوهي اطلاق مي شود که برا جبران دستمزد بيمه شده در زمان بيماري و عدم اشتغال به کار پرداخت مي شود . هر بيمه شده در طول مدت کار و فعاليت ممکن است چندين بار به علت بيماري و يا حوادث ناشي از کار به طور موقت از گردونه توليد خارج شود . غرامت دستمزد ايام بيمار مبلغي است که براي تامين معاش بيمه شده و خانواده وي در طول ايام بيماري و عدم توانايي موقت اشتغال به کار از دو طرف سازمان تامين اجتماعي پرداخت مي‌شود

.
افرادي که بيمار مي شوند و از مرخصي استعلاجي استفاده مي کنند مدت زمان مرخصي هيچگونه حقوقي از کارفرما دريافت نمي کنند و حقوق اين مدت به عهده سازمان تامين اجتماعي مي باشد و نام کارگر در مدت زمان بيماري از ليست بيمه آن ماه حذف مي شود .

شرايط دريافت غرامت دستمزد در ايام بيماري
بيمه شدگاني که تحت معالجه و يا درمانهاي توانبخشي قرار مي گيرند چنانچه برحسب تشخيص پزشکان معتمد تامين اجتماعي به طور موقت قادر به کار نباشند . با رعايت شرايط زير استحقاق دريافت غرامت دستمزد را خواهندداشت .
الف : عدم اشتغال به کار ، اگر بيمه شده با وجود بيماري به کار اشتغال ورز ، غرامت دستمزد به وي تعلق نمي گيرد .
ب : عدم دريافت مزد يا حقوق در طول مدت بيماري
ج : درتاريخ اعلام بيماري به شعبه تامين اجتماعي را به بيمه شده با کارفرما قطع نشده باشد .
د : زماني که استراحت بيمه شه بيمار و يا حادثه ديده توسط پزشک معتمد سازمان تامين اجتماعي تاييد شده باشد .
نحوه محاسبه ميزان غرامت دستمزد ايام بيماري
ميزان غرامت دستمزد ايام بيماري بيمه شدگان براساس آخرين مزد يا حقوق روزانه آنان در دوران پيش از بيماري ، به شيوه زير محاسبه مي شود :

غرامت دستمزد ايام بيماري بيمه شده متاهل يا متکفل بر مبناي ۳۴ آخرن مزد يا حقوق روزانه وي پرداخت مي شود . غرامت دستمزد ايام بيماري بيمه شده مجرد در صورتي که به هزينه هاي سازمان بستري مي شود ، بر مبناي ۱۲ آخرين مزد يا حقوق روزانه و در غير اينصورت بر مبناي ۲۳ آخرين حقوق يا مزد روزنه وي محاسبه و پرداخت مي شود . آخرين مزد يا حقوق روزانه عبارت است از جمع کل حقوق و مزاياي وي که به ماخذ آن بيمه شده است در آخرين ۹۰ روز قبل از استراحت تقسيم بر روزهاي کارکرد .
کمک هزينه باردار و مرخصي زايمان

بانوان بيمه شده مشمول قانون تامين اجتماعي در دوران استراحت ايام حاملگي مي توانند از غرامت دستمزد دوران باردار بهره مند شوند . ضمنا اين مدت جز سوابق بيمه اي آنها محسوب مي شود ميزان مرخصي زايمان حداکثر تا ۳ فرزند و براي هر فرزند ۴ ماه است و غرامت هر ماه از اين دوران معادل دو سوم آخرين مزد يا حقوق روزانه بيمه شده است که حداکثر براي چهار ماه جمعا قبل يا بعد از زايمان بدون کسر سه روز اول پرداخت مي شود .

 

مقرري بيکاري
موضوع بيمه بيکاري درکشور ما بسيار جوان است با اين وجود ايران سومين کشور خاورميانه مي‌باشد که اين نوع حمايت بيمه اي را براي کارگران خود قرارداده است .
مطابق بيمه بيکاري تمام افراد تحت حمايت پوشش قانون کار که مشمول تامين اجتماعي هستند به جزء ( صاحبان حرفه و مشاغل آزاد ، بيمه شدگان اختياري و اتباع خارجي ) زير پوشش نيز قرار دارد و کارفرمايان اين افراد ملزم به پرداخت حق بيمه مقرر آنها هستند .
از نظر قانون ، بيکار ، بيمه شده اي است بدون ميل و اراده بيکار شده و آماده کار مي باشد . اين گونه بيکاري ناشي از تقصير بيمه شده نيست بلکه به واسطه عواملي چون موانع طبيعي مانند سيل ، زلزله ، جنگ و آتش سوزي و يا به خاطر جابه جايي کارگاه و يا ماشين آلات با هدف کاستن وابستگي و افزايش توليد بپيوند .
تشخيص ارادي و غير ارادي بودن بيکاري بيمه شدگن بر عهده اداره کار و امور اجتماعي محل اشتغال بيمه شده است و شعب تامين اجتماعي براساس راي و نظر ادارات کار و امور اجتماعي در خصوص برقراري بيمه بيکاري اقدام مي کند .
مدت پرداخت مقرري بيمه بيکاري
سابقه پرداخت بيمه مدت پرداخت مقرر بيمه بيکاري

مجرد متاهل
از ۶ تا ۲۴ ماه ۶ ماه ۱۲ ماه
از ۲۵ تا ۱۲۰ ماه ۱۲ ماه ۱۸ ماه
از ۱۲۱ تا ۱۸۰ ماه ۱۸ ماه ۲۶ ماه
از ۱۸۱ تا ۲۴۰ ماه ۲۴ ماه ۳۶ ماه

از ۲۴۱ ماه به بالا ۳۶ ماه ۵۰ ماه
در مورد سقف مدت زمان پرداخت مقرري بيمه بيکاري تنها يک استثنا وجود دارد . افراد مسن مشمول قانون بيمه بيکاري که ۵۵ سال و يا بيشتر سن داشته باشند . در صورتيکه کار ديگري به آنها پيشنهاد نشود مي توانند تا رسيدن به سن بازنشستگي از مقرري بيمه بيکاري استفاده نمايند .

کمک هزينه ازدواج
سازمان تامين اجتماعي به منظور جبران قسمتي از هزينه ازدواج بيمه شدگاني مبلغي را به عنوان کمک هزينه ازدواج به افراد واجدالشرايط پرداخت مي کند . اين کمک هزينه به بيمه شدگاني که براي اولين بار ازدواج مي کنند پرداخت مي شود و ميزان آن معادل يک ماه متوسط مزد يا حقوق بيمه شده است و در صورتي که عروس و داماد هر دو بيمه شده بوده و واجد شرايط مقرر باشند کمک هزينه ازدواج به هر دو زوج پرداخت مي شود .

شرايط پرداخت کمک هزينه ازدواج

 شرايط پرداخت کمک هزينه ازدواج به شرح زير است .
 در تاريخ ازدواج ، رابطه استخدامي بيمه شده با کارفرما قطع نشده باشد .
 در ۵ سال قبل از ازدواج ، بيمه شده حداقل حق بيمه ۷۲۰ روز کار را به تامين اجتماعي پرداخته باشد.
 عقد ازدواج دائم بوده و در دفاتر رسمي ازدواج به ثبت رسيده باشد .
 ميزان کمک هزينه ازدواج « متوسط مزد يا حقوق بيمه شده » به صورت زير محاسبه مي‌شود :
۲۴ ÷ مجموع مزد يا حقوق مبناي کسر حق بيمه دو سال قبل از ازدواج=کمک هزينه ازدواج

حسابداري حقوق و دستمزد

تعريف حقوق و دستمزد
در شرکتها و کارگاههاي توليدي کارگران زير نظر کارفرما يا نمايندگان آن به فعاليت مي پردازند و با توجه به فعاليتي که طي ماه داشته اند حقوق و دستمزد دريافت مي کنند ، کارگاههاي کوچک چون تعداد کارگران زياد نيست پرداخت حقوق ودستمزد نياز به يک سيستم حسابداري پيچيده نيست ولي در کارگاههاي بزرگ وجود يک سيستم حسابداري قوي و پيچيده ضروري است که

تمامي حسابها و فعاليتهاي شرکت را ثبت و ضبط نمايد ، در کارگاههاي بزرگ هر ماه با توجه به اطلاعاتيکه از قسمتهاي کارگزيني و قسمتهاي مربوط به حقوق و دستمزد به دايره حسابداري ارسال مي گردد ليست حقوق کارگران تهيه و حقوق آنها پرداخت مي شود .

حقوق و مزاياي مستمر و غير مستمر
کارگران شرکتها و موسسات علاوه بر حقوق مبنا ( حقوق اصلي ) مزاياي ديگري هم دريافت مي‌کنند مانند حق اولاد ، حق مسکن ، خواروبار ،جذب ، سختي شرايط کار ، ماموريت ، اضافه کار ، و …. به مزايايي که هر ماه کارگر از کارفرما دريافت مي کند مزاياي مستمر مي گويند و مواردي که هميشگي نيست و بستگي به موقعيت و شرايط خاص دارد ، مزاياي غير مستمري مي‌گويند .

مزد يا حقوق چيست ؟

مزد ثابت عبارت است از مجموع مزد شغل و مزاياي ثابت پرداختي به تبع شغل ، در کارگاههايي که داراي طرح طبقه بندي و ارزيابي نيستند . منظور از مزاياي ثابت پرداختي به تبع شغل مزايايي است که بر حسب ماهيت شغل يا محيط کار و براي ترميم مزد در ساعات عادي کار پرداخت مي‌گردد از قبيل مزاياي سختي کار ، مزاياي سرپرستي ، فوق العاد شغل و …. ولي مزاياي رفاهي و انگيزه اي از قبيل کمک هزينه مسکن ، خواروبار ، حق اولاد ، پاداش افزايش توليد و

مزد ممکن است براساس قرارداد روزانه يا هفتگي يا ۱۵ روز يکبار پرداخت شود ، اگر پرداخت مزد به صورت ماهيانه باشد حقوق مي گويند . در ماههاي سي و يک روزه حقوق و مزايا براساس سي و يک روز پرداخت مي شود . حقوق و دستمزد مشمول بيمه تامين اجتماعي و ماليات مي‌باشند و ماليات آن بر اساس جدول مالياتي حقوق که هر ساله با ضريب سال جاري اعلام مي‌شود محاسبه مي شود .

مدت کار و مدت اضافه کاري چيست ؟
ساعات کار عادي کارگر ۸ ساعت در شبانه روز يا ۴۴ ساعت در هفته يا ۱۷۶ ساعت در ماه مي‌باشد . طبق ماده ۵۹ قانون کار و تامين اجتماعي ارجاع کار اضافي به کارگر زماني مجاز است که شرايط زير را داشته باشد .
الف : موافقت کار
ب : پرداخت ۴۰% اضافه بر مزد هر ساعت کار عادي
ضمنا ساعات اضافه کاري کارگر از ۴ ساعت نبايد ، بيشتر باشد مگر در مواردي استثنايي با توافق کارگر . اگر کارگري بيش از ۴۴ ساعت در هفته يا ۱۷۶ ساعت در ماه کار کند آن ساعات اضافي به عنوان اضافه کاري محسوب مي شود .

نوبت کاري
طبق ماده ۵۵ کار و تامين اجتماعي کار نوبتي عبارت است ازکاري که در طول ماه گردش دارد به نحوي که نوبتهاي آن در صبح يا عصر يا شب واقع مي شود . طبق ماده ۵۶ اگر کارگري نوبت کاري او در صبح و عصر واقع شود ۱۰% و اگر نوبت کاري صبح و عصر و شب قرار گيرد ۱۵% و اگر نوبت کاري صبح و شب يا عصر و شب باشد ۵/۲۲ % علاوه بر مزد به عنوان فوق العاده نوبت‌کاري دريافت خواهد کرد .

شب کاري
طبق ماده ۵۳ کارهايي که زمان انجام آن از ساعت ۶ بامداد تا ۲۲ باشد کار روز مي گويند و کارهايي که زمان انجام آن بين ۲۲ تا ۶ بامداد قرار گيرد کار شب گويند . اگر قسمتي از ساعات کار در شب و قسمتي از ساعات کار در روز باشد کار مختلط گويند . اگر کارگري نوبت کار نباشد و ساعات کار او بين ۲۲ تا ۶ بامداد باشد شب کاري محسوب مي شود و به ساعات شب کاري او ۳۵% شب کاري علاوه بر ساعات کاري عادي او تعلق مي گيرد .

حق اولاد
حق اولاد معادل سه برابر حداقل مزد روزانه کارگر ساده در مناطق مختلف براي هر فرزند درماه پرداخت مي شود حق اولاد حداکثر تا دو فرزند بيمه شده پرداخت مي شود مشروط بر اينکه :
۱- بيمه شده حداقل سابقه پرداخت ۷۲۰ روز کار را داشته باشد .
۲- سن فرزندان او از ۱۸ سال کمتر باشد و يا منحصرا به تحصيل اشتغال داشته باشد تا پايان‌تحصيل يا در اثر بيماري يا نقص عضو طبق گواهي کميسيون هاي پزشکي موضوع ماده ۹۱ قانون کار و تامين اجتماعي قادر به کار نباشد . حق اولاد مشمول ماليات مي شود ولي مشمول بيمه نمي شود .

 

حق خواربار و مسکن
حق خواروبار و مسکن مبلغي است که هر سال توسط هيئت دولت تعيين مي شود . حق خواروبار و مسکن براي افراد مجرد و متاهل متفاوت است . حق خوارو بار و مسکن مشمول ماليات و بيمه مي شوند .

ماموريت
کارگري که به خارج از محل خدمت اعزام مي شود فوق العاده ماموريت تعلق مي گيرد به شرط اينکه حداقل ۵۰ کيلومتر از محل کارگاه اصلي دور شود و يا ناگريز باشد حداقل يک شب در محل ماموريت بماند . فوق العاده ماموريت نبايد کمتر از مزد مبناي روزانه کارگر باشد و همچنين کارفرما موظف است وسيله اياب و ذهاب آن را تامين نمايد .
اياب و ذهاب و کمکهاي غيرنقدي
کارفرما در صورت دوري کارگاه و عدم تکافوي وسيله نقليه عمومي بايستي براي رفت و برگشت کارکنان خود وسيله نقليه مناسب در اختيار آنها قرار دهد يا هزينه رفت و برگشت آنها را پرداخت کند . ارزش مزاياي غيرنقدي مستمر مانند غذا و پوشاک و نظاير آنها طبق آين نامه اي که به پيشنهاد هيئت مديره به تصويب شوراي عالي خواهد رسيد به طور مقطوع تعيين مي گردد .

تعطيلات و مرخصي ها
کارگران ۶ روز هفته را کار مي کنند و روز جمعه تعطيلي هفتگي آنها با استفاده از مزدي مي باشد . در صورتي که روزهاي کار هفته کمتر از شش روز باشد روز تعطيلي هفتگي يک ششم مجموع مزد دريافتي کارگر در روزهاي کارکرد خواهد بود علاوه بر تعطيلات رسمي روز کارگر جزء تعطيلات رسمي محسوب مي شود . کارگري که روز جمعه کار کند در مقابل عدم استفاده از تعطيلي روز جمعه ۴۰% اضافه بر مزد دريافت خواهد کرد .

مرخصي استحقاقي کارگران با احتساب ۴ روز جمعه جمعا يک ماه مي باشد و ساير روزهاي تعطيل جز ايام مرخصي محسوب نمي شود . براي کار کمتر از يک سال مرخصي استحقاقي به نسبت کارکرد محاسبه مي شود . طبق ماده ۶۵ قانون کار و تامين اجتماعي مرخصي سالانه کارگراني که به کارهاي سخت و زيان آور اشتغال دارند ۵ هفته مي باشد که در دو نوبت و در پايان هر شش ماه صورت مي گيرد . کارگران بيش از ۹ روز مرخصي را نمي توانند ذخيره کنند . کارگران در موارد زير حق برخورداري سه روز مرخصي با استفاده از مزد را دارند .

 

الف : ازدواج دائم
ب : فوت همسر ، پدر ، مادر و فرزندان
مدت مرخصي استعلاجي که به تاييد سازمان تامين اجتماعي رسيده باشد جز سوابق کار و بازنشستگي کارگر محسوب مي شود .

عيدي و پاداش پايان سال
عيدي عبارت است از مبلغي که هر ساله توسط هيئت دولت بر اساس حقوق و دستمزد کارگران تعيين مي گردد و براي پرداخت عيدي سقفي را قرار مي دهد و از ماليات معاف و مابقي آن مشمول ماليات مي باشد .
کسور قانوني چيست ؟
کسور قانوني وجوهي هستند که کارفرمايان هر ماهه از حقوق کارگران کسر کنند و به سازمانهاي مربوطه ارسال نمايند . کسور قانوني شامل :
الف : ماليات حقوق و مزاياي کارگران

ب : حق بيمه هاي اجتماعي
ج : بدهي کارگر به صندوق اجرا ( اجرائيات )

ماليات
ماليات يکي از کسور قانوني ميباشد که توسط کارفرما از حقوق – اضافه کاي – حق اولاد – خواروبار و مسکن و مزاياي ديگري که مشمول ماليات مي شود هر ماهه کسر مي گردد و به حوزه مالياتي محل پرداخت مي گردد .
 مواردي که از ماليات معاف مي باشند عبارتند از :
۱- حقوق بازنشستگي و وظيفه و مستمري و پايان خدمت ، خسارت اخراج و بازخريد خدمت و وظيفه يا مستمري پرداختي و وراث .
۲- هزيه سفر و فوق العاده مسافرت مربوط به شغل و فوق العاده هاي بدي آب و هوا ، محروميت از تسهيلات زندگي ، محل خدمت ، اشتغال خارج از مرکز ، مرزي ، شرايط محيط کار ، نوبت کاري کشيک ، جذب و همچنين مزاياي ارزي و اشتغال مامورين در خارج از کشور .
۳- مسکن يا اثاثيه معادل ۲۵% و بدون اثاثيه ۲۰% حقوق و مزاياي مستمر نقدي مشمول ماليات است ولي واگذاري در محل کارگاه يا کارخانه جهت استفاده کارگران و خانه هاي ارزان قيمت سازماني خارج از کارگاه يا کارخانه که مورد استفاده کارگران قرار مي‌گيرد و همچنين ساير مزاياي غير نقدي يا وجوهي که تحت عنوان اياب و ذهاب يا تغذيه به کارگران پرداخت مي شود معاف از ماليات مي باشد .
۴- وجوه حاصل از بيمه بابت جبران خسارت بدني و معالجه معاف از ماليات است .
۵- عيدي سالانه يا پاداش آخر سال تا ميزان يکصد هزار ريال معاف است .
۶- وجوهي که کارفرما بابت هزينه معالجه کارکنان خود به افراد تحت تکلف آنها مستقيما يا به وسيله حقوق بگير به پزشک يا بيمارستان به استناد اسناد و مدارک مثبته پرداخت مي‌کند معاف از ماليات است .
مواد مرتبط با مالیاتهای مستقیم: ۸۵ ,۸۴
شماره:۱۲۲۹/۲۱۰
تاريخ:۲۴/۰۱/۱۳۸۹
بخشنامه
مخاطبين ادارات کل امور مالياتي
اشخاص حقيقي و حقوقي پرداخت کنندگان حقوق
موضوع اعلام سقف ميزان معافيت ماليات بر درآمد حقوق و اشخاص مشمول حکم ماده ۸۵ در سال ۱۳۸۹

بنا به جزء (و) بند ۷ قانون بودجه سال ۱۳۸۹ کل کشور،سقف معافيت مـالـياتي مـوضـوع مواد (۸۴) و (۸۵) قـانـون مـاليـاتـهـاي مـستقيم براي سال ۱۳۸۹ مبلغ پنجاه و دو ميليون و پانصد هزار ريال(۵۲،۵۰۰،۰۰۰) ريال در سال تعيين شده است و حسب مفاد جزء (ز) بند مذکور ماليات بر درآمد حقوق کارکنان وزارتخانه ها و مـؤسـسات، شرکتها و ساير دستگاههاي دولتي موضوع مواد (۱)،(۲)،(۴) و قسمت اخير ماده(۵) قانون مديريت خدمات کشوري، قضات،اعضاي هيأت علمي،

دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالي و تحقيقاتي پس از کسر معافيت مذکور و ساير معافيتهاي مقرر در قانون مـاليـاتهـاي مـستقيم اصلاحي مصوب ۲۷/۱۱/۱۳۸۰ به نرخ مقطوع ده درصد(۱۰%) به شرح جدول پيوست شماره (۱) خواهد بود.
بنابراين در مورد ساير حقوق بگيران(شامل کارکنان شرکتها و موسسات خصوصي، نهادهاي عمومي غير دولتي و مشمولين قانون کار و …)پس از کسر معافيت مزبور و ساير معافيتهاي مقرر در قانون مالياتهاي اخيرالذکر تا مبلغ چهل و دو ميليون (۴۲,۰۰۰,۰۰۰)ريال به نرخ ده درصد(۱۰%) و نسبت به مازاد آن به نرخ هاي مقرر در ماده(۱۳۱) قانون مالياتهاي مزبور مشمول ماليات بر درآمد حقوق به شرح جدول پيوست شماره (۲) خواهد بود.
ضمناً بنا به جزء (ط) بند (۸) قانون بودجه مذکور ماليات حقوق کليه کـارکـنان شـرکت هـاي واگـذار شده(سهام کنترلي) از زمان اجراي قـانـون اجـراي سـياسـتهـاي کـلـي اصـل چـهـل و چـهـارم قـانون اساسي (۳۱/۵/۸۷) بر اساس نرخ مالياتي قبل از واگذاري محاسبه و پرداخت خواهد شد.
اميرحسن علي حکيم

جدول پيوست(۱)
جدول ماليات بر درآمد حقوق کارکنان وزارتخانه ها و مؤسسات، شرکتها و ساير دستگاههاي دولتي موضوع مواد(۱)،(۲)،(۴) و قسمت اخير ماده (۵) قانون مديريت خدمات کشوري،قضات،اعضاي هيأت علمي،دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالي و تحقيقاتي بر اساس مواد ۸۴ و ۸۵ اصلاحي قانون مالياتهاي مستقيم مصوب ۷/۱۱/۱۳۸۰ و جزء (و) و (ز) بند (۷) قانون بودجه سال ۱۳۸۹ کل کشور

حقوق ماهانه

حقوق سالانه درآمد مشمول ماليات سالانه پس از کسر معافيت موضوع ماده ۸۴ اصلاحي قانون م.م مصوب ۲۷/۱۱/۸۰ به موجب قانون بودجه سال ۱۳۸۹ کل کشور به مبلغ ۵۲،۵۰۰،۰۰۰ ريال

نرخ ماده ۸۵ (به درصد)

ماليات حقوق سالانه

ماليات حقوق ماهانه
۴,۳۷۵,۰۰۰ ۵۲,۵۰۰,۰۰۰ —- —- معاف معاف
۴,۵۰۰,۰۰۰ ۵۴,۰۰۰,۰۰۰ ۱,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۱۵۰,۰۰۰ ۱۲,۵۰۰
۵,۰۰۰,۰۰۰ ۶۰,۰۰۰,۰۰۰ ۷,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۷۵۰,۰۰۰ ۶۲,۵۰۰
۵,۵۰۰,۰۰۰ ۶۶,۰۰۰,۰۰۰ ۱۳,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۱,۳۵۰,۰۰۰ ۱۱۲,۵۰۰
۶,۰۰۰,۰۰۰ ۷۲,۰۰۰,۰۰۰ ۱۹,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۱,۹۵۰,۰۰۰ ۱۶۲,۵۰۰
۶,۵۰۰,۰۰۰ ۷۸,۰۰۰,۰۰۰ ۲۵,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۲,۵۵۰,۰۰۰ ۲۱۲,۵۰۰
۷,۰۰۰,۰۰۰ ۸۴,۰۰۰,۰۰۰ ۳۱,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۳,۱۵۰,۰۰۰ ۲۶۲,۵۰۰

۷,۸۷۵,۰۰۰ ۹۴,۵۰۰,۰۰۰ ۴۲,۰۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۴,۲۰۰,۰۰۰ ۳۵۰,۰۰۰
۸,۰۰۰,۰۰۰ ۹۶,۰۰۰,۰۰۰ ۴۳,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۴,۳۵۰,۰۰۰ ۳۶۲,۵۰۰
۸,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰۲,۰۰۰,۰۰۰ ۴۹,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۴,۹۵۰,۰۰۰ ۴۱۲,۵۰۰
۹,۰۰۰,۰۰۰ ۱۰۸,۰۰۰,۰۰۰ ۵۵,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۵,۵۵۰,۰۰۰ ۴۶۲,۵۰۰
۱۰,۰۰۰,۰۰۰ ۱۲۰,۰۰۰,۰۰۰ ۶۷,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۶,۷۵۰,۰۰۰ ۵۶۲,۵۰۰
۱۱,۰۰۰,۰۰۰ ۱۳۲,۰۰۰,۰۰۰ ۷۹,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۷,۹۵۰,۰۰۰ ۶۶۲,۵۰۰

۱۲,۰۰۰,۰۰۰ ۱۴۴,۰۰۰,۰۰۰ ۹۱,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۹,۱۵۰,۰۰۰ ۷۶۲,۵۰۰
۱۴,۰۰۰,۰۰۰ ۱۶۸,۰۰۰,۰۰۰ ۱۱۵,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۱۱,۵۵۰,۰۰۰ ۹۶۲,۵۰۰
۱۵,۰۰۰,۰۰۰ ۱۸۰,۰۰۰,۰۰۰ ۱۲۷,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۱۲,۷۵۰,۰۰۰ ۱,۰۶۲,۵۰۰
۱۶,۰۰۰,۰۰۰ ۱۹۲,۰۰۰,۰۰۰ ۱۳۹,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۱۳,۹۵۰,۰۰۰ ۱,۱۶۲,۵۰۰
۱۷,۰۰۰,۰۰۰ ۲۰۴,۰۰۰,۰۰۰ ۱۵۱,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۱۵,۱۵۰,۰۰۰ ۱,۲۶۲,۵۰۰

۱۹,۰۰۰,۰۰۰ ۲۲۸,۰۰۰,۰۰۰ ۱۷۵,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۱۷,۵۵۰,۰۰۰ ۱,۴۶۲,۵۰۰
۲۱,۰۰۰,۰۰۰ ۲۵۲,۰۰۰,۰۰۰ ۱۹۹,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۱۹,۹۵۰,۰۰۰ ۱,۶۶۲,۵۰۰
۲۳,۰۰۰,۰۰۰ ۲۷۶,۰۰۰,۰۰۰ ۲۲۳,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۲۲,۳۵۰,۰۰۰ ۱,۸۶۲,۵۰۰
۲۵,۰۰۰,۰۰۰ ۳۰۰,۰۰۰,۰۰۰ ۲۴۷,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۲۴,۷۵۰,۰۰۰ ۲,۰۶۲,۵۰۰

۲۷,۰۰۰,۰۰۰ ۳۲۴,۰۰۰,۰۰۰ ۲۷۱,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۲۷,۱۵۰,۰۰۰ ۲,۲۶۲,۵۰۰
۲۸,۰۰۰,۰۰۰ ۳۳۶,۰۰۰,۰۰۰ ۲۸۳,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۲۸,۳۵۰,۰۰۰ ۲,۳۶۲,۵۰۰
۲۹,۰۰۰,۰۰۰ ۳۴۸,۰۰۰,۰۰۰ ۲۹۵,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۲۹,۵۵۰,۰۰۰ ۲,۴۶۲,۵۰۰
۳۰,۰۰۰,۰۰۰ ۳۶۰,۰۰۰,۰۰۰ ۳۰۷,۵۰۰,۰۰۰ ۱۰% ۳۰,۷۵۰,۰۰۰ ۲,۵۶۲,۵۰۰