راولی نحوه کاربرد عملگرهای بولی را در شکل شماره ۱ شرح میدهد (راولی:۷۹-۸۲-:۱۹۸۲)

این عملگرها عبارتند از (کوشا، ۱۳۸۱: ۷۳-۸۰):

الف. عملگر AND

عملگر AND یا «و» برای محدود کردن دامنه جستجو از طریق کلید واژه های مختلف به کار میرود. برای مثال اگر به دنبال اطلاعاتی درباره «تاریخ ایران» هستیم، میتوان از این عملگر به خوبی استفاده کرد.

History AND Iran    

1

در برخی نظام های رایانه ای از گزینه های Must Include یا All Words به جای AND می توان استفاده کرد

2

ب. عملگرOR

عملگر OR بر خلاف عملگر AND باعث گسترش دامنه جستجو و بازیابی اقلام اطلاعاتی بیشتر می شود. برای مثال، با استفاده از کلید واژه های “Iran” و “History” از طریق این عملگر، مدارکی یافت می شود که در آن یا اصطلاح”Iran” یا اصطلاح “History” یا همزمان هر دو به کار رفته باشند. در برخی نظامهای رایانه ای به جای OR میتوان از گزینه های تعریف شده مانندAny of the Words • Should Include

جستجوهای جامع از عملگر OR استفاده می کنند.

. Iran OR History

3

ج.عملگرnot

استفاده از این عملگر یک یا چند کلمه را حذف میکند و به این ترتیب باعث محدود کردن دامنه جستجو می شود.

Iran NOT History

4

پس منابعی بازیابی می شود که  مربوط به ایران است به جزتاریخ ایران. دربرخی از نظام های رایانه ای به جای NOT ازگزینه پیش بینی شده مانند MUST NOT INCIUDEوWITHOUT THE WORDاستفاد میشود.

ازنظرلنکستر نظام بازیابی اطلاعات که هنگام جستجو امکان ترکیب اصطلاحات به هرشیوه ای را فراهم میکند نظام پس همارا نامیده میشود و محصول آن نمایه پس همارا است.این نظام ها در دهه ی ۱۹۴۰به وجودآمدندودارای ویژگی های زیر است:

۱. هنگام جستجو اصطلاحات میتوانند به هر شیوه ای ترکیب شوند

۲. چند بعدی بودن ارتباط میان اصطلاحات حفظ شده است؛

۳. اصطلاحاتی که به مدارک منتسب شده اند، وزن یکسان دارند و اهمیت هیچ یک بیشتر از دیگری نیست.

نظام های نمایه سازی که برای همارایی یا ترکیب اصطلاحات به وسیله کاوشگران ایجاد شده اند، نظام های نمایه سازی پس همارا نامیده می شوند، چون کاربر به جای نمایه ساز، توصیفگرهای موضوعی را ترکیب می کند و این ترکیب با استفاده از منطقی بول انجام می شود (بتز، ۱۹۸۶).

این نوع نمایه در نظام های بازیابی ماشینی کاربرد بسیاری دارد، زیرا این نظام ها دامنه وسیعی از استراتژی های جستجو را فراهم می کنند و عملکردهای بیشتری برای جستجوی موضوع های خاصی با استفاده از زنجیره پیچیده ای از اصطلاحات دارند.نمایه سازی پس همارا موجب دسترسی مناسب به موضوع های پیچیده ای می شود که از تعدادی مفاهیم مجزا و دارای ارزش یکسان تشکیل شدهاند. برونداد نمایه پس همارا به درونداد نظام و ویژگی فیزیکی مخزن وابسته است.

نمایه سازی و بازیابی با وجود رابطه نزدیک، با پس همارایی دو فرایند کاملاً مجزا می شوند. در نمایه سازی پس همارا، نمایه ساز موضوعهای مدرک را براساس سیاست نمایه سازی بیان می کند. در اینجا پیشبینی نتایج جستجو غیرممکن است چون نمایه ساز میان اصطلاحات پیوند برقرار نمی کند و هر کاربر استراتژی جستجویی را با ترکیب اصطلاحات براساسی نیاز خود ایجاد می کند. پس همارایی با ظهور رایانه در کتابخانه ها و استفاده از ان در پردازشی و بازیابی اطلاعات گسترش یافت. این شیوه از آن جهت که تصمیم گیری نمایه ساز را در بر ندارد و منجر به بازیابی انعطاف پذیر داده ها می شود، پیچیدهترین روش پردازش داده است (میلر و تیتلبوم، ۲۰۰۲).

در پس همارایی، اصطلاحات در زمان ترکیب اهمیت یکسان دارند، بنابراین تقدم و تأخر آنها مورد توجه قرار نمیگیرد برای

مثال: فلسفه + علم یا علم + فلسفه

بنابراین اصطلاحات را به هر شیوه ای میتوان ترکیب کرد. کاربرد این نوع نمایه با پیشرفت نظام های رایانه ای گسترش یافته است