خلاصه طرح :
در این طرح به بررسی تولید لنت ترمز خودرو پرداخته شده است ، برای بررسی طرح از روش های آماری و اقتصادی و برآورد های مالی استفاده شده است ، این طرح شامل چهار فصل میباشد ، فصل اول به بیان کلیاتی از قبیل مقدمه ، تاریخچه ، مجوز های قانونی مورد نیاز ، وضعیت بازار ، میزان واردات و صادرات و … پرداخته است ، فصل دوم به بیان روش انجام کار پرداخته است ، بازدید از واحد کاری مشابه ، نیروی انسانی ، نحوه تامین سرمایه و … از جمله عناوین موجود در این فصل میباشد ، فصل سوم به بررسی طرح از دیدگاه اقتصادی پرداخته است ( طرح توجیهی یا BP ) ، عناوینی از قبیل نیروی انسانی مورد نیاز ، میزان سرمایه گذاری ، مواد اولیه مورد نیاز ، ماشین آلات مورد نیاز و … از جمله عناوین موجود در این فصل میباشد ، در نهایت فصل چهارم به بیان نتیجه اجرای طرح می پردازد .

فصل اول
شناخت محصول

معرفي
پروژه مورد بررسي طرح توليد لنت ترمز خود روهاي سنگين مي باشد . با توجه به روند تدريجي توسعه كشور در زمينه هاي صنعتي و حركتي كه در راستاي طرح هاي ۵ ساله دولت شروع شده است ، توجه به لوازم جانبي خودروها بطور اعم و لنت ترمز بطور اخص حائز اهميت است . در راستاي همين هدف ، توجه به رشد و توسعه ساخت لنت ترمز خودروهاي سنگين در كشور به دلايل زير مورد توجه قرار گرفته است:

۱-نقش استراتژيك حمل و نقل در صنايع كشور و ارتباطات صنعتي و غير صنعتي بين سازمانها ، ارگانها و شركت ها :
با توجه به عدم گسترش كافي خطوط راه آهن در كشور ، عمده حمل و نقل كالا در كشور توسط خودروهاي سنگين انجام مي شود، با توجه به استهلاك زياد لنت اين خودروها كه بطور متوسط هر ۶ ماه يكبار بايد تعويض شود ، توجه به اين قطعه مهم امري الزامي است.

۲-حمل و نقل مسافران :
در شرايط فعلي با توجه به خطوط هواپيمايي و راه اهن و هزينه هاي بسيار بالاي آنها ، مسافرت از طريق خطوط اتوبوس راني و ميني بوس راني براي مسافران در الويت قرار دارد .حجم وسيع حمل و نقل مسافر از طريق شركتهاي واحد ، خطوط اتوبوس راني و ميني بوس راني و ترمينالهاي بين شهري نياز شديد به لنت ترمز اتوبوس و ميني بوس از انواع مختلف را بيان مي كند و توجه به خود كفايي در اين زمينه را مي طلبد.
۳- افزايش روز افزون كارخانجات:
افزايش روز افزون كارخانجات صنعتي و نياز به لنت ترموزهاي سفارشي مثل انواع جرثقيل ها و دستگاههاي مشابه دليل ديگر توجه به ساخت و ساز لنت مي باشد.
با توجه به سه عامل مذكور و توجه به اين نكته كه تنوع لنت خودرو هاي سنگين بسيار زياد بوده و شايد به بيش از دويست نوع برسد، تقاضا براي اين محصول روز به روز افزايش مي يابد .
نكته قابل توجه در ساخت لنت اين است كه با توجه به مشابه بودن فرآيند ساخت لنت هاي مختلف، با كمي تغيير مي توان لنت هاي متفاو.ت را توليد كرد، به عبارت ديگر فرآيند ساخت آن منعطف است ، لذا توليد لنت داراي ضمانت كافي مي باشد و مي توان از اهداف كوتاه مدت اين طرح رسيدن به مهار و دانش فني لازم و بازاريابي دقيق و از اهداف بلند مدت ، رسيدن به سقف توليد اسمي و خود كفايي كامل محصول و در نهايت اجراي طرح هاي تحقيقي براي بهبود كيفيت محصول و ارتقاء تكنولوژي درجهت انتقال تكنولوژي و افزايش صادرات محصولات به خارج از كشور را مي توان نام برد.

معرفي صنعت تحت كار برد
صنايع تحت كاربرد پروژه را مي توان در ۲ گروه مورد بررسي قرار داد :
صنايعي كه در توليد ما نقش مهمي ايفا مي كنند كه معمولاٌ همان تامين كننده هاي مواد اوليه محصول ما هستند . از جمله اين صنايع مي توان به كارخانجات توليد خودرو هاي سنگين و كليه صنايعي كه به نحوي در ماشين آلاتشان از لنت استفاده مي كنند مثل ماشين هاي راه سازي ، جرثقيل ها و ….اشاره كرد.

معرفي تكنولوژي از نقطه نظر منشاء
اصولاٌ تكنولوژي يا از طريق انتقال از كشور ديگر يا به وجود آمدن آن مطرح مي شود .از آنجايي كه توليد محصول فوق در داخل كشور انجام مي شود و حدود ۳۷ سال پيش (سال ۱۳۴۷) از طريق انتقال تكنولوژي از آلمان پروسه توليد و روش ساخت مشخص گرديده است . و طي اين سالها نظريات متخصصان و مهندسين خبره در اين صنعت موجب شده است كه تكنولوژي نسبتاٌ قابل قبولي در داخل كشور وجود داشته باشد. بنابراين تكنولوژي تحت كاربرد پروژه نيز ا منابع داخلي تهيه مي گردد و نيازي به خريد يا انتقال تكنولوژي وجود نخواهد داشت ، بنابراين از نقطه نظر منشا مي توان تكنولوژي تحت كاربرد پروژه را منبع ورودي دانست كه از طريق شركت TEX TAR آلمان به ايران انتقال يافته و طي سالهاي گذشته با تغييرات لازمه كامل گرديده و اكنون ما براي طرح لي از آن استفاده خواهيم كرد

معرفي محصولات توليدي
محصولات مورد بررسي ، لنت ترمز خودروهاي سنگين مي باشد . البته با توجه به وجود انواع مختلف خودرو و تفاوت بين لنت هاي انها براي هر كدام لنت خاص خود ، مورد مصرف واقع مي شود . بنابراين تعداد محصولات توليدي بسيار زياد است ، البته شايان ذكر است كه براي خودرو هاي خيلي خاص مانند ماشين هاي راه سازي ، ماشين هاي صنعتي ، جرثقيل هاي سقفي ، واگن هاي جابه جايي سنگ آهن ، قطار و موتور هاي گيره بكسي كه نياز به لنت دارند نيز مي توان به صوزت سفارشي عمل كرد . گفتني است كه علت اين همه انعطاف به

دليل وجود پروسه توليد تقريباً مشابه است ، بنابراين با توجه به تعداد خودروهايي كه از هر نوع خودرو سنگين وجود دارد به صورت بازاري يا سفارشي در مورد انها تصميم مي گيريم ، به عنوان مثال اكثر اتوبوس هاي كشور ما از نوع بنز ۳۰۲ هستند . با برآوردي كه ار تعداد انها در حال حاضر و توليدات ايران خودرو داريم ، مي توان در مورد ظرفيت توليد انها تصميماتي اتخاذ كنيم كه در فصل بعد به صورت جزئي مفصلاٌ توضيح خواهيم داد . با اين همه مشخصات كمي و كيفي استانداردهاي محصولاتي كه اكثر حجم توليد را شامل مي شوند ، در زير مي آوريم.
• با توجه به اينكه شكل لنت خميده است و منحني شكل مي باشد از اصطلاحاتي به نام درام اتستفده مي شو دكه در واقع قطر منحني لنت مي باشد.
• محصول فرعي در طيف محصولات نداريم .

محصول عرض (mm) ضخامت(mm) طول (mm) درام (mm) وزن (kg)
لنت عقب بنز ۱۰ تني (۷۴) ۱۸۰ ۱۷ ۱۹۲ ۴۱۰ ۱
لنت عقب بنز ۱۰ تني (۶۸) ۱۷۰ ۷/۱۴ ۲۰ ۴۴۰ ۱

لنت جلوي بنز (۷۴) ۱۴۰ ۷/۱۴ ۱۹۵ ۴۳۰ ۱
لنت جلوي بنز (۶۸) ۱۴۰ ۷/۱۴ ۱۹۵ ۴۳۰ ۱
لنت جلوي اتوبوس ۳۰۲ ۱۴۰ ۱۵ ۲۳۰ ۴۱۸ ۱
لنت عقب اتوبوس ۳۰۲ ۱۶۰ ۱۵ ۲۳۰ ۴۱۸ ۱

لنت ميني بوس ۳۰۹ كوتاه ۷۰ ۹ ۲۶۲ ۳۰۰ ۴
لنت ميني بوس ۳۰۹ بلند ۷۰ ۹ ۳۰۷ ۳۰۰ ۴
لنت ميني بوس IVECO 178 18 207 381 1
لنت عقب Mack 178 19 216 419 1

موارد استفاده مصرف كنندگان عمده محصول
همانطوري كه مي دانيد لنت يكي از محصولات مصرفي داخل خودرو مي باشد كه در نگه دارنده ( كفشك ) آن قرار دارد و طرز عمل كفشكي لنت به اين صورت است كه پس از ترمز گرفتن توسط پيستوني به كفشكها فشار وارد مي آيند و انها را از هم باز كرده و اين عمل باعث در گير شدن لنت با كاسه چرخ يا ديسك مي شود و باعث كند شدن حركت چرخها مي شود. بنا بر اين دارندگان خودرو هر چند مدت يكبار با مراجعه به لنت كوبها به تعويض لنت هاي خود مبادرت مي ورزند . مصرف كننده عمده محصول ما همين لنت كوبي ها هستند كه

براي عرضه به دارندگان خودرو آن را تهيه مي كنند . مصرف كننده عمده ديگر ، شركت هاي واحد مي باشند ، مصرف كننده ديگر كارخانجات توليدي خودروهاي سنگين مي باشند . كه درصد مصرفي تقريباً ناچيز نسبت به لنت كوبي ها و شركت هاي واحد نيز دارند . مصرف كننده چهارم مصرف كنندگاني هستند كه به صورت سفارشي لنت خريداري مي كنند .
مواد/ قطعات و مجموعه ها خود پروژه كارخانه هاي داخل خارجي از داخل خارجي عام خارجي انحصاري

آزبست ×
رزين ×
پودر اكسيد آهن ×
كالوجو ×
كربنات كلسيم ×
دولوميت ×
باريت ×
اكسيد هاي فلزي ×

فصل دوم
شناخت و بررسي بازار

بررسي بازار به عنوان يكي از كليدي ترين بخشهاي امكان سنجي طرح ها مطرح مي باشد چرا كه كليد محاسبات بعدي بر پايه اين مطالب صورت مي گيرد و اگر مطالعات اين بخش جامع و دقيق نباشد پايه چندان درستي نخواهد داشت بنا براين يك تحليل و بررسي دقيق ضريب اطميناني است براي مطالعه اطلاعات.

۱- بررسي توليدات گذشته و وضعيت توليد كنندگان
اولين سازنده لنت در داخل كشور شركت ايران لنت مي باشد كه در سال ۱۳۴۷ شروع به كار نمود، ساير شركتهاي توليد كننده ترمز بعد از سال ۱۳۶۲ وارد بازار شدند و به تدريج بر تعداد آنها افزوده شد . در اين بخش برآوردي از كليه توليدات لنت ترمز سنگين در دهه گذشته عرضه خواهد شد .

۸۳ ۸۲ ۸۱ ۸۰ ۷۹ ۷۸ ۷۷ ۷۶ ۷۵ ۷۴ سال

۶۲۰۰ ۵۹۹۰ ۵۷۷۰ ۵۵۴۶ ۵۳۴۵ ۵۱۳۰ ۴۹۱۰ ۴۷۲۰ ۴۳۶۰ ۴۱۸۰ كل توليد (تن)

در سالهايي كه ميزان توليد به اندازه دلخواه نرسيده اجازه واردات به صورت محدود داده شده است.

در نوسات توليد كارخانجات لنت ترمز چند عامل به چشم مي خورد كه در ذيل به آنها مي پردازيم :
(I) ورود كارخانجات جديد مثل خزر لنت ، لنت كار ، خودرو لنت ، گورت ، كارلنت و … بعد از اواسط دهه شصت هجري
(II) مديريت ضعيف حاكم بر اكثر كارخانجات توليد كننده لنت ترمز ، بطوريكه در بعضي سالها ،اين كارخانجات در حاليكه در دوران دستيابي به ظرفيت اسمي خود بسر مي برده اند بيشتر از ۴۰ تا ۶۰ درصد ظرفيت اسمي خود توليد كرده اند .
(III) مشكل موارد اوليه در سالهاي اول پس از جنگ به دليل تخريب اكثر واحد هاي پترو شيمي كشود .

۲- بررسي قيمت
همانطوريكه در فصل اول توضيح داده شد تنوع توليداتلنت بسيار زياد مي باشد بطوريكه در كل حدود ۱۵۰ نوع لنت قابل توليد در داخل كشور وجود دارد كه حدود ۱۰۰ نوع آن به شكل سفارشي مي باشد .اما اين لنت هاي سفارشي درصد بسيار كمي از توليدات را كه حدود ۵ درصدمي باشد ، تشكيل مي دهد.بنابراين براي بررسي قيمت ، نمي توان تنك تكلنت ها را بررسي كرد.
راه حل عقلايي در بررسي قيمت لنت ، مطالعه قيمت متوسط لنتهايي مي باشد كه ما مايل به توليد آنها به شكل برنامه ريزي شده هستيم يعني لن خودروهاي سنگين كه يك ليست دهگانه از آن در بخش اول آورده شده است .اين فرض به شرطي صحيح است كه پراكندگي قيمت لنتها به نسبت كم باشد كه خوشبختانه درمورد لنت خودروهاي سنگين چنين است . متوسط قيمت لنت خودروهاي سنگين در حال حاضر ۴۵۰۰ تومان مي باشد.

۳- تحليل وضعيت موجود مصرف
مصرف لنت سنگين در حال حاضر به دو بخش تقسيم مي شود:
۳-۱- خودروهاي سنگين موود و در حال كار در كشور :

با توجه به اينكه عمر مفيد هر لنت براي يك خودرو سنگين چيزي حدود ۶ ماه مي باشد و با مد نظر قرار دادن اين مطلب كه حجم عظيمي از خودروهاي سنگين ، در دو جبهه حمل و نقل كالا از طريق انواع و اقسام كاميون ها و تريليها و انتقال مسافران دورن شهري و مسافرتهاي برون شهري از طريق انواع و اقسام اتوبوس ها و ميني بوس ها ، مشغول به كار مي باشند . چشم انداز لنت خودروهاي سنگين درخشان به نظر مي رسد.اين بخش همان مصرف لنت كوبها مي باشد.

۳-۲-كارخانجات توليد كننده خودروهاي سنگين :
با رشد و كارخانجات توليد كننده ها ماشين آلات سنگين و افزايش توليد انها نياز به لنت ترمز چنين خود رو هايي رشد افزايشي دارد . در حال حاضر كارخانه هاي شهاب خودرو ،زامياد ، ايران خودرو و ايران كاوه عمده ترين كارخانجات هستند كه مي توانند جزء مصرف كنندگان بالقوه ما باشند . اما نكته مهم اين است كه مورد اخير در كل حجم تقاضاي لنت درصد چنداني را به خود اختصاص نمي دهد و عمده مصرف لنت خودروهاي سنگين ، توسط همان خودروهاي سنگين موجود و در حال كار مي باشد.

۴-پيش بيني مصرف آينده :
۴-۱- روش پيش بيني :
همچنانكه در بخش هاي قبل به كرات گفته شد عمده مصرف لنت ترمز توسط لنت كوبان مي باشد و كارخانه هاي سازنده خودروهاي سنگين سهم ناچيزي از ان بازار مصرف را خواهند داشت و اين امر به دليل ناچيز بودن نسبت توليدات سالانه اين شركت ها به كل مصرف خودروهاي موجود مي باشند . با توجه به قيمت متوسط لنت خودروهاي سنگين در ۱۵ سال گذشته و تقاضاي ان در همين مدت ، بدون در نظر گرفتن لنت هاي سفارشي تخمين قيمت لنت در سالهاي آتي كه با روند سالهاي اخير قابل حصول است مي توان از روش رگرسيون مصرف آينده را پيش بيني كرد.

كوچك كردن
اعداد سالها (X) سال قيمت متوسط تقاضا
۴- ۷۴ ۱۱۰۰ ۴۱۰۰
۳- ۷۵ ۱۵۰۰ ۴۲۲۰
۲- ۷۶ ۱۷۰۰ ۴۸۰۰
۱- ۷۷ ۲۱۰۰ ۴۵۰۰
۰ ۷۸ ۲۴۰۰ ۵۰۵۰
۱ ۷۹ ۲۹۰۰ ۵۳۰۰
۲ ۸۰ ۳۲۰۰ ۵۴۹۰
۳ ۸۱ ۳۸۰۰ ۵۸۵۰
۴ ۸۲ ۴۱۰۰ ۵۴۹۰
۵ ۸۳ ۴۵۰۰ ۶۲۵۰

در ذيل محاسبات مربوط خواهد آمد .
پس از محاسبات فرمول هاي رگرسيون داريم:

پيش بيني قيمت پيش بيني تقاضا

a=5029.22 a=2538.8
b=241.57 b=382.4
y=a+BX y=a+BX
y=5029.22+241.57 y=2538.8+382.4

۴-۲- تحليل پيش بيني :
همانطوريكه ملاحضه شده با توجه به خط رگرسيون كه در قسمت قبل محاسبه شد مي توان تقاضاي سالهاي آتي را برآورد كرد ، اما بايد توجه كرد كه برآورد ۱۰ ساله مصرف د دهه گذشته بدون توجه به نياز به لنت هاي سفارشي خاص بود كه عليرقم سهم ناچيز ، به هر حال دركل تقاضا سهيم مي باشد بنابراين طبق نظر كارشناسان مي توا حدود ۱ درصد از كل توليدات سالانه را به اين امر اختصاص داد كه اين مقدار برآورد تقاضاي سالهاي آينده به رقم قبلي افزوده مي گردد .

۵-برآورد مصرف
طبق توضيحات قسمت قبل برآورد مصرف را توجه به نرخ رشد متوسط قيمت لنت در سالهاي اخير در جدول ذيل مي آوريم.
سال قيمت متوسط تقاضا سهم لنتهاي سفارشي در بازار سهم صادرات كل تقاضا
۸۵ ۴۸۳۴ ۶۷۲۱ ۱۳۵ ۶۸ ۶۹۲۴
۸۶ ۲۱۶ ۶۹۶۲ ۱۴۰ ۷۰ ۷۱۷۲
۸۷ ۵۵۹۸ ۷۲۰۳ ۱۴۵ ۷۳ ۷۴۲۱
۸۸ ۵۹۸۱ ۷۴۴۵ ۱۴۹ ۷۵ ۷۶۶۹
۸۹ ۶۳۶۳ ۷۶۸۷ ۱۵۴ ۷۷ ۷۹۱۸
۹۰ ۶۷۴۶ ۷۹۲۸ ۱۵۹ ۸۰ ۸۱۶۷
۹۱ ۷۱۲۸ ۸۱۷۰ ۱۶۴ ۸۲ ۸۴۱۶
۹۲ ۷۵۱۰ ۸۴۱۱ ۱۶۹ ۸۵ ۸۶۶۵
۹۳ ۷۸۹۳ ۸۶۵۳ ۱۷۴ ۸۷ ۸۹۱۴
۹۴ ۸۲۷۵ ۸۸۹۵ ۱۷۸ ۸۹ ۹۱۶۲

سهم لنت هاي سفرشي در بازار ۲ درصد كل تقاضا را تشكيل مي دهد .
سهم صادرات را برابر ۱ درصد كل تقاضا قرار داده ايم.

پيش بيني عرضه
براي پيش بيني عرضه احتياج داريم كه توليد كنندگان لنت خودرو هاي سنگين را بشناسيم و ظرفيت توليدي آنها را شناسايي كنيم . علاوهبر اين شناخت عرضه كنندگاني كه احتمالاً در آينده به جمع توليد كنندگان لنت خودروهاي سنگين خواهند پيوست ، الزامي است . اين رقيبان احتمالاً همان طرح هاي مشابه اي هستند كه يا مثل ما در مرحله مطالعاتي هستند و يا در مرحله اجراي طرح .
پس از بررسي هاي ازم از كارخانه هاي موجود لنت و مراجعه به وزارت صنايع مشخص گردده كه هيچ طرح مطالعاتي ا اجرايي در زمينه توليد لنت ترمز خودروهاي سنگين وجود ندارد و فقط يك طرح مطالعاتي براي توليد وجود دارد .كه در حال اخذ موافقت اصول مي باشد كه جزء خانوده توليد لنت ترمز خودروهاي سنگين محسوب نمي شود .

جدول عرضه كنندگان موجود د ذيل آورده مي شود
نام
كارخانه /مجموعه
كارخانه ها موجود اجرايي مطالعاتي ظرفيت توضيحات
اسمي عادي فعلي
ايران لنت × ۱۹۰۰ ۱۸۵۰ ۱۸۰۰
خودرو لنت × ۱۰۰۰ ۹۵۰ ۹۰۰
ماشين لنت × ۸۰۰ ۷۴۰ ۷۰۰
تهران لنت × ۶۰۰ ۵۳۵ ۵۰۰
گورت × ۸۰۰ ۷۱۰ ۶۵۰
لنت ساز × ۶۰۰ ۵۹۰ ۵۵۰
لنت كار × ۱۱۰۰ ۱۰۹۰ ۹۲۰
مجموع ۶۸۰۰ ۶۴۶۵ ۶۰۲۰

تحليل پيش بيني :
با مطالعاتي بررسي هايي كه صوزت گرفته ، مشخص شد كه شركت هاي توليد كننده لنت ترمز عموماٌ به دليل سوء مديرت و مستهلك شدن ماشين آلات و عدم توجه به مسائل كليدي مثل نگه داري و تعمير زير ظرفيت اسمي خود كار مي كنند ، و تقريباٌ در حال حاضر شركتي كه با ظرفيت اسمي خود توليد كند وجود ندارد ، بنابراين با توجه به مسائل فوق و مشكلاتي كه بر سر راه اين شركت ها جهت رسيدن به ظرفيت اسمي خود وجود دارد ، پيش بيني عرضه دقيق اين عرضه كنندگان در آينده تقريباً غير ممكن است .
بنابراين ما براي اطمينان عرضه را در آينده به اين صورت پيش بيني مي كنيم .كه عرضه ۲ سال اول دهه آينده با رشد حركت كند كه كارخانجات موجود از ظرفيت متوسط فعلي به ظرفيت عادي برسند و سپس با رشد سريع در سالهاي مياني دهه آينده به سقف نهاي اسمي خود برسد. اين پيش بيني با توجه به نظر كارشناسان معتبر و داراي اطمينان است ، چرا كه رشدي كه براي عرضه در نظر گرفته شده تا حدي بيشتر از مقداري است كه با توجه به مشكلات توليد در آينده وجود خواهد داشت.

برآورد عرضه
همانطور كه گفته شد براي اطكينان بيشتر د دهه آينده طوري پيش بين مي كنيم كه در سالهاي مياني دهه آينده به سقف نهايي ظرفيت اسمي موجود برسد.اطمينان به اين برآرود همانطور كه ذكر شد ازانجا است كه مشكلات توليد در آينده اجازه رسيدن به ظرفيت اسمي موجود را نمي دهد .

صادرات
چند سالي است كه امكان صادرات لنت ترمز براي شركت هاي داخلي فراهم گشته و هم اكنون صادرات لنت ترمز خودروهاي سنگين به كشورهايي نظير يمن و سوريه و … وجود دارد ، ولي حجم اين صادرات در حال حاضر بسيار محدود مي باشد ، به طوري كه در پيش بيني تقاضا سهم ۱ درصد ا كل تقاضاي ساليانه را به آن اختصاص داده ايم . با لحاظ كردن جنبه هاي كنترل كيفيت و نزديك شدن به استاندارد هاي مقبول لنت در جهان امكانات صادرات در حجم بالاتر امكان پذير است .

سهم بازار قابل حصول
با توجه به پيش بيني تقاضاي ۱۰ سال آبنده و افزودن سهم تقاضاي لنت هاي سفارشي و سهم ناچيز صادرات و از طرفي با لحاظ كردن مقدار عرضه سهم بازار قابل حصول را تعيين مي كنيم كه جدول آن در ذيل آمده است .
سال كل تقاضا عرضه كل سهم بازار قابل حصول
۸۵ ۶۹۲۴ ۶۴۰۰ ۵۲۴
۸۶ ۷۱۷۲ ۶۴۰۰ ۷۷۲
۸۷ ۷۴۲۱ ۶۵۰۰ ۹۲۱
۸۸ ۷۶۶۹ ۶۶۰۰ ۱۰۶۹
۸۹ ۷۹۱۸ ۶۶۰۰ ۱۳۱۸
۹۰ ۸۱۶۷ ۶۶۵۰ ۱۵۱۷
۹۱ ۸۴۱۶ ۶۸۰۰ ۱۶۱۶
۹۲ ۸۶۶۵ ۶۸۰۰ ۱۸۶۵
۹۳ ۸۹۱۴ ۶۸۰۰ ۲۱۱۴
۹۴ ۹۱۶۲ ۶۸۰۰ ۲۳۶۲

فصل سوم
بررسي هاي فني

تعيين ظرفيت
در تعيين ظرفيت كارخانه عوامل متعددي دخيل است كه بايد با توجه به نقش و تاثير هر كدام از اين عوامل و وزن دهي به هر كدام ، ظرفيت را تعيين كرد . ابتدا به توضيح نقش هر يك از اين عوامل مي پردازيم و در انتها بر طبق همين توضيحات ، جدول مباني انتخاب ظرفيت را با توجه به درجه اهميت هر ك و امتيازي كه بر حسب اهميت هر كدام به آلتر ناتيو هاي انتخابي مي دهيم ، اقدم به انتخاب ظرفيت مي كنيم :

اثر تقاضاي بازار :
تقاضاي بازار به عنوان مهم ترين عامل موثر در انتخاب ظرفيت طرح ، مطرح مي باشد . اهميت اين گزينه به دان علت است كه ما همواره علاقه مند مي باشيم. كه هر چه بيشتر تقاضاي مازاد بازار را براي كسب سود بيشتر پوشش دهيم . اثر تقاضاي بازار شامل مصرف كنندگان وصادرات لنت و سهم بازاري كه مي توانيم به خود اختصاص دهيم ، مي باشد .
در اكثر مواقع كانون توجه در تعيين ظرفيت طرح ، همين عامل مي باشد ، بنابراين با توجه به بررسي بازار كه در فصل قبل مورد بررسي قرار گرفته و مي توان نسبت به امتياز دهي به آلتر ناتيو هاي انتخابي براي ظرفيت اقدام نمود. بنابر اين در جدول مباني انتخاب ظرفيت ور چه قدر تقاضاي برآورده نشده و يا تقاضاي مورد پيش بيني ما به يكي از آلتر ناتيوهاي نزديك تر باشند ، امتياز بالاتر خواهد بود .

۲-اثر مواد ورودي:
همان طوريكه در آينده توضيح خواهيم داد، مواد ورودي ما را ، مواد اوليه تشكيل مي دهند كه تامين آنها از داخل كشور و به سهولت صورت ميگيرد و هيچ محدوديتي براي ظرفيت ما به وجود نمي آيد . اين واقعيت وقتي وضوح بيشتري پيدا مي كند كه بدانيم عمده ترين مواد اوليه ما از طريق كارخانه هاي پتروشيمي و سيمان تهيه مي شود و هر سال تعداد زيادي واحد پتروشيمي و سيمان در كشور در حال راه اندازي است ، لذا اين عامل را به عنوان عامل محدوديت زا در جدول انتخاب ظرفيت وارد نمي كنيم.

۳- اثر تاسيسات زير بنايي:
همان طور كه در فصل آينده مشاهده خواهيم كرد ، مصارف انرژي اين كارخانه ها براي دستگاهها و ماشين آلات بيشتر از نوع برقي مي باشد و مصرف آب ، گاز و……بسيار كمتر است. با توجه به بررسي و تعداد ماشين آلات كه در صفحات آينده خواهد آمد مشاهده مي شود كه كل مصارف انرژي و در نتيجه ايجاد تاسيسات زير بنايي براي آن چندان محدوديتي ايجاد نمي كند . اين واقعيت وقتي كاملاٌ روشن مي شود كه بدانيم عمده مصرف انرژي در كارخانه از نوع برق بوده و مقدار كل ان نسبتاٌ كم است و گستردگي شبكه برق و ساير انرژي ها به نسبت مطلوب ميباشد لذا تاسيسات زير بنايي كه بتواند ظرفيت را محدود كند وجود نخواهد داشت و ما آن را وارد جدول مباني انتخاب ظرفيت نمي كنيم.

۴-اندازه واحدهاي مشابه :
در انتخاب ظرفيت طرح و با توجه به جدول مباني انتخاب ظرفيت كه در اخر بحث مي آيد ، هر چه ظرفيت طرح به ظرفيت واحد هاي مشابه نزديكتر ميباشد ،داراي امتياز بيشتري است. دليل اين امر استفاده از تجربيات انها در ساخت و طراحي ميباشد.

۵-توان رهبري و سازمان دهي :
با توجه به اين كه هر چه يك سازمان وسيع تر باشد رهبري و مديريت و كنترل همه جانبه آن مشكل تر مي باشد، اين عامل، يك عامل محدوديت زا در انتخاب ظرفيت طرح است. بنابر اين هر چه ظرفيت كوچكتر باشد ، امتياز بالاتري دارد.

۶-بودجه :
بديهي است بودجه در اختيار ما همواره داراي محدوديت نسبي مي باشد .بنابراين در انتخاب ظرفيت هر چه ظرفيت كمتر باشد داراي امتياز بيشتري است .

۷-عدم تمركز :
به دليل اينكه محصول لنت ، محصولي يكپارچه بوده و الزاماٌ بايد تمام مراحل ساخت آن در يك مكان انجام شود، عدم تمركز در انتخاب ظرفيت طرح كارخانه لنت ، بي معني است .

رديف عامل درجه اهميت مقياس توليد
۱۰۰۰ ۱۵۰۰ ۲۰۰۰ ۲۳۰۰
۱ تقاضاي بازار ۱۰ ۷۰ ۸۰
۹۰
۱۰۰
۲ اندازه واحد هاي مشابه ۸ ۸۰ ۵۶
۸۰
۵۶
۳ توان رهبري و سازمان دهي ۲ ۲۰ ۱۸
۱۶
۱۴
۴ بودجه ۶ ۶۰ ۵۴
۴۸
۴۲
مجموع ۲۳۰ ۲۰۸ ۲۳۴ ۲۱۲

آلترناتيو انتخابي

جدول توليد براي ۵ سال اول بهره برداري
سال درصد توليد نسبت به ظرفيت اسمي ميزان توليد بر حسب تن
۱ % ۴۰ ۸۰۰
۲ %۶۰ ۱۲۰۰
۳ %۸۰ ۱۶۰۰
۴ %۱۰۰ ۲۰۰۰
۵ %۱۰۰ ۲۰۰۰

تكنولوژي ( روش توليد ) و چگونگي انتخاب و تامين آن
براي انتخاب تكنولوژي مباني و پايه هاي متعددي وجود دارد كه در هنگام اجرا بايد به اين عوامل توجه نمود. ما نيز در حد توان به اين عوامل به طور خلاصه مي پردازيم :

۱- پياده شدن تكنولوژي در كشور فروشنده و كشور هاي صنعتي :
با توجه به اين مطلب كه تكنولوژي ساخت لنت اساساٌ از آلمان به كشور ما وارد شده، اين تكنولوژي قبلاٌ در كشورهاي صنعتي عمده مثل آلمان پياده شده است.

۲- كارايي تكنولوژي در كشورهايي كه پياده شده است :
مهمترين نمونه اين مطلب كشور خودمان است . تكنولوژي مذبور پس از ورود به كشور ما به سرعت جا افتاده و با تحولاتي كه در سالهاي بعد پيدا كرده و در كشورمان جايگاه محكمي پيدا كرده و كارايي خود را به اثبات رسانده.

۳-همخواني تكنولوژي با امكانات و حساس نبودن آن نسبت به محدوديت هاي ممالك :
در اين زمينه تكنولوژي موجود و مورد نظر ما كه در آينده از آن صحبت خواهيم كرد نسبت به امكانات زير بنايي كشورمان به هيچ وجه حساسيت ندارد.

۴- منسوخ نبودن تكنولوژي:
اين تكنولوژي عليرغم اين كه قديمي است ، اما با تحولاتي كه در كشورمان در مورد ان صورت گرفته ، كارايي و پويايي خود را حفظ كرده است.

۵- ميزان تجربه و سابقه صاحب تكنولوژي و دور نماي پيشرفتهاي فني آن :
تجربه و سابقه صاحب تكنولوژي كه كشور آلمان مي باشد بسيار عالي بوده و دور نماي پيشرفت هاي فني آن بر همه مشهود است.

۶- توان جذب تكنولوژي و قابليت راهبري آن در ايران:
اين تكنولوژي با توجه به سابقه بكارگيري آن در ايران كاملاٌ بومي شده و راهبري آن در حال حاضر در ايران به راحتي صورت مي گيرد.

۷-سابقه فروشنده تكنولوژي در ايران و همكاريهاي بعد از فروش :
اين تكنولوژي توسط كشور آلمان به ايران فروخته شده ولي در حال حاضر به هيچ وجه نيازي به پشتيباني اين كشور در مورد اين تكنولوژي نيست چرا كه توانايي تغيير و ايجاد تنوع در لنت و ساخت ماشين هاي مورد نياز كاملاٌ در ايران وجود دارد.

۸-آزادي خريدار در انتخاب سازندگان تجهيزات:
در اين زمينه كاملاٌ آزادي انتخاب وجود دارد چرا كه امكانات ساخت تمامي ماشين آلات مورد نياز در كشور وجود دارد و در انتخاب سازندگان كاملاٌ آزادي وجود دارد.

۹-تعهد فروشنده تكنولوژي به آموزش نيروي انساني جهت طراحي پروژه هاي جديد :
تمامي زيرو بم ساخت لنت با اين تكنولوژي و ايجاد تغيير و دگرگوني در تركيب درصد عناصر آن در كشورمان شناخته شده است لذا چنان نيازي به آموزش در اين زمينه وجود ندارد.

۱۰-هزينه تكنولوژي:
بدليل امكان ساخت ماشين آلات در داخل كشور هزينه انرژي تقريباٌ صفر خواهد بود و در كل هزينه كمي را متحول خواهيم شد .
در پايان بايد ياد آور شد كه تكنولوژي مد نظر ما از بين تكنولوژي هاي خط توليد ، كارگاهي، محل ثابت و گروهي از نوع ” كار كارگاهي ” مي باشد .

ليست مواد مصرفي :
در اين قسمت فهرستي از مواد مصرفي مورد نياز براي ساخت لنت به همراه ضريب مصرف تقريبي هر يك ارائه ميدهيم. بكار بردن كلمه تقريبي به اين علت است كه تركيب عناصر تشكيل دهنده لنت براي لنت هاي مختلف ، متفاوت ميباشد . به عبارت ديگر در هر لنت به ازاي كاربرد آن تركيب عناصر داراي درصد هاي متفاوت مي باشد و ما يك درصد متوسط براي لنت هاي خودروهاي سنگين در نظر گرفته ايم.نكته قابل توجه اين است كه درصد تركيب عناصر تشكيل دهنده لنت به طور سري و محرمانه نگهداري مي شود و شناخت در صد دقيق تركيب انها غير ممكن است . به عنوان نكته آخر بايد يادآور شويم كه واحدي كه براي لنت در نظر گرفته ايم ” واحد وزني ” است نه تعداد، چرا كه به دليل متفاوت بودن وزن لنت هاي مختلف ، عملاٌ به كار بردن واحد هاي تعدادي غير ممكن است .
رديف شرح منابع تامين واحد ضريب مصرف در واحد توليد مصرف در كل ظرفيت هزينه واحد
(تومان) هزينه كل
(تومان)
۱ آزبست سيمان فارس kg %25 500000 155 77500000
2 رزين شركت رزيتان kg %18 360000 900 324000000
3 پودر اكسيد آهن متالورژي پودر kg %7 140000 85 11900000
4 كائو چو شركت نفت kg %6 120000 70 8400000
5 كربنات كلسيم باريت ايران kg %5 100000 80 8000000
6 دولوميت باريت ايران kg %4 80000 100 8000000
7 باريت باريت ايران kg %5 100000 360 36000000
8 اكسيدهاي فلزي باريت ايران kg %17 260000 420 109200000
9 پودر لاستيك شركت نفت kg %13 340000 80 27200000
610200000

برگ مسير توليد
از مهمترين و ابتدايي ترين اطلاعات يك كارخانه برگ مسير توليد است . براي اينكه مشخص شود روي هر قطعه چه كارها و اعمالي صورت مي گيرد و ماشين آلات و تجهيزات مورد نياز چگونه انتخاب مي شود ، وجود برگ مسير توليد الزامي است. در اين برگ كليه عملياتهايي كه از ابتدا تا انتها روي مواد صورت مي گيرد همراه با ماشين آلات مربوطه نوشته مي شود . اين برگ در واقع مبنايي جهت برآورد تعداد ماشين آلات و تجهيزات لازم است.

رديف شماره عمليات شرح عمليات ماشين آلات و تجهيزات ملاحظات
۱ ۱۰ حمل كليه مواد اوليه به سالن توزين گاري دستي

۲ ۲۰ توزين اكسيدهاي آهنو كربنات كلسيم و دولوميت دستگاه توزين
۳ ۳۰ حمل مواد وزن شده به آسياب كاردي گاري دستي
۴ ۴۰ آسياب مواد توسط آسياب كاردي آسياب كاردي

۵ ۵۰ حمل مواد آسياب شده و آزبست و كربنات كلسيم و دولوميت به سمت ميكسر گاري دستي
۶ ۶۰ ميكس مواد حمل شده توسط ميكسر ميكسر gk
7 70 حمل مواد به گوشه سالن گاري دستي
۸ ۸۰ عمل انتظار جهت خشك شدن مواد _
۹ ۹۰ حمل مواد خشك شده به سمت توزين گاري دستي

۱۰ ۱۰۰ توزين مواد خشك شده دستگاه توزين
۱۱ ۱۱۰ حمل مواد به سمت لو ديگه گاري دستي
۱۲ ۱۲۰ ميكس مواد توسط دستگاه لو ديگه لوديگه بلند
۱۳ ۱۳۰ حمل مواد به سمت سالن توليد گاري دستي
۱۴ ۱۴۰ فرم دهي به مواد توسط پرس فرم پرس فرم

۱۵ ۱۵۰ حمل مواد فرم داده شده گاري دستي
۱۶ ۱۶۰ تهيه شمش توسط پرس پخت پرس پخت ۴۰۰ تن
۱۷ ۱۷۰ حمل شمش ها به قسمت اره گاري دستي

۱۹ ۱۹۰ حمل شمش ها به قسمت برش گاري دستي
۲۰ ۲۰۰ برش شمش ها برش اتوماتيك
۲۱ ۲۱۰ حمل لنت ها به قسمت ساب گاري دستي
۲۲ ۲۲۰ ساييدن قوس خارجي لنت ساب سنگي
۲۳ ۲۳۰ ساييدن قوس داخلي لنت ساب كنيك كاغذي
۲۴ ۲۴۰ حمل لنت ها به قسمت پخ گاري دستي

۲۵ ۲۵۰ ايجاد پخ در لنت ها پخ دو طرفه
۲۶ ۲۶۰ حمل لنت ها به قسمت دريل گاري دستي

۲۷ ۲۷۰ سوراخكاري لنت ها دريل اتوماتيك
۲۸ ۲۸۰ حمل لنت ها به قسمت كوره گاري دستي
۲۹ ۲۹۰ پختن لنت ها كوره
۳۰ ۳۰۰ حمل لنت ها به قسمت بسته بندي ليفتراك
۳۱ ۳۱۰ بسته بندي توام با بازرسي لنت ها دستگاه بسته بندي
۳۲ ۳۲۰ حمل لنت ها به انبار محصول نهايي ليفتراك

مباني انتخاب ماشين آلات
همانطوريكه ميدانيد براي انتخاب ماشين آلات اصول و مباني معيني ، به شرح زير وجود دارد:
۱-درجه انعطاف پذيري نسبت به نوع توليد، ميزان توليد، و جانشين پذيري مواد :
در مورد محصول لنت ترمز با توجه به تنوع بسيار زياد لنت هاي مصرفي در ماشين هاي مختلف اين اصل يعني انعطاف پذيري نسبت به نوع توليد بسيار حائز اهميت ميباشد. از طرفي ديگر به اين علت كه تركيب مواد اوليه توليد لنت براي انواع مختلف لنت متغير مي باشد ، انعطاف پذيري ماشين آلات انتخابي اولاٌ نسبت به درجه تركيب مواد اوليه و ثالثاٌ نسبت به جانشين پذيري مواد اوليه بايد زياد باشد

۲- درجه مكانيزاسيون و اتوماسيون :
اين مورد در مواقعي كه حجم توليد بسيار بالا باشد و نياز به توليد انبوه باشد ، بيشتر مد نظر است . در مورد لنت با توجه به ميزان تقاضاي آن به كل ظرفيت موجود در كشور نياز چنداني به توليد انبوه و در نتيجه اتوماسيون بالا نيست.

۳-تواناييهاي اصلي نظير ظرفيت توليد ، عمر توليد و هزينه هاي سرمايه گزاري:
با توجه به ظرفيت توليد و هزينه سرمايه گزاري نياز به ماشين آلاتي داريم كه بتواند پاسخگوي اين حجم توليد باشد و هم چنين با توجه به عمر توليد نسبتاٌ بالا بايد ماشين هاي با دوامي خريداري شود.

۴-هزينه هاي بهره برداري به ازاي توليد هر واحد محصول :
بديهي است هر ماشين براي توليد هر واحد محصول ، داراي هزينه هاي متغيري است . اين هزينه ها شامل مقدار انرژي مصرفي اعم از آب ، برق و سوخت و هم چنين هزينه هاي نگهداري و تعميرات و ساير هزينه هاي متغير به ازاي هر واحد محصول است.

۵-امكانات ساخت ماشين در داخل كشور :
با توجه به سابقه طولاني ساخت لنت در كشور و اشرافي كه در طول اين مدت نسبت به فرآيند ساخت و ماشين آلات مورد نياز به دست آمده امكانات ساخت ماشين آلات مربوطه به طور كامل در كشور موجود مي باشد، لذا براي كمك به توسعه ساخت و طراحي ماشين آلات صنعتي در كشور و هم چنين سهولت در امر خريد و خدمات بعد از فروش ماشين آلات ، مورد اخير در انتخاب ماشين آلات عامل مهمي است .

۶-امكانات نگهداري و تعميرات و دسترسي به لوازم يدكي :
اين مورد شامل انعطاف پذيري ماشين نسبت به نگهداري آسان و داشتن دستورالعمل هاي مشخص و معين نگهداري و تعميرات از جانب شركت سازنده مي باشد . از طرفي ديگر سهولت دستيابي به لوازم يدكي امري الزامي است . در مورد محصول لنت با توجه به اينكه خريد ماشين آلات به دلايلي كه در بندهاي فوق گفته شد از داخل كشور براي ما ارجحيت دارد ، دسترسي به لوازم يدكي هم آسان خواهد بود.

۷-تجربه و حسن شهرت سازنده :
اين مورد نيز با توجه به تحقيق در مورد شركت هاي سازنده قابل حصول است .
با توجه به مباحث فوق مي توان نتيجه گرفت كه در مجموع خريد ماشين هاي مورد نياز براي ساخت لنت از داخل كشور با صرفه تر است . فوايد اين كار در ۷ بند فوق بيان شده است .

ليست ماشين آلات
رديف نام ماشين تعداد شركت سازنده قيمت واحد قيمت كل
۱ دستگاه توزين ۱ ماشين سازي تبريز ۹۶۵۶۰۰ ۹۶۵۶۰۰
۲ ميكسر gk 1 ماشين سازي رافي ۹۴۸۶۰۰۰ ۹۴۸۶۰۰۰
۳ آسياب كاردي ۱ شركت خود كفايي صنايع ايران ۳۱۵۳۵۰۰ ۳۱۵۳۵۰۰

۴ لو ديگه بلند ۱ ماشين سازي تبريز ۱۶۰۲۲۵۰۰ ۱۶۰۲۲۵۰۰
۵ پرس فرم ۱۵۰ تن ۴ شركت خود كفايي صنايع ايران ۶۳۹۸۸۰۰ ۲۵۵۹۵۲۰۰
۶ پرس پخت ۴۰۰ تن ۱۰ ماشين سازي تبريز ۱۱۴۷۵۰۰۰ ۱۱۴۷۵۰۰۰۰

۷ اره تسمه اي ۲ ماشين سازي تبريز ۴۳۷۵۰۰ ۸۷۵۵۰۰۰
۸ برش اتوماتيك ۲ ماشين سازي تبريز ۱۹۴۶۵۰۰ ۳۸۹۳۰۰۰
۹ ساب سنگي ۲ ماشين سازي تبريز ۱۰۲۰۰۰۰۰ ۲۰۴۰۰۰۰۰
۱۰ ساب كنيك كاغذي ۲ ماشين سازي رافي ۸۱۶۰۰۰۰ ۱۶۳۲۰۰۰۰

۱۱ دستگاه پخ دو طرفه ۲ ماشين سازي تبريز ۵۳۷۲۰۰۰ ۱۰۷۴۴۰۰۰
۱۲ دريل اتوماتيك ۳ ماشين سازي تبريز ۸۳۰۴۵۰۰ ۲۴۹۱۳۵۰۰
۱۳ كوره ۳ ماشين سازي تبريز ۲۱۸۸۷۵۰۰ ۶۵۶۶۲۵۰۰
۱۴ دستگاه بسته بندي ۱ ماشين سازي رافي ۲۴۶۸۴۰۰ ۲۴۶۸۴۰۰
مجموع ۳۲۳۱۲۹۲۰۰

تعيين تعدادماشين آلات مورد نياز
براي تهيه ماشين آلات مورد نياز بايد با توجه به اعمالي كه هر ماشين روي قطعات مختلف انجام ميدهد ، كسر ماشين آلات را تهيه ميكنيم . با توجه به اينكه تكنولوژي مورد استفاده ما از نوع كارگاهي بوده است كسر ماشينهاي مشابه را با هم جمع مي كنيم و سپس رند مي كنيم ، البته رند اضافي مي كنيم تا كمبودي رخ ندهد.

كسر ماشين
بعد از اينكه كليه اعمالي كه بايد روي قطعات انجام شود همراه با زمان استاندارد آنها تعيين شد ، كسر مورد نياز ماشين را بدست مي آوريم .

براي تعيين كسر مورد نياز ماشين به صورت زير عمل مي كنيم :
Xi . Tij
Fij =
Hj . Uj
Fij : كسر ماشين از نوع i براي عمليات j
Xi : تعداد قطعاتي كه به عمليات i نياز دارند.
Tij : زمان لازم براي انجام عمليات i توسط ماشين j
Hj : زمان در دسترس از ماشين j ام
Uj : ضريب استفاده از ماشين j ام

البته براي يافتن Xi بايد از فرمول زير استفاده كرد :
M
Xi=

Pi : در صد ضايعات عمليات j ام
M : تعداد مورد نياز

برگ تعيين تعداد ماشين آلات
در اين برگ به تعداد ماشين آلات از هر نوع مي پردازيم و مبناي آن به اين صورت است كه يك ماشين انتخاب مي شود و اعمالي كه روي قطعات انجام ميدهد ليست مي شود و زمان هر كدام در جلوي آن نوشته ميشود، سپس اين زمانها با هم جمع مي شوند و به عنوان زمان كل در نظر گرفته مي شود . حال به جاي اينكه كسر هر ماشين را براي هر عمل جدا حساب كنيم از اين اعداد استفاده مي كنيم و تعداد ماشين آلات را به يكباره محاسبه مي نماييم.
رديف نام ماشين ضايعات بر حسب در صد وزن توليدي مورد نياز در روز بر حسب كيلو زمان ماشين بر حسب ثانيه كسر ماشين كارگر توضيحات
۱ دستگاه توزين ۲ . ۰ ۸۲۶۰ ۱ ۳۲۸ . ۰ ۲
۲ ميكسر gk 2 . 0 9242 3 981 . 0 1
3 آسياب كاردي ۴ . ۰ ۸۲۲۶ ۸ . ۲ ۹۱۴ . ۰ ۱

۴ لوديگه بلند ۱ . ۰ ۸۱۹۳ ۵ . ۲ ۸۱۳ . ۰ ۱
۵ پرس فرم ۱۵۰ تن ۱ . ۰ ۸۱۸۵ ۱۲ ۸۹۸ . ۳ ۴
۶ پرس پخت ۴۰۰تن ۱ . ۰ ۸۱۷۷ ۳۰ ۷۳۵ . ۹ ۱۰ شمش ها در ابعادي معادل ۳ لنت
۷ اره تسمه اي ۰ ۸۰۹۶ ۶ ۹۲۸ . ۱ ۲ شمش ها در ۴ طبق سه تايي
۸ برش اتوماتيك ۱ . ۰ ۸۰۹۶ ۶ ۹۲۸ . ۱ ۲

۹ ساب سنگي ۲ . ۰ ۸۰۱۸ ۶ ۹۰۹ . ۱ ۲
۱۰ ساب كنيك كاغذي ۲ . ۰ ۸۰۷۲ ۶ ۹۲۲ . ۱ ۲
۱۱ دستگاه پخ دو طرفه ۵ . ۰ ۸۰۵۶ ۶ ۹۱۸ . ۱ ۲
۱۲ دريل اتوماتيك ۲ . ۰ ۸۰۱۶ ۹ ۸۶۳ . ۲ ۲
۱۳ كوره ۰ ۸۰۰۰ ۹ ۸۵۷ . ۲ ۳
۱۴ دستگاه بسته بندي ۰ ۸۰۰۰ ۳ ۹۵۲ . ۰ ۳

جدول مشخصات ماشين آلات
نكته قابل توجه در اين جدول اين است كه مقدار مصرف برق و آب و ماشين آلات به تفكيك اجزايي از دستگاهي كه مصرف كننده اين دو انرژي هستند بيان شده و سپس مجموع آب و برق مصرفي آنها مشخص شده ، بنابراين ستون اجرا بيان گر كليه اجزاي دستگاه نيست بلكه فقط شامل قطعاتي است كه مصرف كننده آب و برق هستند ، در واقع اجزا و قطعات هر دستگاه بسيار بيشتر است .
رديف نام ماشين ابعاد ( m) اجزاء برق ( kw) آب سوخت ملاحظات
۱ دستگاه توزين ۱٫۵×۱ موتور اصلي
پمپ روغن ۹۱
۳ ۰ ۰ اين عمل كاملاٌ مكانيكي است
۲ ميكسر ۷۰GK 3× ۱٫۸ سيستم خنك كننده
آب
جك ۰

۹٫۵ ۸

۰ ۰

۰ جك به منظور حمل بارهاي سنگين است
۳ آسياب كاردي ۳×۲ موتور اصلي
موتورهاي جمع كن
موتور چرخ حلزون ۲۲
۰٫۸×۲
۲٫۳

۰

۰ موتورهاي جمع كن ۲ تا هستند
۴ لوديگه بلند ۳×۲ موتور اصلي
موتور فرعي
دور كم كن حلزوني
جرثقيل
موتور پمپ ۹٫۷
۴٫۶×۲
۷۵٫ ۰
۱٫۱
۰٫۰۹

۰

۰ موتورهاي فرعي ۲ تاهستند
۵ پرس فرم ۱۵۰ تن ۲٫۵×۱ الكترو موتور
پمپ روغن
رادياتور ۱۶ پره اي ۱۱
۲٫۲
۰ ۰
۰
۹
۰ تعداد ۹ رادياتور وجود دارد
۶ پرس پخت ۴۰۰ تن ۲٫۵×۱٫۵ _ ۱۵٫۴ ۰ ۰ _
۷ اره تسمه اي ۰٫۵×۰٫۵ موتور متحرك ۳ ۰ ۰ _
۸ برش اتوماتيك ۲٫۵×۰٫۷ موتور اصلي
موتور فرعي
موتور پمپ روغن
جرثقيل براي
تعويض تيغ برش ۳۰
۱٫۳
۲٫۵
۰٫۵

۰

۰

_
۹ ساب سنگي ۲٫۵*۱ موتور اصلي ۳۰ . ۰ _
۱۰ ساب كنيك كاغذي ۳×۰٫۷ موتور ۱۵ . ۰ _
۱۱ دستگاه پخ دو طرفه ۲×۱ موتور اصلي ۳۰ . ۰ _
۱۲ دريل اتوماتيك ۲×۱ با ۱۰ كلگي ۲٫۲×۱۰ . ۰ مته حد اكثر ۱۰ ( تعداد مته هايي كه با توجه به نوع لنت به كار ميرود)
۱۳ كوره ۳×۲ وسيله گرم كردن ۳ ×۱۸ . ۰ _
۱۴ بسته بندي ۴٫۵×۰٫۸ پرس
گرمكن
نقاله
پنكه خنك كن ۰٫۳
۱۸
۷۵ . ۰
۵ .۰
۰
۰
_

سيستم حمل و نقل كارخانه
به طور كلي تجهيزات حمل و نقل در يك كارخانه مي تواند به دو صورت باشد :
۱-تجهيزات حمل و نقل متحرك :
عموماٌ شامل وسايل حمل و نقل موتوري ميشود . براي كارخانه لنت وسايل حمل و نقل متحرك به شرح ذيل در نظر گرفته مي شود :
– يك كاميون ۱۰ تني : براي آنكه محصول نهايي را بتوان به بازار برد و به سفارش دهندگان لنت رساند و هم چنين در صورت لزوم براي تهيه مواد اوليه به كار مي رو.
– يك وانت : جهت خريد لوازم اداري و تجهيزات سبك و هم چنين تهيه ما يحتاج آشپزخانه
– ليفتراك : جهت حمل پالتهاي لنتهاي تمام شده از سالن توليد به كوره و از كوره به قسمت بسته بندي و هم چنين تخليه مواد اوليه استفاده ميشود كه به اين منظور به دو عدد ليفتراك كوچك با تناژ ۱ تن نياز داريم .
– گاري دستي

۲-تجهيزات حمل و نقل ثابت :
اينگونه تجهيزات عموماٌ شامل نقاله ها و جرثقيل هاي سقفي مي باشد كه در كارخانه مورد توجه ما و با توجه به مسير توليد نياز چنداني به آن حس نمي شود .

نوع تجهيزات كشور سازنده كارخانه سازنده ظرفيت به تن تعداد قيمت واحد قيمت كل
كاميون ايران خاور ۴ ۱ ۲۰۰۰۰۰۰۰ ۲۰۰۰۰۰۰۰
وانت پيكان ايران ايران خودرو ۱ ۱ ۵۴۳۰۰۰۰ ۵۴۳۰۰۰۰
ليفتراك ايران سهند تبريز ۱ ۲ ۳۰۰۰۰۰۰ ۶۰۰۰۰۰۰
گاري دستي ايران __ ۰٫۵ ۶ ۵۰۰۰۰ ۳۰۰۰۰۰
مجموع ۳۱۷۳۰۰۰۰

تعيين فضاهاي مورد نياز
۱-سالهاي توليد :
با توجه به تعداد ماشين آلات و ابعاد هر كدام ميتوان فضاي خالص مورد نياز براي سالهاي توليدرا پيدا كرد و در نهايت فضاي بدست آمده را جهت يافتن كل فضاي سالنهاي توليد در عدد ۴ ضرب مي كنيم ، در انتها فضاي مورد نياز براي تاسيسات داخلي سالنها شامل تابلوهاي برق و سيستم هاي تهويه را به آن مي افزاييم :
m² ۸ ، ۴۴۴ = ۲ ، ۱۱۱ × ۴ = كل فضاهاي سالنهاي توليد
براي تاسيسات داخلي سالنها شامل تابلوهاي برق و سيستم هاي گرمايش و سرمايش داخل سالن به مساحت مجموع m² ۲۵ در نظر ميگيريم .
بنابر اين براي كل سالنهاي توليد مساحت m² ۴۷۰ در نظر گرفته مي شود .

رديف نام دستگاه ابعاد تعداد مساحت مورد نياز

طول عرض
۱ دستگاه توزين ۱٫۵ ۱ ۱ ۱٫۵
۲ ميكسر gk 3 1.8 1 5.4
3 آسياب كاردي ۳ ۲ ۱ ۶
۴ لوديگه بلند ۳ ۲ ۱ ۶
۵ پرس فرم ۱۵۰ تن ۲٫۵ ۱ ۴ ۵٫۲ × ۴
۶ پرس پخت ۴۰۰ تن ۲٫۵ ۱٫۵ ۱۰ ۷۵ . ۳ ×۱۰
۷ اره تسمه اي ۰٫۵ ۰٫۵ ۲ ۲۵ . ۰ ×۲
۸ برش اتوماتيك ۲٫۵ ۰٫۷ ۲ ۷۵ . ۱ ×۲
۹ ساب سنگي ۲٫۵ ۱ ۲ ۲٫۵ ×۲
۱۰ ساب كنيك كاغذي ۳ ۰٫۷ ۲ ۲٫۱×۲
۱۱ دستگاه پخ دو طرفه ۲ ۱ ۲ ۲×۲
۱۲ دريل اتوماتيك ۲ ۱ ۳ ۲×۳
۱۳ كوره ۳ ۲ ۳ ۳٫۶
۱۴ دستگاه بسته بندي ۴٫۵ ۰٫۸ ۱ ۳٫۶
جمع ۱۱۱٫۲

۲- فضاي مورد نياز براي آزمايشگاه :
به منظور آزمايشگاه كنترل كيفيت مساحتي معادل m² ۴۶ در نظر مي گيريم.

۳- ساختمانها و مكانهاي رفاهي :
در هر كارخانه علاوه بر قسمتهاي توليدي و قسمتهاي اداري كه كارهاي مديريتي و حقوقي و بازرگاني و غيره انجام ميدهد قسمتهاي رفاهي از جمله قسمتهاي مهم كارخانه به شمار مي رود . در تعيين فضاي اين قسمت ها همانند قسمتهاي قبل از برگ تعيين فضا استفاده نمي كنيم بلكه با توجه به تعداد نفرات كارخانه يك تخمين كلي براي آنها در نظر مي گيريم .

۳-۱- رستوران :
به منظور رفاه بيشتر كاركنان و جلوگيري از بي انضباتي در زمان صرف غذا بهتر است كه مكاني براي غذا خوري در نظر گرفته مي شود و غذاي كارگران و كارمندان و مديران و ساير كاركنان كارخانه نيز توسط كارخانه داده شود ، تا هم كاركنان از غذاي گرم استفاده كنند و هم اينكه حس وحدت بين كاركنان ايجاد شود و كارگران خود را با سرپرستان و مديران بر سر يك ميز ببينند تا فكر نكنند كه تبعيضي در كار حاكم است . در طرح فضاي اين قسمت علاوه بر سالن غذاخوري ، آشپز خانه ، انبار آشپزخانه ، ظرفشويي و خط سرويس را نيز در نظر مي گيريم.
با توجه به اين كه كل پرسنل كارخانه ۱۹۳ نفر است ما فضاي لازم براي اين تعداد محاسبه مي كنيم .

۳-۱-۱- غذا خوري :
تجهيزات لازم براي غذا خوري عبارتند از :
يخچال ويترين دار ۱ عدد ، جايگاه يخ ۱ عدد ، ۲ ظرفشويي ، ۲۰۰ سيني غذا ، ۲۰۰ صندلي ، ۳۵ ميز، به ابعاد ۱۲۳× ۷۷ ، ۳۰ پارچ ، ۴۰ نمكدان ، ۴۰ سبد نان ، ۲ آب سرد كن ، يك پيشخوان براي سرو غذا . همچنين براي حفظ بهداشت بهتر است قاشق و چنگال و ليوان را هر كس براي خود بياورد اين فضاي سالن غذاخوري به ازاي هر نفر ۱۱ فوت مربع ( طبق استانداردهاي طرح ريزي ) بدست مي آيد :
m² ۱۹۱ = ² ft / m² ۹ ۰ ، ۰ × ² ft411 × ۱۹۳ = ² ft4 × ۱۹۳

۳-۱-۳-انبار
براي انبار يك مكان ۴×۴ در نظر مي گيريم ، يعني انباري به مساحت m²۱۶٫
بنابراين كل فضاي رستوران m²۲۷۷ در نظر گرفته مي شود .

۳-۲- بهداري :
براي رفع خطرات احتمالي و جزئي كه امكان دارد در كار رخ دهد قسمت بهداري را طراحي مي كنيم . در اين بخش نياز نيست كه از تجهيزات لازم استفاده كنيم ، بلكه ميتوان تجهيزاتي را كه براي يك معاينه كلي و عمل جراحي اوليه تا رسيدن به بيمارستان نياز است طراحي نمود . به هر حال مواردي را كه در اين بخش طراحي ميكنيم به صورت زير است :

۳-۲-۱-اتاق انتظار :
اتاقي كه بيمار در آن منتظر ميماند و پرستار نيز در آنجا مستقر ميشود . اين اتاق را يك اتاق m² ۲۰ = ۵×۴ در نظر مي گيريم.

۳ -۲-۲- اتاق معاينه :
اين اتاق را كه بيشتر اوقات دكتر در آن صرف ميشود ، يك اتاق ، تجهيزات معاينه كلي ، يك تخت بيمارستاني ، يك ميز بزرگ، يك صندلي چرخدار سيلنددار و ۳ صندلي در نظر ميگيريم . براي اين مكان يك اتاق m² ۲۴ = ۶×۴ طراحي مي كنيم .

۳-۲-۳- سرويسها :
مساحت اين قسمت را m² ۶ در نظر مي گيريم.

۳-۲-۴- انبار وسائل بهداشتي و دارو :
يك انبار براي ذخيره دارو و تجهيزات مورد نياز مانند كپسول اكسيژن و …. كه يك مكان m² ۹ = ۳ ×۳ در نظر ميگيريم .
بنابراين كل فضاي اين قسمت m² ۵۹ ميشود .

۳-۳-رختكن :
اين قسمت را براي كارگران بخش توليد كه نياز به تعويض لباس دارند در نظر مي گيريم كه به راحتيبتوانند لباس و ساير اشياء خود را در اين مكان نگهداري كنند . هم چنين مكاني باشد كه بتوانند در اين مكان البسه خود را با لباسهاي مخصوص كار تعويض كنند . براي اين منظور كمد هايي در نظر گرفته مي شود. پرسنلي كه در ارتباط با سالن هاي توليد بوده و نيازمند تعويض لباس مي باشد حدود ۹۰ نفر مي باشند و ابعاد كمد ها براي هر نفر ۱ × ۶ ، ۰ × ۶ ، ۰ در نظر ميگيريم پس بنابراين داريم :
m 54 = 6 ، ۰ × ۹۰
كه اگر كمد ها را در دو رديف قرار دهيم خواهيم داشت :
M27 = 2 / 54
بنابراين كمد ها را دور يك اتاق مي چينيم كه نياز به يك اتاق ۸ ×۸ ميباشد .
جمع كل فضاي رختكن = m²۶۴

۳-۴- دستشويي :
چون از اين مكان بيشتر استفاده مي كنند و بقيه كاركنان كمتر اتفاق مي افتد از اين مكان استفاده كنند- چون در قسمت خودشان اين مكان طراحي شده – به همين علت فضاي آن را زياد در نظر نمي گيريم ، بنا براين ۱۶ سرويس همراه با ۲ دستشويي سكو مانند طراحي مي كنيم . فضاي هر سرويس m² ۵، ۱ = ۵ ، ۱ ×۱ ميباشد كه با ضرب در عدد ۱۶ فضاي اين سرويس ها m² ۲۴ ميشود .
راهروهاي بين سرويس ها و دستشويي ها رانيز ۲ متر در نظر مي گيريم ، كه با توجه به اينكه عرض اين قسمت را m8 در نظر گرفته ايم ، m² ۳۲ ميشود . يك راهروي كوچك بين دو راهرو در نظر مي گيريم . بنابراين كل فضاي راهروها m² ۳۴ ميشود .فضاي دو دستشويي روي هم m² ۱۴ است .
• بنابراين كل فضاي اين مكان m²۷۲ مي شود .

۳-۵- نمازخانه :
در بيشر كارخانه ها از نماز خانه علاوه بر انجام فرضيه نماز براي كارهاي تبليغاتي و عقيدتي سياسي و كتابخانه و هم چنين مكاني براي مراسم و جشنها نيز استفاده ميشود .
براي اين قسمت مكاني در حدود m²۱۰۰ در نظر مي گيريم . بهتر است اين مكان را تا انجا كه امكان دارد نزديك دستشويي ها قرار دارد تا بتوان در همين مكان وضو گرفت .

۳-۶- سالن ورزشي :
براي رفاه كاركنان و تشويق آنها در زمانهاي مختلف و ايجاد انگيزه سعي ميشود از مسابقات ورزشي استفاده شود . به همين علت سالني با ابعاد ۱۰ × ۲۰ يعني m² ۲۰۰ براي سالن ورزشي در نظر گرفته ميشود .

۳-۷- پاركينگ :
در اين قسمت ما شين هاي شخصي كاركنان قرار خواهد گرفت . فضايي كه براي آن در نظر مي گيريم m²۲۵۰ است.

۳-۸-نگهباني و اطلاعات :
براي بخش نگهباني ۳ بخش كارشناسي، اتاق نگهباني و اتاق استراحت در نظر ميگيريم كه به ترتيب داراي مساحت ۲×۳ ، ۳×۴ ، ۴ ×۴ هستند بنابر اين مجموعاٌ ، مساحت بخش نگهباني را m² ۳۵ در نظر مي گيريم.
تجهيزات اين قسمت عبارتند از : يك ميز تحرير- ۶ عدد صندلي – ساعت ورود و خروج و قفسه هاي قرار گرفتن كارت.

۳-۹- فضاي سبز :
شايد يكي از قسمتهايي كه كمتر در طراحي كارخانه مورد توجه طراحان قرار ميگيرد فضاي سبز است . به نظر ما فضاي سبز مهمترين قسمت كارخانه است چرا كه علاوه بر اينكه هواي محيط را پاكيزه ميكند، به محيط كارخانه روح ميبخشد و سبب شادابي مي شود . همچنين براي كاركنان توليدي كه نيمي از روز را با ماشين آلات گذرانيده اند و روحيه نسبتاٌ خسته اي دارند ، بهتر است در زمان صرف غذا بنحوي از آن روحيه خارج شوند كه فضاي سبز بهترين وسيله اين كار است . بنابراين محوطهاي در جلوي رستوران در نظر ميگيريم تا كاركنان بعد از صرف غذا براي صرف چاي چند لحظه اي را در آنجا بگذرانند .

به ازاي هر نفر از پرسنل طبق استانداردهاي موجود m² ۷ ، ۰ در نظر ميگيريم بنابراين داريم :
m² ۱۳۵ = ۷ ، ۰ ×۱۹۳
* براي اين قسمت m²۱۳۵ در نظر گرفته ميشود

۴-فضاي مورد نياز تاسيسات:
تاسيسات كارخانه كه وجود آن الزامي است مقداري فضا را اشغال مي كنند كه در جدول زير آمده است:
تاسيسات مساحت
پست برق m² ۴=۲ ×۲
ژنراتور برق اضطراري m² ۱=۱×۱
منبع آب m²۴= ۲×۲
منبع سوخت m² ۴٫۵ = ۳× ۱٫۵
تجهيزات تهويه و سرمايش m² ۶= ۳×۲
جمع كل m²۱۹٫۵

براي در نظر گرفتن فضاي بين تجهيزات بين تجهيزات بايد مقدار فوق را در عدد ۴ ضرب ميكنيم :
m²۷۸ = ۴ ×۱۹٫۵ = جمع كل مساحت تاسيسات

۵-فضاي اداري:
در ساختمان اداري اتاق كليه مديران و اتاق اشخاصي كه براي كارشان نياز به مكاني دارند، قرار گرفته است. با توجه به اين كه كارخانه از دفتر مركزي جدا نمي باشد و تمامي مشاغل در يك مكان مستقر هستند ، اين ساختمان از اهميت ويژه اي برخوردار است.
بر طبق استانداردهاي موجود به ازاي هر پرسنل كه نيازمند مكاني در بخش اداري m²۱۰ فضا در نظر مي گيريم.با توجه به اينكه حدود ۷۰ نفر داراي چنين ويژگي هستند . جمع فضاي مورد نياز براي بخش اداري برابر m² ۷۰۰=۱۰× ۷۰ خواهد بود.
بنابر اين ما فضاي مورد نياز بخش اداري را در يك ساختنان ۲ طبقه داراي زير بنايي معادل
m² ۳۵۰ در نظر مي گيريم .

۶-تجهيزات ايمني و آتش نشاني :
مجموع فضاي مورد نياز براي تجهيزات ايمني و آتش نشاني را m²۲۰ در نظر مي گيريم.

۷- خدمات توليدي كارخانه :
۷-۱- دريافت:
وظايف اين بخش به اين شكل در نظر گرفته ميشود:
– تخليه مواد اوليه از وسائل حمل و نقل
-كنترل محموله ها و عمليات رد يا قبول آنها با توجه به مسائل كنترل كيفيت
-فرستادن به انبار قبل از قبول محموله
-ثبت و نگهداري سوابق ارسال كننده
– يادداشت معيوب ها
-ثبت تعداد اقلامي كه به انبار فرستاده شده

۷-۲-ارسال :
وظيفه اين بخش تحويل گرفتن و ارسال محصول نهايي به مشتري مي باشد. اين بخش همچنين وظيفه ثبت تعداد ورود و خروج محصول به اين قسمت را دارا است.

براي دو بخش فوق مكان هاي زير را طراحي مي كنيم:
۱-ساختمان امور دفتري :
براي هر دو بخش يك اتاق m²۴ ×۵ جهت ثبت و ضبط امور دفتري مرتبط با دريافت و ارسال در نظر مي گيريم.

۲- سكوي تخليه :
بصورت شيبدار مي باشد طوريكه ارتفاع قسمت انتهايي ان برابر ارتفاع كمي كاميون مي باشد ، يعني m1.5 همچنين براي عرض آن كه به اندازه عرض كاميون است ، يعني در نتيجه براي حدود m3 ، طول آن هم تقريباٌ برابر طول كاميون مي باشد يعني حدود m 7 . همچنين فضايي را كه براي معابر و گردشگاه ها و خالي كردن بار و حركت ابزار تخليه و حمل و نقل در نظر مي گيريم ، مجموعاٌ m²۱۰۰ خواهد بود.

۷-۳- انبارها :
-انبار مواد اوليه
-انبار لوازم يدكي
– انبار ضايعات توليدي
– انبار محصول نهايي
از ميان انبارهاي فوق ، انبارهاي مواد اوليه، لوازم يدكي و مواد مصرفي در يك مكان ولي انبارهاي محصول نهايي و ضايعات در مكاني مجزا و در مجاورت يكديگر قرار مي گيرند. اين مساله به دليل كاهش حجم حمل و نقل و ويژگيهاي Iayout كارخانه است .

انبار مواد اوليه
براي نگهداري مواد اوليه كه از خارج كارخانه خريداري مي شود بكار ميرود. خاصيت مواد اوليه لنت به گونه اي است كه احتياج به قفسه بندي خاصي ندارد و روي هم چيده مي شوند و فقط در كف انبار، به خاطر خيس شدن و آب نخوردن مواد اوليه ، يك طبق چوبي مي گذارند و مواد را كه عموماٌ در گوني يا بسته هستند ،روي آن مي چينند. براي تعيين فضاي انبار ، از برگ تعيين فضاي انبار استفاده ميكنيم كه توانايي نگهداري موجودي ۳ ماه توليد را داشته باشد كه اين برگ در پي مي آيد.
رديف ماده اوليه درصد در هر كيلو حد اكثر موجودي وزن هر بسته تعداد بسته مورد نياز تعداد بسته روي هم تعداد طبق اول مساحت هر بسته مساحت طبق يك
۱ آزبست ۲۵ ۱۲۵۰۰۰ ۴۵ ۲۷۷۸ ۱۵ ۱۸۵٫۲ ۰٫۵ ۹۲٫۵۹
۲ رزين ۱۸ ۹۰۰۰۰ ۵۰ ۱۸۰۰ ۱۵ ۱۲۰ ۰٫۳۵ ۴۲
۳ پودر اكسيد آهن ۷ ۳۵۰۰۰ ۲۰ ۱۷۵۰ ۲۰ ۸۷٫۵ ۰٫۵ ۴۳٫۷۵
۴ كائوچو ۶ ۳۰۰۰۰ ۴۰ ۷۵۰ ۲۰ ۳۷٫۵ ۰٫۵ ۱۸٫۷۵
۵ كربنات كلسيم ۵ ۲۵۰۰۰ ۲۰ ۱۲۵۰ ۲۰ ۶۲٫۵ ۰٫۵ ۳۱٫۲۵
۶ دولوميت ۴ ۲۰۰۰۰ ۳۰ ۶۶۶٫۷ ۲۰ ۳۳٫۳۳ ۰٫۵ ۱۶٫۶۷
۷ باريت ۵ ۲۵۰۰۰ ۲۰ ۱۲۵۰ ۲۰ ۶۲٫۵ ۰٫۵ ۳۱٫۲۵
۸ اكسيدهاي فلزي ۱۳ ۶۵۰۰۰ ۴۰ ۱۶۲۵ ۲۰ ۸۱٫۲۵ ۰٫۵ ۴۰٫۶۳
۹ پودر لاستيك ۱۷ ۸۵۰۰۰ ۵۰ ۱۷۰۰ ۲۰ ۸۵ ۰٫۵ ۴۲٫۵
مجموع ۳۵۹

با ضرب كردن فضاي خالص در عدد ۵ ، ۱ فضاي كل انبار بدست مي آيد:
M540 = فضاي كل

انبار لوازم يدكي :
به علت اينكه نرخ توليد ما كم است اين انبار را به صورت مجزا و در مكان جدا از انبار هاي ديگر در نظر نمي گيريم و آن را در همان مكان انبارها طراحي ميكنيم ، البته آن را از انبار هاي ديگر جدا مي كنيم. نكته حائز اهميت در طراحي اين انبار اين است كه بايد نزديك به سالن توليد باشد تا در صورت نياز به راحتي قطعات و لوازم يدكي از آن به بيرون صادر شود.

موارد كا براي ان انبار طراحي مي كنيم به صورت زير است:
۱- از قفسه براي جاسازي و قرار دادن قطعات استفاده مي كنيم كه معمولاً‌چند طبقه است و كمتر از ۲ متر ارتفاع دارد
۲- ميز و تجهيزات بايگاني براي ثبت اسناد و ورود و خروج قطعات
۳- راهرو جهت تسهيل حركت بين قفسه ها
با توجه به موارد فوق فضايي كه براي اين قسمت در نظر مي گيريم به طور تقريبي حدود m²۴۰ خواهد بود

انبار مواد مصرفي :
در اين انبار مواد مصرفي مانند انواع روغن ها ، آب صابون ، گريس ، فيلتر هاي تصفيه ،‌ برچسب هاي لنت و … نگه داري مي شود . فضاي اين انبار به طور تقريري m²۵۰ در نظر گرفته مي شود.

انبار ضايعات :
با توجه به اينكه طبق جدول تعيين كسر ماشين و با توجه به درصد ضايعات تعيين شده ، روزانه ۲۶۰ كيلوگرم ضايعات خواهيم داشت و بايد انباري را براي اين ضايعات در نظر گرفت كه حداقل بتوان ضايعات ۱ ماه را در خود جاي دهد، بنابراين اين انبار بايد توانايي جاده حداقل ۹۵۰۰ كيلو ضايعات معادل ۹۵۰۰ لنت به طور متوسط داشته باشد كه بدين منظور مساحتي معادل m² ۳۰ كافي است.